Trang chủ
Thông tin
Chẩn đoán và điều trị theo y học hiện đại
Rối loạn sắc tố da (nốt ruồi, bớt, tàn nhang) lành tính

Rối loạn sắc tố da (nốt ruồi, bớt, tàn nhang) lành tính

2015-01-10 08:20 AM

Tàn nhang và nốt ruồi son là các đốm nâu phẳng. Tàn nhang đầu tiên xuất hiện ở trẻ nhỏ, khi tiếp xúc với tia cực tím, và mờ dần với sự chấm dứt của ánh nắng mặt trời

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Nốt ruồi

Nói chung, nốt ruồi là lành tính và nhỏ (< 6 mm). Tổn thương có biên giới được xác định rõ và một màu đơn sắc tố từ màu be hoặc màu hồng đến màu nâu sẫm. Việc kiểm tra phải được ưu tiên hơn về lịch sử.

Nốt ruồi có một lịch sử tự nhiên bình thường. Trong thập kỷ đầu tiên của bệnh nhân về cuộc sống, nốt ruồi thường xuất hiện bằng phẳng, nhỏ, tổn thương màu nâu. Họ được gọi là nevi nối vì các tế bào nevus ở ngã ba của lớp biểu bì và hạ bì. Trong 2 thập kỷ tiếp theo, các nốt ruồi phát triển về kích thước và thường trở nên lớn lên, phản ánh sự xuất hiện của một thành phần da, tạo ra hợp chất nevi. Nốt ruồi có thể bị thâm và phát triển trong thời kỳ mang thai. Khi bệnh nhân 70 – 80 tuổi, nốt ruồi có thể trắng, hầu hết các nốt ruồi đã mất đi phần nối và có màu tối. Ở mỗi giai đoạn của cuộc sống, nốt ruồi bình thường cũng phân định, đối xứng, và thống nhất đường viền và màu sắc.

Nốt ruồi không điển hình

Thuật ngữ "nevus không điển hình" hay "nốt ruồi không điển hình" đã thay thế "nevus loạn sản." Việc chẩn đoán nốt ruồi không điển hình được thực hiện trên lâm sàng và mô học, nốt ruồi nên được loại bỏ chỉ khi họ đang bị nghi ngờ là khối u ác tính. Trên lâm sàng, các nốt ruồi lớn (> 6 mm đường kính), với biên giới bất thường không rõ ràng và sắc tố phân bố không đều. Người ta ước tính rằng khoảng 5 - 10% dân da trắng có một hoặc nevi không điển hình. Các nghiên cứu đã xác định nguy cơ gia tăng của khối u ác tính trong các quần thể sau: bệnh nhân có từ 50 nevi và ít nhất một nốt ruồi 8 mm hay lớn hơn, và bệnh nhân có một vài đến nhiều nốt ruồi chắc chắn không điển hình. Những bệnh nhân này xứng đáng được giáo dục và thường xuyên (thường là 6 - 12 tháng) theo dõi. Sắc tộc với khối u ác tính gia đình (nhiều nevi không điển hình và một lịch sử gia đình) đáng chú ý gần gũi hơn, như nguy cơ phát triển các khối u ác duy nhất hoặc thậm chí nhiều ở những người này tiếp cận 50% lên 50 tuổi.

Nốt bớt màu xanh

Nevi màu xanh, hơi cao, tổn thương màu xanh - đen nhỏ có ở tay, lưng. Nó rất phổ biến ở những người gốc Á Châu, và một bệnh nhân có thể có một vài trong số nó. Nếu không thay đổi trong nhiều năm, nó có thể được coi là lành tính, nevi xanh ác tính hiếm gặp. Tuy nhiên, sẩn và nốt sần màu xanh-đen mới hoặc phát triển phải được đánh giá để loại trừ nốt khối u ác tính.

