- Trang chủ
- Thông tin
- Chẩn đoán và điều trị theo y học hiện đại
- Thăm khám tình trạng bệnh nhân kèm theo các dấu hiệu cấp cứu
Thăm khám tình trạng bệnh nhân kèm theo các dấu hiệu cấp cứu
Trong thăm khám tình trạng kèm theo các dấu hiệu cấp cứu, ghi lại tiền sử từ bệnh nhân, người thân của bệnh nhân, nhân viên khoa cấp cứu hoặc những người xung quanh.
Biên tập viên: Trần Tiến Phong
Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương
Trong thăm khám tình trạng kèm theo các dấu hiệu cấp cứu, ghi lại tiền sử từ bệnh nhân, người thân của bệnh nhân, nhân viên khoa cấp cứu hoặc những người xung quanh. Thăm khám tình trạng kèm theo là một phương pháp có hệ thống để xác định xem có các tình trạng hoặc thương tích khác và cần được chú ý hay không.
Thăm khám tình trạng kèm theo bao gồm một cuộc hỏi nhanh, kiểm tra các dấu hiệu quan trọng và khám sức khỏe. AMPLE ghi nhớ có thể hữu ích trong việc thu thập thông tin thích hợp:
A: dị ứng (allergies).
M: thuốc hiện đang dùng (medications currently being taken).
P: tiền sử bệnh trong quá khứ (past medical history).
L: bữa ăn cuối cùng (last meal).
E: sự kiện trước vấn để y tế (events preceding the medical event).
Bệnh nhân chấn thương cần thiết phải tìm hiểu thông tin về cơ chế của chấn thương. Bệnh nhân bị chấn thương va đập hay vết thương xuyên thấu?. Trong trường hợp tai nạn xe, xác định xem liệu bệnh nhân có bị đẩy ra khỏi xe hay thắt dây an toàn và liệu có bị thương hoặc tử vong khác trong vụ tai nạn hay không. Ngoài ra, nạn nhân chấn thương phải khám tất cả xương và khớp - bao gồm khung xương sườn, xương chậu, xương mặt và hộp sọ - được sờ nắn và nén nhẹ để xác định xem liệu có gãy xương bước ra hay nứt xương; cũng kiểm tra sự ổn định của cấu trúc và chức năng. Kiểm tra thần kinh sàng lọc là cần thiết để xác định xem có các phát hiện thần kinh sọ khu trú, vận động hoặc cảm giác hay không. Hầu hết các bệnh nhân bị chấn thương đa hệ thống đều yêu cầu khám trực tràng để xác định sự hiện diện của máu, đau hoặc di chuyển lên trên của tuyến tiền liệt. Sau đó là dấu hiệu của tổn thương niệu đạo.
Nếu cảnh giác, bệnh nhân bị thương có thể hướng đến các vùng cơ thể thích hợp để đánh giá trong quá trình khám. Việc đánh giá bệnh nhân bao gồm việc kiểm tra ba vùng chính: đầu và cổ, thân và tứ chi. Có cử động được cổ? Yêu cầu di chuyển cổ từ từ. Cử động vai được không? Yêu cầu bệnh nhân hít thở sâu và sau đó thở ra. Điều này có gợi ra bất kỳ đau đớn? Có cử động được các ngón tay không? Có thể bẻ cong cánh tay? Cử động được các ngón chân không? mắt cá chân? Bệnh nhân có thể uốn cong chân không? Nếu bệnh nhân có thể cử động tất cả các chi mà không thấy đau, hãy từ từ giúp bệnh nhân về tư thế ngồi. Nếu bệnh nhân không thể cử động một bộ phận cơ thể hoặc chỉ có thể làm như vậy khi bị đau, hãy đánh giá lại đường thở, nhịp thở và tuần hoàn và nhận sự trợ giúp ngay lập tức.
