U sắc tố (melanoma) ác tính

2015-01-10 06:29 PM

Trong khi bề mặt khối u ác tính lan truyền phần lớn là một bệnh của người da trắng, người thuộc các chủng tộc khác vẫn có nguy cơ này và các loại khác của các khối u ác tính.

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Điểm thiết yếu

Có thể phẳng hoặc nâng cao lên.

Nên nghi ngờ bất kỳ tổn thương sắc tố da với sự xuất hiện thay đổi gần đây.

Kiểm tra có đủ ánh sáng có thể hiển thị màu sắc khác nhau, bao gồm đỏ, trắng, đen và xanh.

Bờ thường không đều.

Nhận định chung

U sắc tố (melanoma) ác tính là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu do bệnh da. Nhìn chung sống còn đối với khối u ác tính ở người da trắng đã tăng từ 60% trong 1960 - 1963 với 91% hiện nay, chủ yếu là do phát hiện sớm các tổn thương.

Độ lớn của khối u là yếu tố tiên lượng quan trọng nhất. Tỷ lệ liên quan đến sự sống còn cho độ dày bằng mm - như sau: < 1 mm, 95%; 1 - 2 mm, 80%; 2 - 4 mm, 55%; và > 4 mm, 30%. Với sự tham gia của hạch bạch huyết, tỷ lệ sống 5 năm là 30%; có di căn xa là < 10%.

Kết quả nghiên cứu lâm sàng

U hắc tố ác tính nguyên phát có thể được phân loại thành các loại khác nhau, bao gồm cả u nốt ruồi son ác tính (phát sinh kinh niên trên da tiếp xúc ánh nắng); u hắc tố lan ác tính (hai phần ba của tất cả các khối u ác tính phát sinh trên không liên tục tiếp xúc ánh nắng); nốt u hắc tố ác tính; khối u ác tính lốm đốm ngọn chi (phát sinh trên lòng bàn tay, lòng bàn chân và móng chân, tay); và u hắc tố ác tính trên màng nhầy. Đặc điểm lâm sàng của tổn thương sắc tố nghi ngờ u ác tính là khía biên giới bất thường nơi các sắc tố xuất hiện bị rò rỉ vào da xung quanh bình thường; hình mà có thể không thường xuyên, tức là, một phần lớn lên và một phần bằng phẳng. Màu đốm xuất hiện, và màu sắc như hồng, xanh, xám, trắng, và màu đen là dấu hiệu. Ghi nhớ hữu ích là nguyên tắc ABCD: "ABCD = đối xứng, bất thường viền, màu đốm, và đường kính > 6 mm". "E" = tiến triển có thể được thêm vào. Lịch sử của một nốt ruồi thay đổi (tiến triển) là lý do lịch sử quan trọng nhất để đánh giá chặt chẽ. Chảy máu và loét là dấu hiệu đáng ngại. Một nốt ruồi mà khác biệt từ các nốt ruồi khác xứng đáng đặc biệt xem xét kỹ lưỡng. Một bệnh nhân với một số lượng lớn các nốt ruồi là tăng nguy cơ u ác tính và đáng được khảo sát cẩn thận và định kỳ, đặc biệt là nếu các tổn thương không điển hình. Xem xét các thương tổn sắc tố đáng ngờ luôn là thích hợp.

Trong khi bề mặt khối u ác tính lan truyền phần lớn là một bệnh của người da trắng, người thuộc các chủng tộc khác vẫn có nguy cơ này và các loại khác của các khối u ác tính, đặc biệt là khối u ác tính lốm đốm ngọn chi. Tổn thương đôi khi hình dạng không đều trên lòng bàn tay và lòng bàn chân và như mới, thường rộng và đơn độc, vệt dọc sắc tố ở móng tay. Khối u ác tính lốm đốm có thể là một chẩn đoán khó khăn vì các tổn thương sắc tố lành tính của bàn tay, bàn chân và móng tay thường xảy ra ở người có sắc tố sẫm hơn và các bác sĩ có thể ngần ngại để làm sinh thiết lòng bàn tay, lòng bàn chân và móng chân, tay. Kết quả là, việc chẩn đoán thường bị trì hoãn cho đến khi khối u đã trở nên rõ ràng trên lâm sàng và mô học. Các bác sĩ nên đặc biệt chú ý đến các tổn thương mới hoặc thay đổi trong các lĩnh vực này.

Sử dụng thiết bị kính lúp đặc biệt để đánh giá tổn thương sắc tố, giúp chọn các tổn thương nghi ngờ rằng yêu cầu sinh thiết. Có kinh nghiệm, độ đặc hiệu là 85% và độ nhạy 95%.

