- Trang chủ
- Thông tin
- Chẩn đoán và điều trị theo y học hiện đại
- Thăm khám tình trạng bệnh nhân kèm theo các dấu hiệu cấp cứu
Thăm khám tình trạng bệnh nhân kèm theo các dấu hiệu cấp cứu
Trong thăm khám tình trạng kèm theo các dấu hiệu cấp cứu, ghi lại tiền sử từ bệnh nhân, người thân của bệnh nhân, nhân viên khoa cấp cứu hoặc những người xung quanh.
Biên tập viên: Trần Tiến Phong
Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương
Trong thăm khám tình trạng kèm theo các dấu hiệu cấp cứu, ghi lại tiền sử từ bệnh nhân, người thân của bệnh nhân, nhân viên khoa cấp cứu hoặc những người xung quanh. Thăm khám tình trạng kèm theo là một phương pháp có hệ thống để xác định xem có các tình trạng hoặc thương tích khác và cần được chú ý hay không.
Thăm khám tình trạng kèm theo bao gồm một cuộc hỏi nhanh, kiểm tra các dấu hiệu quan trọng và khám sức khỏe. AMPLE ghi nhớ có thể hữu ích trong việc thu thập thông tin thích hợp:
A: dị ứng (allergies).
M: thuốc hiện đang dùng (medications currently being taken).
P: tiền sử bệnh trong quá khứ (past medical history).
L: bữa ăn cuối cùng (last meal).
E: sự kiện trước vấn để y tế (events preceding the medical event).
Bệnh nhân chấn thương cần thiết phải tìm hiểu thông tin về cơ chế của chấn thương. Bệnh nhân bị chấn thương va đập hay vết thương xuyên thấu?. Trong trường hợp tai nạn xe, xác định xem liệu bệnh nhân có bị đẩy ra khỏi xe hay thắt dây an toàn và liệu có bị thương hoặc tử vong khác trong vụ tai nạn hay không. Ngoài ra, nạn nhân chấn thương phải khám tất cả xương và khớp - bao gồm khung xương sườn, xương chậu, xương mặt và hộp sọ - được sờ nắn và nén nhẹ để xác định xem liệu có gãy xương bước ra hay nứt xương; cũng kiểm tra sự ổn định của cấu trúc và chức năng. Kiểm tra thần kinh sàng lọc là cần thiết để xác định xem có các phát hiện thần kinh sọ khu trú, vận động hoặc cảm giác hay không. Hầu hết các bệnh nhân bị chấn thương đa hệ thống đều yêu cầu khám trực tràng để xác định sự hiện diện của máu, đau hoặc di chuyển lên trên của tuyến tiền liệt. Sau đó là dấu hiệu của tổn thương niệu đạo.
Nếu cảnh giác, bệnh nhân bị thương có thể hướng đến các vùng cơ thể thích hợp để đánh giá trong quá trình khám. Việc đánh giá bệnh nhân bao gồm việc kiểm tra ba vùng chính: đầu và cổ, thân và tứ chi. Có cử động được cổ? Yêu cầu di chuyển cổ từ từ. Cử động vai được không? Yêu cầu bệnh nhân hít thở sâu và sau đó thở ra. Điều này có gợi ra bất kỳ đau đớn? Có cử động được các ngón tay không? Có thể bẻ cong cánh tay? Cử động được các ngón chân không? mắt cá chân? Bệnh nhân có thể uốn cong chân không? Nếu bệnh nhân có thể cử động tất cả các chi mà không thấy đau, hãy từ từ giúp bệnh nhân về tư thế ngồi. Nếu bệnh nhân không thể cử động một bộ phận cơ thể hoặc chỉ có thể làm như vậy khi bị đau, hãy đánh giá lại đường thở, nhịp thở và tuần hoàn và nhận sự trợ giúp ngay lập tức.
