- Trang chủ
- Thông tin
- Chẩn đoán và điều trị theo y học hiện đại
- Thăm khám tình trạng bệnh nhân kèm theo các dấu hiệu cấp cứu
Thăm khám tình trạng bệnh nhân kèm theo các dấu hiệu cấp cứu
Trong thăm khám tình trạng kèm theo các dấu hiệu cấp cứu, ghi lại tiền sử từ bệnh nhân, người thân của bệnh nhân, nhân viên khoa cấp cứu hoặc những người xung quanh.
Biên tập viên: Trần Tiến Phong
Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương
Trong thăm khám tình trạng kèm theo các dấu hiệu cấp cứu, ghi lại tiền sử từ bệnh nhân, người thân của bệnh nhân, nhân viên khoa cấp cứu hoặc những người xung quanh. Thăm khám tình trạng kèm theo là một phương pháp có hệ thống để xác định xem có các tình trạng hoặc thương tích khác và cần được chú ý hay không.
Thăm khám tình trạng kèm theo bao gồm một cuộc hỏi nhanh, kiểm tra các dấu hiệu quan trọng và khám sức khỏe. AMPLE ghi nhớ có thể hữu ích trong việc thu thập thông tin thích hợp:
A: dị ứng (allergies).
M: thuốc hiện đang dùng (medications currently being taken).
P: tiền sử bệnh trong quá khứ (past medical history).
L: bữa ăn cuối cùng (last meal).
E: sự kiện trước vấn để y tế (events preceding the medical event).
Bệnh nhân chấn thương cần thiết phải tìm hiểu thông tin về cơ chế của chấn thương. Bệnh nhân bị chấn thương va đập hay vết thương xuyên thấu?. Trong trường hợp tai nạn xe, xác định xem liệu bệnh nhân có bị đẩy ra khỏi xe hay thắt dây an toàn và liệu có bị thương hoặc tử vong khác trong vụ tai nạn hay không. Ngoài ra, nạn nhân chấn thương phải khám tất cả xương và khớp - bao gồm khung xương sườn, xương chậu, xương mặt và hộp sọ - được sờ nắn và nén nhẹ để xác định xem liệu có gãy xương bước ra hay nứt xương; cũng kiểm tra sự ổn định của cấu trúc và chức năng. Kiểm tra thần kinh sàng lọc là cần thiết để xác định xem có các phát hiện thần kinh sọ khu trú, vận động hoặc cảm giác hay không. Hầu hết các bệnh nhân bị chấn thương đa hệ thống đều yêu cầu khám trực tràng để xác định sự hiện diện của máu, đau hoặc di chuyển lên trên của tuyến tiền liệt. Sau đó là dấu hiệu của tổn thương niệu đạo.
Nếu cảnh giác, bệnh nhân bị thương có thể hướng đến các vùng cơ thể thích hợp để đánh giá trong quá trình khám. Việc đánh giá bệnh nhân bao gồm việc kiểm tra ba vùng chính: đầu và cổ, thân và tứ chi. Có cử động được cổ? Yêu cầu di chuyển cổ từ từ. Cử động vai được không? Yêu cầu bệnh nhân hít thở sâu và sau đó thở ra. Điều này có gợi ra bất kỳ đau đớn? Có cử động được các ngón tay không? Có thể bẻ cong cánh tay? Cử động được các ngón chân không? mắt cá chân? Bệnh nhân có thể uốn cong chân không? Nếu bệnh nhân có thể cử động tất cả các chi mà không thấy đau, hãy từ từ giúp bệnh nhân về tư thế ngồi. Nếu bệnh nhân không thể cử động một bộ phận cơ thể hoặc chỉ có thể làm như vậy khi bị đau, hãy đánh giá lại đường thở, nhịp thở và tuần hoàn và nhận sự trợ giúp ngay lập tức.
Đầu và cổ
Nhìn vào mặt nạn nhân. Đánh giá màu da và nhiệt độ. Có bằng chứng về mắt gấu trúc hay dấu hiệu của Battle không? Chảy máu vùng đáy mắt, hay còn gọi là mắt gấu trúc, được nhìn thấy từ 6 đến 12 giờ sau khi bị gãy đáy hộp sọ. Dấu hiệu của Battle là bầm máu sau tai do gãy xương nền hoặc xương thái dương; dấu hiệu này có thể mất từ 24 đến 36 giờ để phát triển.
Kiểm tra kích thước đồng tử và khả năng phản ứng với ánh sáng. Các con ngươi có bằng nhau không? Con ngươi có chính xác không? Có bị giãn đồng tử một bên không? Con ngươi có cố định không?
Có dịch chảy ra từ tai, mũi, miệng không?
