Đau vùng chậu mãn tính: phân tích triệu chứng

2023-03-31 09:12 PM

Bất kỳ cấu trúc giải phẫu nào ở bụng hoặc xương chậu đều có thể góp phần gây ra đau vùng chậu mãn tính, sẽ rất hữu ích nếu cố gắng phân loại cơn đau là do phụ khoa hay không.

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Đau vùng chậu mãn tính được định nghĩa là cơn đau từng cơn hoặc liên tục kéo dài trong 6 tháng hoặc lâu hơn và đủ nghiêm trọng để có tác động đáng kể đến lối sống, hoạt động hàng ngày hoặc các mối quan hệ của người phụ nữ.

Bất kỳ cấu trúc giải phẫu nào ở bụng hoặc xương chậu đều có thể góp phần gây ra đau vùng chậu mãn tính. Sẽ rất hữu ích nếu cố gắng phân loại cơn đau là do phụ khoa hay không do phụ khoa khi tìm kiếm một chẩn đoán cụ thể.

Các tình trạng phụ khoa gây đau vùng chậu mãn tính bao gồm lạc nội mạc tử cung, khối u ác tính phụ khoa và bệnh viêm vùng chậu. Ngoài ra, các tình trạng không phụ khoa có thể gây đau vùng chậu mãn tính là viêm bàng quang, bệnh viêm ruột, đau cơ sàn chậu và rối loạn cơ thể.

Do đó, đánh giá đa hệ thống toàn diện và chi tiết được đảm bảo khi đánh giá đau vùng chậu mãn tính.

Đánh giá đặc điểm

Khởi phát, thời gian và kiểu đau.

Vị trí, cường độ, tính chất và bức xạ của cơn đau.

Các yếu tố tăng nặng hoặc giảm nhẹ.

Mối liên hệ của cơn đau với hoạt động tình dục hoặc kinh nguyệt.

Đánh giá hệ thống tiết niệu, cơ xương và đường tiêu hóa.

Tiền sử dùng thuốc (ví dụ: sử dụng thuốc tránh thai và thuốc không kê đơn).

Các triệu chứng toàn thân, chẳng hạn như mệt mỏi và chán ăn.

Tiền sử sản khoa, phụ khoa và phẫu thuật tổng quát.

Phụ nữ có tiền sử bệnh viêm vùng chậu có nguy cơ cao bị đau vùng chậu mãn tính. Một cá nhân mắc nhiều triệu chứng có thể bao gồm các triệu chứng về đường ruột, tình dục, tiết niệu, cơ xương và hệ thống có thể đang mắc chứng rối loạn tâm thần (ví dụ: trầm cảm và cơ thể hóa). Các câu hỏi cụ thể nên khám phá khả năng có tiền sử lạm dụng tình dục hiện tại hoặc từ xa. Giao hợp đau thường là một đặc điểm của đau vùng chậu mãn tính.

Đau theo chu kỳ liên quan đến kinh nguyệt thường xuyên, nhưng không phải lúc nào cũng cho thấy có vấn đề về phụ khoa. Cơn đau lan ra phía trước đùi có liên quan đến chảy máu tử cung bất thường hoặc đau bụng kinh mới khởi phát có thể do nguyên nhân từ tử cung hoặc buồng trứng. Đau niệu đạo, tiểu khó, tiểu nhiều lần hoặc đau bàng quang gợi ý viêm bàng quang kẽ hoặc một vấn đề về niệu đạo. Đau khi đi đại tiện, phân đen, phân có máu hoặc đau bụng kèm theo tiêu chảy và táo bón xen kẽ gợi ý các vấn đề về cơ sàn chậu, hội chứng ruột kích thích hoặc bệnh viêm ruột.

Cần lưu ý đến hình dáng chung của bệnh nhân. Bệnh nhân có vẻ như bị bệnh mãn tính, điều này có thể gợi ý bệnh ác tính vùng chậu hoặc rối loạn viêm ruột không? Bệnh nhân có tỏ ra lo lắng hay căng thẳng không?

Bệnh nhân có thể chỉ vào chỗ đau bằng một ngón tay không? Nếu vậy, điều này có thể chỉ ra rằng cơn đau có thể có nguồn gốc rời rạc, chẳng hạn như đau thành bụng.

Việc kiểm tra lưng dưới, vùng xương cùng và xương cụt, bao gồm kiểm tra thần kinh các chi dưới, là rất quan trọng. Thoát vị đĩa đệm, thoát vị đĩa đệm thắt lưng quá mức và trượt đốt sống đều có thể gây đau vùng chậu do bệnh lý thần kinh hoặc cơ.

Khám bụng, chú ý đến sẹo mổ, chướng hoặc sờ thấy điểm đau, đặc biệt ở vùng thượng vị, sườn, lưng hoặc bàng quang.

