Mờ mắt: phân tích triệu chứng

2022-12-27 10:23 AM

Các nguyên nhân gây mờ mắt từ nhẹ đến có khả năng gây ra thảm họa, hầu hết các nguyên nhân liên quan đến hốc mắt, mặc dù một số nguyên nhân ngoài nhãn cầu phải được xem xét.

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Mờ mắt là vấn đề thị giác phổ biến nhất. “Mờ mắt là thị giác mất đi độ sắc nét và không thể nhìn thấy các chi tiết nhỏ”.

Nguyên nhân

Các nguyên nhân gây mờ mắt từ nhẹ đến có khả năng gây ra thảm họa. Hầu hết các nguyên nhân liên quan đến hốc mắt (đoạn trước và sau), mặc dù một số nguyên nhân ngoài nhãn cầu phải được xem xét (thuốc, nhiễm vi-rút như vi-rút herpes simplex, nguyên nhân toàn thân như bệnh sacoit và các biến cố mạch máu não).

Ở những bệnh nhân trẻ tuổi, nhìn mờ thường mắc phải do chấn thương, phơi nhiễm nghề nghiệp và nhiễm trùng. Một số rối loạn về mắt liên quan đến tuổi tác như thoái hóa điểm vàng, đục thủy tinh thể và viêm động mạch thái dương có thể gây mờ mắt, góp phần làm tăng nguy cơ té ngã.

Đánh giá đặc điểm

Cần chú ý cẩn thận đến tốc độ khởi phát, đau mắt liên quan và liệu mờ mắt là một bên hay hai bên.

Mờ mắt nặng hơn vào ban đêm có thể là dấu hiệu của bệnh đục thủy tinh thể. Nhìn mờ không liên tục có thể do chảy nước mắt quá nhiều, dị ứng, tiểu đường không kiểm soát, tăng nhãn áp cấp tính, cơn thiếu máu não thoáng qua, suy mạch máu não và bệnh đa xơ cứng. Các yếu tố quan trọng khác bao gồm tiền sử gia đình mắc các rối loạn về mắt (thoái hóa điểm vàng và tăng nhãn áp), bất kỳ phơi nhiễm công việc nào (hóa chất và sử dụng máy tính kéo dài), thuốc (như corticosteroid và kháng sinh) và tiền sử bệnh (tiểu đường và tăng huyết áp).

Việc khám thực thể nên bao gồm các yếu tố sau:

Cần lưu ý đến ban đỏ và tiết dịch kết mạc. Phản xạ ánh sáng giác mạc phải đối xứng và sắc nét; nhuộm fluorescein nên được thực hiện để đánh giá bằng chứng chấn thương, loét hoặc tổn thương herpes. Khoang phía trước (khoảng trống giữa giác mạc và mống mắt) nên được đánh giá bằng đèn pin để tìm phù nề (hyphema) và lắng đọng fibrin (hypopyon).

Ghi chép cẩn thận về thị lực (đã chỉnh và chưa chỉnh) là rất quan trọng để theo dõi tiến triển của bệnh. Nếu bệnh nhân không thể phân biệt các chữ cái trên biểu đồ mắt Snellen, người khám nên xác định mức độ suy giảm thị lực bằng cách kiểm tra khoảng cách từ mắt bệnh nhân mà bệnh nhân có thể nhìn thấy ngón tay của người khám lần đầu tiên.

Kiểm tra trường thị giác có thể chỉ ra đột quỵ tiềm ẩn (khiếm khuyết trường đồng nhất) hoặc bong võng mạc (mất thị lực góc phần tư hoặc bán cầu).

Sự tham gia của cơ mắt có thể được phát hiện bằng cách kiểm tra các vị trí chính của quỹ đạo thông qua phạm vi chuyển động.

Trong 20% trường hợp, khám đồng tử có thể là đầu mối duy nhất để phát hiện bệnh lý nghiêm trọng tiềm ẩn. Sử dụng đèn pin, có thể phát hiện những bất thường về kích thước hoặc hình dạng đồng tử (đồng tử phải đối xứng; đồng tử co một bên có thể biểu hiện viêm mống mắt) hoặc màu sắc (màu đen là bình thường).

Các phát hiện khác có thể bao gồm đục thủy tinh thể, vỡ nhãn cầu (đồng tử lệch tâm) và bệnh thần kinh thị giác (khiếm khuyết nhú hướng tâm-giãn nhú nghịch lý khi phản ứng với ánh sáng).

Soi đáy mắt trực tiếp có thể phát hiện phản xạ đỏ bất thường gợi ý xuất huyết, đục thủy tinh thể hoặc bong võng mạc. Phù gai đảm bảo đánh giá thêm.

