Lọc máu: thận nhân tạo và lọc màng bụng, tất cả mọi thứ cần biết

2019-04-25 08:11 PM
Lọc máu là một thủ tục để loại bỏ các chất thải và chất dịch dư thừa từ máu khi thận ngừng hoạt động bình thường, nó thường liên quan đến việc chuyển máu đến một máy cần được làm sạch

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Thông thường, thận lọc máu, loại bỏ các chất thải có hại và chất lỏng dư thừa và biến chúng thành nước tiểu để được đưa ra khỏi cơ thể.

Tại sao cần lọc máu?

Nếu thận không hoạt động đúng - ví dụ, vì bị bệnh thận mãn tính tiến triển (suy thận) - thận có thể không thể làm sạch máu đúng cách.

Các chất thải và chất dịch có thể tích tụ đến mức nguy hiểm trong cơ thể.

Nếu không được điều trị, điều này có thể gây ra một số triệu chứng khó chịu và cuối cùng gây tử vong.

Cần lọc máu trong bao lâu?

Trong một số trường hợp, suy thận có thể là một vấn đề tạm thời và việc lọc máu có thể được dừng lại khi thận phục hồi.

Nhưng thông thường, một người bị suy thận sẽ cần ghép thận.

Không phải lúc nào cũng có thể tiến hành ghép thận ngay lập tức, vì vậy có thể cần phải lọc máu cho đến khi có một quả thận hiến thích hợp.

Nếu ghép thận không phù hợp - ví dụ, bởi vì không đủ sức để thực hiện một ca phẫu thuật lớn - lọc máu có thể cần thiết cho đến hết đời.

Điều gì xảy ra trong quá trình lọc máu

Có 2 loại lọc máu chính: chạy thận nhân tạo và lọc màng bụng.

Chạy thận nhân tạo

Chạy thận nhân tạo là loại lọc máu phổ biến nhất và được mọi người biết đến nhiều nhất.

Trong thủ tục này, một ống được gắn vào kim trong cánh tay. 

Máu đi dọc theo ống và vào một máy lọc bên ngoài, trước khi nó chảy ngược vào cánh tay dọc theo một ống khác.

Điều này thường được thực hiện 3 ngày một tuần, với mỗi phiên kéo dài khoảng 4 giờ.

Lọc màng bụng

Lọc màng bụng sử dụng lớp phúc mạc làm bộ lọc, chứ không phải là một máy.

Giống như thận, phúc mạc chứa hàng ngàn mạch máu nhỏ, làm cho nó trở thành một thiết bị lọc hữu ích.

Trước khi bắt đầu điều trị, một vết mổ được thực hiện gần rốn và một ống nhỏ gọi là ống thông được đưa vào qua vết mổ và vào khoảng trống bên trong bụng (khoang phúc mạc). Điều này được để lại tại chỗ vĩnh viễn.

Chất dịch được bơm vào khoang màng bụng qua ống thông. Khi máu đi qua các mạch máu lót trong khoang màng bụng, các chất thải và chất dịch dư thừa sẽ được rút ra khỏi máu và vào dịch lọc máu.

Chất lỏng đã sử dụng được dẫn lưu vào túi vài giờ sau đó và thay thế bằng chất lỏng mới.

Thay đổi chất dịch lọc thường mất khoảng 30 đến 40 phút và thông thường cần phải lặp lại khoảng 4 lần một ngày.

Nếu thích, điều này có thể được thực hiện bằng máy qua đêm trong khi ngủ.  

Loại lọc máu nào là tốt nhất?

Trong nhiều trường hợp, sẽ có thể chọn loại lọc máu mà muốn có.

Hai kỹ thuật có hiệu quả như nhau đối với hầu hết mọi người, nhưng mỗi kỹ thuật đều có những ưu điểm và nhược điểm riêng.

Ví dụ:

Chạy thận nhân tạo có nghĩa là sẽ có 4 ngày không điều trị mỗi tuần, nhưng các đợt điều trị kéo dài hơn và có thể cần đến bệnh viện mỗi lần.

Lọc màng bụng có thể được thực hiện khá dễ dàng tại nhà và đôi khi có thể được thực hiện trong khi ngủ, nhưng nó cần phải được thực hiện mỗi ngày

Nếu có thể chọn loại lọc máu thích, nhóm chăm sóc sẽ thảo luận về ưu và nhược điểm của từng tùy chọn để giúp đưa ra quyết định.

Tác dụng phụ của lọc máu

Chạy thận nhân tạo có thể gây ngứa da và chuột rút cơ bắp. Lọc màng bụng có thể khiến có nguy cơ bị viêm phúc mạc, nhiễm trùng màng bụng.

