Điện tâm đồ chẩn đoán bệnh cơ tim giãn (DCM)

2013-09-27 06:19 PM

Các bất thường điện tâm đồ phổ biến nhất là những liên quan với tâm nhĩ và tâm thất phì đại - thông thường, thay đổi được nhìn thấy nhưng có thể là dấu hiệu của phì đại hai nhĩ hoặc hai thất.

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Giới thiệu

Bệnh cơ tim giãn (DCM) là một bệnh cơ tim đặc trưng bởi giãn buồng thất và rối loạn chức năng cơ tim toàn bộ (phân suất tống máu < 40%).

Bệnh nhân thường có biểu hiện triệu chứng suy hai thất, ví dụ như mệt mỏi, khó thở, khó thở khi nằm, mắt cá chân phù.

Liên kết với một tỷ lệ tử vong cao (sống 2 năm = 50%) do sốc tim tiến triển hoặc loạn nhịp thất (đột tử do tim).

Nguyên nhân

Có thể được chia thành thiếu máu cục bộ và không thiếu máu cục bộ.

Thiếu máu cục bộ (Ischaemic)

Cơ tim giãn nở thường xảy ra sau khi MI lớn thành trước do hoại tử cơ tim rộng và mất tính co.

Không thiếu máu cục bộ

Hầu hết các trường hợp là vô căn.

Lên đến 25% có yếu tố gia đình (chủ yếu là tính trạng trội, một số loại được liên kết với X).

Tỷ lệ nhỏ các trường hợp có thể xảy ra do:

Viêm cơ tim do virus (virus coxsackie B / adenovirus).

Nghiện rượu.

Độc tố (ví dụ như doxorubicin).

Bệnh tự miễn dịch.

Mang thai (peripartum cơ tim).

Các tính năng điện tâm đồ

Không có điện tâm đồ có tính năng độc đáo cho DCM, mặc dù ECG thường bất thường.

Các bất thường điện tâm đồ phổ biến nhất là những liên quan với tâm nhĩ và tâm thất phì đại - thông thường, thay đổi được nhìn thấy nhưng có thể là dấu hiệu của phì đại hai nhĩ hoặc hai thất.

Sự chậm trễ dẫn truyền trong thất (ví dụ LBBB) xảy ra do sự giãn nở tim.

Xơ hóa cơ tim khuếch tán có thể dẫn đến giảm điện áp phức bộ QRS, đặc biệt là trong các đạo trình chi. Có thể có sự khác biệt của điện áp QRS có dấu hiệu phì đại trong điện áp V4 - 6 và tương đối thấp trong các đạo trình chi.

Bất thường sóng Q thường được nhìn thấy trong V1 - V4 và có thể bắt chước sự xuất hiện của nhồi máu cơ tim (hình "pseudoinfarction").

Bất thường ECG trong DCM

Phì đại tâm nhĩ trái => có thể tiến triển thành rung nhĩ.

Phì đại hai nhĩ.

Phì đại thất trái  hoặc phì đại hai thất.

Block nhánh trái (cũng có thể xảy ra RBBB ).

Lệch trục trái.

Sóng R tiến triển chậm với QS trong V1 - 4 (giả nhồi máu).

Thường xuyên thất lạc chỗ và thất nhịp đôi (thấy với DCM nặng).

Dysrhythmias thất ( VT / VF).

Ví dụ ECG

Ví dụ 1

Cơ tim giãn nở thiếu máu cục bộ

Cơ tim giãn nở thiếu máu cục bộ:

Có dấu LVH (sóng S trong V2 > 35 mm) với sóng S chiếm ưu thế trong V1 - 4.

Lệch trục phải cho thấy liên quan đến phì đại thất phải (tức là phì đại hai thất).

Có bằng chứng của phì đại tâm nhĩ trái ( phần cuối rộng sâu của sóng P trong V1).

Có sóng P đỉnh trong DII gợi ý phì đại tâm nhĩ phải (không quá 2.5mm chiều cao). 

Ví dụ 2

Bệnh cơ tim giãn nở vô căn

Bệnh cơ tim giãn nở vô căn:

Có bằng chứng phì đại thất trái với điện áp trước tim lớn và hình căng quá mức LV trong chuyển đạo với sóng R chiếm ưu thế (I, II, V6).

Ngoài ra còn có bằng chứng về sự phì đại hai nhĩ trong V1 với phần đầu đỉnh của sóng P (RAE) tiếp theo là phần cuối sâu (LAE).

