Khám lâm sàng vú: ý nghĩa kết quả thăm khám

2019-06-12 09:43 AM
Khám lâm sàng vú được sử dụng cùng với chụp quang tuyến vú để kiểm tra phụ nữ bị ung thư vú, cũng được sử dụng để kiểm tra các vấn đề khác về vú

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Ung thư vú là loại ung thư phổ biến nhất ở phụ nữ. Ung thư vú cũng có thể xảy ra ở nam giới, nhưng nó không phải là phổ biến. Các xét nghiệm và phương pháp điều trị ung thư vú khác nhau tùy theo từng người và dựa trên hoàn cảnh cá nhân. Một số yếu tố như tuổi tác, tiền sử gia đình hoặc chẩn đoán ung thư vú trước đây có thể làm tăng nguy cơ phát triển ung thư vú.

Một số phương pháp sàng lọc, bao gồm chụp quang tuyến vú ở phụ nữ, có thể giúp tìm và chẩn đoán ung thư vú. Quyết định chụp X quang tuyến vú hoặc sử dụng bất kỳ phương pháp sàng lọc nào khác có thể là một quyết định khó khăn đối với một số phụ nữ. Mặc dù sàng lọc ung thư vú thường được khuyến nghị, nhưng nó không bắt buộc. Nói chuyện với nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe để biết thông tin về cách kiểm tra, sự thật và huyền thoại về các xét nghiệm sàng lọc, cách duy trì sức khỏe vú và để được giúp đưa ra quyết định sáng suốt.

Nhận định chung

Khám lâm sàng vú (CBE) là kiểm tra thể chất vú được thực hiện bởi một chuyên gia y tế. Khám lâm sàng vú được sử dụng cùng với chụp quang tuyến vú để kiểm tra phụ nữ bị ung thư vú. Khám lâm sàng vú cũng được sử dụng để kiểm tra các vấn đề về vú khác.

Khám lâm sàng vú có thể là một phần của kiểm tra thường xuyên. Nói chuyện với chuyên gia sức khỏe về tần suất cần khám vú.

Phụ nữ có cấy ghép vú cũng nên đi khám lâm sàng thường xuyên.

Chỉ định khám lâm sàng vú

Khám lâm sàng vú được thực hiện để:

Tìm một khối u hoặc thay đổi trong vú có thể có nghĩa là một vấn đề nghiêm trọng hiện có, chẳng hạn như ung thư vú.

Kiểm tra các vấn đề về vú khác có thể cần điều trị nhiều hơn, chẳng hạn như viêm vú hoặc u xơ tử cung.

Chuẩn bị khám lâm sàng vú

Nói với chuyên gia sức khỏe nếu:

Có một khối u mới hoặc thay đổi trong ngực. Điều này bao gồm một sự thay đổi trong cách nhìn núm vú hoặc nếu có bất kỳ dịch tiết núm vú. Một số phụ nữ có núm vú chìm vào vú, được gọi là núm vú đảo ngược. Đối với những phụ nữ này, điều này là bình thường. Nhưng nếu không có núm vú đảo ngược từ trước và nhận thấy sự thay đổi nơi núm vú bị đảo ngược, hãy nói với bác sĩ.

Bị đau ở một bên vú, đặc biệt nếu cơn đau không liên quan đến việc có kinh nguyệt.

Đang hoặc có thể mang thai.

Đang cho con bú.

Có cấy ghép vú.

Đã sinh thiết vú.

Đã mãn kinh.

Đang dùng liệu pháp thay thế hormone.

Có tiền sử cá nhân hoặc gia đình bị ung thư vú.

Có thể khám từ 1 đến 2 tuần sau khi kỳ kinh nguyệt kết thúc, nếu đang có kinh nguyệt, ngực có khả năng sưng đau tại thời điểm đó.

Nói chuyện với chuyên gia y tế về bất kỳ mối quan tâm nào về nhu cầu xét nghiệm, rủi ro của nó, cách thực hiện hoặc kết quả có thể có ý nghĩa gì.

Thực hiện khám lâm sàng vú

Khám lâm sàng vú được thực hiện bởi một chuyên gia y tế. Sẽ cần phải cởi quần áo trên thắt lưng. Sẽ được mặc một chiếc áo choàng trong khi khám.

Đầu tiên, chuyên gia y tế sẽ hỏi những câu hỏi về bất kỳ vấn đề nào có thể gặp phải, tiền sử bệnh và các yếu tố nguy cơ ung thư vú. Nói chuyện với chuyên gia sức khỏe về bất kỳ khu vực nào của bộ ngực mà có thể quan tâm.