Đầu và cổ
Nhìn vào mặt nạn nhân. Đánh giá màu da và nhiệt độ. Có bằng chứng về mắt gấu trúc hay dấu hiệu của Battle không? Chảy máu vùng đáy mắt, hay còn gọi là mắt gấu trúc, được nhìn thấy từ 6 đến 12 giờ sau khi bị gãy đáy hộp sọ. Dấu hiệu của Battle là bầm máu sau tai do gãy xương nền hoặc xương thái dương; dấu hiệu này có thể mất từ 24 đến 36 giờ để phát triển.
Kiểm tra kích thước đồng tử và khả năng phản ứng với ánh sáng. Các con ngươi có bằng nhau không? Con ngươi có chính xác không? Có bị giãn đồng tử một bên không? Con ngươi có cố định không?
Có dịch chảy ra từ tai, mũi, miệng không?
Kiểm tra cổ. Cân đối của khí quản? Nghi ngờ chấn thương ngực, chẳng hạn như tràn khí màng phổi, nếu khí quản không nằm ở đường giữa. Sờ cổ để tìm crepitus, đó là dấu hiệu của không khí dưới da do tràn khí màng phổi.
Bụng
Kiểm tra vùng bụng. Có chướng bụng? Có bằng chứng về chấn thương bụng do va đập, chẳng hạn như bầm máu, trầy xước, hoặc vết thương ở bụng không? Dấu hiệu của Cullen là sự đổi màu hơi xanh quanh rốn là dấu hiệu của xuất huyết trong ổ bụng hoặc chấn thương. Dấu hiệu của Gray Turner là sự đổi màu sắc thái xung quanh hai bên sườn, gợi ý đến chảy máu sau phúc mạc. Sưng tấy hoặc bầm máu thường xuất hiện muộn; do đó, sự hiện diện của nó là vô cùng quan trọng.
Sờ bụng nhẹ nhàng, lưu ý sự hiện diện của cảm giác đau. Nếu bệnh nhân là phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ, luôn xem xét khả năng có thể mang thai.
Kiểm tra hậu môn và đáy chậu. Kiểm tra máu niệu đạo.
Khám trực tràng để đánh giá trương lực cơ vòng hậu môn, xem có máu hay không và rằng tuyến tiền liệt có ở vị trí bình thường hay không.
Xương chậu
Dùng hai mũi bàn tay tạo áp lực nhẹ nhàng hướng xuống trên gai chậu trước trên và mu bàn tay.
Các chi
Kiểm tra và sờ nắn tất cả các chi để tìm bằng chứng thương tích. Cố gắng xác định có thể cử động tất cả các chi. Sờ nắn tất cả các xung ngoại vi.
Lưng
Kiểm tra lưng, tìm các dấu hiệu thương tích. Nhẹ nhàng đưa tay vào bên dưới lưng và cổ mà không làm bệnh nhân cử động. Nếu điều này không thể thực hiện được, bệnh nhân nên được nhẹ nhàng ''cuộn gỗ'' sang một bên. Để làm được điều này, cần ít nhất bốn trợ lý: một để kiểm soát đầu và cổ, hai để lăn bệnh nhân sang một bên, và một để thận trọng cử động các chi dưới.
Bài viết cùng chuyên mục
Phù chân: đánh giá dựa trên kết quả lâm sàng và cận lâm sàng
Cân nhắc huyết khối tĩnh mạch sâu ở bất kỳ bệnh nhân nào có phù chân cả hai bên, kể cả khi các yếu tố nguy cơ hoặc những triệu chứng/ dấu chứng khác không rõ ràng.
Phân tích triệu chứng sốt để chẩn đoán và điều trị
Sốt được định nghĩa là sự gia tăng nhiệt độ trung tâm của cơ thể trên mức bình thường hàng ngày đối với một cá nhân.
