Ho ra máu, chẩn đoán và điều trị

2014-10-12 08:34 AM
Các động mạch phế quản xuất phát từ động mạch chủ hoặc động mạch liên sườn và mang máu dưới áp lực của hệ thống vào đường hô hấp, mạch máu, rốn phổi, và màng phổi tạng

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Điểm thiết yếu trong chẩn đoán

Tiền sử hút thuốc lá.

Sốt, ho và các triệu chứng khác của nhiễm trùng đường hô hấp dưới.

Chảy máu mũi họng hoặc tiêu hóa.

Chụp X quang ngực và thử máu.

Nhận định chung

Ho ra máu là khạc máu có nguồn gốc bên dưới dây thanh âm. Nó thường được phân loại là, nhẹ, trung bình hoặc lớn, sau này được xác định là hơn 200 - 600 ml (khoảng 1 - 2 ly) trong 24 giờ. Các cách phân chia tùy ý trên lâm sàng, vì lượng máu hiếm khi được định lượng chính xác. Ho ra máu lớn có thể được định nghĩa là bất kỳ số máu ho ra làm biến đổi huyết động đáng kể hoặc đe dọa hệ thống thông khí, trong trường hợp mục tiêu quản lý ban đầu không phải là chẩn đoán, nhưng để điều trị.

Phổi được cung cấp với lượng máu kép. Các động mạch phổi xuất phát từ tâm thất phải cung cấp máu cho các nhu mô phổi với áp suất thấp. Các động mạch phế quản xuất phát từ động mạch chủ hoặc động mạch liên sườn và mang máu dưới áp lực của hệ thống vào đường hô hấp, mạch máu, rốn phổi, và màng phổi tạng. Mặc dù lưu thông phế quản chỉ chiếm 1 - 2% tổng lưu lượng máu phổi, nó có thể tăng đáng kể trong điều kiện viêm mãn tính, ví dụ, giãn phế quản mãn tính và thường là nguồn gốc của ho ra máu.

Các nguyên nhân gây ho ra máu có thể được phân loại theo giải phẫu. Máu có thể phát sinh từ đường hô hấp trong COPD, giãn phế quản, và ung thư biểu mô phế quản; từ mạch máu phổi trong suy thất trái, hẹp van hai lá, tắc mạch phổi, dị dạng động tĩnh mạch và/ hoặc từ nhu mô phổi trong viêm phổi, hít cocaine, hoặc các bệnh tự miễn dịch (như bệnh u hạt Wegener hoặc Goodpasture). Xuất huyết phế nang khuếch tán là do mạch máu nhỏ chảy máu thường do rối loạn tự miễn dịch và kết quả là máu xâm nhập vào trong phế nang thấy khi chụp X quang ngực. Hầu hết các trường hợp ho ra máu diễn biến trong bối cảnh điều trị ngoại trú là do nhiễm khuẩn (ví dụ, viêm phế quản cấp tính hoặc mãn tính, viêm phổi, lao phổi). Ho ra máu gia tăng do ung thư phổi với độ tuổi, chiếm đến 20% các trường hợp ở người cao tuổi. Ít gặp hơn (< 10% trường hợp), tăng áp tĩnh mạch phổi (ví dụ, hẹp van hai lá, tắc mạch phổi) gây ra ho ra máu. Hầu hết các trường hợp ho ra máu mà không có nguyên nhân có thể nhìn thấy trên CT scan hoặc soi phế quản sẽ tự giải quyết trong vòng 6 tháng mà không cần điều trị, với ngoại lệ đáng chú ý bệnh nhân có nguy cơ cao bị ung thư phổi (người hút thuốc lá trên 40 tuổi). Xuất huyết do điều trị có thể theo sinh thiết transbronchial phổi, thuốc chống đông máu, hoặc vỡ động mạch phổi do vị trí xa của một ống thông bóng nghiêng. Nguyên nhân không được xác định lên đến 15 - 30% trường hợp.

