Covid-19: các kết quả xét nghiệm và chẩn đoán hình ảnh

2021-02-22 10:11 PM

Mặc dù chụp cắt lớp vi tính lồng ngực (CT) có thể nhạy hơn X quang phổi và một số phát hiện CT ngực có thể là đặc trưng của COVID-19, nhưng không có phát hiện nào có thể loại trừ hoàn toàn khả năng mắc COVID-19.

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Các kết quả xét nghiệm

Các phát hiện xét nghiệm phổ biến ở những bệnh nhân nhập viện với COVID-19 bao gồm giảm bạch huyết, tăng nồng độ aminotransaminase, tăng nồng độ lactate dehydrogenase, tăng các dấu hiệu viêm (ví dụ, ferritin, protein phản ứng C và tốc độ lắng hồng cầu), và các bất thường trong xét nghiệm đông máu.

Giảm bạch huyết đặc biệt phổ biến, mặc dù tổng số lượng bạch cầu có thể thay đổi. Ví dụ, trong một loạt 393 bệnh nhân người lớn nhập viện với COVID-19 ở Thành phố New York, 90% có số lượng tế bào lympho <1500 / microL; tăng bạch cầu (> 10.000 / microL) và giảm bạch cầu (<4000 / microL) từng được báo cáo trong khoảng 15 phần trăm.

Khi nhập viện, nhiều bệnh nhân viêm phổi có nồng độ procalcitonin huyết thanh bình thường; tuy nhiên, ở những người cần chăm sóc ICU, họ có nhiều khả năng tăng cao hơn.

Một số đặc điểm xét nghiệm, bao gồm mức D-dimer cao và giảm bạch huyết nặng hơn, có liên quan đến bệnh tật hoặc tử vong nghiêm trọng.

Kết qủa chẩn đoán hình ảnh

X quang phổi

X quang phổi có thể bình thường ở giai đoạn đầu hoặc bệnh nhẹ. Trong một nghiên cứu hồi cứu trên 64 bệnh nhân ở Hồng Kông với COVID-19 được ghi nhận, 20% không có bất kỳ bất thường nào trên phim X quang phổi tại bất kỳ thời điểm nào trong thời gian bị bệnh. Các phát hiện bất thường trên X quang thường gặp là hình ảnh kính mờ, với sự phân bố hai bên, ngoại vi và vùng dưới phổi; sự ảnh hưởng của phổi tăng lên trong quá trình bệnh, với mức độ nghiêm trọng cao nhất vào 10 đến 12 ngày sau khi khởi phát triệu chứng.

Tràn khí màng phổi tự phát cũng đã được mô tả, mặc dù nó tương đối không phổ biến. Trong một đánh giá hồi cứu trên 70.000 bệnh nhân với COVID-19 được đánh giá tại các khoa cấp cứu khắp Tây Ban Nha, tràn khí màng phổi tự phát được xác định ở 40 bệnh nhân (0,56%).

CT ngực

Mặc dù chụp cắt lớp vi tính lồng ngực (CT) có thể nhạy hơn X quang phổi và một số phát hiện CT ngực có thể là đặc trưng của COVID-19, nhưng không có phát hiện nào có thể loại trừ hoàn toàn khả năng mắc COVID-19. Tại Hoa Kỳ, American College of Radiology (ACR) khuyến cáo không sử dụng CT ngực để sàng lọc hoặc chẩn đoán COVID-19 và khuyến cáo dự phòng cho bệnh nhân nhập viện khi cần xử trí. Nếu CT được thực hiện, Hiệp hội X quang Bắc Mỹ đã phân loại các đặc điểm là điển hình, không xác định hoặc không điển hình cho COVID-19 và đề xuất thuật ngữ tương ứng cho báo cáo giải thích.

CT ngực ở những bệnh nhân có COVID-19 thường chứng tỏ hình ảnh kính mờ có hoặc không có các bất thường tổng hợp, phù hợp với viêm phổi do virus. Ví dụ, trong một đánh giá có hệ thống các nghiên cứu đánh giá các phát hiện CT ngực trên 2700 bệnh nhân mắc COVID-19, các bất thường sau đây đã được ghi nhận:

Hình ảnh kính mờ - 83%

Hình ảnh kính mờ với sự đông đặc hỗn hợp - 58 phần trăm

Dày dính màng phổi lân cận - 52%

Dày vách liên thùy - 48%

Dấu hiệu phế quản hơi - 46%

Các phát hiện khác ít phổ biến hơn là một hình ảnh kính mờ với dày vách ngăn), giãn phế quản, tràn dịch màng phổi, tràn dịch màng ngoài tim và nổi hạch.

Các bất thường CT ngực trong COVID-19 thường là hai bên, phân bố ngoại vi và liên quan đến các thùy dưới.

