- Trang chủ
- Thông tin
- Chẩn đoán và điều trị theo y học hiện đại
- Tim to: phân tích triệu chứng
Tim to: phân tích triệu chứng
Tim to là do quá tải áp lực và phì đại cơ của một hoặc nhiều buồng tim, quá tải thể tích với sự giãn nở của các buồng tim hoặc bệnh cơ tim.
Biên tập viên: Trần Tiến Phong
Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương
Tim to là sự giãn rộng của tim. Đây là một phát hiện về thể chất, thường là kết quả của các bệnh khác và hầu như luôn luôn bất thường. Kích thước tim được xác định dễ dàng và phổ biến nhất bằng chụp X-quang ngực theo tỷ lệ tim-ngực (CTR). Điều này được đo bằng tỷ lệ giữa phép đo ngang rộng nhất của tim với phép đo ngang rộng nhất của lồng ngực bên trong. Tỷ lệ tim-ngực thường là 50–55% ở người lớn và lên đến 60% ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ. Tim có thể to lên một cách giả tạo do những bất thường của thành ngực hoặc do kỹ thuật chụp X-quang không phù hợp.
Nguyên nhân
Hầu hết tim to là do quá tải áp lực và phì đại cơ của một hoặc nhiều buồng tim, quá tải thể tích với sự giãn nở của các buồng tim hoặc bệnh cơ tim. Do đó, tim to thường là kết quả của các rối loạn tim mạch khác (tăng huyết áp, bệnh thiếu máu cục bộ, bệnh van tim hoặc bất thường cấu trúc mang tính gia đình) nhưng cũng có thể do các bệnh hệ thống (thiếu máu, nhiễm virus hoặc rickettsia, độc tố do vết cắn hoặc vết chích, thuốc, rối loạn đồng hóa), steroid, cường giáp hoặc suy giáp, cường cận giáp, bệnh to cực, tiểu đường, bệnh tự miễn dịch và thâm nhiễm [amyloid hoặc sarcoid], và di căn. Phình thất và tràn dịch màng ngoài tim cũng có thể phóng to bóng tim.
Hoạt động thể thao đáng kể có thể gây ra bệnh tim to, được gọi là "trái tim của vận động viên".
Trong nhiều trường hợp, đặc biệt là với phì đại thất trái, tim to có thể hồi phục bằng cách điều trị nguyên nhân cơ bản.
Đánh giá đặc điểm
Tiền sử bệnh lý có thể bao gồm suy tim sung huyết, bệnh mạch vành, tăng huyết áp, sốt thấp khớp và các bệnh hệ thống. Tiền sử gia đình có thể tiết lộ tăng huyết áp, tăng lipid máu hoặc đột tử. Lịch sử xã hội có thể bao gồm lạm dụng rượu hoặc chất kích thích hoặc tiếp xúc với chất độc tim.
Đánh giá hệ thống có thể bao gồm mệt mỏi, chóng mặt, khó thở, đau thắt ngực, ho, phù nề, tiểu đêm và giảm cân với chứng suy mòn tim, cũng như các triệu chứng cụ thể hơn đối với bất kỳ bệnh nền hệ thống nào.
Khám tim mạch
Kiểm tra có thể ghi nhận một biến dạng lồng ngực gây ra chứng tim to rõ ràng hoặc một bên có thể nhìn thấy được ở đường giữa đòn.
Sờ điểm xung động tối đa (PMI) bên dưới khoang liên sườn thứ năm và bên cạnh đường giữa đòn là đặc hiệu cao đối với phì đại thất trái trong trường hợp không có bất thường ở thành ngực. PMI có thể lan tỏa (2–3 cm) và có thể tăng động ở trạng thái tăng trương lực giao cảm, hoặc có thể cảm thấy yếu ở bệnh cơ tim giãn.
PMI có thể không sờ thấy được với tràn dịch màng ngoài tim. Nếu PMI không thể được đánh giá bằng cách sờ nắn, vị trí của đường viền bên trái của tim có thể được xác định bằng cách gõ nhẹ. Độ mờ bên ngoài đường giữa đòn và không gian liên sườn thứ năm là bất thường. Các xung ngoại vi có thể yếu và có thể phát hiện các xung luân phiên khi chức năng thất trái giảm. Có thể nghe tim tiếng thổi của các van bất thường gây ra chứng tim to, cũng như tiếng thổi trào ngược do các buồng tim bị giãn. Tiếng tim giảm hoặc tiếng cọ xát có thể được ghi nhận với bệnh màng ngoài tim. Có thể nghe thấy tiếng phi nước đại S3 và S4 khi bị suy tim do tim to. Loạn nhịp tim là phổ biến với tim to. Tăng huyết áp, là một nguyên nhân gây ra bệnh cơ tim, có thể xuất hiện.