Những thay đổi của phì đại thất phải được che đậy bởi sự thống trị tâm thất trái, tuy nhiên, bệnh nhân này giãn bốn buồng trên siêu âm tim.

Ví dụ 3

Cơ tim giãn nở

Cơ tim giãn nở:

Có dấu phì đại thất trái với tái cực bất thường (hình LV "căng quá mức") trong V5 - 6.

LV giãn đã tạo ra sự chậm trễ dẫn truyền trong thất bắt chước LBBB - tuy nhiên, điều này không phải LBBB khi hình thái không phải là điển hình và có sóng Q nhỏ trong V5 - 6 (sự hiện diện của sóng Q ngoài quy tắc V6 của LBBB).

Có một số dấu hiệu phì đại tâm nhĩ trái - độ lệch về phía trái của trục sóng P (sóng P dương trong DI và aVL, đảo ngược trong III và aVF) và kéo dài phần cuối của sóng P trong V1.

Trục lệch phải trong sự hiện diện của LVH cho thấy khả năng phì đại hai thất.

ST chênh xuống downsloping phổ biến có thể là do LVH (= "lỗi nhịp thích hợp") hoặc hiệu ứng digoxin (thường được sử dụng trong suy tim sung huyết). 

Ví dụ 4

Cơ tim giãn nở

Cơ tim giãn nở:

Rung nhĩ với LBBB là một hình điện tâm đồ thường thấy trong DCM.

Bài viết cùng chuyên mục

Vị trí đường dẫn điện cực điện tâm đồ

Điện cực gắn vào ngực và hoặc chi thay đổi điện áp nhỏ như sự khác biệt tiềm năng, được hoán đổi thành một dải hình ảnh.

Điện tâm đồ chẩn đoán nhịp thoát thất

Các tế bào điều hòa nhịp tim được tìm thấy tại các điểm khác nhau trên toàn hệ thống dẫn truyền, với mỗi nơi có khả năng độc lập duy trì nhịp tim. Tỷ lệ khử cực tự phát của các tế bào điều hòa nhịp tim giảm xuống.

Điện tâm đồ chẩn đoán nhịp tự thất gia tốc (AIVR)

Phân ly Isorhythmic AV = Phân ly AV với xoang và phức bộ thất xảy ra ở tần số tương tự, trái ngược với block AV hoàn thành, nơi tần số nhĩ thường nhanh hơn so với tỷ lệ thất.

Các dạng sóng R của điện tâm đồ

Nguyên nhân phổ biến nhất của sóng R chiếm ưu thế dương trong aVR là vị trí điện cực chân tay không chính xác, sự đảo ngược của các điện cực tay trái và phải.

Đánh giá tính nhịp điệu điện tâm đồ (ECG)

Trên 12 chuyển đạo điện tâm đồ. Xác nhận hoặc chứng thực những phát hiện trong chuyển đạo này. Một dải nhịp dài hơn, có thể ghi lại một tốc độ chậm hơn, có thể hữu ích.

Điện tâm đồ chẩn đoán nhịp tim nhanh trên thất (SVT)

SVT kịch phát (pSVT) mô tả một SVT với khởi phát và kết thúc đột ngột - đặc trưng với loạn nhịp nhanh vòng vào lại liên quan đến nút nhĩ thất như AVNRT hoặc nhịp tim nhanh vào lại nhĩ thất (AVRT).

Điện tâm đồ chẩn đoán hội chứng Brugada

Hội chứng Brugada là do đột biến ở gene kênh natri tim. Điều này thường được gọi là channelopathy natri. Hơn 60 đột biến khác nhau đã được mô tả cho đến nay và ít nhất 50% là đột biến tự phát.

Hình ảnh chuyển động giả trên điện tâm đồ

Hình ảnh chuyển động giả do rung hoặc run có thể che khuất các dạng sóng của điện tâm đồ hoặc mô phỏng bệnh lý, làm cho việc giải thích ECG khó khăn.

Điện tâm đồ chẩn đoán block nhĩ thất (AV) cấp 1

Block nhĩ thất rõ ràng khoảng PR trên 300 ms, sóng P được ẩn trong các sóng T trước, không gây rối loạn huyết động, không có điều trị cụ thể cần thiết.

Điều hòa tạo nhịp tim trục trặc

Điều hòa nhịp tim giảm hiệu xuất, không hiệu xuất có thể được nhìn thấy khi theo dõi điện tâm đồ, nếu bệnh nhân kích thích cơ thẳng bụng.

