Tương quan bệnh học lâm sàng về dinh dưỡng

2022-10-25 12:20 PM

Có vô số sự thiếu hụt vitamin và nguyên tố vi lượng, và việc mô tả chúng nằm ngoài phạm vi, tuy nhiên, có một số điều đáng xem xét.

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Vitamin A, một loại vitamin tan trong chất béo, là một thành phần không thể thiếu của rhodopsin và iodopsin, các protein nhạy cảm với ánh sáng trong các tế bào hình que và tế bào hình nón của võng mạc. Sự thiếu hụt vitamin A có liên quan đến chứng tăng sừng nang lông và bệnh quáng gà.

Vitamin C, hay axit ascorbic, là một chất chống oxy hóa sinh học và chất loại bỏ gốc tự do. Quá trình sinh tổng hợp axit mật, collagen và norepinephrine, cũng như hoạt động bình thường của hệ thống oxygenase ở gan, phụ thuộc vào các đặc tính chống oxy hóa này. Thiếu vitamin C hiếm khi được tìm thấy ở Hoa Kỳ. Tình trạng thiếu hụt kinh điển được gọi là bệnh còi. Nó được đặc trưng bởi trầm cảm, mệt mỏi và các bất thường lan rộng trong mô liên kết. Thường thấy các tổn thương ở miệng (bao gồm cả nướu bị viêm), chấm xuất huyết, xuất huyết, khó lành vết thương, tăng sừng và chảy máu vào các khoang cơ thể.

Folate cần thiết cho quá trình tổng hợp nucleotide và chuyển hóa một số axit amin. Sự ức chế chuyển hóa folate ở vi khuẩn và sự phát triển của tế bào ung thư là cơ chế hoạt động của thuốc kháng sinh sulfonamide và các chất hóa trị liệu như methotrexate và 5-fluorouracil. Thiếu folate gặp ở phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ và bệnh nhân nghiện rượu. Nó biểu hiện với tình trạng thiếu máu nguyên bào khổng lồ phản ánh quá trình tổng hợp DNA không hiệu quả. Ngứa lưỡi và tiêu chảy là những dấu hiệu phổ biến.

Niacin, một vitamin phức hợp B, được yêu cầu như một coenzyme để tạo thành nicotinamide adenine dinucleotide hoặc nicotinamide adenine dinucleotide phosphate. Có hơn 200 loại enzyme yêu cầu các dạng coenzyme hoạt động của niacin làm chất nhận điện tử hoặc chất cho hydro. Sự thiếu hụt niacin cổ điển là pellagra. Nó được nhìn thấy trong các quần thể ở Trung Quốc, Châu Phi và Ấn Độ, nơi lúa gạo là nguồn cung cấp năng lượng chính. Các triệu chứng phổ biến nhất là tiêu chảy, sa sút trí tuệ và viêm da sắc tố ở những vùng tiếp xúc với ánh nắng mặt trời. Viêm bao quy đầu, viêm miệng, chóng mặt và dị cảm bỏng rát cũng rất phổ biến.

Kẽm là một nguyên tố vi lượng cần thiết cho một loạt các quá trình trao đổi chất. Nó là một thành phần của hơn 100 enzym, bao gồm DNA polymerase, RNA polymerase và chuyển RNA synthetase. Thiếu kẽm có liên quan đến tình trạng chậm lớn và thiểu năng sinh dục ở trẻ em. Ở người lớn, vô sinh, vết thương kém lành, tiêu chảy và viêm da là những triệu chứng thường gặp.

Bài viết cùng chuyên mục

Tăng Creatinin: phân tích triệu chứng

Creatinine tăng cao là do suy thận và có thể được chia thành ba nhóm, trước thận, bệnh thận nội tại và sau thận. Chúng cũng có thể được chia thành các nguyên nhân cấp tính (vài ngày đến vài tuần) và mãn tính.

Bệnh Raynaud: phân tích triệu chứng

Căng thẳng và lạnh là nguyên nhân lớn nhất gây ra các cơn co thắt, các cơn co thắt có thể kéo dài vài phút đến vài giờ, có ba giai đoạn thay đổi màu sắc.

Quang tuyến vú bất thường: phân tích triệu chứng

Sàng lọc rộng rãi bằng chụp nhũ ảnh và những tiến bộ trong điều trị đã dẫn đến giảm tỷ lệ tử vong do ung thư vú.

Định hướng chẩn đoán nôn ra máu

Nôn ra máu đỏ tươi hoặc máu cục là dấu hiệu của máu đang tiếp tục chảy và là một cấp cứu nội khoa, nếu máu màu đen, có hình hạt café là gợi ý của chảy máu đã cầm hoặc chảy máu tương đối nhẹ.

Khó thở mạn tính: thang điểm khó thở và nguyên nhân thường gặp

Khó thở mạn tính được định nghĩa khi tình trạng khó thở kéo dài hơn 2 tuần. Sử dụng thang điểm khó thở MRC (hội đồng nghiên cứu y tế - Medical Research Council) để đánh giá độ nặng của khó thở.

Phì đại tuyến vú ở nam giới: phân tích triệu chứng

Vú nam bao gồm một lượng tối thiểu các mô mỡ và tuyến. Tỷ lệ estrogen-testosterone bị thay đổi ở nam giới có thể dẫn đến chứng vú to ở nam giới, hoặc sự tăng sinh của mô tuyến vú.

