Xét nghiệm ức chế Dexamethasone qua đêm

2020-07-31 01:53 PM

Thông thường, khi tuyến yên tạo ra ít hormone tuyến thượng thận (ACTH), tuyến thượng thận tạo ra ít cortisol hơn. Dexamethasone, giống như cortisol, làm giảm lượng ACTH do tuyến yên tiết ra.

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Xét nghiệmức chế dexamethasone qua đêm kiểm tra xem dùng thuốc steroid (dexamethasone) làm thay đổi nồng độ hormone cortisol trong máu như thế nào. Xét nghiệm này kiểm tra tình trạng trong đó một lượng lớn cortisol được sản xuất bởi tuyến thượng thận (hội chứng Cushing).

Thông thường, khi tuyến yên tạo ra ít hormone tuyến thượng thận (ACTH), tuyến thượng thận tạo ra ít cortisol hơn. Dexamethasone, giống như cortisol, làm giảm lượng ACTH do tuyến yên tiết ra. Điều này lần lượt làm giảm lượng cortisol được giải phóng bởi tuyến thượng thận.

Sau một liều dexamethasone, nồng độ cortisol thường ở mức rất cao ở những người mắc hội chứng Cushing. Đôi khi các vấn đề khác có thể giữ mức cortisol cao trong xét nghiệm này. Ví dụ như trầm cảm nặng, sử dụng rượu, căng thẳng, béo phì, suy thận, mang thai và tiểu đường không kiểm soát được.

Đêm trước khi thử máu, uống một viên thuốc dexamethasone. Sáng hôm sau, nồng độ cortisol trong máu sẽ được đo. Nếu mức độ cortisol vẫn cao, có thể nguyên nhân là hội chứng Cushing.

Xét nghiệm ACTH đôi khi được thực hiện cùng lúc với xét nghiệm cortisol.

Mục đích

Xét nghiệm này được thực hiện để kiểm tra hội chứng Cushing. Đó là một vấn đề trong đó một lượng lớn cortisol được sản xuất bởi tuyến thượng thận.

Chuẩn bị

Không ăn hoặc uống bất cứ thứ gì trong vòng 10 đến 12 giờ trước khi thử máu buổi sáng.

Hãy chắc chắn nói với bác sĩ về tất cả các loại thuốc bạn dùng, ngay cả những loại thuốc không kê đơn. Nhiều loại thuốc có thể thay đổi kết quả của xét nghiệm này. Có thể được yêu cầu ngừng dùng một số loại thuốc trong vòng 24 đến 48 giờ trước khi lấy máu. Những loại thuốc này bao gồm thuốc tránh thai, aspirin, morphin, methadone, lithium, thuốc ức chế monoamin oxydase (MAOIs) và thuốc lợi tiểu.

Nói chuyện với bác sĩ nếu có bất kỳ mối quan tâm về sự cần thiết của xét nghiệm, rủi ro của nó, nó sẽ được thực hiện thế nào, hoặc kết quả sẽ có ý nghĩa gì.

Thực hiện

Đêm trước ngày xét nghiệm (thường là lúc 11:00 giờ tối), uống một viên 1 miligam (mg) dexamethasone. Sáng hôm sau (thường là lúc 8:00 sáng), sẽ lấy mẫu máu. Uống thuốc với sữa hoặc thuốc kháng axit. Điều này có thể giúp ngăn ngừa đau dạ dày hoặc ợ nóng.

Đôi khi xét nghiệm ức chế dexamethasone hoàn chỉnh hơn có thể được thực hiện. Đối với xét nghiệm này, sẽ uống tới 8 viên thuốc trong 2 ngày. Sau đó, nồng độ cortisol trong máu và nước tiểu sẽ được đo.

Bầm tím có thể có nhiều khả năng ở những người có nồng độ ACTH và cortisol cao.

Kết quả

Xét nghiệm ức chế dexamethasone qua đêm liên quan đến việc dùng một liều thuốc corticosteroid là dexamethasone để xem nó ảnh hưởng đến mức hormone cortisol trong máu. Xét nghiệm này kiểm tra hội chứng Cushing. Trong tình trạng này, một lượng lớn cortisol được sản xuất bởi tuyến thượng thận. Kết quả kiểm tra thường sẵn sàng trong một vài ngày.

