- Trang chủ
- Xét nghiệm
- Các chỉ số xét nghiệm và ý nghĩa
- Phốt phát trong nước tiểu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Phốt phát trong nước tiểu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Biên tập viên: Trần Tiến Phong
Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương
Nhận định chung
Xét nghiệm phốt phát nước tiểu đo lượng phốt phát trong mẫu nước tiểu thu được trong 24 giờ (xét nghiệm nước tiểu 24 giờ). Phốt phát là một hạt tích điện (ion) có chứa photpho khoáng. Cơ thể cần phốt pho để xây dựng và sửa chữa xương và răng, giúp các dây thần kinh hoạt động và làm cho cơ bắp co lại. Hầu hết (khoảng 85%) phốt pho có trong phốt phát được tìm thấy trong xương. Phần còn lại của nó được lưu trữ trong các mô trên khắp cơ thể.
Thận giúp kiểm soát lượng phosphate trong cơ thể. Phosphate bổ sung được lọc qua thận và đi ra khỏi cơ thể qua nước tiểu. Nếu không có đủ phốt phát, ít được tìm thấy trong nước tiểu. Các vấn đề về thận có thể gây ra mức độ phosphate cao hoặc thấp trong nước tiểu. Nồng độ phosphate cao trong nước tiểu cũng có thể là do ăn một bữa ăn có nhiều phốt pho, có lượng vitamin D cao trong cơ thể hoặc có tuyến cận giáp hoạt động quá mức. Một số loại khối u cũng có thể gây ra nồng độ phosphate cao trong nước tiểu.
Các xét nghiệm về mức độ canxi và creatinine có thể được thực hiện cùng lúc với xét nghiệm phốt phát nước tiểu.
Chỉ định xét nghiệm phốt phát trong nước tiểu
Xét nghiệm để đo phosphate trong nước tiểu có thể được thực hiện để:
Giúp chẩn đoán các vấn đề về thận ảnh hưởng đến mức độ phosphate.
Giúp tìm ra nguyên nhân gây sỏi thận.
Chuẩn bị xét nghiệm phốt phát trong nước tiểu
Nhiều loại thuốc có thể thay đổi kết quả của xét nghiệm này. Hãy chắc chắn nói với bác sĩ về tất cả các loại thuốc không kê đơn và thuốc theo đơn dùng.
Nói chuyện với bác sĩ về bất kỳ mối quan tâm nào về nhu cầu xét nghiệm, rủi ro của nó, cách thực hiện hoặc kết quả có thể có ý nghĩa gì.
Thực hiện xét nghiệm phốt phát trong nước tiểu
Phosphate nước tiểu thường được đo trong một mẫu lấy từ tất cả nước tiểu được sản xuất trong khoảng thời gian 24 giờ.
Để thu thập nước tiểu trong 24 giờ:
Bắt đầu vào buổi sáng. Khi mới ngủ dậy, làm trống bàng quang. Viết thời gian đi tiểu để đánh dấu sự bắt đầu của thời gian thu thập 24 giờ.
Trong 24 giờ tới, thu thập tất cả nước tiểu. Phòng xét nghiệm thường sẽ cung cấp một thùng chứa lớn chứa khoảng 4 L (1 gal). Các thùng chứa có một lượng nhỏ chất bảo quản trong đó. Đi tiểu vào một hộp nhỏ, sạch và sau đó đổ nước tiểu vào thùng chứa lớn. Không chạm ngón tay vào bên trong thùng.
Giữ hộp lớn trong tủ lạnh trong 24 giờ.
Làm trống bàng quang lần cuối cùng vào lúc, hoặc ngay trước khi kết thúc thời gian 24 giờ. Thêm nước tiểu này vào thùng chứa lớn và ghi lại thời gian.
Không để giấy vệ sinh, lông mu, phân, máu kinh nguyệt hoặc các chất lạ khác trong mẫu nước tiểu.
Cảm thấy khi xét nghiệm phốt phát trong nước tiểu
Không đau trong khi lấy mẫu nước tiểu 24 giờ.
Rủi ro của xét nghiệm phốt phát trong nước tiểu
Không có nguy cơ cho các vấn đề trong khi thu thập mẫu nước tiểu 24 giờ.
Ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Xét nghiệm phốt phát nước tiểu đo lượng phốt phát trong mẫu nước tiểu thu được trong 24 giờ (xét nghiệm nước tiểu 24 giờ). Phốt phát là một hạt tích điện (ion) có chứa photpho khoáng.
