Covid-19: các kết quả xét nghiệm và chẩn đoán hình ảnh

2021-02-22 10:11 PM

Mặc dù chụp cắt lớp vi tính lồng ngực (CT) có thể nhạy hơn X quang phổi và một số phát hiện CT ngực có thể là đặc trưng của COVID-19, nhưng không có phát hiện nào có thể loại trừ hoàn toàn khả năng mắc COVID-19.

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Các kết quả xét nghiệm

Các phát hiện xét nghiệm phổ biến ở những bệnh nhân nhập viện với COVID-19 bao gồm giảm bạch huyết, tăng nồng độ aminotransaminase, tăng nồng độ lactate dehydrogenase, tăng các dấu hiệu viêm (ví dụ, ferritin, protein phản ứng C và tốc độ lắng hồng cầu), và các bất thường trong xét nghiệm đông máu.

Giảm bạch huyết đặc biệt phổ biến, mặc dù tổng số lượng bạch cầu có thể thay đổi. Ví dụ, trong một loạt 393 bệnh nhân người lớn nhập viện với COVID-19 ở Thành phố New York, 90% có số lượng tế bào lympho <1500 / microL; tăng bạch cầu (> 10.000 / microL) và giảm bạch cầu (<4000 / microL) từng được báo cáo trong khoảng 15 phần trăm.

Khi nhập viện, nhiều bệnh nhân viêm phổi có nồng độ procalcitonin huyết thanh bình thường; tuy nhiên, ở những người cần chăm sóc ICU, họ có nhiều khả năng tăng cao hơn.

Một số đặc điểm xét nghiệm, bao gồm mức D-dimer cao và giảm bạch huyết nặng hơn, có liên quan đến bệnh tật hoặc tử vong nghiêm trọng.

Kết qủa chẩn đoán hình ảnh

X quang phổi

X quang phổi có thể bình thường ở giai đoạn đầu hoặc bệnh nhẹ. Trong một nghiên cứu hồi cứu trên 64 bệnh nhân ở Hồng Kông với COVID-19 được ghi nhận, 20% không có bất kỳ bất thường nào trên phim X quang phổi tại bất kỳ thời điểm nào trong thời gian bị bệnh. Các phát hiện bất thường trên X quang thường gặp là hình ảnh kính mờ, với sự phân bố hai bên, ngoại vi và vùng dưới phổi; sự ảnh hưởng của phổi tăng lên trong quá trình bệnh, với mức độ nghiêm trọng cao nhất vào 10 đến 12 ngày sau khi khởi phát triệu chứng.

Tràn khí màng phổi tự phát cũng đã được mô tả, mặc dù nó tương đối không phổ biến. Trong một đánh giá hồi cứu trên 70.000 bệnh nhân với COVID-19 được đánh giá tại các khoa cấp cứu khắp Tây Ban Nha, tràn khí màng phổi tự phát được xác định ở 40 bệnh nhân (0,56%).

CT ngực

Mặc dù chụp cắt lớp vi tính lồng ngực (CT) có thể nhạy hơn X quang phổi và một số phát hiện CT ngực có thể là đặc trưng của COVID-19, nhưng không có phát hiện nào có thể loại trừ hoàn toàn khả năng mắc COVID-19. Tại Hoa Kỳ, American College of Radiology (ACR) khuyến cáo không sử dụng CT ngực để sàng lọc hoặc chẩn đoán COVID-19 và khuyến cáo dự phòng cho bệnh nhân nhập viện khi cần xử trí. Nếu CT được thực hiện, Hiệp hội X quang Bắc Mỹ đã phân loại các đặc điểm là điển hình, không xác định hoặc không điển hình cho COVID-19 và đề xuất thuật ngữ tương ứng cho báo cáo giải thích.

CT ngực ở những bệnh nhân có COVID-19 thường chứng tỏ hình ảnh kính mờ có hoặc không có các bất thường tổng hợp, phù hợp với viêm phổi do virus. Ví dụ, trong một đánh giá có hệ thống các nghiên cứu đánh giá các phát hiện CT ngực trên 2700 bệnh nhân mắc COVID-19, các bất thường sau đây đã được ghi nhận:

Hình ảnh kính mờ - 83%

Hình ảnh kính mờ với sự đông đặc hỗn hợp - 58 phần trăm

Dày dính màng phổi lân cận - 52%

Dày vách liên thùy - 48%

Dấu hiệu phế quản hơi - 46%

Các phát hiện khác ít phổ biến hơn là một hình ảnh kính mờ với dày vách ngăn), giãn phế quản, tràn dịch màng phổi, tràn dịch màng ngoài tim và nổi hạch.

Các bất thường CT ngực trong COVID-19 thường là hai bên, phân bố ngoại vi và liên quan đến các thùy dưới.