Bệnh ngoài tim
Kết quả kiểm tra có thể liên quan đến các nguyên nhân cơ bản của bệnh tim to (ví dụ: bệnh tự miễn dịch, nhiễm trùng, nội tiết và nghiện rượu). Các biểu hiện ngoài tim điển hình của suy tim (ho, khó thở, rales, thở khò khè, phù, trào ngược gan-tĩnh mạch và căng tĩnh mạch cảnh) do tim to có thể xuất hiện.
X quang ngực
Chụp X-quang ngực thẳng đứng sau-trước với xương sườn thứ 10 có thể nhìn thấy khi hít vào hoàn toàn ở vị trí không xoay mà không có biến dạng lồng ngực là hữu ích để xác định CTR. Tuy nhiên, 1/5 các trường hợp tim to được xác nhận bằng siêu âm tim không được nhìn thấy trên X-quang ngực.
Điện tâm đồ
Điện tâm đồ (ECG) hầu như luôn luôn bất thường với chứng tim to, mặc dù những thay đổi này thường không đặc hiệu. Biên độ điện áp thường được tăng lên hoặc dịch chuyển trục. Rối loạn nhịp nhĩ và thất thường gặp, rung nhĩ xảy ra ở 25% bệnh nhân mắc bệnh cơ tim. Bởi vì chuyển đạo V1 trực tiếp trên tâm nhĩ, đạo trình này có thể chỉ ra sự giãn nở của tâm nhĩ. Sóng P cao ở V1 cho thấy phì đại tâm nhĩ, trong khi sóng P rộng có thể biểu thị sự giãn nở của tâm nhĩ. Khi đạo trình V5 đi qua tâm thất trái, sóng R cao ở V5 cho thấy phì đại tâm thất trái. Cũng có thể có những thay đổi thiếu máu cục bộ được ghi nhận trên điện tâm đồ ở bệnh nhân tim to.
Siêu âm tim
Siêu âm tim là xét nghiệm được lựa chọn để chẩn đoán xác định phì đại tim. Nó cũng có thể mang lại thông tin hữu ích về chức năng tâm thu và tâm trương, phì đại thành tim, vùng thiếu máu cục bộ, chứng phình động mạch, tràn dịch màng ngoài tim và van tim.
Xét nghiệm huyết thanh học
Xét nghiệm huyết thanh học chủ yếu xác định các rối loạn nguyên nhân toàn thân và peptide bài niệu natri loại B (được gọi là peptide CHF ở nhiều cơ sở) tăng lên khi căng thành tâm thất. Tim to do suy tim sung huyết cũng có thể dẫn đến tăng nồng độ troponin huyết thanh.
Di truyền
Có các bệnh cơ tim giãn cũng như tắc nghẽn có tính chất gia đình và phì đại tâm nhĩ phải có tính gia đình. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng sự hiện diện của một số alen gen nhất định có thể thay đổi nguy cơ phì đại tim. Nhiều nguyên nhân tự miễn dịch và nội tiết của bệnh tim to được biết là có tính chất gia đình.
Chẩn đoán phân biệt
Điều rất quan trọng là trước tiên phải phân biệt thật với tim to giả tạo do kỹ thuật chụp X quang không tối ưu. Ở đây, yếu tố quan trọng nhất là một nguồn cảm hứng thích hợp để lộ xương sườn thứ 10.
Mặt khác, tim có vẻ lớn hơn và hình cầu hơn về phía bên trái. Phim chụp trước-sau và chụp X-quang ngực di động, được chụp gần hơn so với hình ảnh thẳng đứng tiêu chuẩn, cũng phóng to trái tim một cách sai lệch. Quan điểm nằm ngửa ngăn cản cảm hứng đầy đủ. Xoay thân, vẹo cột sống và lõm ngực cũng có thể gây ra chứng tim to rõ ràng.
