U sắc tố (melanoma) ác tính

2015-01-10 06:29 PM

Trong khi bề mặt khối u ác tính lan truyền phần lớn là một bệnh của người da trắng, người thuộc các chủng tộc khác vẫn có nguy cơ này và các loại khác của các khối u ác tính.

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Điểm thiết yếu

Có thể phẳng hoặc nâng cao lên.

Nên nghi ngờ bất kỳ tổn thương sắc tố da với sự xuất hiện thay đổi gần đây.

Kiểm tra có đủ ánh sáng có thể hiển thị màu sắc khác nhau, bao gồm đỏ, trắng, đen và xanh.

Bờ thường không đều.

Nhận định chung

U sắc tố (melanoma) ác tính là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu do bệnh da. Nhìn chung sống còn đối với khối u ác tính ở người da trắng đã tăng từ 60% trong 1960 - 1963 với 91% hiện nay, chủ yếu là do phát hiện sớm các tổn thương.

Độ lớn của khối u là yếu tố tiên lượng quan trọng nhất. Tỷ lệ liên quan đến sự sống còn cho độ dày bằng mm - như sau: < 1 mm, 95%; 1 - 2 mm, 80%; 2 - 4 mm, 55%; và > 4 mm, 30%. Với sự tham gia của hạch bạch huyết, tỷ lệ sống 5 năm là 30%; có di căn xa là < 10%.

Kết quả nghiên cứu lâm sàng

U hắc tố ác tính nguyên phát có thể được phân loại thành các loại khác nhau, bao gồm cả u nốt ruồi son ác tính (phát sinh kinh niên trên da tiếp xúc ánh nắng); u hắc tố lan ác tính (hai phần ba của tất cả các khối u ác tính phát sinh trên không liên tục tiếp xúc ánh nắng); nốt u hắc tố ác tính; khối u ác tính lốm đốm ngọn chi (phát sinh trên lòng bàn tay, lòng bàn chân và móng chân, tay); và u hắc tố ác tính trên màng nhầy. Đặc điểm lâm sàng của tổn thương sắc tố nghi ngờ u ác tính là khía biên giới bất thường nơi các sắc tố xuất hiện bị rò rỉ vào da xung quanh bình thường; hình mà có thể không thường xuyên, tức là, một phần lớn lên và một phần bằng phẳng. Màu đốm xuất hiện, và màu sắc như hồng, xanh, xám, trắng, và màu đen là dấu hiệu. Ghi nhớ hữu ích là nguyên tắc ABCD: "ABCD = đối xứng, bất thường viền, màu đốm, và đường kính > 6 mm". "E" = tiến triển có thể được thêm vào. Lịch sử của một nốt ruồi thay đổi (tiến triển) là lý do lịch sử quan trọng nhất để đánh giá chặt chẽ. Chảy máu và loét là dấu hiệu đáng ngại. Một nốt ruồi mà khác biệt từ các nốt ruồi khác xứng đáng đặc biệt xem xét kỹ lưỡng. Một bệnh nhân với một số lượng lớn các nốt ruồi là tăng nguy cơ u ác tính và đáng được khảo sát cẩn thận và định kỳ, đặc biệt là nếu các tổn thương không điển hình. Xem xét các thương tổn sắc tố đáng ngờ luôn là thích hợp.

Trong khi bề mặt khối u ác tính lan truyền phần lớn là một bệnh của người da trắng, người thuộc các chủng tộc khác vẫn có nguy cơ này và các loại khác của các khối u ác tính, đặc biệt là khối u ác tính lốm đốm ngọn chi. Tổn thương đôi khi hình dạng không đều trên lòng bàn tay và lòng bàn chân và như mới, thường rộng và đơn độc, vệt dọc sắc tố ở móng tay. Khối u ác tính lốm đốm có thể là một chẩn đoán khó khăn vì các tổn thương sắc tố lành tính của bàn tay, bàn chân và móng tay thường xảy ra ở người có sắc tố sẫm hơn và các bác sĩ có thể ngần ngại để làm sinh thiết lòng bàn tay, lòng bàn chân và móng chân, tay. Kết quả là, việc chẩn đoán thường bị trì hoãn cho đến khi khối u đã trở nên rõ ràng trên lâm sàng và mô học. Các bác sĩ nên đặc biệt chú ý đến các tổn thương mới hoặc thay đổi trong các lĩnh vực này.