Kiểm tra cổ. Cân đối của khí quản? Nghi ngờ chấn thương ngực, chẳng hạn như tràn khí màng phổi, nếu khí quản không nằm ở đường giữa. Sờ cổ để tìm crepitus, đó là dấu hiệu của không khí dưới da do tràn khí màng phổi.
Bụng
Kiểm tra vùng bụng. Có chướng bụng? Có bằng chứng về chấn thương bụng do va đập, chẳng hạn như bầm máu, trầy xước, hoặc vết thương ở bụng không? Dấu hiệu của Cullen là sự đổi màu hơi xanh quanh rốn là dấu hiệu của xuất huyết trong ổ bụng hoặc chấn thương. Dấu hiệu của Gray Turner là sự đổi màu sắc thái xung quanh hai bên sườn, gợi ý đến chảy máu sau phúc mạc. Sưng tấy hoặc bầm máu thường xuất hiện muộn; do đó, sự hiện diện của nó là vô cùng quan trọng.
Sờ bụng nhẹ nhàng, lưu ý sự hiện diện của cảm giác đau. Nếu bệnh nhân là phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ, luôn xem xét khả năng có thể mang thai.
Kiểm tra hậu môn và đáy chậu. Kiểm tra máu niệu đạo.
Khám trực tràng để đánh giá trương lực cơ vòng hậu môn, xem có máu hay không và rằng tuyến tiền liệt có ở vị trí bình thường hay không.
Xương chậu
Dùng hai mũi bàn tay tạo áp lực nhẹ nhàng hướng xuống trên gai chậu trước trên và mu bàn tay.
Các chi
Kiểm tra và sờ nắn tất cả các chi để tìm bằng chứng thương tích. Cố gắng xác định có thể cử động tất cả các chi. Sờ nắn tất cả các xung ngoại vi.
Lưng
Kiểm tra lưng, tìm các dấu hiệu thương tích. Nhẹ nhàng đưa tay vào bên dưới lưng và cổ mà không làm bệnh nhân cử động. Nếu điều này không thể thực hiện được, bệnh nhân nên được nhẹ nhàng ''cuộn gỗ'' sang một bên. Để làm được điều này, cần ít nhất bốn trợ lý: một để kiểm soát đầu và cổ, hai để lăn bệnh nhân sang một bên, và một để thận trọng cử động các chi dưới.
Bài viết cùng chuyên mục
Định hướng chẩn đoán khó thở
Khi đánh giá bệnh nhân bị khó thở, nhớ rằng mức độ nặng của chúng có tính chủ quan cao, có thể không cảm thấy có chút khó thở nào mặc dù có sự rối loạn trao đổi khí nặng.
Brain natriuretic peptide: phân tích triệu chứng
Brain natriuretic peptide cung cấp một cách để chẩn đoán và quản lý điều trị suy tim sung huyết và một loạt các bệnh khác có ảnh hưởng thứ phát đến tim.
Phosphatase kiềm tăng cao: phân tích triệu chứng
ALP huyết thanh chỉ nên được chỉ định nếu nghi ngờ có bệnh về xương hoặc gan. Kết quả ALP nên được so sánh với phạm vi bình thường phù hợp trên cơ sở tuổi tác và tiền sử lâm sàng.
Khó thở mạn tính: thang điểm khó thở và nguyên nhân thường gặp
Khó thở mạn tính được định nghĩa khi tình trạng khó thở kéo dài hơn 2 tuần. Sử dụng thang điểm khó thở MRC (hội đồng nghiên cứu y tế - Medical Research Council) để đánh giá độ nặng của khó thở.
Triệu chứng và dấu hiệu bệnh tim
Các triệu chứng khó thở, đau ngực, hồi hộp, choáng và ngất, phù, các dấu hiệu tím, xanh tái, khó thở nhanh, ran hai đáy phổi, mạch đập vùng trước tim.
Đau bụng mạn tính (từng giai đoạn): đặc điểm từng bệnh lý cụ thể
Đau bụng mạn tính là đau tồn tại trong hơn sáu tháng và xảy ra không có bằng chứng của một rối loạn về thể chất cụ thể. Nó cũng không liên quan đến các chức năng của cơ thể (chẳng hạn như kinh nguyệt, nhu động ruột hoặc ăn uống), thuốc hoặc độc tố.
Nhân tuyến giáp: phân tích triệu chứng
Tiếp xúc với bức xạ ion hóa hoặc xạ trị chùm tia bên ngoài (đặc biệt là trước 20 tuổi) làm tăng tỷ lệ mắc các nhân tuyến giáp lành tính và ác tính với tỷ lệ 2% mỗi năm và đạt đỉnh 15–20 năm sau khi tiếp xúc.
Khám dinh dưỡng bệnh nhân cao tuổi
Các yếu tố được đưa vào danh sách kiểm tra yếu tố nguy cơ với từ viết tắt Determine, xác định một số dấu hiệu cảnh báo cho nguy cơ bị tình trạng dinh dưỡng kém.
