- Trang chủ
- Thông tin
- Chẩn đoán và điều trị theo y học hiện đại
- Ho ra máu, chẩn đoán và điều trị
Ho ra máu, chẩn đoán và điều trị
Biên tập viên: Trần Tiến Phong
Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương
Điểm thiết yếu trong chẩn đoán
Tiền sử hút thuốc lá.
Sốt, ho và các triệu chứng khác của nhiễm trùng đường hô hấp dưới.
Chảy máu mũi họng hoặc tiêu hóa.
Chụp X quang ngực và thử máu.
Nhận định chung
Ho ra máu là khạc máu có nguồn gốc bên dưới dây thanh âm. Nó thường được phân loại là, nhẹ, trung bình hoặc lớn, sau này được xác định là hơn 200 - 600 ml (khoảng 1 - 2 ly) trong 24 giờ. Các cách phân chia tùy ý trên lâm sàng, vì lượng máu hiếm khi được định lượng chính xác. Ho ra máu lớn có thể được định nghĩa là bất kỳ số máu ho ra làm biến đổi huyết động đáng kể hoặc đe dọa hệ thống thông khí, trong trường hợp mục tiêu quản lý ban đầu không phải là chẩn đoán, nhưng để điều trị.
Phổi được cung cấp với lượng máu kép. Các động mạch phổi xuất phát từ tâm thất phải cung cấp máu cho các nhu mô phổi với áp suất thấp. Các động mạch phế quản xuất phát từ động mạch chủ hoặc động mạch liên sườn và mang máu dưới áp lực của hệ thống vào đường hô hấp, mạch máu, rốn phổi, và màng phổi tạng. Mặc dù lưu thông phế quản chỉ chiếm 1 - 2% tổng lưu lượng máu phổi, nó có thể tăng đáng kể trong điều kiện viêm mãn tính, ví dụ, giãn phế quản mãn tính và thường là nguồn gốc của ho ra máu.
Các nguyên nhân gây ho ra máu có thể được phân loại theo giải phẫu. Máu có thể phát sinh từ đường hô hấp trong COPD, giãn phế quản, và ung thư biểu mô phế quản; từ mạch máu phổi trong suy thất trái, hẹp van hai lá, tắc mạch phổi, dị dạng động tĩnh mạch và/ hoặc từ nhu mô phổi trong viêm phổi, hít cocaine, hoặc các bệnh tự miễn dịch (như bệnh u hạt Wegener hoặc Goodpasture). Xuất huyết phế nang khuếch tán là do mạch máu nhỏ chảy máu thường do rối loạn tự miễn dịch và kết quả là máu xâm nhập vào trong phế nang thấy khi chụp X quang ngực. Hầu hết các trường hợp ho ra máu diễn biến trong bối cảnh điều trị ngoại trú là do nhiễm khuẩn (ví dụ, viêm phế quản cấp tính hoặc mãn tính, viêm phổi, lao phổi). Ho ra máu gia tăng do ung thư phổi với độ tuổi, chiếm đến 20% các trường hợp ở người cao tuổi. Ít gặp hơn (< 10% trường hợp), tăng áp tĩnh mạch phổi (ví dụ, hẹp van hai lá, tắc mạch phổi) gây ra ho ra máu. Hầu hết các trường hợp ho ra máu mà không có nguyên nhân có thể nhìn thấy trên CT scan hoặc soi phế quản sẽ tự giải quyết trong vòng 6 tháng mà không cần điều trị, với ngoại lệ đáng chú ý bệnh nhân có nguy cơ cao bị ung thư phổi (người hút thuốc lá trên 40 tuổi). Xuất huyết do điều trị có thể theo sinh thiết transbronchial phổi, thuốc chống đông máu, hoặc vỡ động mạch phổi do vị trí xa của một ống thông bóng nghiêng. Nguyên nhân không được xác định lên đến 15 - 30% trường hợp.