Khám vùng chậu kỹ lưỡng và cẩn thận với dụng cụ cấy ghép ướt và nuôi cấy là phần quan trọng nhất của quá trình đánh giá.

Nếu không có nguyên nhân rõ ràng nào từ việc kiểm tra, thì việc lấy công thức máu toàn bộ, phân tích nước tiểu, tốc độ máu lắng và hồ sơ hóa học huyết thanh là hợp lý. Nếu bệnh nhân đang trong độ tuổi sinh đẻ, có thể cân nhắc thử thai. Siêu âm vùng chậu thường hữu ích, đặc biệt nếu việc kiểm tra vùng chậu không kết luận được. Chụp cộng hưởng từ có thể hữu ích, đặc biệt khi chẩn đoán adenomyosis. Nội soi ổ bụng có thể hữu ích, mặc dù thường không cần thiết nếu xét nghiệm ít xâm lấn hơn cho kết quả âm tính. Một cách tiếp cận đa ngành sử dụng các nguyên tắc y tế, tâm lý, môi trường và dinh dưỡng có thể hữu ích trong việc giảm các triệu chứng.

Chẩn đoán

Đau vùng chậu mãn tính có nhiều chẩn đoán phân biệt. Mặc dù các bệnh về đường tiêu hóa, phụ khoa, thần kinh cơ xương và tâm thần đều có thể gây đau vùng chậu mãn tính, nhưng tiền sử phụ khoa kỹ lưỡng và khám vùng chậu là nền tảng của việc đánh giá chẩn đoán.

Một vài xét nghiệm là hữu ích. Siêu âm vùng chậu thường hữu ích. Cách tiếp cận theo nhóm, được điều phối bởi một bác sĩ gia đình đáng tin cậy, có thể mang lại nhiều sự nhẹ nhõm cho những bệnh nhân mắc phải vấn đề lâm sàng khó chịu này.

Bài viết cùng chuyên mục

Chẩn đoán bệnh lý: tổng hợp các bước của quá trình

Phương pháp chính xác để đạt được chẩn đoán có thể sẽ có phần khó hiểu cho những người mới bắt đầu thực hành lâm sàng. Những người chẩn đoán giỏi lúc nào cũng sử dụng một vài kỹ năng bổ trợ mà đã thu lượm được qua hàng năm hoặc hàng chục năm kinh nghiệm.

Trầm cảm ở người cao tuổi

Nói chung, fluoxetine được tránh vì thời gian hoạt động dài của nó và thuốc chống trầm cảm ba vòng cũng được tránh vì tác dụng phụ kháng cholinergic cao

Nhịp tim nhanh: phân tích triệu chứng

Triệu chứng nhịp tim nhanh gồm khó chịu ở ngực, khó thở, mệt mỏi, choáng váng, tiền ngất, ngất và đánh trống ngực, cần tìm kiếm trong tiền sử bệnh lý.

Đau nhiều cơ: phân tích triệu chứng

Một số tình trạng có thể dẫn đến đau đa cơ. Các nguyên nhân phổ biến nhất là đau đa cơ do thấp khớp và các tình trạng viêm. Trong nhiều trường hợp, nguyên nhân chính xác là không rõ.

Viêm da dị ứng (Eczema)

Sần sùi, mảng màu đỏ thường là không dày và phân định ranh giới riêng biệt của bệnh vẩy nến ảnh hưởng đến khuôn mặt, cổ và thân trên

Phân tích và quyết định trong chẩn đoán bệnh lý

Thông thường, cây quyết định được sử dụng để đại diện cho các lựa chọn thay thế khác nhau, với các xác suất được chỉ định cho các lựa chọn thay thế và tiện ích gắn liền với các kết quả có thể xảy ra.

Chứng rậm lông: phân tích triệu chứng

Rậm lông có thể báo hiệu một rối loạn bệnh lý và cũng có tác động tiêu cực đến lòng tự trọng của bệnh nhân, vì vậy việc nhận biết nguyên nhân và đánh giá tình trạng này là rất quan trọng.

Bệnh học chứng khó tiêu

Điêu trị chứng khó tiêu hướng về nguyên nhân cơ bản, ở những bệnh nhân khó tiêu không do loét, cần xem xét:

Thực hành kiểm soát nhiễm trùng khi chăm sóc sức khỏe

Tất cả các nhân viên y tế cần tuân thủ thường xuyên các hướng dẫn này bất cứ khi nào có khả năng tiếp xúc với các vật liệu có khả năng lây nhiễm như máu hoặc các chất dịch cơ thể khác.

Sốt: mở rộng tầm soát nhiễm trùng ở từng nhóm bệnh nhân

Nếu sốt đi kèm tiêu chảy, cách ly bệnh nhân, chú ý tiền sử đi du lịch gần đây và tiến hành lấy mẫu phân xét nghiệm. Nhanh chóng hội chẩn với khoa vi sinh và truyền nhiễm nếu có nghi ngờ bệnh tả, ví dụ ở người làm việc ở khu vực có nguy cơ cao.