Đầu và cổ
Nhìn vào mặt nạn nhân. Đánh giá màu da và nhiệt độ. Có bằng chứng về mắt gấu trúc hay dấu hiệu của Battle không? Chảy máu vùng đáy mắt, hay còn gọi là mắt gấu trúc, được nhìn thấy từ 6 đến 12 giờ sau khi bị gãy đáy hộp sọ. Dấu hiệu của Battle là bầm máu sau tai do gãy xương nền hoặc xương thái dương; dấu hiệu này có thể mất từ 24 đến 36 giờ để phát triển.
Kiểm tra kích thước đồng tử và khả năng phản ứng với ánh sáng. Các con ngươi có bằng nhau không? Con ngươi có chính xác không? Có bị giãn đồng tử một bên không? Con ngươi có cố định không?
Có dịch chảy ra từ tai, mũi, miệng không?
Kiểm tra cổ. Cân đối của khí quản? Nghi ngờ chấn thương ngực, chẳng hạn như tràn khí màng phổi, nếu khí quản không nằm ở đường giữa. Sờ cổ để tìm crepitus, đó là dấu hiệu của không khí dưới da do tràn khí màng phổi.
Bụng
Kiểm tra vùng bụng. Có chướng bụng? Có bằng chứng về chấn thương bụng do va đập, chẳng hạn như bầm máu, trầy xước, hoặc vết thương ở bụng không? Dấu hiệu của Cullen là sự đổi màu hơi xanh quanh rốn là dấu hiệu của xuất huyết trong ổ bụng hoặc chấn thương. Dấu hiệu của Gray Turner là sự đổi màu sắc thái xung quanh hai bên sườn, gợi ý đến chảy máu sau phúc mạc. Sưng tấy hoặc bầm máu thường xuất hiện muộn; do đó, sự hiện diện của nó là vô cùng quan trọng.
Sờ bụng nhẹ nhàng, lưu ý sự hiện diện của cảm giác đau. Nếu bệnh nhân là phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ, luôn xem xét khả năng có thể mang thai.
Kiểm tra hậu môn và đáy chậu. Kiểm tra máu niệu đạo.
Khám trực tràng để đánh giá trương lực cơ vòng hậu môn, xem có máu hay không và rằng tuyến tiền liệt có ở vị trí bình thường hay không.
Xương chậu
Dùng hai mũi bàn tay tạo áp lực nhẹ nhàng hướng xuống trên gai chậu trước trên và mu bàn tay.
Các chi
Kiểm tra và sờ nắn tất cả các chi để tìm bằng chứng thương tích. Cố gắng xác định có thể cử động tất cả các chi. Sờ nắn tất cả các xung ngoại vi.
Lưng
Kiểm tra lưng, tìm các dấu hiệu thương tích. Nhẹ nhàng đưa tay vào bên dưới lưng và cổ mà không làm bệnh nhân cử động. Nếu điều này không thể thực hiện được, bệnh nhân nên được nhẹ nhàng ''cuộn gỗ'' sang một bên. Để làm được điều này, cần ít nhất bốn trợ lý: một để kiểm soát đầu và cổ, hai để lăn bệnh nhân sang một bên, và một để thận trọng cử động các chi dưới.
Bài viết cùng chuyên mục
Tiêu chảy: phân tích bệnh cảnh lâm sàng
Tiêu chảy cấp thường do nhiễm trùng gây ra, đôi khi có liên quan đến việc sử dụng thuốc hoặc bệnh cảnh ruột viêm. Tiêu chảy mạn tính/tái diễn có thể là biểu hiện của bệnh lý ruột viêm, ung thư đại trực tràng nhưng phân lớn do hội chứng ruột kích thích.
Sưng bìu: phân tích đặc điểm triệu chứng lâm sàng
Cân nhắc cận lâm sàng thám xét ban đầu với siêu âm bìu nếu bệnh cảnh lâm sàng gợi ý chẩn đoán thay thế như viêm tinh hoàn mào tinh, ví dụ dịch mủ niệu đạo, đau khu trú ở mào tinh, tuổi trên 30.