Mặc dù những phát hiện này phổ biến ở COVID-19, chúng không phải là duy nhất của nó và thường thấy với các bệnh bụi phổi do vi rút khác. Trong một nghiên cứu trên 1014 bệnh nhân ở Vũ Hán đã trải qua cả xét nghiệm RT-PCR và CT ngực để đánh giá COVID-19, CT ngực "dương tính" với COVID-19 (được xác định bởi sự đồng thuận của hai bác sĩ X quang) có độ nhạy là 97 phần trăm, sử dụng các xét nghiệm PCR làm tài liệu tham khảo; tuy nhiên, độ đặc hiệu chỉ là 25 phần trăm. Độ đặc hiệu thấp có thể liên quan đến các căn nguyên khác gây ra các phát hiện CT tương tự. Trong một nghiên cứu khác so sánh CT ngực từ 219 bệnh nhân mắc COVID-19 ở Trung Quốc và 205 bệnh nhân có các nguyên nhân khác của viêm phổi do vi rút ở Hoa Kỳ, các trường hợp COVID-19 có nhiều khả năng phân bố ngoại vi hơn (80 so với 57%), căn cứ- hình ảnh kính mờ (91 so với 68%), mắt lưới mịn (56 so với 22%), dày thành mạch (59 so với 22%), và dấu hiệu quầng sáng ngược (11 so với 1%), nhưng ít có khả năng phân bố trung tâm và ngoại vi hơn ( 14 so với 35%), chụp X-quang khí quản (14 so với 23%), dày màng phổi (15 so với 33%), tràn dịch màng phổi (4 so với 39%), và nổi hạch (2,7 so với 10%).

Cũng như X quang phổi, CT ngực có thể bình thường ngay sau khi bắt đầu có triệu chứng, với những bất thường có nhiều khả năng phát triển trong quá trình bệnh. Tuy nhiên, các bất thường trên CT ngực cũng đã được xác định ở những bệnh nhân trước khi phát triển các triệu chứng và thậm chí trước khi phát hiện RNA virus từ các bệnh phẩm đường hô hấp trên.

Trong số những bệnh nhân cải thiện về mặt lâm sàng, việc giải quyết các bất thường trên X quang có thể đi sau so với việc cải thiện tình trạng sốt và giảm oxy máu.

Siêu âm phổi

Siêu âm phổi tại điểm chăm sóc đã được mô tả để đánh giá sự liên quan của phổi ở những bệnh nhân nghi ngờ COVID-19 khi các nguồn hình ảnh khác không có sẵn. Các phát hiện trên siêu âm phổi ở những bệnh nhân có COVID-19 đã được ghi nhận bao gồm dày, ngưng và gián đoạn dòng màng phổi; đường B dưới màng phổi có vẻ rời rạc, đa ổ hoặc hợp lưu; hợp nhất loang lổ, dải và nốt sần; và dấu hiệu khí quản trong khối đông đặc. Các nghiên cứu đánh giá độ nhạy và độ đặc hiệu của siêu âm phổi đối với COVID-19 còn thiếu.

Bài viết cùng chuyên mục

Dịch truyền tĩnh mạch: Plasma tươi đông lạnh

Nguy cơ truyền mầm bệnh bằng huyết tương tươi đông lạnh cũng giống như đối với máu toàn phần

Chạy bộ: dù ít đến đâu cũng giảm 27% nguy cơ tử vong

Tham gia chạy bộ, bất kể liều lượng của nó, có thể sẽ dẫn đến những cải thiện đáng kể về sức khỏe, và tuổi thọ

Ngủ quá nhiều có thể tồi tệ hơn ngủ ít cho sức khỏe

Ngủ nhiều hơn hoặc ít hơn 7 đến 8 giờ mỗi đêm có thể xấu cho sức khỏe của bạn, với quá nhiều giấc ngủ tồi tệ hơn quá ít, các nhà nghiên cứu nói

Hội chứng sau viêm tủy xám (Bại liệt) (Post-Polio Syndrome)

Những người đã chống chịu qua được bệnh viêm tủy xám nên lắng nghe cơ thể của mình. Tránh những hoạt động gây đau nhức – đây là một dấu hiệu cảnh báo.

Mang thai và chuyển dạ: những điều cần biết

Các cơn co thắt Braxton Hicks không xảy ra đều đặn và chúng không tăng cường độ, nếu trải qua các cơn co thắt thường xuyên trước tuần 37, đó có thể là sinh non

Covid-19: diễn biến lâm sàng dựa trên sinh lý bệnh để hướng dẫn liệu pháp điều trị

Chỗ huyết khối dẫn đến mất tưới máu là bệnh lý ban đầu chiếm ưu thế trong tổn thương phổi COVID-19. Những thay đổi X quang ban đầu của hình ảnh kính mờ và đông đặc trong COVID-19 được coi là nhiễm trùng hoặc viêm trong bệnh sinh.

Rối loạn giao tiếp: nguyên nhân và những điều cần biết

Rối loạn giao tiếp được nhóm lại theo nhiều cách, biểu cảm làm cho việc nói khó khăn, tiếp nhận hỗn hợp làm cho cả việc hiểu ngôn ngữ, và nói khó khăn

Tâm lý ích kỷ: điều gì nằm ở giá trị cốt lõi?