Kết quả xét nghiệm bất thường có thể có nghĩa là cần nhiều lần xét nghiệm hơn. Kết quả xét nghiệm bình thường có nghĩa là không mắc hội chứng Cushing. Hội chứng này có thể khó chẩn đoán.

Những con số này chỉ là một hướng dẫn. Phạm vi kết quả "bình thường" thay đổi từ phòng xét nghiệm này đến phòng xét nghiệm khác. Ngoài ra, bác sĩ sẽ đánh giá kết quả dựa trên sức khỏe và các yếu tố khác. Vì vậy, thông số nằm ngoài phạm vi bình thường ở đây vẫn có thể là bình thường.

Kết quả bình thường

Mức Cortisol nhỏ hơn 5 microgam / deciliter ( mcg / dL ) hoặc dưới 138 nanomole mỗi lít ( nmol / L ).

Giá trị cao

Mức cortisol cao có thể được gây ra bởi:

Hội chứng Cushing.

Các vấn đề sức khỏe khác. Ví dụ như đau tim hoặc suy tim, sốt, chế độ ăn uống kém, cường giáp, trầm cảm, chán ăn tâm thần, tiểu đường không kiểm soát và sử dụng rượu.

Yếu tố ảnh hưởng đến xét nghiệm

Có thể không thể làm xét nghiệm hoặc kết quả có thể không hữu ích, nếu:

Có thai.

Đã giảm cân nghiêm trọng, mất nước hoặc cai rượu cấp.

Có chấn thương nghiêm trọng.

Dùng một số loại thuốc. Những loại thuốc này bao gồm barbiturat, phenytoin (Dilantin), thuốc tránh thai, aspirin, morphin, methadone, lithium, thuốc ức chế monoamin oxydase (MAOIs), spironolactone (Aldactone) hoặc thuốc lợi tiểu.

Một số người có thể nhanh chóng xử lý (chuyển hóa) liều dexamethasone. Ở những người này, nồng độ cortisol sẽ không giảm trừ khi dùng liều cao hơn.

Điều cần biết thêm

Xét nghiệm nước tiểu 24 giờ được sử dụng thường xuyên hơn xét nghiệm cortisol máu để chẩn đoán hội chứng Cushing.

Xét nghiệm hormone vỏ thượng thận (ACTH) có thể được thực hiện cùng lúc với xét nghiệm cortisol.

Bài viết cùng chuyên mục

Alpha Fetoprotein (AFP) máu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Không có AFP hoặc chỉ ở mức rất thấp thường được tìm thấy trong máu của những người đàn ông khỏe mạnh hoặc phụ nữ khỏe mạnh, không mang thai

Xét nghiệm Prealbumin máu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Xét nghiệm prealbumin, cho thấy những thay đổi trong thời gian một vài ngày, bác sĩ sớm có thể nhìn thấy những thay đổi, về mức độ protein

Xét nghiệm Coombs (gián tiếp và trực tiếp): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Xét nghiệm Coombs trực tiếp tìm thấy các kháng thể gắn vào các tế bào hồng cầu, các kháng thể có thể là cơ thể tạo ra do bệnh hoặc những người truyền máu

Axít uríc: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm acid urique, uric acid

Trong trường hợp viêm khớp, định lượng axit uric trong dịch khớp hữu ích trong chẩn đoán phân biệt giữa viêm khớp do tăng axit uric trong máu

Kali (K) nước tiểu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Xét nghiệm nước tiểu, để kiểm tra nồng độ kali, được thực hiện để tìm nguyên nhân, dẫn đến kết quả xét nghiệm kali máu thấp, hoặc cao

Thời gian thromboplastin từng phần (PTT): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

PTT hoặc aPTT dài hơn bình thường, có thể có nghĩa là thiếu, hoặc mức độ thấp của một trong các yếu tố đông máu, hoặc một chất khác cần thiết để đông máu

Hồng cầu máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Hồng cầu là các tế bào không nhân có dạng giống như một đĩa hai mặt lõm, được sinh ra trong tủy xương và bị phá hủy trong lách

Gamma globulin: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm globulin miễn dịch