Nôn ra máu: đánh giá nguyên nhân xuất huyết tiêu hóa trên
Với phần lớn các trường hợp chảy máu ở đường tiêu hóa trên, cấp cứu cứu sống bệnh nhân song song với lượng giá tình trạng bệnh là ưu tiên hàng đầu. Sau đó vấn đề chẩn đoán mới được đặt ra.
Nhân tuyến giáp: phân tích triệu chứng
Tiếp xúc với bức xạ ion hóa hoặc xạ trị chùm tia bên ngoài (đặc biệt là trước 20 tuổi) làm tăng tỷ lệ mắc các nhân tuyến giáp lành tính và ác tính với tỷ lệ 2% mỗi năm và đạt đỉnh 15–20 năm sau khi tiếp xúc.
Tim to: phân tích triệu chứng
Tim to là do quá tải áp lực và phì đại cơ của một hoặc nhiều buồng tim, quá tải thể tích với sự giãn nở của các buồng tim hoặc bệnh cơ tim.
Phù toàn thân: đánh giá các nguyên nhân gây lên bệnh cảnh lâm sàng
Phù thường do nhiều yếu tố gây nên, do đó tìm kiếm những nguyên nhân khác kể cả khi bạn đã xác định được tác nhân có khả năng. Phù cả hai bên thường kèm với sự quá tải dịch toàn thân và ảnh hưởng của trọng lực.
Tăng Creatinin: phân tích triệu chứng
Creatinine tăng cao là do suy thận và có thể được chia thành ba nhóm, trước thận, bệnh thận nội tại và sau thận. Chúng cũng có thể được chia thành các nguyên nhân cấp tính (vài ngày đến vài tuần) và mãn tính.
Định hướng chẩn đoán đau ngực cấp
Mục đích chủ yếu là để nhận diện hội chứng vành cấp và những nguyên nhân đe dọa mạng sống khác như bóc tách động mạch chủ và thuyên tắc phổi.
Mê sảng ở người cao tuổi
Mặc dù các bệnh nhân lớn tuổi bị kích động sâu sắc thường nói đến cái tâm khi xem xét tình trạng mê sảng, nhiều cơn mê sảng tinh tế hơn.
Tiểu máu: phân tích triệu chứng
Tiểu máu đại thể với sự đổi màu đỏ rõ ràng, lớn hơn 50 tế bào hồng cầu/trường năng lượng cao hoặc tiểu máu vi thể được phát hiện bằng que nhúng sau đó kiểm tra bằng kính hiển vi.
Dấu hiệu bệnh lý: các bước thăm khám và chỉ định xử trí
Nếu như có dấu hiệu suy hô hấp và tràn khí màng phổi áp lực, tiến hành chọc kim hút khí cấp cứu ngay. Nếu như ran rít khắp cả lan tỏa, kiểm tra dấu hiệu của shock phản vệ. Nếu có, xử trí theo mô tả; ngược lại tiến hành thở khí dung giãn phế quản.
Đau ở giai đoạn cuối đời
Một số bác sỹ tham khảo quản lý đau cho người khác khi họ tin rằng nỗi đau của bệnh nhân không phải là do các căn bệnh mà họ đang điều trị cho các bệnh nhân
Điện tâm đồ trong đau thắt ngực không ổn định/ nhồi máu cơ tim không ST chênh lên
Sóng T đảo ngược có thể là bằng chứng điện tâm đồ của thiếu máu. Sóng T âm sâu đối xứng ở chuyển đạo trước tim gợi ý tắc nghẽn nghiêm trọng gốc động mạch vành trái, những những biểu hiện khác ít đặc hiệu hơn.