Đạo đức giả, lừa dối, đạo đức buông thả, tự ái, tâm lý quyền, tâm thần, tính bạo dâm, tự quan tâm, và bất bình là tất cả các tính cách tiêu cực được công nhận trong tâm lý học

Dịch truyền tĩnh mạch Ringer Lactate: chọn giải pháp với anion đa carbon

Tầm quan trọng lâm sàng, của sự suy giảm nhiễm toan, sau truyền dịch bằng các dung dịch điện giải, có chứa các anion đa carbon, là không rõ ràng

Bệnh xơ cứng teo cơ cột bên (ALS, Amyotrophic lateral sclerosis)

Cho đến thời điểm này, các nhà khoa học vẫn đang làm việc với các yếu tố và những phương thức mới để đưa ra được các liệu pháp điều trị.

Rối loạn lo âu sau đột quỵ: chẩn đoán và can thiệp

Rối loạn lo âu sau đột quỵ, có thể hôn mê, với chứng trầm cảm sau đột quỵ, và có thể phổ biến hơn ở vỏ não, so với đột quỵ dưới vỏ não

Huyết áp cao: tất cả mọi điều cần biết

Những người được chẩn đoán bị cao huyết áp nên kiểm tra huyết áp thường xuyên, ngay cả khi là bình thường, nên kiểm tra nó ít nhất một lần mỗi năm năm

Xơ vữa động mạch: có thể loại bỏ và tránh gây tắc mạch

Xơ vữa động mạch, trong đó mảng bám tích tụ trong các động mạch, có thể ngăn máu giàu oxy đi qua các mạch máu để cung cấp cho phần còn lại của cơ thể

Sức khỏe sinh dục cho phụ nữ (Sexuality for Women)

Việc bôi trơn âm đạo cũng có vấn đề của nó. Một số phụ nữ SCI cho biết rằng họ bị phản ứng với chất bôi trơn còn những người khác thì lại không.

Bà bầu: nên tránh đồ uống ngọt nhân tạo

Mối tương quan khi kiểm soát cân nặng của người mẹ và các yếu tố khác có thể ảnh hưởng đến việc tăng cân, như lượng calo tổng thể hoặc chất lượng chế độ ăn uống

Sars CoV-2: cách thức và đường lây truyền virus

Kể từ những báo cáo đầu tiên về các ca bệnh từ Vũ Hán, một thành phố ở tỉnh Hồ Bắc của Trung Quốc, vào cuối năm 2019, các ca bệnh đã được báo cáo ở tất cả các châu lục.

Tập thể dục nâng cao sức khỏe: những hướng dẫn mới

Lượng tập thể dục và kết hợp các hoạt động được đề nghị thay đổi tùy theo độ tuổi và khả năng, như được mô tả đầy đủ hơn dưới đây.

Cholesterol “tốt” gắn liền với nguy cơ mắc bệnh truyền nhiễm cao hơn

Đáng ngạc nhiên là chúng tôi nhận thấy rằng những người có cholesterol HDL thấp và cao có nguy cơ nhập viện cao với một bệnh truyền nhiễm

Trò chơi điện tử: có lợi cho trẻ em

Sự đóng góp của việc chơi trò chơi, trong sự khác biệt về các vấn đề xã hội, cảm xúc và hành vi giữa người không chơi và người chơi nhẹ hoặc nặng là rất nhỏ

Nguyên nhân gây đau hoặc ngứa bụng khi mang thai?

Bài viết này sẽ thảo luận về một số nguyên nhân tiềm ẩn của đau ở rốn, cũng như biện pháp khắc phục tại nhà để giúp giảm bớt sự khó chịu cho bà mẹ mang thai

Vắc xin Covid-19 AstraZeneca: Liên minh châu Âu đã không đặt hàng sau tháng 6

Cơ quan quản lý dược phẩm của châu Âu hôm thứ Sáu cho biết họ đang xem xét các báo cáo về một chứng rối loạn thoái hóa thần kinh hiếm gặp ở những người đã tiêm vắc-xin AstraZeneca.

Giảm đau lưng mãn tính: loại kích thích thần kinh mới

Ý tưởng kích thích hạch rễ hấp dẫn bởi vì, không giống như kích thích tủy sống, nó chỉ nhắm vào các dây thần kinh bị ảnh hưởng, một lý do khác là nó đòi hỏi mức dòng điện thấp hơn

Cập nhật 2019-nCoV trực tiếp: gần 25.000 trường hợp coronavirus

Các triệu chứng của coronavirus mới bao gồm sốt, ho và khó thở, theo CDC, ước tính rằng các triệu chứng có thể xuất hiện ngay sau hai ngày, hoặc chừng 14 ngày sau khi tiếp xúc

Nghiên cứu ngược lại những gì chúng ta biết về sỏi thận

Mặc dù nhìn chung sỏi thận là vô hại, sỏi thận có liên quan đến các tình trạng nghiêm trọng hơn, chẳng hạn như béo phì, tiểu đường và cao huyết áp

Tại sao nước tiểu sẫm màu: nguyên nhân, chẩn đoán và phòng ngừa

Lý tưởng nhất là nước tiểu sẽ có màu vàng nhạt, điều này sẽ cho thấy đủ nước, nước tiểu tự nhiên có một số sắc tố màu vàng được gọi là urobilin hoặc urochrom