Thời gian thromboplastin từng phần (PTT): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

2019-10-10 10:54 AM
PTT hoặc aPTT dài hơn bình thường, có thể có nghĩa là thiếu, hoặc mức độ thấp của một trong các yếu tố đông máu, hoặc một chất khác cần thiết để đông máu

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Nhận định chung

Thời gian thromboplastin từng phần (PTT) là xét nghiệm máu đo thời gian máu đóng cục. Xét nghiệm thời gian thromboplastin từng phần có thể được sử dụng để kiểm tra các vấn đề chảy máu.

Các yếu tố đông máu là cần thiết để máu đóng cục (đông máu). Thời gian thromboplastin từng phần là một xét nghiệm quan trọng vì thời gian để máu đóng cục có thể bị ảnh hưởng bởi:

Thuốc làm loãng máu, chẳng hạn như heparin. Mộtét nghiệm khác, xét nghiệm thời gian thromboplastin từng phần được kích hoạt (aPTT), có thể được sử dụng để tìm hiểu xem có sử dụng đúng liều heparin hay không.

Mức độ thấp của các yếu tố đông máu.

Sự thay đổi trong hoạt động của bất kỳ yếu tố đông máu.

Sự vắng mặt của bất kỳ yếu tố đông máu.

Các chất khác, được gọi là chất ức chế, ảnh hưởng đến các yếu tố đông máu.

Sự gia tăng trong việc sử dụng các yếu tố đông máu.

Một xét nghiệm đông máu khác, được gọi là thời gian prothrombin (PT) hoặc INR (tỷ lệ chuẩn hóa quốc tế), đo các yếu tố đông máu khác. Thời gian thromboplastin từng phần và thời gian prothrombin thường được thực hiện cùng lúc để kiểm tra các vấn đề chảy máu gây ra bởi một vấn đề với các yếu tố đông máu.

Chỉ định xét nghiệm thời gian thromboplastin từng phần

Thời gian thromboplastin từng phần (PTT) được thực hiện để:

Tìm nguyên nhân gây chảy máu bất thường hoặc bầm tím.

Kiểm tra mức độ thấp của các yếu tố đông máu. Việc thiếu một số yếu tố đông máu có thể gây ra rối loạn chảy máu như bệnh máu khó đông.

Kiểm tra các vấn đề gây ra vấn đề đông máu. Các tình trạng như hội chứng kháng thể kháng phospholipid hoặc hội chứng chống đông máu lupus phát triển khi hệ thống miễn dịch tạo ra các kháng thể tấn công các yếu tố đông máu. Điều này có thể khiến máu đóng cục dễ dàng trong tĩnh mạch và động mạch.

Kiểm tra xem có an toàn để làm một thủ thuật hoặc phẫu thuật có thể gây chảy máu.

Kiểm tra gan hoạt động như thế nào.

Xét nghiệm thời gian thromboplastin từng phần được kích hoạt (aPTT) được sử dụng sau khi dùng thuốc làm loãng máu để xem có sử dụng đúng liều thuốc hay không. Nếu xét nghiệm được thực hiện cho mục đích này, aPTT có thể được thực hiện cứ sau vài giờ. Khi tìm thấy liều thuốc chính xác, sẽ không cần quá nhiều xét nghiệm.

Chuẩn bị xét nghiệm thời gian thromboplastin từng phần

Nhiều loại thuốc có thể thay đổi kết quả của xét nghiệm này. Hãy chắc chắn nói với bác sĩ về tất cả các loại thuốc không kê đơn và thuốc theo toa dùng.

Thực hiện xét nghiệm thời gian thromboplastin từng phần

Các chuyên gia sức khỏe rút máu sẽ:

Quấn một dải thun quanh cánh tay trên để ngăn dòng máu chảy. Điều này làm cho các tĩnh mạch bên dưới dải lớn hơn nên dễ dàng đưa kim vào tĩnh mạch.