Các gama globulin có tất cả các đặc tính cơ bản về khả năng phản ửng đối với các kháng nguyên đặc hiệu do đó chúng cũng có các đặc tính miễn dịch

Ý nghĩa xét nghiệm tế bào, mô bệnh học, hormon

Xác định các rối loạn về hormon sinh dục và giới tính trong các trường hợp như: thiểu năng tinh hoàn, ­u nang tinh hoàn, thiểu năng buồng trứng, thiểu năng nhau thai, buồng trứng không phát triển, bế kinh do ­u nang nội tiết

Bổ thể: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Bất kể được hoạt hóa theo con đường nào, sản phẩm cuối cùng được tạo ra sẽ là một phức chất protein có khả năng phá hủy màng tế bào của kháng nguyên

Glucose máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Định lượng nồng độ glucose máu sê cho các kết quả khác biệt khi xét nghiệm được thực hiện trên máu toàn phần hay trên huyết tương do các hồng cầu chứa rất ít glucose

Bilirubin: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Hem sẽ được chuyển thành biliverdin nhờ enzym oxygenase của microsom, sau đó thành Bilirubin dưới tác dụng của enzym biliverdin reductase

Phốt phát trong nước tiểu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Thận giúp kiểm soát lượng phốt phát trong cơ thể, phốt phát bổ sung được lọc qua thận, và đi ra khỏi cơ thể qua nước tiểu

Khí máu động mạch: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Máu cho xét nghiệm xét nghiệm khí máu động mạch được lấy từ động mạch, hầu hết các xét nghiệm máu khác được thực hiện trên một mẫu máu lấy từ tĩnh mạch

Ammoniac máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Ammoniac là một sản phẩm phế thải được hình thành như hậu quả của sự thoái giáng nitrogen trong quá trình chuyển hóa protein tại ruột

Hemoglobin bị glycosil hóa (HbA1c): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Khi nồng độ glucose máu tăng cao hơn mức bình thường trong một khoảng thời gian đủ dài, glucose sẽ phản ứng với các protein mà không cần sự xúc tác của enzym

Độc tố Clostridium Difficile: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

C difficile có thể truyền từ người này sang người khác, nhưng nhiễm trùng là phổ biến nhất ở những người dùng thuốc kháng sinh hoặc đã dùng chúng gần đây

Aldosteron: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Aldosteron gây các tác động tại các ống lượn xa, tại đó nó gây tăng tái hấp thu natri và clo đồng thời gây tăng bài xuất kali và ion hydrogen

Cytokin: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Cùng một loại cytokin song nó có thể có các tác động khác biệt nhau trong các tình huống khác nhau, trong khi nhiều loại cytokin khác nhau lại có thể có cùng một tác động

Brain Natriuretic Peptide (BNP): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Nếu tim phải làm việc vất vả hơn bình thường trong một khoảng thời gian dài, chẳng hạn như do suy tim, tim sẽ giải phóng nhiều BNP hơn, làm tăng nồng độ BNP trong máu

Glucagon máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Mẫu bệnh phẩm bị vỡ hồng cầu và dùng các chất đồng vị phóng xạ để chụp xạ hình trong vòng 48h trước đó có thể làm thay đổi kết quả xét nghiệm

Amylase máu và nước tiểu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Thông thường, chỉ có nồng độ amylase thấp được tìm thấy trong máu hoặc nước tiểu, nhưng nếu tuyến tụy hoặc tuyến nước bọt bị tổn thương hoặc bị tắc, nhiều amylase thường được giải phóng vào máu và nước tiểu

Gamma glutamyl transferase: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm gamma GT

Gamma glutamyl transferase, gamma GT là một enzym của màng tham gia vào quá trình xúc tác chuyển các nhóm gamma-glutamyl giữa các axit amin qua màng tế bào.

Lipase: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Các xét nghiệm máu khác, có thể được thực hiện cùng lúc với xét nghiệm lipase, bao gồm canxi, glucose, phốt pho, triglyceride, alanine aminotransferase

Xét nghiệm gen ung thư vú (BRCA): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Nguy cơ ung thư vú và buồng trứng của phụ nữ cao hơn nếu có thay đổi gen BRCA1 hoặc BRCA2, đàn ông có những thay đổi gen này có nguy cơ mắc ung thư vú cao hơn