Lọc máu: thận nhân tạo và lọc màng bụng, tất cả mọi thứ cần biết

2019-04-25 08:11 PM
Lọc máu là một thủ tục để loại bỏ các chất thải và chất dịch dư thừa từ máu khi thận ngừng hoạt động bình thường, nó thường liên quan đến việc chuyển máu đến một máy cần được làm sạch

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Thông thường, thận lọc máu, loại bỏ các chất thải có hại và chất lỏng dư thừa và biến chúng thành nước tiểu để được đưa ra khỏi cơ thể.

Tại sao cần lọc máu?

Nếu thận không hoạt động đúng - ví dụ, vì bị bệnh thận mãn tính tiến triển (suy thận) - thận có thể không thể làm sạch máu đúng cách.

Các chất thải và chất dịch có thể tích tụ đến mức nguy hiểm trong cơ thể.

Nếu không được điều trị, điều này có thể gây ra một số triệu chứng khó chịu và cuối cùng gây tử vong.

Cần lọc máu trong bao lâu?

Trong một số trường hợp, suy thận có thể là một vấn đề tạm thời và việc lọc máu có thể được dừng lại khi thận phục hồi.

Nhưng thông thường, một người bị suy thận sẽ cần ghép thận.

Không phải lúc nào cũng có thể tiến hành ghép thận ngay lập tức, vì vậy có thể cần phải lọc máu cho đến khi có một quả thận hiến thích hợp.

Nếu ghép thận không phù hợp - ví dụ, bởi vì không đủ sức để thực hiện một ca phẫu thuật lớn - lọc máu có thể cần thiết cho đến hết đời.

Điều gì xảy ra trong quá trình lọc máu

Có 2 loại lọc máu chính: chạy thận nhân tạo và lọc màng bụng.

Chạy thận nhân tạo

Chạy thận nhân tạo là loại lọc máu phổ biến nhất và được mọi người biết đến nhiều nhất.

Trong thủ tục này, một ống được gắn vào kim trong cánh tay. 

Máu đi dọc theo ống và vào một máy lọc bên ngoài, trước khi nó chảy ngược vào cánh tay dọc theo một ống khác.

Điều này thường được thực hiện 3 ngày một tuần, với mỗi phiên kéo dài khoảng 4 giờ.

Lọc màng bụng

Lọc màng bụng sử dụng lớp phúc mạc làm bộ lọc, chứ không phải là một máy.

Giống như thận, phúc mạc chứa hàng ngàn mạch máu nhỏ, làm cho nó trở thành một thiết bị lọc hữu ích.

Trước khi bắt đầu điều trị, một vết mổ được thực hiện gần rốn và một ống nhỏ gọi là ống thông được đưa vào qua vết mổ và vào khoảng trống bên trong bụng (khoang phúc mạc). Điều này được để lại tại chỗ vĩnh viễn.

Chất dịch được bơm vào khoang màng bụng qua ống thông. Khi máu đi qua các mạch máu lót trong khoang màng bụng, các chất thải và chất dịch dư thừa sẽ được rút ra khỏi máu và vào dịch lọc máu.

Chất lỏng đã sử dụng được dẫn lưu vào túi vài giờ sau đó và thay thế bằng chất lỏng mới.

Thay đổi chất dịch lọc thường mất khoảng 30 đến 40 phút và thông thường cần phải lặp lại khoảng 4 lần một ngày.

Nếu thích, điều này có thể được thực hiện bằng máy qua đêm trong khi ngủ.  

Loại lọc máu nào là tốt nhất?

Trong nhiều trường hợp, sẽ có thể chọn loại lọc máu mà muốn có.

Hai kỹ thuật có hiệu quả như nhau đối với hầu hết mọi người, nhưng mỗi kỹ thuật đều có những ưu điểm và nhược điểm riêng.

Ví dụ:

Chạy thận nhân tạo có nghĩa là sẽ có 4 ngày không điều trị mỗi tuần, nhưng các đợt điều trị kéo dài hơn và có thể cần đến bệnh viện mỗi lần.

Lọc màng bụng có thể được thực hiện khá dễ dàng tại nhà và đôi khi có thể được thực hiện trong khi ngủ, nhưng nó cần phải được thực hiện mỗi ngày

Nếu có thể chọn loại lọc máu thích, nhóm chăm sóc sẽ thảo luận về ưu và nhược điểm của từng tùy chọn để giúp đưa ra quyết định.