Chuyên gia y tế sau đó sẽ kiểm tra từng vùng vú, nách và vùng xương đòn xem có thay đổi kích thước vú, thay đổi da hay có dấu hiệu tổn thương hoặc nhiễm trùng, như bầm tím hoặc đỏ. Có thể được yêu cầu nâng hai cánh tay qua đầu, đặt tay lên hông hoặc nghiêng về phía trước và ấn hai bàn tay vào nhau để siết chặt cơ bên dưới mỗi vú trong phần khám này. Cũng có thể nằm thẳng trên bàn và đưa cánh tay ra sau đầu trong khi chuyên gia sức khỏe kiểm tra mô vú.

Chuyên gia sức khỏe sẽ sờ nắn từng vú, bất kỳ khu vực bất thường hoặc đau hoặc một khối u. Một khối u chiếm ưu thế ở vú là bất kỳ khối u nào mới, lớn hơn, cứng hơn hoặc khác biệt so với các khối u khác hoặc phần còn lại của mô vú.

Chuyên gia sức khỏe sẽ nhẹ nhàng ấn vào các mô vú từ khoảng 2,5 cm (1 in), bên dưới vú lên đến xương đòn. Cũng sẽ kiểm tra hạch bạch huyết vùng nách và cổ. Chuyên gia sức khỏe có thể sẽ ấn nhẹ vào núm vú để kiểm tra xem có bất kỳ dịch tiết nào không.

Sau khi kiểm tra, chuyên gia y tế có thể dạy cách tự kiểm tra vú và giúp thực hành việc đó.

Cảm thấy khi khám lâm sàng vú

Khám lâm sàng vú thông thường không gây ra bất kỳ sự khó chịu nào trừ khi ngực viêm.

Rủi ro của khám lâm sàng vú

Không có rủi ro trong việc kiểm tra lâm sàng vú.

Ý nghĩa kết quả thăm khám

Khám lâm sàng vú (CBE) là kiểm tra thể chất vú được thực hiện bởi một chuyên gia y tế. Kết quả khám lâm sàng vú có thể bao gồm những điều sau đây.

Bình thường

Núm vú, mô vú và các khu vực xung quanh vú trông bình thường và có kích thước và hình dạng bình thường. Một vú có thể lớn hơn một chút so với bên kia.

Một vùng nhỏ của mô cứng có thể có ở đường cong dưới của vú dưới núm vú.

Đau hoặc cục xảy ra ở cả hai vú là bình thường đối với nhiều phụ nữ. Nhiều phụ nữ có cục hoặc cứng ở cả hai vú trong chu kỳ kinh nguyệt.

Chất dịch trong suốt hoặc có màu trắng đục (galactorrorr) có thể xuất hiện khi núm vú bị bóp. Điều này có thể được gây ra bởi kích thích vú, hormone hoặc một số nguyên nhân bình thường khác.

Một vú có thể có nhiều mô tuyến (cục) hơn so với vú còn lại, đặc biệt là ở góc phần tư phía trên của vú.

Bất thường

Một khối u chắc chắn hoặc khu vực cứng lên có thể có ở một trong các vú.

Thay đổi màu sắc hoặc cảm giác của vú hoặc núm vú có thể có mặt. Điều này có thể bao gồm nếp nhăn, lúm đồng tiền, dày lên, hoặc nhăn nhúm hoặc một khu vực cảm thấy sần sùi, chuỗi hoặc dày.

Núm vú có thể chìm vào vú. Phát ban đỏ, có vảy hoặc đau có thể được tìm thấy trên núm vú.

Đỏ hoặc ấm trên một cục đau hoặc trên toàn bộ vú có thể có mặt. Điều này có thể được gây ra bởi nhiễm trùng (áp xe hoặc viêm vú) hoặc ung thư.

Chất dịch có máu hoặc màu trắng đục (galactorrorr) có thể xảy ra mà không có sự kích thích (tiết dịch núm vú tự phát).

Khám lâm sàng vú bình thường không có nghĩa là không có ung thư vú. Tùy thuộc vào độ tuổi và tiền sử ung thư vú cá nhân và gia đình, chuyên gia y tế có thể thực hiện các xét nghiệm khác, chẳng hạn như chụp quang tuyến vú.

Nếu một vấn đề về vú được tìm thấy, bước tiếp theo phụ thuộc vào từng vấn đề.

Đau vú theo chu kỳ, thay đổi u xơ hoặc u nang có thể được kiểm tra lại để xem liệu chúng có thay đổi hoặc tự biến mất. Các u nang cũng có thể được kiểm tra bằng siêu âm hoặc dẫn lưu bằng kim (hút) để đảm bảo chúng là u nang và giúp giảm đau.

Chụp quang tuyến vú, chụp cộng hưởng từ (MRI), hoặc siêu âm có thể cần thiết nếu một khối u được tìm thấy. Mô vú có thể được lấy ra bằng kim (chọc hút kim hoặc sinh thiết lõi) hoặc thông qua một vết cắt nhỏ (sinh thiết) để được kiểm tra dưới kính hiển vi.

Tiết dịch núm vú, đặc biệt là nếu nó tự phát hoặc có máu, có thể được xem dưới kính hiển vi kiểm tra các tế bào bất thường.