Điều trị

Điều trị các khối u ác tính bao gồm cắt bỏ. Sau khi chẩn đoán mô bệnh học, khu vực này thường được cắt bỏ với độ sâu được quyết định bởi độ dày của các khối u. Khối u mỏng và trung bình có rủi ro thấp, nguy cơ khối u chỉ yêu cầu 1 - 3 cm. Cụ thể hơn, phẫu thuật 0,5 cm cho khối u ác tính tại chỗ và 1 cm cho tổn thương < 1 mm độ dày được khuyến cáo.

Sinh thiết hạch bạch huyết (hạch chọn lọc) sử dụng trước phẫu thuật và lập bản đồ bạch huyết là có hiệu quả cho bệnh nhân u hắc tố với nguy cơ trung gian mà không biểu hiện lâm sàng bạch huyết và được khuyến khích cho tất cả bệnh nhân có tổn thương độ dày hơn 1 mm hoặc với các tính năng mô học có nguy cơ cao. Giới thiệu các bệnh nhân có rủi ro trung bình và nguy cơ cao đến các trung tâm chuyên môn khối u ác tính được khuyến khích.

Bài viết cùng chuyên mục

Mất điều hòa cơ thể: phân tích để chẩn đoán và điều trị

Mất điều hòa bao gồm tay vụng về, dáng đi bất thường hoặc không ổn định và rối loạn vận ngôn, nhiều bất thường vận động được thấy trong rối loạn chức năng tiểu não.

Thiếu vitamin D: phân tích triệu chứng

Khi sự hấp thụ canxi ở ruột không cung cấp đủ canxi để duy trì mức canxi máu bình thường, Vit D sẽ ức chế các tế bào tạo xương và kích hoạt các tế bào hủy xương để huy động canxi từ xương.

Hỏi bệnh và thăm khám bệnh nhân béo phì

Thừa cân hoặc béo phì làm tăng đáng kể nguy cơ mắc bệnh và tử vong do tăng huyết áp, đái tháo đường týp 2, rối loạn lipid máu, bệnh động mạch vành, đột quỵ, sỏi mật, viêm xương khớp, các vấn đề về hô hấp.

Loãng xương: phân tích triệu chứng

Sự mất cân bằng hoạt động của nguyên bào xương và nguyên bào xương có thể do một số tình trạng liên quan đến tuổi tác và bệnh tật gây ra, thường được phân loại là loãng xương nguyên phát và thứ phát.

Lập luận chẩn đoán từ nhiều dấu hiệu và triệu chứng không độc lập

Trong thực tế, nhiều dấu hiệu, triệu chứng và kết quả xét nghiệm thường không độc lập, bởi vì sự hiện diện của một phát hiện làm tăng xác suất xuất hiện của một phát hiện khác.

Đau ngực từng cơn: những lưu ý lâm sàng trong chẩn đoán

Phải loại trừ thuyên tắc phổi ở bất kỳ bệnh nhân nào có đau kiểu màng phổi cấp tính và không có nguyên nhân nào khác rõ ràng. D-dimer âm tính cùng Wells score < 4 (đủ khả năng loại trừ chẩn đoán này).

Giảm bạch cầu trung tính: phân tích triệu chứng

Ba quá trình cơ bản dẫn đến giảm bạch cầu trung tính mắc phải bao gồm giảm sản xuất, tăng cường phá hủy ngoại vi và tổng hợp bạch cầu trung tính trong nội mạc mạch máu hoặc mô.

Thiếu máu: phân tích triệu chứng

Thiếu máu chỉ là một triệu chứng của bệnh chứ không phải bản thân bệnh. Bất cứ khi nào thiếu máu được tìm thấy, nguyên nhân phải được tìm kiếm.

Điện tâm đồ trong đau thắt ngực không ổn định/ nhồi máu cơ tim không ST chênh lên

Sóng T đảo ngược có thể là bằng chứng điện tâm đồ của thiếu máu. Sóng T âm sâu đối xứng ở chuyển đạo trước tim gợi ý tắc nghẽn nghiêm trọng gốc động mạch vành trái, những những biểu hiện khác ít đặc hiệu hơn.

U nang xương: phân tích đặc điểm

U nang xương xuất hiện nhiều hơn trên phim trơn vì chúng có xu hướng ăn mòn xương xung quanh và thường bị tách ra và chứa đầy máu.