Ho ra máu: phân tích triệu chứng
Bất kể tỷ lệ là bao nhiêu, bước đầu tiên trong đánh giá là phân biệt xem bệnh nhân có ho ra máu thực sự hay chảy máu từ nguồn khác, ví dụ: nôn ra máu hoặc ho giả ra máu.
Điểm mù thị giác: phân tích triệu chứng
Điểm mù thị giác có thể được phân loại theo vị trí của nó trong trường thị giác, điểm mù thị giác trung tâm và điểm mù thị giác ngoại vi.
Đau đầu: đánh giá các nguyên nhân thường gặp
Đau đầu là triệu chứng rất thường gặp và thường lành tính. Điều thách thức là phải nhận ra số ít bệnh nhân có bệnh lý nghiêm trọng hoặc cần điều trị đặc hiệu.
Tiếng cọ màng ngoài tim: phân tích triệu chứng
Viêm màng ngoài tim cấp nói chung là một tình trạng lành tính, tự giới hạn và dễ điều trị, viêm có thể tạo ra phản ứng huyết thanh, sợi huyết hoặc mủ.
Thăm khám lâm sàng vùng bìu: những điểm cần chú ý
Ở những bệnh nhân có khối sưng viêm/đau hoặc đau vùng bìu cấp tính thì hay kiểm tra phản xạ da bìu, bình thường tinh hoàn bên phía đó sẽ được cơ bìu nâng lên.
Thiểu niệu và vô niệu: phân tích triệu chứng
Thiểu niệu cấp tính nên được nhập viện do nguy cơ phát triển các biến chứng có thể gây tử vong như tăng kali máu, quá tải dịch, nhiễm toan chuyển hóa và viêm màng ngoài tim.
Khối u ở vú: phân tích triệu chứng
Đánh giá khối u ở vú nên bắt đầu bằng việc hỏi bệnh sử đầy đủ và khám thực thể. Điều quan trọng là phải xác định nguy cơ mắc bệnh ung thư vú của bệnh nhân.
Nguy cơ té ngã: cách thực hiện đánh giá dáng đi
Sự an toàn và vững chắc chung; bất thường dáng đi một bên (đột quỵ, tổn thương thần kinh ngoại biên, bệnh khớp, đau); bước đi ngắn, lê chân (bệnh Parkinson, bệnh lý mạch máu não lan tỏa); dáng đi bước cao.
Xuất huyết và ban xuất huyết: phân tích triệu chứng
Trình tự thời gian và tiền sử ban xuất huyết cũng như bất kỳ dấu hiệu chảy máu bất thường nào đều quan trọng, bởi vì nguyên nhân của ban xuất huyết có thể là bẩm sinh hoặc mắc phải.
Suy giảm trí nhớ: phân tích triệu chứng
Trí nhớ là một quá trình nhận thức phức tạp, bao gồm cả hai khía cạnh có ý thức và vô thức của sự hồi tưởng, có thể được chia thành bốn loại.
Buồn nôn và ói mửa: phân tích triệu chứng để chẩn đoán và điều trị
Buồn nôn là triệu chứng gặp phải trong nhiều rối loạn cũng gây nôn, nôn là một phản ứng nhằm bảo vệ khỏi việc nuốt phải các chất có hại hoặc độc hại.
Xuất huyết tiêu hóa trên: phân tích triệu chứng
Chảy máu từ đường tiêu hóa trên thường xảy ra khi sự gián đoạn xảy ra giữa hàng rào bảo vệ mạch máu và môi trường khắc nghiệt của đường tiêu hóa.
Đánh trống ngực: phân tích triệu chứng
Đánh trống ngực là một nhận thức bất thường khó chịu về nhịp tim. Chúng thường được mô tả là tim đập thình thịch.
Mệt mỏi và Hội chứng mệt mỏi mãn tính
Acyclovir, globulin miễn dịch tiêm tĩnh mạch, nystatin, và liều thấp hydrocortisone, fludrocortisone không cải thiện triệu chứng
Điều trị theo triệu chứng: điều trị trước khi chẩn đoán xác định
Trong nhiều bệnh nhân có thay đổi ý thức hay rối loạn chức năng thần kinh cấp mà không xác định được nguyên nhân rõ ràng, thì hai tình trạng cần được loại trừ và điều trị ngay.
Vàng da: đánh giá bệnh cảnh lâm sàng
Vàng da xảy ra khi có sự rối loạn vận chuyển bilirubin qua tế bào gan có thể tắc nghẽn của ống dẫn mật do viêm hoặc phù nề. Điển hình là sự tăng không tỉ lệ giữa ALT và AST liên quan với ALP và GGT.
Đau
Thuốc dạng thuốc phiện được chỉ định cho đau nặng mà các tác nhân kém hiệu lực hơn không thể làm giảm nhẹ đau.