Sử dụng thiết bị kính lúp đặc biệt để đánh giá tổn thương sắc tố, giúp chọn các tổn thương nghi ngờ rằng yêu cầu sinh thiết. Có kinh nghiệm, độ đặc hiệu là 85% và độ nhạy 95%.

Điều trị

Điều trị các khối u ác tính bao gồm cắt bỏ. Sau khi chẩn đoán mô bệnh học, khu vực này thường được cắt bỏ với độ sâu được quyết định bởi độ dày của các khối u. Khối u mỏng và trung bình có rủi ro thấp, nguy cơ khối u chỉ yêu cầu 1 - 3 cm. Cụ thể hơn, phẫu thuật 0,5 cm cho khối u ác tính tại chỗ và 1 cm cho tổn thương < 1 mm độ dày được khuyến cáo.

Sinh thiết hạch bạch huyết (hạch chọn lọc) sử dụng trước phẫu thuật và lập bản đồ bạch huyết là có hiệu quả cho bệnh nhân u hắc tố với nguy cơ trung gian mà không biểu hiện lâm sàng bạch huyết và được khuyến khích cho tất cả bệnh nhân có tổn thương độ dày hơn 1 mm hoặc với các tính năng mô học có nguy cơ cao. Giới thiệu các bệnh nhân có rủi ro trung bình và nguy cơ cao đến các trung tâm chuyên môn khối u ác tính được khuyến khích.

Bài viết cùng chuyên mục

Đái máu với những điều thiết yếu

Khi không có triệu chứng nào khác, đái máu đại thể có thể có thể chỉ điểm nhiều hơn về khối u, nhưng cũng cần phân biệt với sỏi, các bệnh lý thận tiểu cầu và bệnh thận đa nang.

Đi tiểu ra máu: đánh giá các triệu chứng lâm sàng

Tiểu máu vi thể đơn độc thường phổ biến và do bệnh lý lành tính như hội chứng màng đáy cầu thận mỏng. Cần đảm bảo rằng các nguyên nhân ở trên đã được loại trừ; làm cho bệnh nhân yên tâm rằng xét nghiệm thêm là không cần thiết.

Thăm khám tình trạng bệnh nhân kèm theo các dấu hiệu cấp cứu

Trong thăm khám tình trạng kèm theo các dấu hiệu cấp cứu, ghi lại tiền sử từ bệnh nhân, người thân của bệnh nhân, nhân viên khoa cấp cứu hoặc những người xung quanh.

Táo bón: phân tích triệu chứng

Những thay đổi về kết cấu của phân, chức năng nhu động hoặc đường kính trong của đại tràng, hoặc chức năng tống xuất của trực tràng và sàn chậu có thể dẫn đến táo bón.

Các nguyên nhân thần kinh của ngất

Các bệnh rễ và dây thần kinh khác có hạ huyết áp tư thế gồm hội chứng Guillain Barre, thoái hóa dạng bột tiên phát, bệnh dây thần kinh do porphyrin niệu cấp, và trong ung thư biểu mô.

Đánh trống ngực hồi hộp

Mặc dù bệnh nhân mô tả bằng vô số cách, hướng dẫn bệnh nhân mô tả cẩn thận về đánh trống ngực của họ có thể chỉ ra một cơ chế và thu hẹp chẩn đoán phân biệt.

Định hướng chẩn đoán trước một tình trạng sốt

Sốt thường xảy ra như một phần của đáp ứng pha cấp của do nhiễm trùng, nhiễm trùng gây ra đáp ứng viêm hệ thống có tỉ lệ tử vong đáng kể và cần phải được nhận diện và điều trị kịp thời.