Tiếp cận bệnh nhân bị bệnh thận

Bệnh thận có thể là cấp hoặc mãn, suy thận cấp thì chức năng thận xáu đi từng giờ hoặc từng ngày làm ứ đọng sản phẩm chuyển hóa nitơ trong máu.

Đau thắt lưng: phân tích bệnh cảnh lâm sàng

Thông qua tiền sử và thăm khám lâm sàng kèm theo chụp hình ảnh cột sống rất quan trọng để xác định xem bệnh nhân đau thắt lưng có bệnh học nghiêm trọng và/ hoặc có thể chữa trị được hay không.

Tiêu chảy: phân tích bệnh cảnh lâm sàng

Tiêu chảy cấp thường do nhiễm trùng gây ra, đôi khi có liên quan đến việc sử dụng thuốc hoặc bệnh cảnh ruột viêm. Tiêu chảy mạn tính/tái diễn có thể là biểu hiện của bệnh lý ruột viêm, ung thư đại trực tràng nhưng phân lớn do hội chứng ruột kích thích.

Mệt mỏi: các biểu hiện phải phân biệt

Mệt mỏi hay thiếu năng lượng thường là lý do cho việc từ bỏ các hoạt động và đặt câu hỏi cẩn thận có thể cần thiết để phân biệt giữa giới hạn hoạt động thể lực và thiếu hứng thú, quyết tâm.

Ngất: phân tích triệu chứng để chẩn đoán và điều trị

Ngất có thể được phân loại bằng cách sử dụng các hệ thống khác nhau từ các tình trạng ác tính và lành tính đến các tình trạng do tim và không do tim.

Tràn khí màng phổi: phân tích triệu chứng

Tràn khí màng phổi có hai loại chính, tự phát và không tự phát, tự phát phân thành nguyên phát hoặc thứ phát, tràn khí không tự phát là do chấn thương, do điều trị.

Phù chân: đánh giá dựa trên kết quả lâm sàng và cận lâm sàng

Cân nhắc huyết khối tĩnh mạch sâu ở bất kỳ bệnh nhân nào có phù chân cả hai bên, kể cả khi các yếu tố nguy cơ hoặc những triệu chứng/ dấu chứng khác không rõ ràng.

Đánh trống ngực hồi hộp

Mặc dù bệnh nhân mô tả bằng vô số cách, hướng dẫn bệnh nhân mô tả cẩn thận về đánh trống ngực của họ có thể chỉ ra một cơ chế và thu hẹp chẩn đoán phân biệt.

Giai đoạn cuối đời của bệnh nhân

Trải nghiệm của bệnh nhân vào cuối của cuộc sống bị ảnh hưởng bởi những kỳ vọng của họ về cách họ sẽ chết và ý nghĩa của cái chết.

Thiểu niệu và vô niệu: phân tích triệu chứng

Thiểu niệu cấp tính nên được nhập viện do nguy cơ phát triển các biến chứng có thể gây tử vong như tăng kali máu, quá tải dịch, nhiễm toan chuyển hóa và viêm màng ngoài tim.

Đau bụng cấp: triệu chứng kèm các dấu hiệu cảnh báo

Xét nghiệm bổ sung thường được yêu cầu ở bệnh nhân > 45 tuổi có triệu chứng mới khởi phát, sụt cân, suy sụp hoặc xét nghiệm sàng lọc bất thường.

Đồng tử không đều: phân tích triệu chứng

Ở hầu hết các bệnh nhân, đồng tử không đều được phát hiện tình cờ; các triệu chứng là tương đối hiếm gặp, cần hỏi về các triệu chứng ở mắt như đau, đỏ, chảy nước mắt, sợ ánh sáng.

Mất thăng bằng: choáng mặt mất vững

Nhiều yếu tố góp phần gây mất thăng bằng, đặc biệt ở người già, bao gồm yếu chi, bệnh lý thần kinh cảm giác, tổn thương cảm giác bản thể, bệnh khớp, bệnh lý tổn thương thị giác và mất tự tin.

Đa hồng cầu: phân tích triệu chứng

Nguyên nhân phổ biến nhất của bệnh đa hồng cầu có liên quan đến tình trạng thiếu oxy, nên cần thực hiện đánh giá kỹ lưỡng tình trạng hô hấp.

Phòng chống bệnh tim mạch

Phòng chống bệnh tim mạch! Yếu tố nguy cơ gồm: Rối loạn lipid máu, tăng huyết áp, hút thuốc lá...Giới tính, tiền sử gia đình mắc bệnh mạch vành sớm...