Bình thường
Các giá trị bình thường được liệt kê ở đây, được gọi là phạm vi tham chiếu, chỉ là hướng dẫn. Các phạm vi này khác nhau từ phòng xét nghiệm đến phòng xét nghiệm khác và phòng xét nghiệm có thể có phạm vi khác nhau cho những gì bình thường. Kết quả của phòng xét nghiệm nên chứa phạm vi sử dụng phòng xét nghiệm. Ngoài ra, bác sĩ sẽ đánh giá kết quả dựa trên sức khỏe và các yếu tố khác. Điều này có nghĩa là một giá trị nằm ngoài các giá trị bình thường được liệt kê ở đây có thể vẫn bình thường.
Kết quả thường có sẵn trong 1 đến 2 ngày.
Người lớn: 0,4 - 1,3 gram (g) mỗi mẫu nước tiểu 24 giờ; 13 - 42 millimoles (mmol) mỗi ngày.
Chế độ ăn hạn chế canxi và phốt phát: Ít hơn 1,0 g mỗi mẫu nước tiểu 24 giờ; Ít hơn 32 mmol mỗi ngày.
Nhiều vấn đề có thể thay đổi mức độ phosphate. Bác sĩ sẽ nói chuyện với về bất kỳ kết quả bất thường nào có thể liên quan đến các triệu chứng và sức khỏe trong quá khứ.
Giá trị cao
Nồng độ phosphate trong nước tiểu cao có thể được gây ra bởi:
Bệnh thận.
Tuyến cận giáp hoạt động quá mức (cường tuyến cận giáp).
Quá nhiều vitamin D trong cơ thể.
Giá trị thấp
Nồng độ phosphate trong nước tiểu thấp có thể được gây ra bởi:
Tuyến cận giáp hoạt động kém (suy tuyến cận giáp).
Bệnh thận hoặc gan.
Suy dinh dưỡng nặng.
Yếu tố ảnh hưởng đến xét nghiệm phốt phát trong nước tiểu
Những lý do có thể không thể làm xét nghiệm hoặc tại sao kết quả có thể không hữu ích bao gồm:
Dùng một số loại thuốc, chẳng hạn như diltiazem (như Cardizem), aspirin, corticosteroid, thuốc lợi tiểu hoặc hormone tuyến cận giáp.
Dùng nhiều thuốc kháng axit.
Không thu thập tất cả nước tiểu trong thời gian thu thập 24 giờ.
Điều cần biết thêm
Phosphate cũng có thể được đo trong máu.
Kết quả xét nghiệm đo phốt phát trong nước tiểu hiếm khi hữu ích. Chúng phải luôn được giải thích cùng với kết quả của các xét nghiệm khác.
Việc mất quá nhiều phosphate qua nước tiểu có thể gây ra các tình trạng làm tổn thương xương, chẳng hạn như còi xương hoặc nhuyễn xương.
Bài viết cùng chuyên mục
Xét nghiệm virus viêm gan A: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Xét nghiệm tìm kiếm các kháng thể do cơ thể tạo ra để chống lại virus, chúng sẽ ở trong máu nếu hiện tại bị nhiễm viêm gan A, hoặc đã từng bị nhiễm trong quá khứ
Ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm y học
Bình thường glucose huyết tương khi đói < 6,1 mmol/L, nếu mức độ glucose huyết tương khi đói ≥ 7,0 mmol/L trong ít nhất 2 lần xét nghiệm liên tiếp ở các ngày khác nhau thì bị đái tháo đường (diabetes mellitus).