Mặc dù những phát hiện này phổ biến ở COVID-19, chúng không phải là duy nhất của nó và thường thấy với các bệnh bụi phổi do vi rút khác. Trong một nghiên cứu trên 1014 bệnh nhân ở Vũ Hán đã trải qua cả xét nghiệm RT-PCR và CT ngực để đánh giá COVID-19, CT ngực "dương tính" với COVID-19 (được xác định bởi sự đồng thuận của hai bác sĩ X quang) có độ nhạy là 97 phần trăm, sử dụng các xét nghiệm PCR làm tài liệu tham khảo; tuy nhiên, độ đặc hiệu chỉ là 25 phần trăm. Độ đặc hiệu thấp có thể liên quan đến các căn nguyên khác gây ra các phát hiện CT tương tự. Trong một nghiên cứu khác so sánh CT ngực từ 219 bệnh nhân mắc COVID-19 ở Trung Quốc và 205 bệnh nhân có các nguyên nhân khác của viêm phổi do vi rút ở Hoa Kỳ, các trường hợp COVID-19 có nhiều khả năng phân bố ngoại vi hơn (80 so với 57%), căn cứ- hình ảnh kính mờ (91 so với 68%), mắt lưới mịn (56 so với 22%), dày thành mạch (59 so với 22%), và dấu hiệu quầng sáng ngược (11 so với 1%), nhưng ít có khả năng phân bố trung tâm và ngoại vi hơn ( 14 so với 35%), chụp X-quang khí quản (14 so với 23%), dày màng phổi (15 so với 33%), tràn dịch màng phổi (4 so với 39%), và nổi hạch (2,7 so với 10%).

Cũng như X quang phổi, CT ngực có thể bình thường ngay sau khi bắt đầu có triệu chứng, với những bất thường có nhiều khả năng phát triển trong quá trình bệnh. Tuy nhiên, các bất thường trên CT ngực cũng đã được xác định ở những bệnh nhân trước khi phát triển các triệu chứng và thậm chí trước khi phát hiện RNA virus từ các bệnh phẩm đường hô hấp trên.

Trong số những bệnh nhân cải thiện về mặt lâm sàng, việc giải quyết các bất thường trên X quang có thể đi sau so với việc cải thiện tình trạng sốt và giảm oxy máu.

Siêu âm phổi

Siêu âm phổi tại điểm chăm sóc đã được mô tả để đánh giá sự liên quan của phổi ở những bệnh nhân nghi ngờ COVID-19 khi các nguồn hình ảnh khác không có sẵn. Các phát hiện trên siêu âm phổi ở những bệnh nhân có COVID-19 đã được ghi nhận bao gồm dày, ngưng và gián đoạn dòng màng phổi; đường B dưới màng phổi có vẻ rời rạc, đa ổ hoặc hợp lưu; hợp nhất loang lổ, dải và nốt sần; và dấu hiệu khí quản trong khối đông đặc. Các nghiên cứu đánh giá độ nhạy và độ đặc hiệu của siêu âm phổi đối với COVID-19 còn thiếu.

Bài viết cùng chuyên mục

Có thể uống rượu trong khi dùng metformin không?

Rượu cũng ảnh hưởng đáng kể đến lượng đường trong máu, chuyển hóa rượu gây căng thẳng cho gan, một cơ quan chuyên dùng để loại bỏ chất độc ra khỏi cơ thể

Bảo vệ tim: cải thiện giấc ngủ và kiểm soát căng thẳng

May mắn thay, có thể học những cách lành mạnh hơn để ứng phó với stress có thể giúp tim và cải thiện chất lượng cuộc sống, chúng bao gồm các bài tập thư giãn

Bệnh tiểu đường loại 2: những người cao ít có khả năng mắc hơn

Nghiên cứu mới từ Đức đã phát hiện ra rằng những người cao hơn có nguy cơ mắc bệnh tiểu đường loại 2 thấp hơn

Sars CoV-2: cách thức và đường lây truyền virus

Kể từ những báo cáo đầu tiên về các ca bệnh từ Vũ Hán, một thành phố ở tỉnh Hồ Bắc của Trung Quốc, vào cuối năm 2019, các ca bệnh đã được báo cáo ở tất cả các châu lục.

Các triệu chứng thai kỳ sớm sau ngày rụng trứng (DPO)

Trong bài viết này, chúng ta nhìn vào những gì đang xảy ra trong cơ thể vào khoảng thời gian rụng trứng, và những dấu hiệu ban đầu mà có thể nhận thấy sớm sau rụng trứng

Cập nhật 2019-nCoV trực tiếp: gần 25.000 trường hợp coronavirus

Các triệu chứng của coronavirus mới bao gồm sốt, ho và khó thở, theo CDC, ước tính rằng các triệu chứng có thể xuất hiện ngay sau hai ngày, hoặc chừng 14 ngày sau khi tiếp xúc

Thuốc đông y: hai người chết, một người hấp hối ở Kushtia

Nawab đang được điều trị nhưng không thoát khỏi nguy hiểm, ông Tapos Kumar Sarker, bác sĩ của Bheramara Health Complex cho biết

Phải làm gì khi bị tắc sữa

Trong bài viết này, chúng tôi xem xét các triệu chứng và nguyên nhân gây tắc nghẽn ống dẫn, biện pháp khắc phục tại nhà để thử và khi nào cần đi khám bác sĩ