Cả hai loại lọc máu đều có thể khiến cảm thấy kiệt sức.

Cuộc sống chạy thận nhân tạo

Nhiều người chạy thận có chất lượng cuộc sống tốt.

Nếu tốt, sẽ có thể:

Tiếp tục làm việc hoặc học tập.

Lái xe.

Tập thể dục.

Đi bơi.

Đi nghỉ mát.

Hầu hết mọi người có thể vẫn chạy thận trong nhiều năm, mặc dù việc điều trị chỉ có thể bù đắp một phần cho việc mất chức năng thận.

Có thận không hoạt động đúng cách có thể gây căng thẳng đáng kể cho cơ thể.

Đáng buồn thay, điều này có nghĩa là mọi người có thể chết trong khi chạy thận nếu họ không được ghép thận, đặc biệt là người già và những người có vấn đề sức khỏe khác.

Một số người bắt đầu chạy thận vào cuối những năm 20 tuổi có thể sống tới 20 năm hoặc lâu hơn, nhưng người lớn trên 75 tuổi chỉ có thể sống sót trong 2 đến 3 năm.

Nhưng tỷ lệ sống sót của những người chạy thận đã được cải thiện trong thập kỷ qua và dự kiến ​​sẽ tiếp tục cải thiện trong tương lai.

Bài viết cùng chuyên mục

Bộ não và rượu: rượu đã làm teo não

Khi phân tích các bảng câu hỏi, điểm kiểm tra nhận thức và quét MRI, họ nhận thấy số lượng co rút ở vùng đồi thị liên quan đến số lượng uống

Đột quỵ: Thời gian không phải là yếu tố duy nhất trong chăm sóc cấp cứu

Có hai loại đột quỵ chính: thiếu máu cục bộ và xuất huyết, đột quỵ thiếu máu cục bộ, do hậu quả của cục máu đông hoặc do mạch máu là phổ biến nhất

Vắc xin Covid -19: Trung Quốc cung cấp cho nhiều quốc gia ở Châu Phi

Chính phủ Trung Quốc đã thông báo rằng họ sẽ cung cấp vắc-xin cho gần  40  quốc gia châu Phi. Theo Wu Peng, giám đốc bộ ngoại giao châu Phi, Trung Quốc đang cung cấp vắc-xin miễn phí hoặc bán chúng với “giá ưu đãi”.

Chế độ ăn uống khi mang thai: những điều cần biết

Một chế độ ăn uống lành mạnh cho thai kỳ nên giống như chế độ ăn uống lành mạnh thông thường, chỉ với 340 đến 450 calo bổ sung mỗi ngày

Dịch truyền tĩnh mạch: tinh bột hydroxyethyl (HES)

Mặc dù tỷ lệ phản ứng phản vệ đáng kể liên quan đến HES, dường như là thấp, một số phản ứng phản vệ đã được báo cáo

Với cơn đau lưng: không nằm tại giường có thể giúp ích

Quá nhiều thời gian trên giường làm suy yếu cơ bắp, bao gồm cả những cơ bắp cần thiết để hỗ trợ lưng, một số người phát triển các vấn đề về tiêu hóa, chẳng hạn như táo bón

Thời tiết có ảnh hưởng đến đau khớp không?

Một nghiên cứu gần đây cho thấy không có mối liên hệ nào giữa thời tiết và các triệu chứng đau lưng hoặc khớp

Mối liên hệ giữa trào ngược axit và ho

Trong khi một liên kết tồn tại giữa ho mãn tính và GERD, nó không có nghĩa là GERD luôn là nguyên nhân của ho, ho mãn tính là một vấn đề phổ biến

Covid-19: nhiều trường hợp nhiễm trùng không triệu chứng

Một số cá nhân không có triệu chứng tại thời điểm chẩn đoán sẽ có thể tiếp tục phát triển các triệu chứng. Trong một nghiên cứu, sự khởi phát triệu chứng xảy ra trung bình bốn ngày (khoảng từ ba đến bảy) sau khi xét nghiệm RT-PCR dương tính ban.

Bệnh tiểu đường: hướng dẫn tập thể dục an toàn

Nói chung, thời gian tốt nhất để tập thể dục là một đến ba giờ sau khi ăn, khi lượng đường trong máu có khả năng cao hơn

Glucocorticosteroid ở bệnh nhân Covid-19: quản lý đường huyết ở những người bị và không bị tiểu đường

Rối loạn chuyển hóa glucose do liệu pháp glucocorticoid liều cao, COVID-19 gây ra kháng insulin và suy giảm sản xuất insulin liên quan đến COVID-19 có thể dẫn đến tăng đường huyết đáng kể, tăng áp lực thẩm thấu và toan ceton.