Váng đầu và xỉu: các nguyên nhân gây lên rối loạn
Phản xạ giãn mạch và chậm nhịp tim xảy ra khi đáp ứng với một tác nhân như cảm xúc mạnh, các chất kích thích độc hại. Ví dụ, bệnh nhân giãn tĩnh mạch. Có tiền triệu nôn, vã mồ hôi, nhìn mờ/ mất nhìn ngoại biên.
Rối loạn sắc tố da (nốt ruồi, bớt, tàn nhang) lành tính
Tàn nhang và nốt ruồi son là các đốm nâu phẳng. Tàn nhang đầu tiên xuất hiện ở trẻ nhỏ, khi tiếp xúc với tia cực tím, và mờ dần với sự chấm dứt của ánh nắng mặt trời
Cổ trướng: phân tích triệu chứng
Cổ trướng là do giãn động mạch ngoại vi ở bệnh nhân xơ gan, tăng áp tĩnh mạch cửa gây ra tăng áp lực xoang, gây ra sự giãn động mạch nội tạng và ngoại biên qua trung gian oxit nitric.
Chóng mặt choáng váng: triệu chứng nghiêm trọng tiền ngất
Xem xét các cơn váng đầu có xuất hiện trong khi bệnh nhân đang đứng và có yếu tố khởi phát rõ ràng không, ví dụ như xúc cảm mạnh, tiêm tĩnh mạch, đứng lâu và/hoặc kèm theo các triệu chứng phó giao cảm như nôn, vã mồ hôi, rối loạn thị giác.
Dị vật và trầy xước giác mạc: phân tích triệu chứng
Các vật dẫn đến dị vật giác mạc và hoặc trầy xước bao gồm cát, bụi bẩn, lá cây và các vật liệu hữu cơ cũng như tiếp xúc với các vật liệu như phoi kim loại hoặc hạt thủy tinh.
Chóng mặt và choáng váng: phân tích các đặc điểm lâm sàng
Muốn xỉu ở bệnh nhân miêu tả cảm giác váng đầu như thể là tôi sắp xỉu mất hoặc cảm giác tương tự cảm giác sau khi đứng dậy nhanh đột ngột. Nếu có bất kỳ cơn nào kèm theo tối sầm thì đánh giá thêm mất ý thức thoáng qua.
Đánh giá tình trạng dinh dưỡng qua tiền sử bệnh lý
Sau khi yêu cầu bệnh nhân mô tả các triệu chứng hoặc vấn đề y tế khiến họ phải tìm kiếm sự chăm sóc y tế, hãy bắt đầu khám phá mối quan hệ giữa chế độ ăn uống và bệnh có thể tồn tại.
Định hướng chẩn đoán khó nuốt
Bệnh nhân với khó nuốt cần loại trừ các bệnh lý nghiêm trọng, trừ khi tiền sử chỉ ra vấn đề miệng hầu, kiểm tra thực quản để loại trừ tắc nghẽn cơ học.
Ù tai: phân tích triệu chứng
Bản thân ù tai không phải là bệnh mà là triệu chứng của một số quá trình đang diễn ra khác, bệnh lý hoặc lành tính, nhiều giả thuyết đã được đề xuất về cơ chế bệnh sinh.
Viêm da dị ứng (Eczema)
Sần sùi, mảng màu đỏ thường là không dày và phân định ranh giới riêng biệt của bệnh vẩy nến ảnh hưởng đến khuôn mặt, cổ và thân trên
Chẩn đoán bệnh lý: tổng hợp các bước của quá trình
Phương pháp chính xác để đạt được chẩn đoán có thể sẽ có phần khó hiểu cho những người mới bắt đầu thực hành lâm sàng. Những người chẩn đoán giỏi lúc nào cũng sử dụng một vài kỹ năng bổ trợ mà đã thu lượm được qua hàng năm hoặc hàng chục năm kinh nghiệm.
Triệu chứng và dấu hiệu bệnh tim
Các triệu chứng khó thở, đau ngực, hồi hộp, choáng và ngất, phù, các dấu hiệu tím, xanh tái, khó thở nhanh, ran hai đáy phổi, mạch đập vùng trước tim.
