Thời gian thromboplastin từng phần (PTT): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

2019-10-10 10:54 AM
PTT hoặc aPTT dài hơn bình thường, có thể có nghĩa là thiếu, hoặc mức độ thấp của một trong các yếu tố đông máu, hoặc một chất khác cần thiết để đông máu

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Nhận định chung

Thời gian thromboplastin từng phần (PTT) là xét nghiệm máu đo thời gian máu đóng cục. Xét nghiệm thời gian thromboplastin từng phần có thể được sử dụng để kiểm tra các vấn đề chảy máu.

Các yếu tố đông máu là cần thiết để máu đóng cục (đông máu). Thời gian thromboplastin từng phần là một xét nghiệm quan trọng vì thời gian để máu đóng cục có thể bị ảnh hưởng bởi:

Thuốc làm loãng máu, chẳng hạn như heparin. Mộtét nghiệm khác, xét nghiệm thời gian thromboplastin từng phần được kích hoạt (aPTT), có thể được sử dụng để tìm hiểu xem có sử dụng đúng liều heparin hay không.

Mức độ thấp của các yếu tố đông máu.

Sự thay đổi trong hoạt động của bất kỳ yếu tố đông máu.

Sự vắng mặt của bất kỳ yếu tố đông máu.

Các chất khác, được gọi là chất ức chế, ảnh hưởng đến các yếu tố đông máu.

Sự gia tăng trong việc sử dụng các yếu tố đông máu.

Một xét nghiệm đông máu khác, được gọi là thời gian prothrombin (PT) hoặc INR (tỷ lệ chuẩn hóa quốc tế), đo các yếu tố đông máu khác. Thời gian thromboplastin từng phần và thời gian prothrombin thường được thực hiện cùng lúc để kiểm tra các vấn đề chảy máu gây ra bởi một vấn đề với các yếu tố đông máu.

Chỉ định xét nghiệm thời gian thromboplastin từng phần

Thời gian thromboplastin từng phần (PTT) được thực hiện để:

Tìm nguyên nhân gây chảy máu bất thường hoặc bầm tím.

Kiểm tra mức độ thấp của các yếu tố đông máu. Việc thiếu một số yếu tố đông máu có thể gây ra rối loạn chảy máu như bệnh máu khó đông.

Kiểm tra các vấn đề gây ra vấn đề đông máu. Các tình trạng như hội chứng kháng thể kháng phospholipid hoặc hội chứng chống đông máu lupus phát triển khi hệ thống miễn dịch tạo ra các kháng thể tấn công các yếu tố đông máu. Điều này có thể khiến máu đóng cục dễ dàng trong tĩnh mạch và động mạch.

Kiểm tra xem có an toàn để làm một thủ thuật hoặc phẫu thuật có thể gây chảy máu.

Kiểm tra gan hoạt động như thế nào.

Xét nghiệm thời gian thromboplastin từng phần được kích hoạt (aPTT) được sử dụng sau khi dùng thuốc làm loãng máu để xem có sử dụng đúng liều thuốc hay không. Nếu xét nghiệm được thực hiện cho mục đích này, aPTT có thể được thực hiện cứ sau vài giờ. Khi tìm thấy liều thuốc chính xác, sẽ không cần quá nhiều xét nghiệm.

Chuẩn bị xét nghiệm thời gian thromboplastin từng phần

Nhiều loại thuốc có thể thay đổi kết quả của xét nghiệm này. Hãy chắc chắn nói với bác sĩ về tất cả các loại thuốc không kê đơn và thuốc theo toa dùng.

Thực hiện xét nghiệm thời gian thromboplastin từng phần

Các chuyên gia sức khỏe rút máu sẽ:

Quấn một dải thun quanh cánh tay trên để ngăn dòng máu chảy. Điều này làm cho các tĩnh mạch bên dưới dải lớn hơn nên dễ dàng đưa kim vào tĩnh mạch.

Làm sạch vị trí kim bằng cồn.

Đặt kim vào tĩnh mạch. Có thể cần nhiều hơn một thanh kim.

Gắn một ống vào kim để làm đầy máu.

Tháo băng ra khỏi cánh tay khi thu thập đủ máu.

Đặt một miếng gạc hoặc bông gòn lên vị trí kim khi kim được lấy ra.

Tạo áp lực trên nơi lấy máu và sau đó băng lại.

Cảm thấy khi xét nghiệm thời gian thromboplastin từng phần

Mẫu máu được lấy từ tĩnh mạch trên cánh tay. Một dây thun được quấn quanh cánh tay trên. Nó có thể cảm thấy chặt. Có thể không cảm thấy gì cả từ kim, hoặc có thể cảm thấy đau nhói hoặc véo nhanh.

Rủi ro của xét nghiệm thời gian thromboplastin từng phần

Có rất ít khả năng xảy ra vấn đề khi lấy mẫu máu lấy từ tĩnh mạch.

Có thể co một vết bầm nhỏ tại nơi lấy máu. Có thể hạ thấp cơ hội bầm tím bằng cách giữ áp lực trên nơi lấy máu trong vài phút.

