Viêm đường mật nguyên phát: hướng dẫn từ hội Tiêu hóa Hoa Kỳ

2020-02-04 11:22 AM
Viêm đường mật nguyên phát, là một bệnh của gan và túi mật tiến triển lâu dài, được đặc trưng bởi viêm, và sẹo của các ống dẫn mật

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Chẩn đoán

Hình ảnh

Cộng hưởng từ mật tụy (MRCP) ưa thích hơn nội soi mật tụy ngược dòng (ERCP) để chẩn đoán (không xâm lấn, ít tốn kém, không có nguy cơ viêm tụy).

Sinh thiết

Sinh thiết gan không cần thiết để thiết lập chẩn đoán viêm đường mật nguyên phát (PSC) nếu chẩn đoán phát hiện đường mật.

Sinh thiết gan được khuyến nghị cho nghi ngờ viêm đường mật nguyên phát ống nhỏ hoặc để loại trừ các vấn đề khác (ví dụ như chồng chéo với viêm gan tự miễn).

Xét nghiệm

Xét nghiệm kháng thể kháng antimitochondrial (AMA) có thể giúp loại trừ viêm đường mật nguyên phát.

Nên xét nghiệm IgG4 huyết thanh tăng ít nhất một lần (viêm đường mật nguyên phát với IgG4 tăng có thể có bệnh tiến triển nhanh và / hoặc có khả năng đáp ứng với steroid).

Theo dõi

Nội soi mật tụy ngược dòng

Khuyến cáo nội soi mật tụy ngược dòng + nong bóng nếu bị hẹp ưu thế (ống gan chung < 1,5 mm, ống gan < 1,0 mm) và ngứa, và / hoặc viêm đường mật.

Nếu bị hẹp ưu thế về hình ảnh, nên làm nội soi mật tụy ngược dòng + tế bào học, sinh thiết và huỳnh quang tại chỗ (FISH) để loại trừ ung thư đường mật.

Nên cho dùng kháng sinh dự phòng trước soi mật tụy ngược dòng để ngăn ngừa viêm đường mật sau soi mật tụy ngược dòng.

Đặt stent thường quy sau khi nong hẹp ưu thế không bắt buộc; đặt stent ngắn hạn có thể được yêu cầu nếu hẹp nghiêm trọng.

Toàn thân

Nếu ngứa nhẹ, nên điều trị bằng thuốc làm mềm da và / hoặc thuốc kháng histamine.

Nếu ngứa vừa phải, nên điều trị bằng các chất cô lập axit mật (ví dụ, cholestyramine 4 - 16 g / ngày); nếu không hiệu quả hoặc không dung nạp được, có thể xem xét rifampin 150 - 300 mg hai lần mỗi ngày (theo dõi độc tính trên gan) hoặc naltrexone (tối đa 50 mg / ngày).

Đề nghị sàng lọc giãn tĩnh mạch nếu viêm đường mật nguyên phát tiến triển hoặc tiểu cầu < 150K × 10³ / dL.

Khi chẩn đoán viêm đường mật nguyên phát, khuyến nghị đo mật độ xương và lặp lại sau khoảng thời gian 2-4 năm.

Nếu viêm đường mật nguyên phát tiến triển, nên theo dõi sự thiếu hụt vitamin tan trong chất béo (nghĩa là A, D, E, K).

Tình huống đặc biệt

Ghép gan

Ghép gan được đề nghị (khi có thể) qua liệu pháp y tế hoặc phẫu thuật dẫn lưu trong viêm đường mật nguyên phát với xơ gan mất bù (kéo dài thời gian sống).

Nếu mô hình bệnh gan giai đoạn cuối (MELD) > 14, nên tham khảo ghép gan (tỷ lệ sống sau ghép sau 5 năm 80-85%, nhưng nguy cơ tái phát viêm đường mật nguyên phát).

Điều trị thuốc

Không nên sử dụng Ursodeoxycholic Acid (UDCA) với liều > 28 mg / kg / ngày (tăng nhu cầu ghép, giãn tĩnh mạch và tân sinh đại tràng ở viêm đường mật nguyên phát với bệnh nhân viêm loét đại tràng).

Tình huống đặc biệt

Nếu tuổi < 25 hoặc cao hơn dự kiến ​​aminotransferase (5 x phạm vi bình thường), khuyên nên xét nghiệm viêm gan tự miễn (tỷ lệ lưu hành ~ 10% trong viêm đường mật nguyên phát).

Nếu tuổi < 25 với viêm gan tự miễn và huyết thanh ALP > 2 x phạm vi bình thường, khuyên dùng cộng hưởng từ mật tụy để kiểm tra viêm đường mật nguyên phát.