Làm sạch vị trí kim bằng cồn.

Đặt kim vào tĩnh mạch. Có thể cần nhiều hơn một thanh kim.

Gắn một ống vào kim để làm đầy máu.

Tháo băng ra khỏi cánh tay khi thu thập đủ máu.

Đặt một miếng gạc hoặc bông gòn lên vị trí kim khi kim được lấy ra.

Tạo áp lực trên nơi lấy máu và sau đó băng lại.

Cảm thấy khi xét nghiệm thời gian thromboplastin từng phần

Mẫu máu được lấy từ tĩnh mạch trên cánh tay. Một dây thun được quấn quanh cánh tay trên. Nó có thể cảm thấy chặt. Có thể không cảm thấy gì cả từ kim, hoặc có thể cảm thấy đau nhói hoặc véo nhanh.

Rủi ro của xét nghiệm thời gian thromboplastin từng phần

Có rất ít khả năng xảy ra vấn đề khi lấy mẫu máu lấy từ tĩnh mạch.

Có thể co một vết bầm nhỏ tại nơi lấy máu. Có thể hạ thấp cơ hội bầm tím bằng cách giữ áp lực trên nơi lấy máu trong vài phút.

Trong một số ít trường hợp, tĩnh mạch có thể bị sưng sau khi lấy mẫu máu. Vấn đề này được gọi là viêm tĩnh mạch. Nén ấm có thể được sử dụng nhiều lần trong ngày để điều trị.

Ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Thời gian thromboplastin từng phần (PTT) là xét nghiệm máu đo thời gian máu đóng cục.

Giá trị bình thường

Các giá trị bình thường được liệt kê ở đây, được gọi là phạm vi tham chiếu, chỉ là hướng dẫn. Các phạm vi này khác nhau từ phòng xét nghiệm đến phòng xét nghiệm khác và phòng xét nghiệm có thể có một phạm vi khác nhau cho những gì bình thường. Báo cáo của phòng xét nghiệm nên chứa phạm vi sử dụng phòng xét nghiệm. Ngoài ra, bác sĩ sẽ đánh giá kết quả dựa trên sức khỏe và các yếu tố khác. Điều này có nghĩa là một giá trị nằm ngoài các giá trị bình thường được liệt kê ở đây có thể vẫn bình thường.

Thời gian thromboplastin từng phần (PTT): 60 - 70 giây.

Thời gian thromboplastin từng phần được kích hoạt (aPTT): 30 - 40 giây.

Liều heparin được thay đổi để kết quả PTT hoặc aPTT gấp khoảng 1,5 đến 2,5 lần giá trị bình thường.

Giá trị bất thường

PTT hoặc aPTT dài hơn bình thường có thể có nghĩa là thiếu hoặc mức độ thấp của một trong các yếu tố đông máu hoặc một chất khác cần thiết để đông máu. Điều này có thể được gây ra bởi các rối loạn chảy máu, chẳng hạn như bệnh Hemophilia hoặc bệnh von Willebrand.

PTT hoặc aPTT dài hơn bình thường có thể được gây ra bởi bệnh gan, bệnh thận (như hội chứng thận hư) hoặc điều trị bằng thuốc làm loãng máu.

PTT dài hơn bình thường có thể được gây ra bởi các vấn đề như hội chứng kháng thể kháng phospholipid hoặc hội chứng chống đông máu lupus. Những vấn đề này xảy ra khi hệ thống miễn dịch tạo ra các kháng thể tấn công các yếu tố đông máu. Điều này có thể khiến máu đóng cục dễ dàng trong tĩnh mạch và động mạch.

PTT có thể lâu hơn khi đang sử dụng heparin, vì vậy giá trị PTT cần được kiểm tra chặt chẽ. Nếu có PTT lâu hơn, có thể có nguy cơ chảy máu cao hơn.