Chẩn đoán bệnh lý: những xác suất và nguy cơ
Chẩn đoán khi xác suất xuất hiện được cho là đủ cao, và loại trừ chẩn đoán khi xác suất đủ thấp. Mức độ chắc chắn đòi hỏi phải dựa vào các yếu tố như hậu quả của sự bỏ sót các chẩn đoán đặc biệt, tác dụng phụ của điều trị và các nguy cơ của test chuyên sâu.
Rối loạn cương dương: phân tích triệu chứng
Rối loạn cương dương, trước đây thường được gọi là bất lực, được định nghĩa là không có khả năng đạt được hoặc duy trì sự cương cứng đủ để giao hợp, về bản chất là một chẩn đoán do bệnh nhân xác định.
Đau ngực từng cơn: những lưu ý lâm sàng trong chẩn đoán
Phải loại trừ thuyên tắc phổi ở bất kỳ bệnh nhân nào có đau kiểu màng phổi cấp tính và không có nguyên nhân nào khác rõ ràng. D-dimer âm tính cùng Wells score < 4 (đủ khả năng loại trừ chẩn đoán này).
Định hướng chẩn đoán nôn ra máu
Nôn ra máu đỏ tươi hoặc máu cục là dấu hiệu của máu đang tiếp tục chảy và là một cấp cứu nội khoa, nếu máu màu đen, có hình hạt café là gợi ý của chảy máu đã cầm hoặc chảy máu tương đối nhẹ.
Mất điều hòa cơ thể: phân tích để chẩn đoán và điều trị
Mất điều hòa bao gồm tay vụng về, dáng đi bất thường hoặc không ổn định và rối loạn vận ngôn, nhiều bất thường vận động được thấy trong rối loạn chức năng tiểu não.
Mệt mỏi: đánh giá bệnh cảnh lâm sàng
Một số bệnh nhân, khó để phân biệt giữa mệt mỏi và khó thở; nếu có một bệnh sử rõ ràng hoặc bằng chứng của giảm khả năng gắng sức. Cân nhắc tiếp cận tương tự đối với khó thở gắng sức mạn tính.
Chứng hôi miệng: phân tích triệu chứng
Chứng hôi miệng đã bị kỳ thị, bệnh nhân hiếm khi tìm kiếm sự giúp đỡ và thường không nhận thức được vấn đề, mặc dù nó có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến quan hệ và sự tự tin.
Đau mắt đỏ: phân tích triệu chứng
Nguyên nhân chính của đau mắt đỏ là do nhiễm trùng hoặc chấn thương đối với các cấu trúc giải phẫu khác nhau của mắt, bệnh mô liên kết hoặc bệnh mắt nguyên phát cũng có thể biểu hiện bằng mắt đỏ.
Định hướng chẩn đoán tiêu chảy
Tiêu chảy cấp dưới hai tuần thường do nhiễm trùng gây ra, đôi khi có liên quan đến việc sử dụng thuốc hoặc bệnh cảnh đầu tiên của bệnh lý ruột viêm, tiêu chảy mạn tính có thể là biểu hiện của bệnh lý ruột viêm, ung thư đại trực tràng.
Đau ngực cấp: đặc điểm đau ngực do tim và các nguyên nhân khác
Mục đích chủ yếu là để nhận diện hội chứng vành cấp và những nguyên nhân đe dọa mạng sống khác như bóc tách động mạch chủ và thuyên tắc phổi. Phân tích ECG, xquang ngực và marker sinh học như troponin, D-dimer đóng vai trò quan trọng.
Khó thở mạn tính: thang điểm khó thở và nguyên nhân thường gặp
Khó thở mạn tính được định nghĩa khi tình trạng khó thở kéo dài hơn 2 tuần. Sử dụng thang điểm khó thở MRC (hội đồng nghiên cứu y tế - Medical Research Council) để đánh giá độ nặng của khó thở.