Tốc độ máu lắng tăng cao có thể gợi ý chẩn đoán viêm động mạch thái dương. Chụp cắt lớp vi tính thích hợp để đánh giá mờ mắt sau chấn thương hoặc khi có lo ngại về hiệu ứng khối.

Thoái hóa điểm vàng, bệnh tăng nhãn áp, bệnh mạch máu collagen, tiểu đường và bệnh đa xơ cứng (viêm dây thần kinh thị giác) là những tình trạng có khả năng di truyền.

Biểu hiện lâm sàng

Hỏi bệnh sử cẩn thận và khám thực thể thường hạn chế chẩn đoán phân biệt. Các tình trạng cần giới thiệu nhãn khoa ngay lập tức bao gồm bệnh tăng nhãn áp cấp tính, bong võng mạc, xuất huyết thủy tinh thể, tắc tĩnh mạch võng mạc, nhiễm herpes simplex và viêm mô tế bào quỹ đạo.

Bài viết cùng chuyên mục

Tràn dịch màng phổi: phân tích triệu chứng

Tràn dịch màng phổi do tăng áp suất thủy tĩnh trong tuần hoàn vi mạch, giảm áp suất keo trong tuần hoàn vi mạch như giảm albumin máu và tăng áp suất âm trong khoang màng phổi.

Đau bụng cấp: đánh giá khẩn cấp tình trạng nặng của bệnh nhân

Hãy nhớ rằng những bệnh nhân trẻ, khỏe mạnh thường duy trì huyết áp trong trường hợp mất nhiều dịch, với những bệnh nhân này giảm huyết áp xảy ra muộn, nên phải xem xét cẩn thận những yếu tố như tăng nhịp tim, hạ huyết áp tư thế.

Viêm bàng quang cấp trong chẩn đoán và điều trỊ

Viêm bàng quang không biến chứng ở phụ nữ có thể dùng kháng khuẩn liều đơn ngắn ngày. Viêm bàng quang biến chứng ít gặp ở nam giới.

Di chuyển khó khăn: các nguyên nhân gây té ngã

Các vấn đề di chuyển có thể tự thúc đẩy như là tình trạng giảm hoạt động dẫn đến mất chức năng và độ chắc của khối cơ. Cách tiếp cận có hệ thống một cách toàn diện là điều cần thiết.

Đau đầu: đánh giá các nguyên nhân thường gặp

Đau đầu là triệu chứng rất thường gặp và thường lành tính. Điều thách thức là phải nhận ra số ít bệnh nhân có bệnh lý nghiêm trọng hoặc cần điều trị đặc hiệu.

Đau ngực cấp: đặc điểm đau ngực do tim và các nguyên nhân khác

Mục đích chủ yếu là để nhận diện hội chứng vành cấp và những nguyên nhân đe dọa mạng sống khác như bóc tách động mạch chủ và thuyên tắc phổi. Phân tích ECG, xquang ngực và marker sinh học như troponin, D-dimer đóng vai trò quan trọng.

Khó nuốt miệng hầu: các nguyên nhân thường gặp

Tổn thương neuron vận động trên của dây thần kinh sọ IX-XII hai bên dẫn đến cơ lưỡi và hầu nhỏ, co rút và cử động chậm với giật cằm nhanh. Điều này có thể liên quan với rối loạn giọng nói và cảm xúc không ổn định.

Chẩn đoán bệnh lý: những xác suất và nguy cơ

Chẩn đoán khi xác suất xuất hiện được cho là đủ cao, và loại trừ chẩn đoán khi xác suất đủ thấp. Mức độ chắc chắn đòi hỏi phải dựa vào các yếu tố như hậu quả của sự bỏ sót các chẩn đoán đặc biệt, tác dụng phụ của điều trị và các nguy cơ của test chuyên sâu.

Ho cấp tính, ho dai dẳng và mãn tính

Ở người lớn khỏe mạnh, chứng ho cấp tính hầu hết là do nhiễm trùng đường hô hấp do virus. Các tính năng khác của nhiễm trùng như sốt, nghẹt mũi, đau họng và giúp xác định chẩn đoán.

Đau bắp chân: phân tích triệu chứng

Thông tin thích hợp bao gồm vị trí chính xác của cơn đau, cũng như chất lượng, mức độ nghiêm trọng, thời gian kéo dài và các yếu tố làm trầm trọng thêm hoặc giảm nhẹ.

Xuất huyết trực tràng: đánh giá các nguyên nhân xuất huyết tiêu hóa dưới

Phần lớn bệnh nhân xuất huyết do các nguyên nhân lành tính. Ở bệnh nhân xuất huyết trực tràng cấp tính, đánh giá mức độ xuất huyết và tiến hành đầy đủ các bước cấp cứu trước khi chẩn đoán chính xác.