Các triệu chứng

Máu nhuốm đờm trong bối cảnh nhiễm trùng đường hô hấp trên ở người khỏe mạnh, trẻ (tuổi < 40 tuổi) không hút thuốc không đảm bảo đánh giá chẩn đoán rộng nếu ho ra máu lắng xuống với độ tăng lên của nhiễm trùng. Tuy nhiên, ho ra máu thường là dấu hiệu của căn bệnh nguy hiểm, đặc biệt là ở những bệnh nhân với một xác suất cao trước khi bệnh lý phổi cơ bản. Người ta không nên phân biệt giữa đờm máu sọc và ho có máu đờm vì liên quan đến các kế hoạch đánh. Mục tiêu của lịch sử là để xác định bệnh nhân có nguy cơ với một trong các rối loạn nêu trên. Tính năng thích hợp bao gồm quá khứ hay sử dụng thuốc lá hiện nay, thời gian của các triệu chứng, và sự hiện diện của nhiễm trùng đường hô hấp. Nguồn không phải phổi như bệnh sốt xuất huyết, từ mũi hoặc đường tiêu hóa cũng nên được loại trừ.

Khám lâm sàng

Mạch nhanh, hạ huyết áp, và giảm độ bão hòa oxy cho thấy xuất huyết khối lượng lớn yêu cầu đánh giá khẩn cấp và ổn định tình hình. Lỗ mũi ngoài và hầu họng nên được kiểm tra cẩn thận để xác định nguồn tiềm năng chảy máu đường hô hấp trên. Kiểm tra ngực và tim có thể phát hiện bằng chứng của suy tim, hoặc hẹp van hai lá.

Chẩn đoán

Đánh giá chẩn đoán bao gồm X quang phổi và thử máu. Kiểm tra chức năng thận, nước tiểu, và các nghiên cứu đông máu thích hợp trong những hoàn cảnh cụ thể. Tiểu máu đi kèm với ho ra máu có thể là một đầu mối để hội chứng Goodpasture hoặc viêm mạch. Soi phế quản cho thấy ung thư endobronchial trong 3 - 6% bệnh nhân ho ra máu có X-quang ngực bình thường (không lateralizing). Gần như tất cả các bệnh nhân là những người hút thuốc ở độ tuổi trên 40, và hầu hết đều đã có các triệu chứng trong hơn 1 tuần. Nội soi phế quản được chỉ định ở những bệnh nhân như vậy. CT scan ngực độ phân giải cao, nội soi phế quản và bổ sung cần được xem xét mạnh ở những bệnh nhân X-quang ngực bình thường và rủi ro thấp cho bệnh ác tính. Có thể hình dung giãn phế quản bị nghi ngờ và dị dạng động tĩnh mạch và sẽ hiển thị các tổn thương phế quản trung tâm trong nhiều trường hợp. CT ngực độ phân giải cao là thử nghiệm và lựa chọn khi nghi ngờ ác tính ngoại vi nhỏ. CT mạch máu đã trở thành thử nghiệm ban đầu của sự lựa chọn để đánh giá bệnh nhân bị nghi ngờ thuyên tắc phổi, mặc dù thận trọng nên được thực hiện để tránh tải tương phản lớn ở bệnh nhân có bệnh thận mãn tính (creatinine huyết thanh> 2,0 g / dl hoặc creatinine trong phạm vi bình thường tăng lên nhanh chóng).

Điều trị

Việc quản lý ho ra máu nhẹ bao gồm việc xác định và điều trị các nguyên nhân cụ thể. Ho ra máu lớn là đe dọa tính mạng. Đường hô hấp cần được bảo vệ với đặt nội khí quản, thông khí đảm bảo, duy trì và lưu thông hiệu quả. Nếu biết vị trí chảy máu, bệnh nhân cần được đặt ở tư thế nằm với bên phổi có liên quan. Xuất huyết không kiểm soát được bằng nội soi phế quản cần tư vấn phẫu thuật. Ở những bệnh nhân ổn định, soi phế quản có thể khoanh vùng vị trí chảy máu và chụp động mạch có thể thấy động mạch phế quản có liên quan. Làm thuyên tắc có hiệu quả ban đầu bằng nội soi trong 85% các trường hợp, mặc dù tái xuất huyết có thể xảy ra trong 20% bệnh nhân trong năm sau. Động mạch cột sống trước xuất phát từ động mạch phế quản trong lên đến 5% số người, và có thể dẫn đến liệt hai chân nếu nó vô tình đưa ống thông vào làm tắc.