Mệt mỏi: đánh giá bệnh cảnh lâm sàng

Một số bệnh nhân, khó để phân biệt giữa mệt mỏi và khó thở; nếu có một bệnh sử rõ ràng hoặc bằng chứng của giảm khả năng gắng sức. Cân nhắc tiếp cận tương tự đối với khó thở gắng sức mạn tính.

Chóng mặt choáng váng: triệu chứng nghiêm trọng tiền ngất

Xem xét các cơn váng đầu có xuất hiện trong khi bệnh nhân đang đứng và có yếu tố khởi phát rõ ràng không, ví dụ như xúc cảm mạnh, tiêm tĩnh mạch, đứng lâu và/hoặc kèm theo các triệu chứng phó giao cảm như nôn, vã mồ hôi, rối loạn thị giác.

Đánh trống ngực: nguyên nhân các loại rối loạn nhịp tim

Nguyên nhân gây nhịp nhanh, lo âu là nguyên nhân thường gặp nhất, với những bệnh nhân thường ghi nhận các đợt tim đập nhanh, đều, mạnh, bắt đầu và hồi phục trong vài phút.

Sốt: mở rộng tầm soát nhiễm trùng ở từng nhóm bệnh nhân

Nếu sốt đi kèm tiêu chảy, cách ly bệnh nhân, chú ý tiền sử đi du lịch gần đây và tiến hành lấy mẫu phân xét nghiệm. Nhanh chóng hội chẩn với khoa vi sinh và truyền nhiễm nếu có nghi ngờ bệnh tả, ví dụ ở người làm việc ở khu vực có nguy cơ cao.

Khó nuốt thực quản (cấu trúc): các nguyên nhân thường gặp

Cả bệnh cấu trúc và rối loạn vận động đều có thể gây khó nuốt. Nguyên nhân cấu trúc thường gây khó nuốt với thức ăn rắn; rối loạn vận động có thể gây khó nuốt với cả thức ăn rắn và chất lỏng.

Nhân tuyến giáp: phân tích triệu chứng

Tiếp xúc với bức xạ ion hóa hoặc xạ trị chùm tia bên ngoài (đặc biệt là trước 20 tuổi) làm tăng tỷ lệ mắc các nhân tuyến giáp lành tính và ác tính với tỷ lệ 2% mỗi năm và đạt đỉnh 15–20 năm sau khi tiếp xúc.

Tràn dịch màng phổi: phân tích triệu chứng

Tràn dịch màng phổi do tăng áp suất thủy tĩnh trong tuần hoàn vi mạch, giảm áp suất keo trong tuần hoàn vi mạch như giảm albumin máu và tăng áp suất âm trong khoang màng phổi.

Định hướng chẩn đoán trước một tình trạng sốt

Sốt thường xảy ra như một phần của đáp ứng pha cấp của do nhiễm trùng, nhiễm trùng gây ra đáp ứng viêm hệ thống có tỉ lệ tử vong đáng kể và cần phải được nhận diện và điều trị kịp thời.

Sa sút trí tuệ: phân tích để chẩn đoán và điều trị

Sa sút trí tuệ là một hội chứng hơn là một căn bệnh, nguyên nhân và sinh lý bệnh có thể khác nhau rất nhiều, hầu hết các loại sa sút trí tuệ phổ biến hơn đều tiến triển.

Kỹ năng khám sức khỏe trên lâm sàng

Mặc dù bác sỹ không sử dụng tất cả các kỹ thuật nhìn sờ gõ nghe cho mọi hệ cơ quan, nên nghĩ đến bốn kỹ năng trước khi chuyển sang lĩnh vực tiếp theo được đánh giá.

Đi lại khó khăn: phân tích bệnh cảnh lâm sàng

Nếu các vấn đề di chuyển là hậu quả của chóng mặt, đầu tiên hãy lượng giá các triệu chứng hạ huyết áp tư thế, sau khi thay đổi từ nằm sang tư thế đứng, đi kèm với cảm giác xây xẩm mặt mày/tiền ngất.

Lesovir: thuốc điều trị nhiễm virus viêm gan C mạn tính

Lesovir được chỉ định điều trị cho những bệnh nhân nhiễm virus viêm gan C mạn tính genotype 1, 4, 5 hoặc 6. Liều khuyến cáo của Lesovir là 1 viên, uống 1 lần/ngày cùng hoặc không cùng với thức ăn.

Định hướng chẩn đoán đau bụng mạn tính

Đau bụng mạn tính rất phổ biến, hầu hết bệnh nhân trẻ sẽ có rối loạn chức năng, bệnh nhân lớn tuổi với đau bụng mới, dai dẳng, ưu tiên là loại trừ bệnh lý ác tính.

Mệt mỏi: đánh giá các nguyên nhân tinh thần và thể chất

Bệnh sử khai thác cẩn thận có thể cho thấy rằng vấn đề thực tế không chỉ là mệt mỏi, chẳng hạn hụt hơi, nên được tiếp tục kiểm tra. Nếu có các đặc điểm khu trú hoặc đặc hiệu hơn, chẳng hạn ho ra máu, sốt, vàng da lộ rõ, nên được tập trung đánh giá đầu tiên.