Trong một số ít trường hợp, tĩnh mạch có thể bị sưng sau khi lấy mẫu máu. Vấn đề này được gọi là viêm tĩnh mạch. Nén ấm có thể được sử dụng nhiều lần trong ngày để điều trị.

Ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Thời gian thromboplastin từng phần (PTT) là xét nghiệm máu đo thời gian máu đóng cục.

Giá trị bình thường

Các giá trị bình thường được liệt kê ở đây, được gọi là phạm vi tham chiếu, chỉ là hướng dẫn. Các phạm vi này khác nhau từ phòng xét nghiệm đến phòng xét nghiệm khác và phòng xét nghiệm có thể có một phạm vi khác nhau cho những gì bình thường. Báo cáo của phòng xét nghiệm nên chứa phạm vi sử dụng phòng xét nghiệm. Ngoài ra, bác sĩ sẽ đánh giá kết quả dựa trên sức khỏe và các yếu tố khác. Điều này có nghĩa là một giá trị nằm ngoài các giá trị bình thường được liệt kê ở đây có thể vẫn bình thường.

Thời gian thromboplastin từng phần (PTT): 60 - 70 giây.

Thời gian thromboplastin từng phần được kích hoạt (aPTT): 30 - 40 giây.

Liều heparin được thay đổi để kết quả PTT hoặc aPTT gấp khoảng 1,5 đến 2,5 lần giá trị bình thường.

Giá trị bất thường

PTT hoặc aPTT dài hơn bình thường có thể có nghĩa là thiếu hoặc mức độ thấp của một trong các yếu tố đông máu hoặc một chất khác cần thiết để đông máu. Điều này có thể được gây ra bởi các rối loạn chảy máu, chẳng hạn như bệnh Hemophilia hoặc bệnh von Willebrand.

PTT hoặc aPTT dài hơn bình thường có thể được gây ra bởi bệnh gan, bệnh thận (như hội chứng thận hư) hoặc điều trị bằng thuốc làm loãng máu.

PTT dài hơn bình thường có thể được gây ra bởi các vấn đề như hội chứng kháng thể kháng phospholipid hoặc hội chứng chống đông máu lupus. Những vấn đề này xảy ra khi hệ thống miễn dịch tạo ra các kháng thể tấn công các yếu tố đông máu. Điều này có thể khiến máu đóng cục dễ dàng trong tĩnh mạch và động mạch.

PTT có thể lâu hơn khi đang sử dụng heparin, vì vậy giá trị PTT cần được kiểm tra chặt chẽ. Nếu có PTT lâu hơn, có thể có nguy cơ chảy máu cao hơn.

Yếu tố ảnh hưởng đến xét nghiệm thời gian thromboplastin từng phần

Những lý do có thể không thể làm xét nghiệm hoặc tại sao kết quả có thể không hữu ích bao gồm:

Dùng một số sản phẩm thảo dược hoặc các biện pháp tự nhiên.

Uống một số loại thuốc, chẳng hạn như thuốc kháng histamine.

Điều cần biết thêm

Thời gian thromboplastin từng phần (PTT) và thời gian thromboplastin từng phần hoạt hóa (aPTT) có thể là bình thường ở những người bị rối loạn chảy máu di truyền nhưng chỉ có triệu chứng nhẹ.

aPTT được sử dụng để kiểm tra điều trị cho những người đang sử dụng heparin hoặc thuốc làm loãng máu khác để ngăn ngừa cục máu đông.

Đôi khi những người sử dụng heparin có aPTT cao hơn vì các chất khác trong máu chứ không phải do thuốc làm loãng máu. Một xét nghiệm được gọi là xét nghiệm trung hòa heparin có thể được thực hiện để xem điều này có đúng không.

Một xét nghiệm đông máu khác, được gọi là thời gian prothrombin (PT), đo các yếu tố đông máu khác. Thời gian thromboplastin từng phần và thời gian prothrombin thường được thực hiện cùng một lúc để kiểm tra các vấn đề chảy máu.

PTT hoặc aPTT được thực hiện thường xuyên ở những người có vấn đề về chảy máu hoặc đông máu. Các xét nghiệm cũng được thực hiện trước khi làm thủ thuật hoặc phẫu thuật trong đó chảy máu quá nhiều có thể là một mối quan tâm.

Bài viết cùng chuyên mục

Xét nghiệm Chlamydia: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Một số loại xét nghiệm có thể được sử dụng để tìm chlamydia, nhưng khuyến nghị xét nghiệm khuếch đại axit nucleic bất cứ khi nào có thể

Xét nghiệm Alanine Aminotransferase (ALT): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Các giá trị bình thường được liệt kê, được gọi là phạm vi tham chiếu, chỉ là một hướng dẫn, các phạm vi này khác nhau từ phòng xét nghiệm đến phòng xét nghiệm khác

Thời gian prothrombin (PT) và INR: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Một phương pháp tiêu chuẩn hóa, kết quả thời gian prothrombin, được gọi là hệ thống tỷ lệ chuẩn hóa quốc tế, INR