Các triệu chứng
Máu nhuốm đờm trong bối cảnh nhiễm trùng đường hô hấp trên ở người khỏe mạnh, trẻ (tuổi < 40 tuổi) không hút thuốc không đảm bảo đánh giá chẩn đoán rộng nếu ho ra máu lắng xuống với độ tăng lên của nhiễm trùng. Tuy nhiên, ho ra máu thường là dấu hiệu của căn bệnh nguy hiểm, đặc biệt là ở những bệnh nhân với một xác suất cao trước khi bệnh lý phổi cơ bản. Người ta không nên phân biệt giữa đờm máu sọc và ho có máu đờm vì liên quan đến các kế hoạch đánh. Mục tiêu của lịch sử là để xác định bệnh nhân có nguy cơ với một trong các rối loạn nêu trên. Tính năng thích hợp bao gồm quá khứ hay sử dụng thuốc lá hiện nay, thời gian của các triệu chứng, và sự hiện diện của nhiễm trùng đường hô hấp. Nguồn không phải phổi như bệnh sốt xuất huyết, từ mũi hoặc đường tiêu hóa cũng nên được loại trừ.
Khám lâm sàng
Mạch nhanh, hạ huyết áp, và giảm độ bão hòa oxy cho thấy xuất huyết khối lượng lớn yêu cầu đánh giá khẩn cấp và ổn định tình hình. Lỗ mũi ngoài và hầu họng nên được kiểm tra cẩn thận để xác định nguồn tiềm năng chảy máu đường hô hấp trên. Kiểm tra ngực và tim có thể phát hiện bằng chứng của suy tim, hoặc hẹp van hai lá.
Chẩn đoán
Đánh giá chẩn đoán bao gồm X quang phổi và thử máu. Kiểm tra chức năng thận, nước tiểu, và các nghiên cứu đông máu thích hợp trong những hoàn cảnh cụ thể. Tiểu máu đi kèm với ho ra máu có thể là một đầu mối để hội chứng Goodpasture hoặc viêm mạch. Soi phế quản cho thấy ung thư endobronchial trong 3 - 6% bệnh nhân ho ra máu có X-quang ngực bình thường (không lateralizing). Gần như tất cả các bệnh nhân là những người hút thuốc ở độ tuổi trên 40, và hầu hết đều đã có các triệu chứng trong hơn 1 tuần. Nội soi phế quản được chỉ định ở những bệnh nhân như vậy. CT scan ngực độ phân giải cao, nội soi phế quản và bổ sung cần được xem xét mạnh ở những bệnh nhân X-quang ngực bình thường và rủi ro thấp cho bệnh ác tính. Có thể hình dung giãn phế quản bị nghi ngờ và dị dạng động tĩnh mạch và sẽ hiển thị các tổn thương phế quản trung tâm trong nhiều trường hợp. CT ngực độ phân giải cao là thử nghiệm và lựa chọn khi nghi ngờ ác tính ngoại vi nhỏ. CT mạch máu đã trở thành thử nghiệm ban đầu của sự lựa chọn để đánh giá bệnh nhân bị nghi ngờ thuyên tắc phổi, mặc dù thận trọng nên được thực hiện để tránh tải tương phản lớn ở bệnh nhân có bệnh thận mãn tính (creatinine huyết thanh> 2,0 g / dl hoặc creatinine trong phạm vi bình thường tăng lên nhanh chóng).
Điều trị
Việc quản lý ho ra máu nhẹ bao gồm việc xác định và điều trị các nguyên nhân cụ thể. Ho ra máu lớn là đe dọa tính mạng. Đường hô hấp cần được bảo vệ với đặt nội khí quản, thông khí đảm bảo, duy trì và lưu thông hiệu quả. Nếu biết vị trí chảy máu, bệnh nhân cần được đặt ở tư thế nằm với bên phổi có liên quan. Xuất huyết không kiểm soát được bằng nội soi phế quản cần tư vấn phẫu thuật. Ở những bệnh nhân ổn định, soi phế quản có thể khoanh vùng vị trí chảy máu và chụp động mạch có thể thấy động mạch phế quản có liên quan. Làm thuyên tắc có hiệu quả ban đầu bằng nội soi trong 85% các trường hợp, mặc dù tái xuất huyết có thể xảy ra trong 20% bệnh nhân trong năm sau. Động mạch cột sống trước xuất phát từ động mạch phế quản trong lên đến 5% số người, và có thể dẫn đến liệt hai chân nếu nó vô tình đưa ống thông vào làm tắc.