Đau một khớp: phân tích triệu chứng

Đau khớp một bên có nhiều nguyên nhân. Đau một khớp cấp tính thường gặp nhất là do chấn thương, nhiễm trùng, viêm xương khớp hoặc các tình trạng do tinh thể gây ra.

Khó nuốt: đánh giá các triệu chứng lâm sàng

Nếu không có nguyên nhân nào được xác định trên nội soi tiêu hóa trên, hội chẩn với chuyên gia tiêu hóa để đánh giá bổ sung cho rối loạn vận động, như nuốt barium hoặc đo áp lực thực quản có thể cần thiết.

Xét nghiệm Covid-19: hướng dẫn thu thập và xử lý bệnh phẩm

Đối với xét nghiệm chẩn đoán ban đầu với các trường hợp nhiễm SARS-CoV-2 hiện tại, khuyến nghị nên thu thập và xét nghiệm bệnh phẩm đường hô hấp trên.

Tiểu máu: phân tích triệu chứng

Tiểu máu đại thể với sự đổi màu đỏ rõ ràng, lớn hơn 50 tế bào hồng cầu/trường năng lượng cao hoặc tiểu máu vi thể được phát hiện bằng que nhúng sau đó kiểm tra bằng kính hiển vi.

Phân tích và quyết định trong chẩn đoán bệnh lý

Thông thường, cây quyết định được sử dụng để đại diện cho các lựa chọn thay thế khác nhau, với các xác suất được chỉ định cho các lựa chọn thay thế và tiện ích gắn liền với các kết quả có thể xảy ra.

Khối u trung thất: phân tích triệu chứng

Khi nghi ngờ hoặc phát hiện khối trung thất, kiến thức về ranh giới của các ngăn trung thất riêng lẻ và nội dung của chúng tạo điều kiện cho việc đưa ra chẩn đoán phân biệt.

Thiếu máu: phân tích triệu chứng

Thiếu máu chỉ là một triệu chứng của bệnh chứ không phải bản thân bệnh. Bất cứ khi nào thiếu máu được tìm thấy, nguyên nhân phải được tìm kiếm.

Ho ra máu: phân tích triệu chứng

Bất kể tỷ lệ là bao nhiêu, bước đầu tiên trong đánh giá là phân biệt xem bệnh nhân có ho ra máu thực sự hay chảy máu từ nguồn khác, ví dụ: nôn ra máu hoặc ho giả ra máu.

Đau bụng cấp: có thai và các bệnh có vị trí điểm đau đặc trưng

Yêu cầu thăm khám phụ khoa để đánh giá biến chứng liên quan đến có thai ở bất kì phụ nữa nào mà đã biết có thai trong tử cung và đau bụng dưới cấp, cần xem xét chẩn đoán khác bao gồm viêm ruột thừa cấp.

Yếu chi: đánh giá triệu chứng trên bệnh cảnh lâm sàng

Yếu chi một bên có thể do nhiều nguyên nhân không đột quỵ gây ra và không nên vội vàng lờ đi các nguyên nhân này để có thể kiểm soát thích hợp.

Đau bụng cấp: bệnh nhân rất nặng với chỉ số hình ảnh và xét nghiệm

Nếu xquang ngực không chứng minh có khí tự do hoặc tương đương nhưng nghi ngờ trên lâm sàng cao như đau bụng dữ dội khởi phát đột ngột với tăng cảm giác đau, đề kháng vùng thượng vị, cho chụp CT nhưng trước tiên cho làm amylase và ECG.

Tiêu chảy: phân tích bệnh cảnh lâm sàng

Tiêu chảy cấp thường do nhiễm trùng gây ra, đôi khi có liên quan đến việc sử dụng thuốc hoặc bệnh cảnh ruột viêm. Tiêu chảy mạn tính/tái diễn có thể là biểu hiện của bệnh lý ruột viêm, ung thư đại trực tràng nhưng phân lớn do hội chứng ruột kích thích.