Các chất dinh dưỡng hoạt động cùng nhau: nên ăn cùng nhau

Có thể đã từng nghe nói rằng ăn thực phẩm giàu vitamin thì tốt hơn so với việc bổ sung vitamin, vì thực phẩm có chứa một hỗn hợp các chất dinh dưỡng tương tác

Chất Fluoride trong kem đánh răng và nước: có bằng chứng ảnh hưởng đến IQ

Fluoride là một khoáng chất dễ dàng liên kết với xương và răng, nó thường được sử dụng trong nha khoa, để thúc đẩy tái tạo trong lớp men răng bên ngoài

Kháng thể sau khi tiêm vắc xin COVID-19: những điều cần biết

Vẫn còn nhiều điều mà các nhân viên y tế không biết về cách vắc-xin hoạt động ở bệnh nhân, cách giải thích kết quả xét nghiệm kháng thể sau khi bạn tiêm vắc-xin COVID-19 và những bước có thể được thực hiện nếu không đạt bảo vệ đủ.

Coronavirus (2019-nCoV): cập nhật các trường hợp nhiễm ngày 8 tháng 2 năm 2020

Tỷ lệ lây truyền của một loại virus, được chỉ định bởi số lượng sinh sản của nó, đại diện cho số lượng trung bình của những người sẽ nhiễm bệnh

Dịch truyền tĩnh mạch: tinh bột hydroxyethyl (HES)

Mặc dù tỷ lệ phản ứng phản vệ đáng kể liên quan đến HES, dường như là thấp, một số phản ứng phản vệ đã được báo cáo

Thể dục và tuổi thọ: bài tập quá nhiều có gây hại không?

Thể dục nhịp điệu là thứ mà hầu hết bệnh nhân có thể kiểm soát, và chúng tôi thấy trong nghiên cứu của chúng tôi không có giới hạn về tập thể dục quá nhiều

Dùng paracetamol trong thai kỳ: dẫn đến các vấn đề về hành vi của trẻ

Sử dụng paracetamol trong khi mang thai, có liên quan đến việc tăng điểm số nghiên cứu, chủ yếu là xung quanh sự hiếu động hoặc sự chú ý

Dịch truyền tĩnh mạch: dung dịch keo

Các dung dịch keo, làm tăng áp lực thủy tĩnh huyết tương, và di chuyển hiệu quả chất dịch, từ khoang kẽ đến khoang plasma thiếu

Theo dõi đường huyết ở bệnh nhân Covid-19: phương pháp tiếp cận thực tế

Kết quả đo đường huyết cao không đúng cách dẫn đến sai số tính toán liều insulin gây tử vong có thể xảy ra trong các trường hợp như vậy khi sử dụng máy đo đường huyết dựa trên GDH-PQQ. 

Uống rượu có an toàn khi cho con bú không?

Mặc dù uống trong chừng mực là an toàn, điều quan trọng là phải hiểu cồn trong sữa mẹ bao lâu sau khi uống và có thể làm gì nếu muốn tránh trẻ sơ sinh dùng chung rượu

COVID-19: có thể làm giảm khối lượng chất xám trong não

Một nghiên cứu cho thấy những bệnh nhân COVID-19 cần điều trị oxy có thể tích chất xám ở thùy trán của não thấp hơn so với những bệnh nhân không cần oxy bổ sung.

Thuốc statin làm giảm cholesterol cho mọi người không?

Statin vẫn được khuyến cáo và quy định thường xuyên cho tất cả những người bị bệnh tim đã biết, đối với những người có cholesterol LDL rất cao

Covid-19: tổn thương phổi và tim khi mắc bệnh

Trong các mô hình động vật khác nhau về ALI, chuột loại trực tiếp ACE2 cho thấy tính thấm thành mạch được tăng cường, tăng phù phổi, tích tụ bạch cầu trung tính và chức năng phổi xấu đi rõ rệt so với chuột đối chứng kiểu hoang dã.

Phòng tránh thai: những điều cần biết

Những phụ nữ có bạn tình nam nên cân nhắc việc ngừa thai nếu họ không quan tâm đến việc mang thai

Covid-19: những bệnh nhân đặc biệt

Các nghiên cứu thuần tập nhỏ cũng gợi ý rằng kết quả ở bệnh nhân nhiễm HIV phần lớn tương tự như kết quả thấy ở dân số chung, mặc dù nhiễm HIV có liên quan đến COVID-19 nghiêm trọng hơn trong một số nghiên cứu quan sát lớn.

Tiêm chủng Covid-19: các kháng thể có hiệu quả chống lại biến thể delta

Phát hiện được công bố ngày 16 tháng 8 trên tạp chí Immunity, giúp giải thích tại sao những người được tiêm chủng phần lớn đã thoát khỏi tình trạng tồi tệ nhất của đợt tăng lây nhiễm biến thể delta.

Bệnh loạn dưỡng cơ (Muscular dystrophy)

Loạn dưỡng cơ thể mặt-vai-cánh tay xuất hiện ở thanh thiếu niên và gây nên tình trạng suy yếu diễn tiến ở các cơ mặt và một số cơ ở hai tay cánh tay và hai chân.