Bệnh hệ thống gan mât ác tính và bệnh túi mật

Cân nhắc siêu âm hoặc cộng hưởng từ mật tụy + CA 19-9 nối tiếp cứ sau 6-12 tháng để sàng lọc ung thư đường mật (nguy cơ tích lũy 10 năm 8%).

Nếu polyp túi mật > 8 mm, khuyên nên phẫu thuật cắt túi mật để ngăn ngừa ung thư biểu mô tuyến túi mật và khuyên nên theo dõi ung thư túi mật hàng năm.

Viêm đường mật nguyên phát và bệnh viêm ruột

Trong viêm đường mật nguyên phát + bệnh viêm ruột, khuyến nghị sàng lọc ung thư đại trực tràng (CRC) hàng năm bằng nội sắc ký (tăng gấp 4-5 lần nguy cơ loạn sản / ung thư với viêm đường mật nguyên phát + bệnh viêm ruột so với bệnh viêm ruột không có viêm đường mật nguyên phát).

Tại thời điểm viêm đường mật nguyên phát, nên nội soi toàn bộ + đánh giá cho bệnh viêm ruột.

Nếu không có bệnh viêm ruột trên nội soi, một số người ủng hộ lặp lại nội soi đại tràng cứ sau 3 – 5 năm.

Bài viết cùng chuyên mục

Nhiễm vi khuẩn niệu không triệu chứng (ASB): hướng dẫn của hội truyền nhiễm Hoa Kỳ

Nhiễm trùng tiểu không triệu chứng, là sự hiện diện của vi khuẩn trong nước tiểu ở bệnh nhân không có dấu hiệu, hoặc triệu chứng, của nhiễm trùng đường tiết niệu

Ung thư tuyến tụy có thể chữa được: hướng dẫn của hội Ung thư Hoa Kỳ

Ung thư tuyến tụy là một bệnh ác tính, thường liên quan đến tiên lượng xấu, thời kỳ sớm thường không triệu chứng, dẫn đến chậm trễ trong chẩn đoán

Ung thư buồng trứng: hướng dẫn từ SUO và ASCO hóa trị khi mới chẩn đoán và tiến triển

Phương pháp điều trị tiêu chuẩn, cho ung thư buồng trứng tiến triển mới được chẩn đoán, là phẫu thuật, và hóa trị liệu kết hợp platinum bạch kim toàn thân

Ung thư bàng quang xâm lấn cơ và di căn: hướng dẫn của hội tiết niệu châu Âu

Ung thư bàng quang, tiên lượng phụ thuộc giai đoạn và cấp độ, cắt bàng quang là điều trị tiêu chuẩn cho xâm lấn cơ khu trú, tuy nhiên, kết hợp hóa trị liệu cho thấy sự cải thiện sống sót

Tăng huyết áp không triệu chứng: phân tầng rủi ro A, B, C và can thiệp

Trong các bệnh nhân theo dõi kém, bác sĩ cấp cứu có thể điều trị huyết áp tăng rõ rệt ở khoa cấp cứu, và hoặc bắt đầu trị liệu để kiểm soát lâu dài

Chứng khó tiêu: hướng dẫn từ hội Tiêu hóa Hoa Kỳ

Chứng khó tiêu, mô tả sự khó chịu hoặc đau ở vùng bụng trên, không phải là một căn bệnh, đề cập đến các triệu chứng thường bao gồm đầy hơi, khó chịu, buồn nôn và ợ

Ung thư đại tràng giai đoạn III: hướng dẫn của hội Ung thư Hoa Kỳ điều trị bổ trợ Oxaliplatin

Ung thư ruột kết, thường được gọi là ung thư đại trực tràng, có thể phòng ngừa và có khả năng chữa khỏi cao, nếu được phát hiện ở giai đoạn đầu

Hội chứng ung thư đại trực tràng di truyền: hướng dẫn của hội Ung thư châu Âu

Hội chứng ung thư đại trực tràng di truyền, được gây ra bởi một sự thay đổi di truyền, được gọi là đột biến, trong một gen

Liệu pháp nội tiết bổ trợ cho phụ nữ bị ung thư vú dương tính với thụ thể hoóc môn: hướng dẫn của Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ

Ung thư vú từ mô vú, dấu hiệu có thể bao gồm khối u ở vú, thay đổi hình dạng, lúm đồng tiền da, chất dịch đến từ núm, núm đảo ngược mới hoặc mảng da đỏ hoặc có vảy

Cholesterol trong máu: hướng dẫn của hội Tim mạch Hoa Kỳ

Cholesterol là chất béo, còn được gọi là lipid, cơ thể bạn cần để hoạt động, nhiều cholesterol xấu có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim, đột quỵ và các vấn đề khác

Liệu pháp xạ trị dứt khoát và bổ trợ trong ung thư phổi không tế bào nhỏ tiến triển cục bộ: hướng dẫn của Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ

