U sắc tố (melanoma) ác tính

2015-01-10 06:29 PM

Trong khi bề mặt khối u ác tính lan truyền phần lớn là một bệnh của người da trắng, người thuộc các chủng tộc khác vẫn có nguy cơ này và các loại khác của các khối u ác tính.

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Điểm thiết yếu

Có thể phẳng hoặc nâng cao lên.

Nên nghi ngờ bất kỳ tổn thương sắc tố da với sự xuất hiện thay đổi gần đây.

Kiểm tra có đủ ánh sáng có thể hiển thị màu sắc khác nhau, bao gồm đỏ, trắng, đen và xanh.

Bờ thường không đều.

Nhận định chung

U sắc tố (melanoma) ác tính là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu do bệnh da. Nhìn chung sống còn đối với khối u ác tính ở người da trắng đã tăng từ 60% trong 1960 - 1963 với 91% hiện nay, chủ yếu là do phát hiện sớm các tổn thương.

Độ lớn của khối u là yếu tố tiên lượng quan trọng nhất. Tỷ lệ liên quan đến sự sống còn cho độ dày bằng mm - như sau: < 1 mm, 95%; 1 - 2 mm, 80%; 2 - 4 mm, 55%; và > 4 mm, 30%. Với sự tham gia của hạch bạch huyết, tỷ lệ sống 5 năm là 30%; có di căn xa là < 10%.

Kết quả nghiên cứu lâm sàng

U hắc tố ác tính nguyên phát có thể được phân loại thành các loại khác nhau, bao gồm cả u nốt ruồi son ác tính (phát sinh kinh niên trên da tiếp xúc ánh nắng); u hắc tố lan ác tính (hai phần ba của tất cả các khối u ác tính phát sinh trên không liên tục tiếp xúc ánh nắng); nốt u hắc tố ác tính; khối u ác tính lốm đốm ngọn chi (phát sinh trên lòng bàn tay, lòng bàn chân và móng chân, tay); và u hắc tố ác tính trên màng nhầy. Đặc điểm lâm sàng của tổn thương sắc tố nghi ngờ u ác tính là khía biên giới bất thường nơi các sắc tố xuất hiện bị rò rỉ vào da xung quanh bình thường; hình mà có thể không thường xuyên, tức là, một phần lớn lên và một phần bằng phẳng. Màu đốm xuất hiện, và màu sắc như hồng, xanh, xám, trắng, và màu đen là dấu hiệu. Ghi nhớ hữu ích là nguyên tắc ABCD: "ABCD = đối xứng, bất thường viền, màu đốm, và đường kính > 6 mm". "E" = tiến triển có thể được thêm vào. Lịch sử của một nốt ruồi thay đổi (tiến triển) là lý do lịch sử quan trọng nhất để đánh giá chặt chẽ. Chảy máu và loét là dấu hiệu đáng ngại. Một nốt ruồi mà khác biệt từ các nốt ruồi khác xứng đáng đặc biệt xem xét kỹ lưỡng. Một bệnh nhân với một số lượng lớn các nốt ruồi là tăng nguy cơ u ác tính và đáng được khảo sát cẩn thận và định kỳ, đặc biệt là nếu các tổn thương không điển hình. Xem xét các thương tổn sắc tố đáng ngờ luôn là thích hợp.

Trong khi bề mặt khối u ác tính lan truyền phần lớn là một bệnh của người da trắng, người thuộc các chủng tộc khác vẫn có nguy cơ này và các loại khác của các khối u ác tính, đặc biệt là khối u ác tính lốm đốm ngọn chi. Tổn thương đôi khi hình dạng không đều trên lòng bàn tay và lòng bàn chân và như mới, thường rộng và đơn độc, vệt dọc sắc tố ở móng tay. Khối u ác tính lốm đốm có thể là một chẩn đoán khó khăn vì các tổn thương sắc tố lành tính của bàn tay, bàn chân và móng tay thường xảy ra ở người có sắc tố sẫm hơn và các bác sĩ có thể ngần ngại để làm sinh thiết lòng bàn tay, lòng bàn chân và móng chân, tay. Kết quả là, việc chẩn đoán thường bị trì hoãn cho đến khi khối u đã trở nên rõ ràng trên lâm sàng và mô học. Các bác sĩ nên đặc biệt chú ý đến các tổn thương mới hoặc thay đổi trong các lĩnh vực này.