Xét nghiệm Covid-19: hướng dẫn thu thập và xử lý bệnh phẩm

Đối với xét nghiệm chẩn đoán ban đầu với các trường hợp nhiễm SARS-CoV-2 hiện tại, khuyến nghị nên thu thập và xét nghiệm bệnh phẩm đường hô hấp trên.

Chứng hôi miệng: phân tích triệu chứng

Chứng hôi miệng đã bị kỳ thị, bệnh nhân hiếm khi tìm kiếm sự giúp đỡ và thường không nhận thức được vấn đề, mặc dù nó có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến quan hệ và sự tự tin.

Tiếp cận bệnh nhân, Tuân thủ điều trị

Phỏng vấn thu thập thông tin hỗ trợ chẩn đoán, hướng dẫn tuân thủ điều trị thuốc, hướng dẫn chế độ sinh hoạt của bệnh nhân và nguyên tắc đạo đức giữa bác sỹ và bệnh nhân

Đánh trống ngực hồi hộp

Mặc dù bệnh nhân mô tả bằng vô số cách, hướng dẫn bệnh nhân mô tả cẩn thận về đánh trống ngực của họ có thể chỉ ra một cơ chế và thu hẹp chẩn đoán phân biệt.

Hôn mê: phân tích để chẩn đoán và điều trị

Hôn mê là tình trạng bất tỉnh một khoảng thời gian kéo dài được phân biệt với giấc ngủ bởi không có khả năng đánh thức bệnh nhân.

Chóng mặt và choáng váng: các nguyên nhân

Thỉnh thoảng, thay đổi ý thức thoáng qua hay khiếm khuyết thần kinh khu trú được mô tả như là choáng váng. Tuy nhiên hầu hết bệnh nhân với choáng váng có chóng mặt, đau đầu nhẹ, muốn xỉu/ cảm giác mất thăng bằng.

Đau thắt lưng: phân tích triệu chứng

Nguyên nhân của cơn đau là không đặc hiệu ở phần lớn những người bị đau thắt lưng cấp tính; vấn đề nghiêm trọng là rất hiếm, thường tự giới hạn, nhưng chẩn đoán phải loại trừ các nguyên nhân hiếm gặp.

Rụng tóc: đánh giá đặc điểm

Rụng tóc có thể được phân loại theo biểu hiện lâm sàng, nghĩa là, theo việc rụng tóc là cục bộ hay toàn thể, ngoài ra, việc phân loại có thể dựa trên bệnh lý của tình trạng gây rụng tóc.

Đau đầu: đánh giá bệnh cảnh lâm sàng

Loại trừ xuất huyết dưới nhện ở bất kỳ bệnh nhân nào có đau đầu dữ dội lần đầu tiên hay là đau đầu nặng nhất họ từng trải qua mà đạt đỉnh trong 5 phút từ lúc khới phát và dai dẳng hơn 1 giờ.

Phân tích triệu chứng mệt mỏi để chẩn đoán và điều trị

Mệt mỏi có thể là do vấn đề y tế, bệnh tâm thần hoặc các yếu tố lối sống, trong một số trường hợp, nguyên nhân không bao giờ được xác định.

Phù toàn thân: đánh giá các nguyên nhân gây lên bệnh cảnh lâm sàng

Phù thường do nhiều yếu tố gây nên, do đó tìm kiếm những nguyên nhân khác kể cả khi bạn đã xác định được tác nhân có khả năng. Phù cả hai bên thường kèm với sự quá tải dịch toàn thân và ảnh hưởng của trọng lực.

Rong kinh: phân tích triệu chứng

Rong kinh được định nghĩa là lượng máu kinh nguyệt bị mất nhiều hơn 80 ml, xảy ra đều đặn hoặc kéo dài ≥7 ngày. việc đánh giá lượng máu mất có tiện ích hạn chế.

Mê sảng: phân tích để chẩn đoán và điều trị

Cơ chế sinh học thần kinh của mê sảng chưa được hiểu rõ, nhưng một giả thuyết bao gồm mối quan hệ với hoạt động giảm acetycholine.

Đồng tử không đều: phân tích triệu chứng

Ở hầu hết các bệnh nhân, đồng tử không đều được phát hiện tình cờ; các triệu chứng là tương đối hiếm gặp, cần hỏi về các triệu chứng ở mắt như đau, đỏ, chảy nước mắt, sợ ánh sáng.

Cổ trướng: phân tích triệu chứng

Cổ trướng là do giãn động mạch ngoại vi ở bệnh nhân xơ gan, tăng áp tĩnh mạch cửa gây ra tăng áp lực xoang, gây ra sự giãn động mạch nội tạng và ngoại biên qua trung gian oxit nitric.