Yếu tố ảnh hưởng đến xét nghiệm thời gian thromboplastin từng phần

Những lý do có thể không thể làm xét nghiệm hoặc tại sao kết quả có thể không hữu ích bao gồm:

Dùng một số sản phẩm thảo dược hoặc các biện pháp tự nhiên.

Uống một số loại thuốc, chẳng hạn như thuốc kháng histamine.

Điều cần biết thêm

Thời gian thromboplastin từng phần (PTT) và thời gian thromboplastin từng phần hoạt hóa (aPTT) có thể là bình thường ở những người bị rối loạn chảy máu di truyền nhưng chỉ có triệu chứng nhẹ.

aPTT được sử dụng để kiểm tra điều trị cho những người đang sử dụng heparin hoặc thuốc làm loãng máu khác để ngăn ngừa cục máu đông.

Đôi khi những người sử dụng heparin có aPTT cao hơn vì các chất khác trong máu chứ không phải do thuốc làm loãng máu. Một xét nghiệm được gọi là xét nghiệm trung hòa heparin có thể được thực hiện để xem điều này có đúng không.

Một xét nghiệm đông máu khác, được gọi là thời gian prothrombin (PT), đo các yếu tố đông máu khác. Thời gian thromboplastin từng phần và thời gian prothrombin thường được thực hiện cùng một lúc để kiểm tra các vấn đề chảy máu.

PTT hoặc aPTT được thực hiện thường xuyên ở những người có vấn đề về chảy máu hoặc đông máu. Các xét nghiệm cũng được thực hiện trước khi làm thủ thuật hoặc phẫu thuật trong đó chảy máu quá nhiều có thể là một mối quan tâm.

Bài viết cùng chuyên mục

Kháng nguyên ung thư 125 (CA 125): ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Thông thường, xét nghiệm CA 125 được sử dụng để kiểm tra mức độ hiệu quả điều trị ung thư buồng trứng hoặc để xem liệu ung thư buồng trứng đã quay trở lại

Xét nghiệm Rubella: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Rubella thường không gây ra vấn đề lâu dài, nhưng một người phụ nữ bị nhiễm virut rubella khi mang thai, có thể truyền bệnh cho em bé

Xét nghiệm bệnh Phenylketon niệu (PKU): ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Xét nghiệm bệnh phenylketon niệu, được thực hiện để kiểm tra xem em bé sơ sinh, có enzyme cần thiết, để sử dụng phenylalanine, trong cơ thể hay không

Clo: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Xét nghiệm định lượng nồng độ clo máu thường được đánh giá như một phần của xét nghiệm sàng lọc đối với tình trạng rối loạn nước điện giải

Xét nghiệm vitamin D: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Cơ thể sử dụng ánh nắng mặt trời, để tự tạo ra vitamin D, Vitamin D có trong thực phẩm, như lòng đỏ trứng, gan và cá nước mặn

Đường huyết (máu) tại nhà: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Một số loại máy đo glucose có thể lưu trữ hàng trăm chỉ số glucose, điều này cho phép xem lại số đọc glucose thu thập theo thời gian và dự đoán mức glucose vào những thời điểm nhất định trong ngày

Brain Natriuretic Peptide (BNP): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Nếu tim phải làm việc vất vả hơn bình thường trong một khoảng thời gian dài, chẳng hạn như do suy tim, tim sẽ giải phóng nhiều BNP hơn, làm tăng nồng độ BNP trong máu

Đường huyết (máu) và HbA1c: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Thông thường, lượng đường trong máu tăng nhẹ sau khi ăn, sự gia tăng này làm cho tuyến tụy giải phóng insulin để mức đường huyết không quá cao

Huyết thanh học chẩn đoán virus viên gan (A, B, C, D, E): ý nghĩa chỉ số xét nghiệm

Các viêm gan virus là các nhiễm trùng toàn thân với tác động ưu thế đối với tế bào gan gây các tổn thương viêm và các biến đổi thoái hóa của tế bào gan