Khí máu động mạch: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Máu cho xét nghiệm xét nghiệm khí máu động mạch được lấy từ động mạch, hầu hết các xét nghiệm máu khác được thực hiện trên một mẫu máu lấy từ tĩnh mạch
Đo độ nhớt của máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Trong điều kiện bình thưởng, tăng độ nhớt của máu không gây giảm đáng kể dòng chảy của máu ở ngoại vi nhờ cơ chế dãn mạch bù trừ
Đường huyết (máu) và HbA1c: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Thông thường, lượng đường trong máu tăng nhẹ sau khi ăn, sự gia tăng này làm cho tuyến tụy giải phóng insulin để mức đường huyết không quá cao
Bạch cầu đơn nhân: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Xét nghiệm monospot, trên một mẫu máu nhỏ lấy từ đầu ngón tay, hoặc tĩnh mạch, xét nghiệm kháng thể EBV trên mẫu máu lấy từ tĩnh mạch
AFP: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm Alpha fetoprotein
Đánh giá nồng độ alpha fetoprotein huyết thanh của mẹ là một xét nghiệm sàng lọc hữu hiệu để phát hiện các khuyết tật ống thần kinh của bào thai
Fibrinogen: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Lấy đủ bệnh phẩm máu vào ống nghiệm để đảm bảo tương quan thể tích máu và chất chống đông
Hồng cầu máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Hồng cầu là các tế bào không nhân có dạng giống như một đĩa hai mặt lõm, được sinh ra trong tủy xương và bị phá hủy trong lách
Xét nghiệm hormone tuyến giáp: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Xét nghiệm hormone tuyến giáp, là xét nghiệm máu kiểm tra tuyến giáp hoạt động như thế nào, tuyến giáp tạo ra các hormone
Xét nghiệm di truyền: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Thừa hưởng một nửa thông tin di truyền từ mẹ và nửa còn lại từ cha, gen xác định nhóm máu, màu tóc và màu mắt, cũng như nguy cơ mắc một số bệnh
Globulin tủa lạnh: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Khi bệnh nhân mang globulin tủa lạnh trong máu tiếp xúc với lạnh, có thể thấy xuất hiện các biến cố mạch máu tại các phẩn xa của chi
Xét nghiệm protein nước tiểu (Albumin): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Albumin niệu thường được gây ra bởi tổn thương thận do bệnh tiểu đường, nhưng nhiều vấn đề khác có thể dẫn đến tổn thương thận, chúng bao gồm huyết áp cao, suy tim, xơ gan và lupus
Aspartate Aminotransferase (AST): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm men gan
Lượng AST trong máu liên quan trực tiếp đến mức độ tổn thương mô, sau khi thiệt hại nghiêm trọng, nồng độ AST tăng trong 6 đến 10 giờ và duy trì ở mức cao trong khoảng 4 ngày
Hồng cầu lưới: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Số lượng hồng cầu lưới, có thể giúp bác sĩ chọn các xét nghiệm khác, cần được thực hiện để chẩn đoán một loại thiếu máu cụ thể, hoặc bệnh khác
Cholesterol và triglyceride máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Cholesterol và triglyceride máu để giúp xác định khả năng mắc bệnh tim, đặc biệt là nếu có các yếu tố nguy cơ khác đối với bệnh tim hoặc các triệu chứng gợi ý bệnh tim
Yếu tố thấp khớp (RF): ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Mức độ cao của yếu tố thấp khớp, có thể được gây ra bởi một số bệnh tự miễn, và một số bệnh nhiễm trùng, đôi khi, mức cao ở những người khỏe mạnh
Urê nitơ máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Xét nghiệm nitơ urê máu có thể được thực hiện với xét nghiệm creatinine máu, mức creatinine trong máu cũng cho biết thận hoạt động như thế nào
Xét nghiệm ức chế Dexamethasone qua đêm
Thông thường, khi tuyến yên tạo ra ít hormone tuyến thượng thận (ACTH), tuyến thượng thận tạo ra ít cortisol hơn. Dexamethasone, giống như cortisol, làm giảm lượng ACTH do tuyến yên tiết ra.
Globulin mang thyroxin (TBG): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Xét nghiệm cung cấp các thông tin giúp chẩn đoán phân biệt giữa các bệnh lý thực sự của tuyến giáp với các bệnh lý không phải tại tuyến giáp gây biến đổi nồng độ TBG
Bổ thể: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Bất kể được hoạt hóa theo con đường nào, sản phẩm cuối cùng được tạo ra sẽ là một phức chất protein có khả năng phá hủy màng tế bào của kháng nguyên
Xét nghiệm bệnh tự miễn: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Các xét nghiệm tự miễn dịch có thể bao gồm chống dsDNA, chống RNP, chống Smith hoặc chống Sm, chống Sjogren SSA và SSB, chống xơ cứng hoặc chống Scl 70, chống Jo 1 và chống CCP
Erythropoietin: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Erythropoietin cho phép các tế bào gốc của tủy xương biệt hóa thành các nguyên hổng cầu, một tế bào tiền thân của hổng cẩu
Ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm huyết học (máu)
Trong thiếu máu do bất sản, thiếu máu nguyên hồng cầu khổng lồ, hoá trị ung thư, bạch cầu cấp, lupus ban đỏ, chứng tăng năng lách, giảm sản tủy xương.
Độ thẩm thấu máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Xét nghiệm hữu ích để đánh giá tình trạng cô đặc của nước tiểu: bình thường thận thải trừ nước tiểu được cô đặc hơn gấp 3 lần so với huyết tương