Tàn nhang và nốt ruồi son

Tàn nhang (ephelides) và nốt ruồi son (lentigines) là các đốm nâu phẳng. Tàn nhang đầu tiên xuất hiện ở trẻ nhỏ, khi tiếp xúc với tia cực tím, và mờ dần với sự chấm dứt của ánh nắng mặt trời. Ở người lớn, lentigines dần dần xuất hiện trong khu vực tiếp xúc ánh nắng, đặc biệt là ở bàn tay, trên lưng và ngực trên, bắt đầu từ thập niên thứ tư đến thứ năm của cuộc sống. Nó là những điểm vàng, thường là 3 - 5 mm đường kính. Trên lưng, nó có thể có ranh giới rất không đều (inkspot lentigines). Nó không phai mầu với sự chấm dứt của ánh nắng mặt trời. Nên được đánh giá giống như tất cả các tổn thương sắc tố: Nếu các sắc tố đồng nhất, đối xứng và phẳng, có khả năng lành tính nhất. Có thể được điều trị bằng bôi tretinoin 0,1%, tazarotene 0,1%, 4-hydroxyanisole 2% với tretinoin 0,01% (Solage), liệu pháp laser, và phương pháp áp lạnh.

Dày sừng tiết bã

Dày sừng (Keratoses) tiết bã là mảng lành tính, màu be đến nâu hoặc thậm chí là đen, 3 - 20 mm đường kính, với một bề mặt mịn như nhung hoặc nốt sần nhỏ. Nó xuất hiện mắc kẹt hoặc dán lên da. Rất phổ biến, đặc biệt là ở người cao tuổi và có thể bị nhầm lẫn với khối u ác tính hoặc các loại u dưới da. Mặc dù có thể đông lạnh bằng nitơ lỏng hoặc nạo nếu bị ngứa hoặc bị viêm, nói chung không cần điều trị.

Bài viết cùng chuyên mục

Đau đầu: đánh giá bệnh cảnh lâm sàng

Loại trừ xuất huyết dưới nhện ở bất kỳ bệnh nhân nào có đau đầu dữ dội lần đầu tiên hay là đau đầu nặng nhất họ từng trải qua mà đạt đỉnh trong 5 phút từ lúc khới phát và dai dẳng hơn 1 giờ.

Bệnh tiêu chảy: đánh giá đặc điểm

Tiêu chảy có thể đi kèm với sốt, đau quặn bụng, đại tiện đau, phân nhầy và/hoặc phân có máu, ngoài ra, thời gian tiêu chảy có tầm quan trọng lâm sàng đáng kể.

Đái máu với những điều thiết yếu

Khi không có triệu chứng nào khác, đái máu đại thể có thể có thể chỉ điểm nhiều hơn về khối u, nhưng cũng cần phân biệt với sỏi, các bệnh lý thận tiểu cầu và bệnh thận đa nang.

Đau đầu: đánh giá các nguyên nhân thường gặp

Đau đầu là triệu chứng rất thường gặp và thường lành tính. Điều thách thức là phải nhận ra số ít bệnh nhân có bệnh lý nghiêm trọng hoặc cần điều trị đặc hiệu.

Lách to: phân tích triệu chứng

Nhiều nguyên nhân gây lách to có thể được nhóm thành các loại sau: giải phẫu, huyết học, nhiễm trùng, miễn dịch, ung thư, thâm nhiễm và xung huyết.

Tăng Creatinin: phân tích triệu chứng

Creatinine tăng cao là do suy thận và có thể được chia thành ba nhóm, trước thận, bệnh thận nội tại và sau thận. Chúng cũng có thể được chia thành các nguyên nhân cấp tính (vài ngày đến vài tuần) và mãn tính.

Hạch to khu trú: phân tích triệu chứng

Hạch cổ 2 bên thường do viêm họng, ở cổ phía sau cơ ức đòn chũm là một phát hiện đáng ngại hơn và cần được đánh giá thêm. Sờ hạch thượng đòn bên trái dẫn lưu các vùng trong ổ bụng và bên phải dẫn lưu phổi, trung thất và thực quản.

Phát ban toàn thân cấp: phân biệt các bệnh cảnh lâm sàng

Bài viết này nhằm cung cấp một cách tiếp cận từng bước để xác định được những trường hợp ban da toàn thân cấp là những cấp cứu trong da liễu cần được hỏi ý kiến chuyên khoa da liễu và điều trị ngay.