C - peptid: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Insulin và peptid C được giải phóng với lượng tương đương vào tuần hoàn, vi vậy nồng độ C peptid có mối tương quan với nồng độ insulin nội sinh

Xét nghiệm DNA bào thai từ tế báo máu mẹ: xác định giới tính và dị tật

Những xét nghiệm này được chỉ định bởi nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe và có thể được thực hiện tại bất kỳ bệnh viện hoặc phòng xét nghiệm

Xét nghiệm axit folic: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Xét nghiệm đo lượng axit folic trong máu, là một trong nhiều vitamin B, cơ thể cần axit folic để tạo ra các tế bào hồng cầu, bạch cầu và tiểu cầu

Bilirubin: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Hem sẽ được chuyển thành biliverdin nhờ enzym oxygenase của microsom, sau đó thành Bilirubin dưới tác dụng của enzym biliverdin reductase

Brain Natriuretic Peptide (BNP): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Nếu tim phải làm việc vất vả hơn bình thường trong một khoảng thời gian dài, chẳng hạn như do suy tim, tim sẽ giải phóng nhiều BNP hơn, làm tăng nồng độ BNP trong máu

Xét nghiệm bệnh lậu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Bệnh lậu là một bệnh lây truyền qua đường tình dục, có nghĩa là nó được lan truyền thông qua quan hệ tình dục, không phải luôn luôn gây ra các triệu chứng

Xét nghiệm mồ hôi: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Xét nghiệm mồ hôi, nên được thực hiện tại các phòng xét nghiệm thực hiện một số lượng lớn các xét nghiệm mồ hôi, và có kỹ năng kiểm tra, và diễn giải kết quả

Đo tải lượng virus HIV: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Vì tải lượng virus có thể thay đổi theo từng ngày, nên xu hướng theo thời gian được sử dụng để xác định xem tình trạng nhiễm trùng có trở nên tồi tệ hơn không

Glucagon máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Mẫu bệnh phẩm bị vỡ hồng cầu và dùng các chất đồng vị phóng xạ để chụp xạ hình trong vòng 48h trước đó có thể làm thay đổi kết quả xét nghiệm

Globulin tủa lạnh: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Khi bệnh nhân mang globulin tủa lạnh trong máu tiếp xúc với lạnh, có thể thấy xuất hiện các biến cố mạch máu tại các phẩn xa của chi

Hemoglobin (Hb): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Hematocrit và nồng độ hemoglobin có thể được làm theo serie để đánh giá tình trạng mất máu cũng như để đánh giá đáp ứng đối với điều trị tình trạng thiếu máu

Progesterone: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Progesterone giúp, chuẩn bị nội mạc tử cung, để nhận trứng, nếu nó được thụ tinh bởi tinh trùng

Xét nghiệm đường máu tại nhà: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Xét nghiệm đường huyết tại nhà có thể được sử dụng để theo dõi lượng đường trong máu, nói chuyện với bác sĩ về tần suất kiểm tra lượng đường trong máu

Xét nghiệm enzyme bệnh tay sachs: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Những người có nguy cơ cao, là người mang gen bệnh Tay Sachs, có thể thử máu trước khi có con, để xem họ có phải là người mang mầm bệnh hay không

Cholesterol máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm mỡ máu

Phát hiện và đánh giá các bệnh nhân có nguy cơ bị vữa xơ động mạch, giúp quyết định các lựa chọn điều trị và để theo dõi hiệu quả của điều trị

Creatinine và thanh thải Creatinine: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Creatine được hình thành khi thức ăn được chuyển thành năng lượng thông qua một quá trình gọi là trao đổi chất, thận lấy creatinine ra khỏi máu và đưa nó ra khỏi cơ thể qua nước tiểu

Đo độ nhớt của máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Trong điều kiện bình thưởng, tăng độ nhớt của máu không gây giảm đáng kể dòng chảy của máu ở ngoại vi nhờ cơ chế dãn mạch bù trừ

Đường huyết (máu) tại nhà: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Một số loại máy đo glucose có thể lưu trữ hàng trăm chỉ số glucose, điều này cho phép xem lại số đọc glucose thu thập theo thời gian và dự đoán mức glucose vào những thời điểm nhất định trong ngày

Chì: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Phụ nữ mang thai tiếp xúc với chì có thể truyền nó cho em bé, thai nhi, chì cũng có thể được truyền cho em bé qua sữa mẹ

Xét nghiệm vitamin B12: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Vitamin B12, thường được đo cùng lúc với xét nghiệm axit folic, vì thiếu một hoặc cả hai, có thể dẫn đến một dạng thiếu máu, gọi là thiếu máu megaloblastic

Axit lactic Dehydrogenase (LDH): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Nồng độ Axit lactic Dehydrogenase giúp chẩn đoán bệnh phổi, ung thư hạch, thiếu máu và bệnh gan, nó cũng giúp xác định hóa trị hoạt động như thế nào

Đường huyết (máu) và HbA1c: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Thông thường, lượng đường trong máu tăng nhẹ sau khi ăn, sự gia tăng này làm cho tuyến tụy giải phóng insulin để mức đường huyết không quá cao