Tập thể dục nâng cao sức khỏe: những hướng dẫn mới

Lượng tập thể dục và kết hợp các hoạt động được đề nghị thay đổi tùy theo độ tuổi và khả năng, như được mô tả đầy đủ hơn dưới đây.

Đau vai do thần kinh bị chèn ép: điều gì đang xẩy ra?

Bác sĩ thường sẽ khuyên nên điều trị nội khoa đầu tiên, nếu cơn đau không đáp ứng với những cách điều trị này hoặc trở nên tồi tệ hơn, thì bác sĩ có thể đề nghị phẫu thuật

Cholesterol xấu (LDL): có xứng đáng với tên xấu của nó không?

Không chỉ thiếu bằng chứng về mối liên hệ nhân quả giữa LDL và bệnh tim, cách tiếp cận thống kê mà những người ủng hộ statin đã sử dụng để chứng minh lợi ích là lừa đảo

Hội chứng sau viêm tủy xám (Bại liệt) (Post-Polio Syndrome)

Những người đã chống chịu qua được bệnh viêm tủy xám nên lắng nghe cơ thể của mình. Tránh những hoạt động gây đau nhức – đây là một dấu hiệu cảnh báo.

Biến thể Covid-19 Delta: các triệu chứng chẩn đoán và điều trị

Biến thể Delta (còn được gọi là B.1.617.2) của Covid-19 là một chủng vi rút mới hơn, có vẻ như lây lan dễ dàng và nhanh chóng hơn các biến thể khác, có thể dẫn đến nhiều trường hợp mắc Covid-19 hơn.

Phương pháp tích hợp để giảm các triệu chứng hội chứng ruột kích thích (IBS)

Các triệu chứng và sự gián đoạn mà chúng gây ra có thể trở thành một nguồn gây căng thẳng, tạo ra một vòng luẩn quẩn căng thẳng và khó chịu

Kháng thể sau khi tiêm vắc xin COVID-19: những điều cần biết

Vẫn còn nhiều điều mà các nhân viên y tế không biết về cách vắc-xin hoạt động ở bệnh nhân, cách giải thích kết quả xét nghiệm kháng thể sau khi bạn tiêm vắc-xin COVID-19 và những bước có thể được thực hiện nếu không đạt bảo vệ đủ.

Phụ nữ eo hình bánh mỳ: có thể tăng nguy cơ đau tim

Vòng eo và nguy cơ đau tim: Nghiên cứu cho thấy mối liên hệ mạnh mẽ giữa việc tăng kích thước vòng eo, đặc biệt là tỷ lệ eo/hông lớn, và nguy cơ mắc bệnh đau tim, đặc biệt ở phụ nữ.

Bệnh tiểu đường: các yếu tố của chế độ ăn uống lành mạnh

Một mô hình ăn uống lành mạnh sẽ giúp giảm cân và kiểm soát lượng đường trong máu, huyết áp và cholesterol, nó cũng tốt cho tim, não, và mọi phần khác của cơ thể

Biến thể Covid-19: làm cho vắc xin chỉ còn tác dụng bảo vệ và miễn dịch cộng đồng là không thể?

Biến thể Delta có khả năng truyền nhiễm nhiều hơn đáng kể có nghĩa là số lượng cao hơn sẽ phải được tiêm phòng đầy đủ để đạt được bất kỳ loại miễn dịch nào trên cộng đồng.

Mang thai và táo bón: những điều cần biết

Một số phụ nữ bị táo bón ở giai đoạn đầu của thai kỳ, trong khi nó không ảnh hưởng đến những phụ nữ khác cho đến sau này

Cảm giác tội lỗi: nguyên nhân và những điều cần biết

Cảm giác tội lỗi thường trải qua, có thể khiến khó nhận ra thành công, hoặc thuộc tính cá nhân tích cực, điều này có thể có tác động tiêu cực đến lòng tự trọng

Vai trò của tiểu cầu trong nhiễm virus sốt xuất huyết (dengue) đã được tiết lộ

Những phát hiện của nghiên cứu này là chưa từng có và cho thấy rằng dengue tấn công tiểu cầu máu, chỉ huy các thành phần của tế bào để sản xuất protein

Điều gì xảy ra sau khi bỏ hút thuốc?

Chỉ sau 12 giờ mà không hút điếu thuốc nào, cơ thể sẽ tự tẩy sạch lượng khí carbon monoxit dư thừa ra khỏi cơ thể, mức cacbon monoxide trở lại bình thường, làm tăng mức độ oxy của cơ thể