Biểu hiện lâm sàng
Tim to sẽ kém hiệu quả hơn trong việc cung cấp đủ lưu lượng máu cho chính nó và cho cơ thể. Do đó, biểu hiện lâm sàng của chứng tim to chủ yếu là biểu hiện của suy tim (ví dụ: khó thở, chóng mặt và mệt mỏi). Các triệu chứng khác là rối loạn nhịp tim, đau thắt ngực và đột tử. Các biểu hiện khác là các dấu hiệu và triệu chứng cụ thể đối với bệnh cụ thể gây ra bệnh tim to.
Bài viết cùng chuyên mục
Tiểu khó: đi tiểu đau
Nghiên cứu thuần tập được thiết kế đã chỉ ra rằng một số phụ nữ có thể được chẩn đoán đáng tin cậy với viêm bàng quang không biến chứng mà không có kiểm tra thể chất.
Rung giật nhãn cầu: phân tích triệu chứng
Rung giật nhãn cầu có thể liên quan đến những bất thường của hệ thần kinh trung ương hoặc ngoại biên, mặc dù trong nhiều trường hợp, nguyên nhân chính xác có thể không được xác định.
Mất thăng bằng: choáng mặt mất vững
Nhiều yếu tố góp phần gây mất thăng bằng, đặc biệt ở người già, bao gồm yếu chi, bệnh lý thần kinh cảm giác, tổn thương cảm giác bản thể, bệnh khớp, bệnh lý tổn thương thị giác và mất tự tin.
Tiêu chảy: đánh giá độ nặng và phân tích nguyên nhân
Giảm thể tích máu có thể dẫn đến tổn thương thận cấp trước thận, đặc biệt là nếu như kết hợp thêm thuốc hạ huyết áp hoặc các thuốc độc cho thận như lợi tiểu, ức chế men chuyển, NSAIDS.
Định hướng chẩn đoán khó thở
Khi đánh giá bệnh nhân bị khó thở, nhớ rằng mức độ nặng của chúng có tính chủ quan cao, có thể không cảm thấy có chút khó thở nào mặc dù có sự rối loạn trao đổi khí nặng.
Điện tâm đồ trong đau thắt ngực không ổn định/ nhồi máu cơ tim không ST chênh lên
Sóng T đảo ngược có thể là bằng chứng điện tâm đồ của thiếu máu. Sóng T âm sâu đối xứng ở chuyển đạo trước tim gợi ý tắc nghẽn nghiêm trọng gốc động mạch vành trái, những những biểu hiện khác ít đặc hiệu hơn.
Ho ra máu, chẩn đoán và điều trị
Các động mạch phế quản xuất phát từ động mạch chủ hoặc động mạch liên sườn và mang máu dưới áp lực của hệ thống vào đường hô hấp, mạch máu, rốn phổi, và màng phổi tạng
Viêm họng: phân tích triệu chứng
Viêm họng bao gồm nhiều loại nguyên nhân, nhưng phổ biến nhất ở những người có khả năng miễn dịch bình thường là viêm họng nhiễm trùng cấp tính, chủ yếu là do virus.
Định hướng chẩn đoán tình trạng chóng mặt choáng váng
Đánh giá choáng váng nằm ở chỗ xác định bản chất chính xác các triệu chứng của bệnh nhân, thỉnh thoảng, thay đổi ý thức thoáng qua hay khiếm khuyết thần kinh khu trú được mô tả như là choáng váng.
Táo bón: phân tích triệu chứng
Những thay đổi về kết cấu của phân, chức năng nhu động hoặc đường kính trong của đại tràng, hoặc chức năng tống xuất của trực tràng và sàn chậu có thể dẫn đến táo bón.
Đau bụng: phân tích triệu chứng
Nguyên nhân đau bụng có thể khá đa dạng do bệnh lý ngoài ổ bụng hoặc các nguồn trong ổ bụng, các phát hiện vật lý có thể thay đổi, tình trạng đe dọa đến tính mạng có thể phát triển.
Vàng da: phân tích triệu chứng
Bilirubin được hình thành chủ yếu thông qua sự phân hủy trao đổi chất của các vòng heme, chủ yếu là từ quá trình dị hóa của các tế bào hồng cầu.