Bài viết cùng chuyên mục
Chảy máu cam: phân tích triệu chứng
Chảy máu cam là kết quả của sự tương tác của các yếu tố gây tổn thương lớp niêm mạc và thành mạch, một số là cục bộ, một số là hệ thống và một số là sự kết hợp của cả hai.
Ho ra máu: phân tích triệu chứng
Bất kể tỷ lệ là bao nhiêu, bước đầu tiên trong đánh giá là phân biệt xem bệnh nhân có ho ra máu thực sự hay chảy máu từ nguồn khác, ví dụ: nôn ra máu hoặc ho giả ra máu.
Liệu pháp insulin trong điều trị đái tháo đường: tuýp 1 và tuýp 2
Liệu pháp insulin nền và liệu pháp insulin tích cực, cho bệnh nhân đái tháo đường không đạt mục tiêu đường huyết
Mệt mỏi: đánh giá bệnh cảnh lâm sàng
Một số bệnh nhân, khó để phân biệt giữa mệt mỏi và khó thở; nếu có một bệnh sử rõ ràng hoặc bằng chứng của giảm khả năng gắng sức. Cân nhắc tiếp cận tương tự đối với khó thở gắng sức mạn tính.
Vàng da: đánh giá cận lâm sàng theo bệnh cảnh lâm sàng
Cân nhắc huyết tán ở những bệnh nhân vàng da mà không có đặc điểm bệnh gan kèm theo và có các bằng chứng của tăng phá vỡ hồng cầu, bất thường về hình ảnh hồng cầu (mảnh vỡ hồng cầu), có thể có bằng chứng tăng sản xuất hồng cầu.
Nguy cơ té ngã: cách thực hiện đánh giá dáng đi
Sự an toàn và vững chắc chung; bất thường dáng đi một bên (đột quỵ, tổn thương thần kinh ngoại biên, bệnh khớp, đau); bước đi ngắn, lê chân (bệnh Parkinson, bệnh lý mạch máu não lan tỏa); dáng đi bước cao.
Phù chân: đánh giá suy thận và chức năng thận
Xác định và điều trị những nguyên nhân, theo dõi chức năng thận và thảo luận với đội chuyên khoa thận nếu như có bất kỳ sự tụt giảm mức lọc cầu thận thêm nữa.
Sốt và tăng thân nhiệt
Sốt là một triệu chứng cung cấp thông tin quan trọng về sự hiện diện của bệnh, đặc biệt là nhiễm trùng và những thay đổi trong tình trạng lâm sàng của bệnh nhân
Triệu chứng và dấu hiệu bệnh mắt
Tiết tố mủ thường do nhiễm vi khuẩn ở kết mạc, giác mạc hoặc túi lệ. Viêm kết mạc hoặc viêm giác mạc do vi rút gây tiết tố nước.
Đau vai: phân tích triệu chứng
Không thể đánh giá các quá trình bệnh lý một cách riêng biệt vì mối quan hệ phức tạp của đai vai với các cấu trúc khác. Vai bao gồm ba xương và bốn bề mặt khớp.
Loét áp lực do tỳ đè
Các công cụ này có thể được sử dụng để xác định các bệnh nhân nguy cơ cao nhất có thể hưởng lợi nhiều nhất như nệm làm giảm hoặc giảm bớt áp lực
Hiệu giá kháng thể kháng nhân (ANA) cao: phân tích triệu chứng
Kháng thể kháng nhân (ANA) được tạo ra ở những bệnh nhân mắc bệnh mô liên kết tự miễn dịch chủ yếu thuộc nhóm immunoglobulin G và thường có mặt ở mức độ cao hơn.