Bài viết cùng chuyên mục

Tiểu khó: đi tiểu đau

Nghiên cứu thuần tập được thiết kế đã chỉ ra rằng một số phụ nữ có thể được chẩn đoán đáng tin cậy với viêm bàng quang không biến chứng mà không có kiểm tra thể chất.

Chẩn đoán bệnh lý: chẩn đoán xác định và chẩn đoán phân biệt

Trong phần lớn các trường hợp, việc xây dựng chẩn đoán phân biệt là bước nền tảng để đi đến chẩn đoán xác định. Đây là một chuỗi các chẩn đoán thường được sắp xếp theo thứ tự khả năng tùy theo bệnh cảnh lâm sàng.

Bệnh nhân hen phế quản cấp: những đánh giá bổ sung khi thăm khám

Đặc điểm cần quan tâm, ví dụ hen gần tử vong trước đó, kém dung nạp điều trị. Nếu như những đặc điểm nặng vẫn tiếp tục, theo dõi ở môi trường chăm sóc tích cực với đánh giá lặp lại với các chỉ số SpO2, PEFR.

Nhịp tim chậm: phân tích triệu chứng

Các tình trạng có thể nhịp tim chậm bao gồm phơi nhiễm, mất cân bằng điện giải, nhiễm trùng, hạ đường huyết, suy giáp/cường giáp, thiếu máu cơ tim.

Hạch to khu trú: phân tích triệu chứng

Hạch cổ 2 bên thường do viêm họng, ở cổ phía sau cơ ức đòn chũm là một phát hiện đáng ngại hơn và cần được đánh giá thêm. Sờ hạch thượng đòn bên trái dẫn lưu các vùng trong ổ bụng và bên phải dẫn lưu phổi, trung thất và thực quản.

Run cơ: phân tích triệu chứng

Run là một trong những rối loạn vận động phổ biến nhất và được đặc trưng bởi một chuyển động dao động và thường nhịp nhàng.

Suy dinh dưỡng và yếu đuối ở người cao tuổi

Các nghiên cứu trong phòng thí nghiệm và X quang hữu ích cho các bệnh nhân có giảm cân bao gồm máu toàn phần, chất huyết thanh bao gồm glucose, TSH, creatinine, canxi

Chảy máu sau mãn kinh: phân tích triệu chứng

Chảy máu âm đạo bất thường là một vấn đề ngoại trú phổ biến, xảy ra ở 10% phụ nữ trên 55 tuổi và chiếm 70% số lần khám phụ khoa trong những năm tiền mãn kinh và sau mãn kinh.

Khối u bìu: phân tích triệu chứng

Trong quá trình đánh giá bất kỳ khối u bìu nào, mục tiêu chính là xác định xem có chỉ định chuyển tuyến ngay lập tức hay không.

Phosphatase kiềm tăng cao: phân tích triệu chứng

ALP huyết thanh chỉ nên được chỉ định nếu nghi ngờ có bệnh về xương hoặc gan. Kết quả ALP nên được so sánh với phạm vi bình thường phù hợp trên cơ sở tuổi tác và tiền sử lâm sàng.

Đau bìu: phân tích triệu chứng

Hầu hết các nguyên nhân phổ biến của đau bìu là do các tình trạng lành tính như viêm mào tinh hoàn, giãn tĩnh mạch thừng tinh, tràn dịch tinh mạc, tinh trùng, viêm nút quanh động mạch và u nang mào tinh hoàn hoặc tinh hoàn.

Phù chân: đánh giá dựa trên kết quả lâm sàng và cận lâm sàng

Cân nhắc huyết khối tĩnh mạch sâu ở bất kỳ bệnh nhân nào có phù chân cả hai bên, kể cả khi các yếu tố nguy cơ hoặc những triệu chứng/ dấu chứng khác không rõ ràng.

Phì đại tuyến giáp (bướu cổ): phân tích triệu chứng

Bất kỳ cản trở quá trình tổng hợp hoặc giải phóng hormone tuyến giáp đều có thể gây ra bướu cổ. Cho đến nay, yếu tố rủi ro quan trọng nhất đối với sự phát triển của bệnh bướu cổ là thiếu i-ốt.