Tăng huyết áp: phân tích triệu chứng
Không xác định được nguyên nhân được cho là mắc tăng huyết áp nguyên phát, có một cơ quan hoặc khiếm khuyết gen cho là tăng huyết áp thứ phát.
Nốt phổi đơn độc: phân tích triệu chứng
Nốt phổi đơn độc được coi là một nốt mờ trên phim X quang đơn độc có hình cầu và giới hạn rõ, đường kính nhỏ hơn 3 cm, bao quanh bởi phổi và không kèm theo xẹp phổi, phì đại rốn phổi hoặc tràn dịch màng phổi.
Nôn ra máu: đánh giá nguyên nhân xuất huyết tiêu hóa trên
Với phần lớn các trường hợp chảy máu ở đường tiêu hóa trên, cấp cứu cứu sống bệnh nhân song song với lượng giá tình trạng bệnh là ưu tiên hàng đầu. Sau đó vấn đề chẩn đoán mới được đặt ra.
Đau thắt ngực từng cơn: đánh giá triệu chứng đau ngực
Nhiều bệnh nhân không thể chẩn đoán chắc chắn. Đánh giá lại những bệnh nhân mà xét nghiệm không đi đến kết luận đau thắt ngực hoặc nguy cơ cao bệnh mạch vành nếu triệu chứng dai dẳng.
Giảm bạch cầu trung tính: phân tích triệu chứng
Ba quá trình cơ bản dẫn đến giảm bạch cầu trung tính mắc phải bao gồm giảm sản xuất, tăng cường phá hủy ngoại vi và tổng hợp bạch cầu trung tính trong nội mạc mạch máu hoặc mô.
Đánh giá chức năng nhận thức: lú lẫn mê sảng và mất trí
Cần chắc chắn rằng sự suy giảm nhận thức rõ ràng không do các vấn đề giao tiếp hoặc một rối loạn riêng biệt về hiểu, khó tìm từ diễn đạt (mất ngôn ngữ diễn đạt), trí nhớ (hội chứng quên), hành vi và khí sắc.
Phì đại tuyến giáp (bướu cổ): phân tích triệu chứng
Bất kỳ cản trở quá trình tổng hợp hoặc giải phóng hormone tuyến giáp đều có thể gây ra bướu cổ. Cho đến nay, yếu tố rủi ro quan trọng nhất đối với sự phát triển của bệnh bướu cổ là thiếu i-ốt.
Phù khu trú: đánh giá các nguyên nhân gây lên bệnh cảnh lâm sàng
Phù một bên chân thường gợi ý những bệnh lý khu trú như tắc nghẽn tĩnh mạch hoặc bạch mạch; Phù cả hai bên có thể do bởi những nguyên nhân tại chỗ nhưng thường kèm với sự quá tải dịch toàn thân.
Định hướng chẩn đoán mệt mỏi
Mệt mỏi là tình trạng kiệt quệ về thể chất và hoặc tinh thần, điều này rất phổ biến và không đặc hiệu, do vậy mà việc xác định tình trạng bệnh nền gặp nhiều khó khăn.
Brain natriuretic peptide: phân tích triệu chứng
Brain natriuretic peptide cung cấp một cách để chẩn đoán và quản lý điều trị suy tim sung huyết và một loạt các bệnh khác có ảnh hưởng thứ phát đến tim.
Insulin tiêm dưới da cho bệnh nhân nằm viện: phác đồ và mục tiêu điều trị
Có khoảng ba mươi phần trăm, bệnh nhân nhập viện bị tăng đường huyết, nhiều bệnh nhân trong số này có tiền sử đái tháo đường trước đó
Định hướng chẩn đoán khó nuốt
Bệnh nhân với khó nuốt cần loại trừ các bệnh lý nghiêm trọng, trừ khi tiền sử chỉ ra vấn đề miệng hầu, kiểm tra thực quản để loại trừ tắc nghẽn cơ học.
Đau thắt lưng: phân tích bệnh cảnh lâm sàng
Cân nhắc đi lặc cách hồi thần kinh nếu đau thắt lưng kèm theo khó chịu ở cẳng chân và đùi hai bên ví dụ: cảm giác bỏng, đè ép, tê rần; tăng lên khi đi hoặc đứng và giảm nhanh khi ngồi, nằm xuống hoặc cúi người tới trước.