Điện tâm đồ chẩn đoán hạ Kali máu

Sóng U nổi bật, nhìn thấy tốt nhất trong các đạo trình trước tim, rõ ràng khoảng QT kéo dài do sự kết hợp giữa T và U, bằng khoảng thời gian dài QU.

Các dạng sóng Epsilon của điện tâm đồ

Sóng Epsilon (hầu hết các dấu hiệu đặc hiệu, nhìn thấy trong 30% bệnh nhân). Đảo ngược sóng T trong V1 - 3. Nét nhỏ kéo dài sóng S 55ms trong V1 - 3.

Điện tâm đồ chẩn đoán nhịp nhanh nhĩ đa ổ (MAT)

Sự phát triển của MAT trong một bệnh cấp tính là một dấu hiệu tiên lượng xấu, kết hợp với tỷ lệ tử vong lớn trong bệnh viện.

Điện tâm đồ quá liều thuốc chặn kênh Natri và ba vòng (TCA)

Hiệu ứng trung gian độc cho tim, thông qua ức chế kênh natri nhanh cơ tim, ức chế kênh kali, và ức chế cơ tim trực tiếp.

Các dạng sóng Q của điện tâm đồ

Trường hợp không có sóng nhỏ Q vách ngăn trong chuyển đạo V5, 6 cần được xem xét là bất thường, Sóng Q vắng mặt trong V5, 6 phổ biến nhất do LBBB.

Các dạng đoạn PR của điện tâm đồ

Đoạn PR cao hoặc giảm xuống ở bệnh nhân nhồi máu cơ tim thiếu máu cục bộ tâm nhĩ hoặc kèm nhồi máu.

Điện tâm đồ chẩn đoán nhồi máu cơ tim vùng thành trước (STEMI)

Có phức bộ thất sớm với R trên T hiện tượng vào cuối của điện tâm đồ, điều này khiến bệnh nhân có nguy cơ loạn nhịp thất ác tính.

Điện tâm đồ chẩn đoán hạ thân nhiệt

Nhịp tim chậm, sóng Osborne, kéo dài khoảng PR, QRS và QT, hình giả run rẩy, nhịp thất lạc chỗ, ngừng tim do VT, VF hoặc suy tâm thu.

Điện tâm đồ chẩn đoán loạn sản thất phải Arrhythmogenic (AVRD)

Thường do di truyền nhiễm sắc thể thường chi phối đặc điểm, với độ thâm nhập và biểu hiện đa dạng (có một hình thức lặn nhiễm sắc thể thường được gọi là bệnh Naxos, liên kết với tóc len và thay đổi da).

Điện tâm đồ chẩn đoán phình vách thất trái

Hình ảnh ST chênh lên ở thành trước, cộng với sóng Q bệnh lý có độ nhạy, và độ đặc hiệu để chẩn đoán phình tâm thất.

Điện tâm đồ chẩn đoán mắc sai điện cực đảo chiều tay trái tay phải

Sự đảo ngược của các điện cực tay trái, và phải tạo ra một hình tương tự như dextrocardia, trong các đạo trình chi, DI trở nên đảo ngược.

Điện tâm đồ chẩn đoán cuồng động nhĩ (flutter)

Cuồng động nhĩ với dẫn 1:01 có thể xảy ra do kích thích giao cảm hoặc sự hiện diện của một con đường phụ (đặc biệt là nếu tác nhân block nút AV được quản lý cho bệnh nhân WPW).

Điện tâm đồ chẩn đoán bệnh cơ tim phì đại (HCM)

Bất thường chủ yếu liên quan với HCM là phì đại thất trái (LVH), xảy ra trong trường hợp không có bất kỳ kích thích kích động như cao huyết áp hoặc hẹp động mạch chủ.

Điện tâm đồ chẩn đoán bệnh phổi tắc nghẽn mãn tinh (COPD)

Do cấu trúc cố định của tim với các mạch máu lớn, tim xoay chiều kim đồng hồ trong mặt phẳng ngang, với chuyển động tâm thất phải ra trước.

Các dạng hình thái phức bộ QRS của điện tâm đồ

(Trà My - Phương Phương) Phức hợp rộng (QRS > 100 ms) có thể nguồn gốc là thất, hoặc có thể là do dẫn truyền sai của phức bộ trên thất (ví dụ như do block nhánh, tăng kali máu hoặc phong tỏa kênh natri).