Sử dụng thiết bị kính lúp đặc biệt để đánh giá tổn thương sắc tố, giúp chọn các tổn thương nghi ngờ rằng yêu cầu sinh thiết. Có kinh nghiệm, độ đặc hiệu là 85% và độ nhạy 95%.

Điều trị

Điều trị các khối u ác tính bao gồm cắt bỏ. Sau khi chẩn đoán mô bệnh học, khu vực này thường được cắt bỏ với độ sâu được quyết định bởi độ dày của các khối u. Khối u mỏng và trung bình có rủi ro thấp, nguy cơ khối u chỉ yêu cầu 1 - 3 cm. Cụ thể hơn, phẫu thuật 0,5 cm cho khối u ác tính tại chỗ và 1 cm cho tổn thương < 1 mm độ dày được khuyến cáo.

Sinh thiết hạch bạch huyết (hạch chọn lọc) sử dụng trước phẫu thuật và lập bản đồ bạch huyết là có hiệu quả cho bệnh nhân u hắc tố với nguy cơ trung gian mà không biểu hiện lâm sàng bạch huyết và được khuyến khích cho tất cả bệnh nhân có tổn thương độ dày hơn 1 mm hoặc với các tính năng mô học có nguy cơ cao. Giới thiệu các bệnh nhân có rủi ro trung bình và nguy cơ cao đến các trung tâm chuyên môn khối u ác tính được khuyến khích.

Bài viết cùng chuyên mục

Điểm mù thị giác: phân tích triệu chứng

Điểm mù thị giác có thể được phân loại theo vị trí của nó trong trường thị giác, điểm mù thị giác trung tâm và điểm mù thị giác ngoại vi.

Phòng ngừa ung thư

Hút thuốc lá là nguyên nhân quan trọng nhất của ung thư, khám sức khỏe và khám phụ khoa phòng ngừa là một trong những lý do phổ biến nhất cho các chuyến thăm chăm sóc ngoại chẩn

Đau ngực từng cơn: những lưu ý lâm sàng trong chẩn đoán

Phải loại trừ thuyên tắc phổi ở bất kỳ bệnh nhân nào có đau kiểu màng phổi cấp tính và không có nguyên nhân nào khác rõ ràng. D-dimer âm tính cùng Wells score < 4 (đủ khả năng loại trừ chẩn đoán này).

Sốt không xác định được nguồn gốc (FUO)

Các thuật toán tiêu chuẩn cho sốt không xác định được nguồn gốc rất khó để suy luận cho bệnh nhân, Tuy nhiên, kết quả của lịch sử, khám lâm sàng, xét nghiệm thường quy

Nguyên tắc của trị liệu da liễu

Chất làm mềm da có hiệu quả nhất khi được áp dụng khi làm da ướt, Nếu da quá nhờn sau khi sử dụng, lau khô bằng khăn ẩm

Lách to: phân tích triệu chứng

Nhiều nguyên nhân gây lách to có thể được nhóm thành các loại sau: giải phẫu, huyết học, nhiễm trùng, miễn dịch, ung thư, thâm nhiễm và xung huyết.

Co giật: phân tích triệu chứng

Nguyên nhân gây co giật bao gồm rối loạn chức năng hệ thống thần kinh trung ương nguyên phát cũng như rối loạn chuyển hóa hoặc bệnh hệ thống.

Ho ra máu: phân tích triệu chứng

Bất kể tỷ lệ là bao nhiêu, bước đầu tiên trong đánh giá là phân biệt xem bệnh nhân có ho ra máu thực sự hay chảy máu từ nguồn khác, ví dụ: nôn ra máu hoặc ho giả ra máu.

Tim to: phân tích triệu chứng

Tim to là do quá tải áp lực và phì đại cơ của một hoặc nhiều buồng tim, quá tải thể tích với sự giãn nở của các buồng tim hoặc bệnh cơ tim.

Phì đại tuyến vú ở nam giới: phân tích triệu chứng

Vú nam bao gồm một lượng tối thiểu các mô mỡ và tuyến. Tỷ lệ estrogen-testosterone bị thay đổi ở nam giới có thể dẫn đến chứng vú to ở nam giới, hoặc sự tăng sinh của mô tuyến vú.

Đau vai: phân tích triệu chứng

Không thể đánh giá các quá trình bệnh lý một cách riêng biệt vì mối quan hệ phức tạp của đai vai với các cấu trúc khác. Vai bao gồm ba xương và bốn bề mặt khớp.