Điện tâm đồ trong đau thắt ngực không ổn định/ nhồi máu cơ tim không ST chênh lên

Sóng T đảo ngược có thể là bằng chứng điện tâm đồ của thiếu máu. Sóng T âm sâu đối xứng ở chuyển đạo trước tim gợi ý tắc nghẽn nghiêm trọng gốc động mạch vành trái, những những biểu hiện khác ít đặc hiệu hơn.

Đau đầu: đánh giá triệu chứng lâm sàng biểu hiện màng não

Nhận diện bệnh nhân viêm màng não do vi khuẩn là ưu tiên hàng đầu cho phép điều trị kháng sinh nhanh chóng để cứu sống bệnh nhân. Bệnh nhân có thể thiếu các biểu hiện kinh điển nhưng hầu hết các trường hợp sẽ có ít nhất một biểu hiện.

Khàn tiếng: phân tích triệu chứng

Hầu hết các trường hợp khàn tiếng đều tự cải thiện, cần phải xem xét các nguyên nhân bệnh lý quan trọng, đặc biệt là trong những trường hợp kéo dài hơn một vài tuần.

Đi lại khó khăn: phân tích bệnh cảnh lâm sàng

Nếu các vấn đề di chuyển là hậu quả của chóng mặt, đầu tiên hãy lượng giá các triệu chứng hạ huyết áp tư thế, sau khi thay đổi từ nằm sang tư thế đứng, đi kèm với cảm giác xây xẩm mặt mày/tiền ngất.

Nhiễm trùng đường hô hấp: những đánh giá bổ sung khi thăm khám

Ở những bệnh nhân khỏe mạnh trước đó mà không có dấu hiệu ngực khu trú hoặc bất thường trên XQ phổi, chẩn đoán nhiều khả năng là nhiễm trùng hô hấp không viêm phổi, ví dụ viêm phế quản cấp.

Sức khoẻ và phòng ngừa dịch bệnh

Tại Hoa Kỳ, tiêm chủng trẻ em đã dẫn đến loại bỏ gần hết bệnh sởi, quai bị, rubella, bệnh bại liệt, bạch hầu, ho gà và uốn ván

Đột quỵ: phân tích triệu chứng

Đột quỵ được định nghĩa là tình trạng thiếu hụt thần kinh cấp tính kéo dài hơn 24 giờ. Các vấn đề kéo dài dưới 24 giờ được gọi là cơn thiếu máu não thoáng qua.

Tiểu khó: đi tiểu đau

Nghiên cứu thuần tập được thiết kế đã chỉ ra rằng một số phụ nữ có thể được chẩn đoán đáng tin cậy với viêm bàng quang không biến chứng mà không có kiểm tra thể chất.

Thiếu máu: phân tích triệu chứng

Thiếu máu chỉ là một triệu chứng của bệnh chứ không phải bản thân bệnh. Bất cứ khi nào thiếu máu được tìm thấy, nguyên nhân phải được tìm kiếm.

Các nguyên nhân thần kinh của ngất

Các bệnh rễ và dây thần kinh khác có hạ huyết áp tư thế gồm hội chứng Guillain Barre, thoái hóa dạng bột tiên phát, bệnh dây thần kinh do porphyrin niệu cấp, và trong ung thư biểu mô.

Đau thắt ngực từng cơn: đánh giá triệu chứng đau ngực

Nhiều bệnh nhân không thể chẩn đoán chắc chắn. Đánh giá lại những bệnh nhân mà xét nghiệm không đi đến kết luận đau thắt ngực hoặc nguy cơ cao bệnh mạch vành nếu triệu chứng dai dẳng.

Đau nhức đầu cấp tính

Bất kể nguyên nhân, đau đầu hiện đang cho là xảy ra như là kết quả của việc phát hành neuropeptides từ dây thần kinh sinh ba là trong các màng mềm và màng cứng mạch máu, dẫn đến viêm thần kinh.

Hạch to khu trú: phân tích triệu chứng

Hạch cổ 2 bên thường do viêm họng, ở cổ phía sau cơ ức đòn chũm là một phát hiện đáng ngại hơn và cần được đánh giá thêm. Sờ hạch thượng đòn bên trái dẫn lưu các vùng trong ổ bụng và bên phải dẫn lưu phổi, trung thất và thực quản.

Mê sảng mất trí và lú lẫn: phân tích bệnh cảnh lâm sàng

Ớ những bệnh nhân đang có bệnh lý ác tính, suy giảm miễn dịch hoặc ngã gần đây mà không có chấn thương đầu rõ ràng, đầu tiên cần tìm kiếm những nguyên nhân khác gây mê sảng nhưng cũng nên CT sọ não sớm để loại trừ.