Tác dụng phụ của lọc máu

Chạy thận nhân tạo có thể gây ngứa da và chuột rút cơ bắp. Lọc màng bụng có thể khiến có nguy cơ bị viêm phúc mạc, nhiễm trùng màng bụng.

Cả hai loại lọc máu đều có thể khiến cảm thấy kiệt sức.

Cuộc sống chạy thận nhân tạo

Nhiều người chạy thận có chất lượng cuộc sống tốt.

Nếu tốt, sẽ có thể:

Tiếp tục làm việc hoặc học tập.

Lái xe.

Tập thể dục.

Đi bơi.

Đi nghỉ mát.

Hầu hết mọi người có thể vẫn chạy thận trong nhiều năm, mặc dù việc điều trị chỉ có thể bù đắp một phần cho việc mất chức năng thận.

Có thận không hoạt động đúng cách có thể gây căng thẳng đáng kể cho cơ thể.

Đáng buồn thay, điều này có nghĩa là mọi người có thể chết trong khi chạy thận nếu họ không được ghép thận, đặc biệt là người già và những người có vấn đề sức khỏe khác.

Một số người bắt đầu chạy thận vào cuối những năm 20 tuổi có thể sống tới 20 năm hoặc lâu hơn, nhưng người lớn trên 75 tuổi chỉ có thể sống sót trong 2 đến 3 năm.

Nhưng tỷ lệ sống sót của những người chạy thận đã được cải thiện trong thập kỷ qua và dự kiến ​​sẽ tiếp tục cải thiện trong tương lai.

Bài viết cùng chuyên mục

Bệnh tiểu đường có thể được truyền theo gen không?

Sự tương tác phức tạp giữa các gen, lối sống và môi trường cho thấy tầm quan trọng của việc thực hiện các bước để giảm thiểu nguy cơ tiểu đường cá nhân

Mọc răng có khiến bé bị nôn không?

Phân tích của nghiên cứu từ tám quốc gia báo cáo rằng, mọc răng có thể làm cho trẻ cảm thấy khó chịu, nhưng nó không có khả năng làm cho chúng nôn mửa

Dùng Aspirin hàng ngày không tạo ra cuộc sống dài hơn khi không có bệnh

Những phát hiện ban đầu này sẽ giúp làm rõ vai trò của aspirin trong phòng ngừa bệnh cho người lớn tuổi, nhưng nhiều hơn nữa cần phải được nghiên cứu

Dịch truyền tĩnh mạch: điều trị nhiễm toan chuyển hóa

Một nghiên cứu gần đây, đã ghi nhận rằng, natri bicarbonate được cung cấp trong các liều bolus nhỏ, không dẫn đến nhiễm toan nội bào

Mục tiêu hạ huyết áp: tác dụng là gì?

Đối với người trung niên, giảm chỉ số huyết áp tâm thu, xuống mục tiêu 120 mm Hg, thay vì 140 mm Hg như thông thường

Phụ thuộc nicotine (nghiện thuốc lá) là gì?

Triệu chứng cai nghiện, bao gồm cảm giác thèm ăn, ủ rũ và khó chịu, tập trung kém, tâm trạng chán nản, tăng sự thèm ăn và mất ngủ, tiêu chảy hoặc táo bón cũng có thể xảy ra

Mồ hôi xung quanh âm đạo: điều gì gây ra và làm gì với nó

Mồ hôi thừa quanh vùng háng cũng có thể gây ngứa và đôi khi có thể dẫn đến nhiễm trùng, chẳng hạn như nhiễm khuẩn âm đạo và nhiễm nấm âm đạo

Tại sao dương vật bị tê?

Đối với một số người, nó cảm thấy tương tự như một cánh tay hoặc chân đang bất động, những người khác có thể cảm thấy như thể sự lưu thông đến khu vực này đã bị cắt đứt.

Ốm khi gặp lạnh: tại sao một cơn lạnh đột ngột có thể khiến đau ốm

Thời tiết không lạnh khiến chúng ta bị bệnh, nhưng nhiệt độ thấp hơn, sẽ làm tăng nguy cơ nhiễm trùng theo một số cách

Covid-19: các kết quả xét nghiệm và chẩn đoán hình ảnh

Mặc dù chụp cắt lớp vi tính lồng ngực (CT) có thể nhạy hơn X quang phổi và một số phát hiện CT ngực có thể là đặc trưng của COVID-19, nhưng không có phát hiện nào có thể loại trừ hoàn toàn khả năng mắc COVID-19.