Thăm khám chẩn đoán bệnh nhân nặng
Nếu hệ thống thần kinh trung ương hoạt động tốt, khả năng đáp ứng các câu hỏi một cách thích hợp, thì các chức năng quan trọng không chắc đã bị rối loạn đến mức cần phải can thiệp ngay lập tức.
Đau bụng cấp: đánh giá khẩn cấp tình trạng nặng của bệnh nhân
Hãy nhớ rằng những bệnh nhân trẻ, khỏe mạnh thường duy trì huyết áp trong trường hợp mất nhiều dịch, với những bệnh nhân này giảm huyết áp xảy ra muộn, nên phải xem xét cẩn thận những yếu tố như tăng nhịp tim, hạ huyết áp tư thế.
Tiết dịch niệu đạo: phân tích triệu chứng
Tiết dịch niệu đạo có thể nhiều hoặc ít, trong, hơi vàng hoặc trắng, có mủ, mủ nhầy hoặc huyết thanh, nâu, xanh lá cây hoặc có máu, mủ chảy nước hoặc mủ đặc.
Điện tâm đồ trong đau thắt ngực không ổn định/ nhồi máu cơ tim không ST chênh lên
Sóng T đảo ngược có thể là bằng chứng điện tâm đồ của thiếu máu. Sóng T âm sâu đối xứng ở chuyển đạo trước tim gợi ý tắc nghẽn nghiêm trọng gốc động mạch vành trái, những những biểu hiện khác ít đặc hiệu hơn.
Khám lâm sàng tình trạng dinh dưỡng
Tình trạng dinh dưỡng của bệnh nhân dựa trên chiều cao và cân nặng được diễn giải bằng chỉ số khối cơ thể, là một chỉ số đáng tin cậy hơn về tình trạng béo phì so với các bảng chiều cao cân nặng.
Men gan tăng cao: phân tích triệu chứng
Các men gan (aminotransferase) là các enzym tế bào được tìm thấy trong tế bào gan; chúng được giải phóng vào huyết thanh do tổn thương tế bào gan, do đó làm tăng nồng độ trong huyết thanh từ mức cơ bản thấp.
Shock: phân tích các bệnh cảnh lâm sàng
Nhiều biểu hiện có thể có biến chứng shock nhưng ở đây, shock được coi như là biểu hiện được phát hiện đầu tiên trong theo dõi thường ngày hoặc thăm khám có trọng tâm ở những bệnh nhân nặng hoặc không rõ ràng.
Vô kinh: phân tích triệu chứng
Vô kinh là một thuật ngữ lâm sàng dùng để mô tả tình trạng không có kinh nguyệt ở phụ nữ trong độ tuổi sinh sản. Nó có nhiều nguyên nhân tiềm ẩn.
Định hướng chẩn đoán mệt mỏi
Mệt mỏi là tình trạng kiệt quệ về thể chất và hoặc tinh thần, điều này rất phổ biến và không đặc hiệu, do vậy mà việc xác định tình trạng bệnh nền gặp nhiều khó khăn.
Tiếp cận chẩn đoán bệnh nhân bị bệnh nặng
Việc tiếp cận hầu hết, nếu không phải tất cả, bệnh nhân trong tình huống cấp tính, trước tiên phải xác định không bị ngừng tim phổi và không có xáo trộn lớn các dấu hiệu sinh tồn.
Phát ban dát sẩn: phân tích triệu chứng
Khi phát ban dát sẩn có liên quan đến sốt, nên nghi ngờ nguyên nhân nhiễm trùng. Nếu không có sốt, phản ứng dị ứng thường là nguyên nhân.
Protein niệu: phân tích triệu chứng
Sự bài tiết liên tục albumin trong khoảng từ 30 đến 300 mg/ngày (20–200 <g/phút) được gọi là albumin niệu vi lượng, trong khi các giá trị trên 300 mg/ngày được gọi là albumin niệu đại thể.
Chảy máu trực tràng: phân tích triệu chứng
Đánh giá ban đầu nên xác định mức độ nghiêm trọng và sự ổn định huyết động của bệnh nhân và xác định nguồn gốc của chảy máu là đường tiêu hóa trên hoặc dưới về bản chất.