Mất ý thức thoáng qua: đánh giá các vấn đề tuần hoàn hô hấp

Bằng chứng trên điện tâm đồ của thiếu máu cơ tim cấp gợi ý rối loạn nhịp thứ phát do thiếu máu; ví dụ nhịp nhanh thất, ngất liên quan đến thiếu máu cơ tim. Thảo luận ngay với bác sĩ tim mạch nếu bất kỳ đặc điểm nào ở trên hiện diện.

Đau đầu: chọc dịch não tủy và phân tích dịch não tủy đánh giá

Viêm màng nào do vi khuẩn sớm có thể nhầm lẫn với viêm màng não do virus bởi tăng bạch cầu lympho là chủ yếu trong dịch não tủy. Nếu có bất kỳ khả năng nào của viêm màng não do vi khuẩn, điều trị kháng sinh trong lúc đợi xét nghiệm bổ sung.

Đau khớp hông: phân tích triệu chứng

Khớp hông là một trong những khớp lớn nhất trong toàn bộ cơ thể. Nó được bao quanh bởi 17 cơ và 3 dây chằng cực kỳ chắc chắn, cung cấp cho hông rất nhiều lực và phạm vi chuyển động.

Định hướng chẩn đoán nôn ra máu

Nôn ra máu đỏ tươi hoặc máu cục là dấu hiệu của máu đang tiếp tục chảy và là một cấp cứu nội khoa, nếu máu màu đen, có hình hạt café là gợi ý của chảy máu đã cầm hoặc chảy máu tương đối nhẹ.

Trầm cảm ở người cao tuổi

Nói chung, fluoxetine được tránh vì thời gian hoạt động dài của nó và thuốc chống trầm cảm ba vòng cũng được tránh vì tác dụng phụ kháng cholinergic cao

Phân mỡ: phân tích đặc điểm

Phân mỡ được định nghĩa một cách định lượng là có hơn 7g chất béo trong phân trong khoảng thời gian 24 giờ trong khi bệnh nhân đang ăn kiêng không quá 100 g chất béo mỗi ngày.

Kiểm tra tính hợp lý trên lâm sàng

Khám lâm sàng hợp lý là một phần rộng lớn hơn được gọi là y học dựa trên bằng chứng, 'không nhấn mạnh trực giác, kinh nghiệm lâm sàng không hệ thống và cơ sở lý luận bệnh lý như đủ cơ sở để ra quyết định lâm sàng.

Tăng bạch cầu ái toan: phân tích triệu chứng

Bạch cầu ái toan phát triển từ tiền chất myeloid trong tủy xương thông qua hoạt động của ít nhất ba cytokine tạo máu. Interleukin-5 (IL-5) đặc hiệu cho quá trình biệt hóa bạch cầu ái toan.

Ho ra máu: đánh giá các nguyên nhân thường gặp

Phù phổi có thể gây khạc đàm bọt hồng nhưng khó thở hầu như luôn là triệu chứng chủ yếu. Các nguyên nhân khác bao gồm tăng áp phổi, rối loạn đông máu, hít phải dị vật, chấn thương ngực, u hạt Wegener và hội chứng Goodpasture.

Điện tâm đồ trong nhồi máu phổi

Những bất thường đặc hiệu gợi ý nhồi máu phổi bao gồm trục lệch phải mới xuất hiện, dạng R ở V1, sóng T đảo ngược ở V1=V3 hoặc block nhánh phải.

Rối loạn sắc tố da (nốt ruồi, bớt, tàn nhang) lành tính

Tàn nhang và nốt ruồi son là các đốm nâu phẳng. Tàn nhang đầu tiên xuất hiện ở trẻ nhỏ, khi tiếp xúc với tia cực tím, và mờ dần với sự chấm dứt của ánh nắng mặt trời

Lesovir: thuốc điều trị nhiễm virus viêm gan C mạn tính

Lesovir được chỉ định điều trị cho những bệnh nhân nhiễm virus viêm gan C mạn tính genotype 1, 4, 5 hoặc 6. Liều khuyến cáo của Lesovir là 1 viên, uống 1 lần/ngày cùng hoặc không cùng với thức ăn.