Lọc máu: tác dụng phụ của chạy thận nhân tạo và lọc màng bụng

Cả chạy thận nhân tạo và thẩm phân phúc mạc đều gây ra tác dụng phụ, điều này là do cách lọc máu được thực hiện và thực tế nó chỉ có thể bù đắp một phần cho việc mất chức năng thận

Huyết áp cao: tất cả mọi điều cần biết

Những người được chẩn đoán bị cao huyết áp nên kiểm tra huyết áp thường xuyên, ngay cả khi là bình thường, nên kiểm tra nó ít nhất một lần mỗi năm năm

Dịch truyền tĩnh mạch: dung dịch hồi sức mang oxy

Dung dịch tăng thể tích mang oxy, là tác nhân hồi sức đáng mong đợi nhất, bởi vì chúng làm tăng thể tích huyết tương, cải thiện quá trình oxy hóa mô

Vắc xin Covid-19 AstraZeneca: Canada ngừng sử dụng cho những người dưới 55 tuổi

Ủy ban Cố vấn Quốc gia về Tiêm chủng (NACI) của Canada đã khuyến cáo rằng không sử dụng vắc-xin AstraZeneca Covid-19 cho những người dưới 55 tuổi.

Trứng ảnh hưởng đến cholesterol: tài trợ nghiên cứu liệu có sai lệch kết quả?

Trứng có hàm lượng cholesterol cao, các nhà khoa học đã quan ngại rằng, chúng có thể dẫn đến mức cholesterol máu cao, nếu ăn quá nhiều

Chạy bộ: dù ít đến đâu cũng giảm 27% nguy cơ tử vong

Tham gia chạy bộ, bất kể liều lượng của nó, có thể sẽ dẫn đến những cải thiện đáng kể về sức khỏe, và tuổi thọ

Glucocorticosteroid ở bệnh nhân Covid-19: quản lý đường huyết ở những người bị và không bị tiểu đường

Rối loạn chuyển hóa glucose do liệu pháp glucocorticoid liều cao, COVID-19 gây ra kháng insulin và suy giảm sản xuất insulin liên quan đến COVID-19 có thể dẫn đến tăng đường huyết đáng kể, tăng áp lực thẩm thấu và toan ceton.

Tại sao phải bỏ thuốc lá?

Các chuyên gia nói rằng khi nicotine được hít vào, não bị ảnh hưởng trong vài giây, nhịp tim do tăng nồng độ hormon noradrenaline và dopamine, tăng cường tâm trạng và sự tập trung

Vắc xin Covid-19 AstraZeneca: tại sao các nước trên thế giới đang tạm ngừng sử dụng

Bất chấp những cam đoan đó, các quốc gia châu Âu bao gồm Pháp, Đức, Ý và nhiều quốc gia khác đã đình chỉ việc tiêm chủng bằng vắc xin AstraZeneca.

Tiêm vắc xin Covid-19: an toàn cho người mang thai (trung tâm kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh Hoa Kỳ thông báo)

Tất cả những người đang mang thai hoặc những người đang nghĩ đến việc mang thai và những người đang cho con bú nên tiêm vắc xin để bảo vệ mình khỏi COVID-19.

Kích thích điện chức năng (Functional electrical stimulation)

Parastep là một hệ thống “thần kinh giả” được lập trình điện toán. Người bệnh dựa người vào khung tập đi có bánh phía trước với một bàn phím được nối vào bộ vi xử lý đeo ở thắt lưng.

Ngứa bộ phận sinh dục sau quan hệ: điều trị và phòng ngừa

Ngứa bộ phận sinh dục sau khi quan hệ, có thể là bình thường, và triệu chứng này thường không gây lo ngại, nếu nó biến mất trong thời gian ngắn

Phải làm gì khi bị tắc sữa

Trong bài viết này, chúng tôi xem xét các triệu chứng và nguyên nhân gây tắc nghẽn ống dẫn, biện pháp khắc phục tại nhà để thử và khi nào cần đi khám bác sĩ

Bổ xung liều thứ 3 Vắc xin Coronavirus (COVID-19)

Nếu bị suy yếu hệ thống miễn dịch khi tiêm 2 liều đầu tiên, vắc-xin có thể không bảo vệ nhiều như đối với những người không bị suy giảm hệ thống miễn dịch.

Nguyên nhân gây chảy máu dưới da?

Khi xuất huyết xuất hiện trực tiếp dưới da, máu có thể thoát ra ngoài vùng da xung quanh và làm cho da bị biến màu, sự đổi màu da này là một hỗn hợp màu đỏ, xanh, đen hoặc tím