Thăm khám chẩn đoán bệnh nhân nặng
Nếu hệ thống thần kinh trung ương hoạt động tốt, khả năng đáp ứng các câu hỏi một cách thích hợp, thì các chức năng quan trọng không chắc đã bị rối loạn đến mức cần phải can thiệp ngay lập tức.
Nốt phổi đơn độc: phân tích triệu chứng
Nốt phổi đơn độc được coi là một nốt mờ trên phim X quang đơn độc có hình cầu và giới hạn rõ, đường kính nhỏ hơn 3 cm, bao quanh bởi phổi và không kèm theo xẹp phổi, phì đại rốn phổi hoặc tràn dịch màng phổi.
Phòng chống loãng xương
Nguy cơ của loãng xương là gãy xương khoảng 5o phần trăm đối với phụ nữ và 30 phần trăm đối với nam giới, Loãng xương gãy xương có thể gây đau đáng kể và tàn tật
Mất ý thức thoáng qua: đánh giá các vấn đề tuần hoàn hô hấp
Bằng chứng trên điện tâm đồ của thiếu máu cơ tim cấp gợi ý rối loạn nhịp thứ phát do thiếu máu; ví dụ nhịp nhanh thất, ngất liên quan đến thiếu máu cơ tim. Thảo luận ngay với bác sĩ tim mạch nếu bất kỳ đặc điểm nào ở trên hiện diện.
Đái máu với những điều thiết yếu
Khi không có triệu chứng nào khác, đái máu đại thể có thể có thể chỉ điểm nhiều hơn về khối u, nhưng cũng cần phân biệt với sỏi, các bệnh lý thận tiểu cầu và bệnh thận đa nang.
Thăm khám lâm sàng vùng bìu: những điểm cần chú ý
Ở những bệnh nhân có khối sưng viêm/đau hoặc đau vùng bìu cấp tính thì hay kiểm tra phản xạ da bìu, bình thường tinh hoàn bên phía đó sẽ được cơ bìu nâng lên.
Protein niệu: phân tích triệu chứng
Sự bài tiết liên tục albumin trong khoảng từ 30 đến 300 mg/ngày (20–200 <g/phút) được gọi là albumin niệu vi lượng, trong khi các giá trị trên 300 mg/ngày được gọi là albumin niệu đại thể.
Đánh giá nhồi máu cơ tim không có ST chênh/ đau thắt ngực không ổn định
Phân tầng nguy cơ bệnh nhân bằng thang điểm TIMI hoặc các thang điểm khác. Cho dù bệnh nhân có biến chứng hay đau ngực tiếp diễn, nên theo dõi điện tâm đồ liên tục cho bệnh nhân nguy cơ trung bình.
Khám dinh dưỡng bệnh nhân cao tuổi
Các yếu tố được đưa vào danh sách kiểm tra yếu tố nguy cơ với từ viết tắt Determine, xác định một số dấu hiệu cảnh báo cho nguy cơ bị tình trạng dinh dưỡng kém.
Vàng da: đánh giá bổ sung bệnh gan mạn tính
Đánh giá biến chứng ở tất cả những bệnh nhân xơ gan đã biết hoặc nghi ngờ. Lượng giá bệnh não gan và khám báng, phù, vàng da và suy dinh dưỡng. Đo albumin và PT để đánh giá chức năng tổng hợp của gan.
Chứng khó nuốt: phân tích triệu chứng
Rối loạn chuyển thức ăn qua cơ vòng thực quản trên gây các triệu chứng ở hầu họng, và rối loạn nhu động hoặc cản trở dòng thức ăn qua thực quản gây khó nuốt ở thực quản.
Mất ý thức thoáng qua: phân tích triệu chứng lâm sàng
Xem như là mất ý thức thoáng qua nếu nhân chứng xác định có một khoảng thời gian không có đáp ứng, bệnh nhân mô tả thức dậy hoặc tỉnh lại trên mặt đất, đặc biệt không có ký ức về việc té ngã gì trước đó, hoặc có tổn thương mặt.