Những hướng dẫn cập nhật về ung thư phổi không tế bào nhỏ tiến triển sớm, và cục bộ, tập trung vào các khuyến nghị điều trị bao gồm theo dõi và cứu sống

Dự phòng bệnh tim mạch tiên phát (CVD): hướng dẫn của hội Tim mạch Hoa Kỳ

Bệnh tim mạch, là một nhóm bệnh liên quan đến tim hoặc mạch máu, bao gồm các bệnh động mạch vành, đột quỵ, suy tim, tăng huyết áp, bệnh thấp, bệnh cơ tim, nhịp tim

Khối u thận nhỏ: hướng dẫn của hội Ung thư Hoa Kỳ

Khối u thận nhỏ, là khối u thận nhỏ hơn 4 cm, sự xâm lấn của khối u và là yếu tố quyết định quan trọng để lựa chọn điều trị, và khả năng sống sót

Đột quỵ thiếu máu cục bộ cấp tính: khuyến nghị tPA tiêm tĩnh mạch, hướng dẫn chính thức từ Cấp cứu Hoa Kỳ

Đột quỵ thiếu máu cục bộ, là mất lưu thông máu đột ngột đến một khu vực của não, mất chức năng thần kinh tương ứng, đột quỵ thiếu máu cục bộ cấp tính phổ biến hơn đột quỵ xuất huyết

Bệnh gan và mang thai: hướng dẫn từ hội Tiêu hóa Hoa Kỳ

Các bệnh gan khi mang thai, bao gồm tăng huyết áp, gan nhiễm mỡ cấp tính của thai kỳ, ứ mật trong thai kỳ, tan máu và tăng men gan, và hội chứng tiểu cầu thấp

Đái tháo đường: công thức tính Glucose từ HbA1c

Hiện tại, nên sử dụng đơn vị Chương trình Tiêu chuẩn hóa Glycohemoglobin, và Liên đoàn hóa học lâm sàng, và y học phòng xét nghiệm quốc tế

Viêm phổi mắc phải cộng đồng: hướng dẫn từ Cấp cứu Hoa Kỳ

Viêm phổi mắc phải cộng đồng, là viêm phổi nhiễm từ bên ngoài bệnh viện, mầm bệnh được phổ biến là Streptococcus pneumoniae, Haemophilusenzae, vi khuẩn không điển hình

Viêm thực quản bạch cầu ái toan (EoE): hướng dẫn từ hội Tiêu hóa Hoa Kỳ

Viêm thực quản bạch cầu ái toan, là một bệnh viêm mãn tính, dị ứng của thực quản, xảy ra khi một loại tế bào bạch cầu ái toan tích tụ gây tổn thương, và viêm thực quản

Hội chứng mạch vành cấp không ST chênh lên: hướng dẫn từ hội Cấp cứu Hoa Kỳ

Hội chứng mạch vành cấp không ST chênh lên, bao gồm phổ lâm sàng từ đau thắt ngực không ổn định đến nhồi máu cơ tim, sự phá vỡ mảng xơ vữa động mạch

Viêm ruột thừa: điểm Alvarado sửa đổi chẩn đoán

Điểm đau góc phần tư dưới phải, và tăng bạch cầu, được chỉ định hai điểm, trong khi các yếu tố khác được cho một điểm mỗi chỉ số

Bệnh cúm theo mùa: hướng dẫn của hội truyền nhiễm Hoa Kỳ

Cúm theo mùa, là một bệnh nhiễm trùng đường hô hấp phổ biến, do vi rút cúm theo mùa ở người gây ra, nó hoàn toàn khác với đại dịch cúm, và cúm gia cầm

Thuốc giảm đau Opioids (chất gây nghiện): hướng dẫn từ hội Cấp cứu Hoa Kỳ

Opioids là những chất tác động lên các thụ thể opioid, để tạo ra các hiệu ứng giống morphin, về mặt y học, chúng chủ yếu được sử dụng để giảm đau, bao gồm cả gây mê

Hội chứng suy tim cấp tính: hướng dẫn từ cấp cứu Hoa Kỳ

Hội chứng suy tim cấp tính đặt ra những thách thức chẩn đoán và quản lý độc đáo, hội chứng này gần đây đã nhận được sự chú ý từ các nhà nghiên cứu

Tính mức lọc cầu thận (GFR) và độ thanh thải Creatinine (phương trình cockcroft-Gault)

Phương trình Cockcroft Gault, là ước tính GFR, và được tính toán thường xuyên nhất, thông qua độ thanh thải Creatinine

Tiêu chảy cấp ở người lớn: hướng dẫn từ hội Tiêu hóa Hoa Kỳ

Tiêu chảy cấp ở người lớn, là vấn đề phổ biến gặp phải, nguyên nhân phổ biến nhất là viêm dạ dày ruột do virus, một bệnh tự giới hạn