Liệu pháp insulin trong điều trị đái tháo đường: tuýp 1 và tuýp 2

Liệu pháp insulin nền và liệu pháp insulin tích cực, cho bệnh nhân đái tháo đường không đạt mục tiêu đường huyết

Bệnh hạch bạch huyết: phân tích triệu chứng

Các bệnh truyền nhiễm, tự miễn dịch, u hạt, ác tính hoặc phản ứng thuốc có thể gây ra hạch to toàn thân. Nguy cơ chung của bệnh ung thư ở những bệnh nhân bị bệnh hạch bạch huyết toàn thân là thấp.

Mề đay: phân tích triệu chứng

Mề đay được phân loại là miễn dịch, không miễn dịch hoặc vô căn. Globulin miễn dịch loại I hoặc loại III Các phản ứng qua trung gian E là nguyên nhân chính gây mày đay cấp tính.

Đau nhiều cơ: phân tích triệu chứng

Một số tình trạng có thể dẫn đến đau đa cơ. Các nguyên nhân phổ biến nhất là đau đa cơ do thấp khớp và các tình trạng viêm. Trong nhiều trường hợp, nguyên nhân chính xác là không rõ.

Chảy máu cam: phân tích triệu chứng

Chảy máu cam là kết quả của sự tương tác của các yếu tố gây tổn thương lớp niêm mạc và thành mạch, một số là cục bộ, một số là hệ thống và một số là sự kết hợp của cả hai.

Thăm khám bệnh nhân suy dinh dưỡng

Trên cơ sở bệnh sử và kết quả khám sức khỏe, bệnh nhân được xếp theo 3 loại là dinh dưỡng tốt, suy dinh dưỡng trung bình hoặc nghi ngờ và suy dinh dưỡng nặng.

Sốt: đánh giá dấu hiệu triệu chứng và các yếu tố nguy cơ

Mở rộng tầm soát nhiễm trùng ở các bệnh nhân đặc biệt. Các chủng tác nhân hiện hành thường gặp như viêm phổi có thể khác nhau tùy theo dịch tễ từng vùng, do đó hội chấn với chuyên gia truyền nhiễm ngay ở giai đoạn ban đầu.

Các xét nghiệm cơ bản: chỉ định khi thăm khám bệnh

Các xét nghiệm được khuyến cáo cho những bối cảnh lâm sàng khác được trình bày ở các bệnh tương ứng. Trong một số bệnh cũng cung cấp thêm những hướng dẫn chi tiết cách tiếp cận kết quả xét nghiệm.

Chứng hôi miệng: phân tích triệu chứng

Chứng hôi miệng đã bị kỳ thị, bệnh nhân hiếm khi tìm kiếm sự giúp đỡ và thường không nhận thức được vấn đề, mặc dù nó có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến quan hệ và sự tự tin.

Mất điều hòa cơ thể: phân tích để chẩn đoán và điều trị

Mất điều hòa bao gồm tay vụng về, dáng đi bất thường hoặc không ổn định và rối loạn vận ngôn, nhiều bất thường vận động được thấy trong rối loạn chức năng tiểu não.

Di chuyển khó khăn: các nguyên nhân gây té ngã

Các vấn đề di chuyển có thể tự thúc đẩy như là tình trạng giảm hoạt động dẫn đến mất chức năng và độ chắc của khối cơ. Cách tiếp cận có hệ thống một cách toàn diện là điều cần thiết.

Khối u vú: đặc điểm khi thăm khám lâm sàng

Đối với bất kỳ bệnh nhân sau mãn kinh có tổn thương dạng nốt khu trú cần chuyển bệnh nhân làm bộ 3 đánh giá ngay. Đối với bệnh nhân tiền mãn kinh, thăm khám lại sau kỳ kinh tiếp theo và chuyển làm 3 đánh giá nếu vẫn còn những tổn thương dạng nốt khu trú đó.