Đánh giá tình trạng dinh dưỡng qua tiền sử bệnh lý

Sau khi yêu cầu bệnh nhân mô tả các triệu chứng hoặc vấn đề y tế khiến họ phải tìm kiếm sự chăm sóc y tế, hãy bắt đầu khám phá mối quan hệ giữa chế độ ăn uống và bệnh có thể tồn tại.

Định hướng chẩn đoán chảy máu trực tràng

Phần lớn bệnh nhân xuất huyết đường tiêu hóa dưới là lành tính, bệnh nhân xuất huyết trực tràng cấp tính, đánh giá mức độ xuất huyết và tiến hành đầy đủ các bước cấp cứu trước khi chẩn đoán chính xác.

Định hướng chẩn đoán đau bụng cấp

Nhiều nguyên nhân nghiêm trọng của đau bụng  cấp  hoặc  có  nguồn  gốc hoặc thúc đẩy bởi một qúa trình viêm trong ổ bụng.

Triệu chứng và dấu hiệu bệnh tim

Các triệu chứng khó thở, đau ngực, hồi hộp, choáng và ngất, phù, các dấu hiệu tím, xanh tái, khó thở nhanh, ran hai đáy phổi, mạch đập vùng trước tim.

Vô kinh: phân tích triệu chứng

Vô kinh là một thuật ngữ lâm sàng dùng để mô tả tình trạng không có kinh nguyệt ở phụ nữ trong độ tuổi sinh sản. Nó có nhiều nguyên nhân tiềm ẩn.

Phân tích triệu chứng phù nề để chẩn đoán và điều trị

Phù là do sự bất thường trong trao đổi dịch ảnh hưởng đến huyết động mao mạch, trao đổi natri và nước ở thận, hoặc cả hai, phù nề là một triệu chứng phổ biến trong nhiều tình trạng bệnh lý khác nhau.

Đau ngực không điển hình: phân tích triệu chứng

Đau ngực không điển hình có thể bắt nguồn từ bất kỳ cơ quan nào trong lồng ngực, cũng như từ các nguồn ngoài lồng ngực, ví dụ viêm tuyến giáp hoặc rối loạn hoảng sợ.

Viêm mũi: phân tích triệu chứng

Viêm mũi dị ứng là kết quả của tình trạng viêm niêm mạc do dị ứng, viêm mũi không dị ứng không phụ thuộc vào immunoglobulin E (IgE) hoặc quá trình viêm chủ yếu.

Xét nghiệm Covid-19: hướng dẫn thu thập và xử lý bệnh phẩm

Đối với xét nghiệm chẩn đoán ban đầu với các trường hợp nhiễm SARS-CoV-2 hiện tại, khuyến nghị nên thu thập và xét nghiệm bệnh phẩm đường hô hấp trên.

Đau đầu gối: phân tích triệu chứng

Đau đầu gối có nhiều nguyên nhân như chấn thương cấp tính, lạm dụng, viêm hoặc thoái hóa khớp, nhiễm trùng và các vấn đề khác. Đau quy chiếu từ hông hoặc lưng dưới cũng có thể dẫn đến đau đầu gối.

Nhiễm trùng đường hô hấp: những đánh giá bổ sung khi thăm khám

Ở những bệnh nhân khỏe mạnh trước đó mà không có dấu hiệu ngực khu trú hoặc bất thường trên XQ phổi, chẩn đoán nhiều khả năng là nhiễm trùng hô hấp không viêm phổi, ví dụ viêm phế quản cấp.

Phòng ngừa khi dùng thuốc ở người cao tuổi

Bệnh nhân, hoặc người chăm sóc, mang tất cả thuốc men, mỗi khi khám lại, có thể giúp các nhà cung cấp sức khỏe củng cố lý do cho sử dụng thuốc

Nguy cơ té ngã: cách thực hiện đánh giá dáng đi

Sự an toàn và vững chắc chung; bất thường dáng đi một bên (đột quỵ, tổn thương thần kinh ngoại biên, bệnh khớp, đau); bước đi ngắn, lê chân (bệnh Parkinson, bệnh lý mạch máu não lan tỏa); dáng đi bước cao.

Điều trị theo triệu chứng: điều trị trước khi chẩn đoán xác định

Trong nhiều bệnh nhân có thay đổi ý thức hay rối loạn chức năng thần kinh cấp mà không xác định được nguyên nhân rõ ràng, thì hai tình trạng cần được loại trừ và điều trị ngay.