Virus suy giảm miễn dịch ở người (HIV): ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Vi rút suy giảm miễn dịch ở người kiểm tra phát hiện kháng thể HIV, hoặc kháng nguyên hoặc DNA hoặc RNA của HIV trong máu hoặc một loại mẫu

Kháng thể bệnh Celiac: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Nếu xét nghiệm đang được sử dụng để giúp chẩn đoán các triệu chứng, thì nó phải được thực hiện trong khi vẫn đang ăn thực phẩm có chứa gluten

Ý nghĩa chỉ số tinh dịch đồ trong vô sinh nam

< 50% tinh trùng di động về phía trước (loại a và b) và < 20% tinh trùng loại a: suy nhược tinh trùng. < 30% tinh trùng có hình dạng bình thường: dị dạng tinh trùng

Xét nghiệm ức chế Dexamethasone qua đêm

Thông thường, khi tuyến yên tạo ra ít hormone tuyến thượng thận (ACTH), tuyến thượng thận tạo ra ít cortisol hơn. Dexamethasone, giống như cortisol, làm giảm lượng ACTH do tuyến yên tiết ra.

Kali (K) nước tiểu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Xét nghiệm nước tiểu, để kiểm tra nồng độ kali, được thực hiện để tìm nguyên nhân, dẫn đến kết quả xét nghiệm kali máu thấp, hoặc cao

Phốt phát trong nước tiểu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Thận giúp kiểm soát lượng phốt phát trong cơ thể, phốt phát bổ sung được lọc qua thận, và đi ra khỏi cơ thể qua nước tiểu

Glucagon máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Mẫu bệnh phẩm bị vỡ hồng cầu và dùng các chất đồng vị phóng xạ để chụp xạ hình trong vòng 48h trước đó có thể làm thay đổi kết quả xét nghiệm

Độc tố Clostridium Difficile: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

C difficile có thể truyền từ người này sang người khác, nhưng nhiễm trùng là phổ biến nhất ở những người dùng thuốc kháng sinh hoặc đã dùng chúng gần đây

Hemoglobin (Hb): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Hematocrit và nồng độ hemoglobin có thể được làm theo serie để đánh giá tình trạng mất máu cũng như để đánh giá đáp ứng đối với điều trị tình trạng thiếu máu

Xét nghiệm Alanine Aminotransferase (ALT): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Các giá trị bình thường được liệt kê, được gọi là phạm vi tham chiếu, chỉ là một hướng dẫn, các phạm vi này khác nhau từ phòng xét nghiệm đến phòng xét nghiệm khác

Xét nghiệm enzyme bệnh tay sachs: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Những người có nguy cơ cao, là người mang gen bệnh Tay Sachs, có thể thử máu trước khi có con, để xem họ có phải là người mang mầm bệnh hay không

Hormon kích thích tạo nang trứng (FSH): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Trong giai đoạn tạo hoàng thể, FSH kích thích sự sản xuất progesteron và hormon này cùng với estradiol, tạo thụận lợi cho đáp ứng của buồng trứng với LH

Hồng cầu máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Hồng cầu là các tế bào không nhân có dạng giống như một đĩa hai mặt lõm, được sinh ra trong tủy xương và bị phá hủy trong lách

Xét nghiệm Chlamydia: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Một số loại xét nghiệm có thể được sử dụng để tìm chlamydia, nhưng khuyến nghị xét nghiệm khuếch đại axit nucleic bất cứ khi nào có thể

Globulin tủa lạnh: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Khi bệnh nhân mang globulin tủa lạnh trong máu tiếp xúc với lạnh, có thể thấy xuất hiện các biến cố mạch máu tại các phẩn xa của chi

Magie (Mg): ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Mức magie thấp, thường được gây ra bởi việc không ăn đủ các loại thực phẩm có chứa magie, hoặc từ các vấn đề cản trở cách thức ăn được ruột hấp thụ