Yếu tố ảnh hưởng đến khám lâm sàng vú

Những lý do có thể không thể khám lâm sàng hoặc tại sao kết quả có thể không hữu ích bao gồm:

Chu kỳ kinh nguyệt. Những thay đổi trong cơ thể xảy ra trong chu kỳ kinh nguyệt có thể làm cho mô vú cảm thấy khác hoặc trông khác đi.

Có khối u xơ. Các khối u xơ làm cho việc kiểm tra lâm sàng vú khó thực hiện vì nhiều khối u có trong vú.

Điều cần biết thêm

Nhiều phụ nữ thường bị đau vú trong kỳ kinh của họ.

Bài viết cùng chuyên mục

Đo nhịp tim: ý nghĩa lâm sàng kết quả kiểm tra

Kiểm tra nhịp tim bằng cách, đếm nhịp đập trong một khoảng thời gian đã đặt, và nhân số đó để có được số nhịp mỗi phút

Chụp cắt lớp vi tính (CT Angiogram) hệ tim mạch: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Trong khi chụp CT, một loại thuốc nhuộm đặc biệt, chất tương phản được đưa vào trong tĩnh mạch cánh tay hoặc bàn tay để làm cho các mạch máu dễ nhìn thấy hơn

X quang bụng: ý nghĩa lâm sàng hình ảnh x quang

X quang bụng có thể là một trong những kỹ thuật cận lâm sàng đầu tiên được thực hiện để tìm ra nguyên nhân đau bụng, trướng, buồn nôn hoặc nôn

Chụp động mạch đầu và cổ: ý nghĩa lâm sàng chỉ số kết quả

Tìm kiếm sự tắc nghẽn hoặc thu hẹp các động mạch ở cổ mang máu lên não, xem có cần phải làm thủ thuật để mở động mạch bị hẹp hoặc bị chặn để tăng lưu lượng máu hay không

Papillomavirus (HPV): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Mặc dù HPV được tìm thấy ở cả nam và nữ, nhưng xét nghiệm này không được sử dụng trên nam giới, sử dụng để chỉ phát hiện các loại HPV có nguy cơ cao

Khám kiểm tra tai: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Trong quá trình kiểm tra tai, dụng cụ gọi là ống soi tai được sử dụng để nhìn vào, ống soi tai là một công cụ cầm tay với ánh sáng và ống kính phóng

Chọc ối: chỉ định và ý nghĩa lâm sàng

Xét nghiệm này có thể được thực hiện trong khoảng từ tuần 15 đến 20 để xem xét gen của em bé, nó cũng có thể được sử dụng sau này trong thai kỳ để xem em bé đang như thế nào.

Xét nghiệm dung nạp glucose (đường máu)

Sau khi uống dung dịch glucose, có thể cần phải ở lại phòng của bác sĩ hoặc phòng xét nghiệm trong khi chờ đợi kiểm tra mức độ đường trong máu

Điện não đồ (electroencephalogram, EEG)

EEG là một trong các xét nghiệm chẩn đoán chính động kinh. Điện não đồ cũng có thể đóng một vai trò quan trọng trong chẩn đoán các rối loạn não bộ khác.

Sinh thiết xương: ý nghĩa lâm sàng kết quả sinh thiết

Sinh thiết xương có thể được lấy từ bất kỳ xương nào trong cơ thể, dễ dàng nhất để lấy các mẫu sinh thiết từ xương gần bề mặt da, cách xa bất kỳ cơ quan nội tạng hoặc mạch máu lớn

Sinh thiết vú: ý nghĩa lâm sàng kết quả sinh thiết

Sinh thiết vú kiểm tra xem một khối u vú hoặc khu vực đáng ngờ nhìn thấy trên nhũ ảnh là ung thư, ác tính hoặc không ung thư, lành tính

Xét nghiệm đánh giá hệ thống đông máu cầm máu

Bình thường, máu lưu thông trong lòng mạch ở trạng thái lỏng, không bị đông nhờ có sự cân bằng giữa hệ thống đông máu và ức chế đông máu

Kiểm tra thực quản: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Kiểm tra thực quản có thể kiểm tra các cơ trong ống thực quản hoạt động như thế nào, độ mạnh và độ pH, hàm lượng axit của ống thực quản

Nuôi cấy đờm: ý nghĩa lâm sàng chỉ số kết quả

Nuôi cấy đờm, là xét nghiệm để tìm vi khuẩn, hoặc nấm, một số loại phát triển nhanh chóng trong nuôi cấy, và một số loại phát triển chậm

Chọc hút xoang viêm: xác định vi khuẩn, vi rút, hoặc nấm

Các tế bào lấy từ mẫu, có thể được nghiên cứu dưới kính hiển vi, khoang xoang sau đó thường được rửa bằng dung dịch muối

Soi cổ tử cung

Nhiều phụ nữ cảm thấy lo âu trước khi kỳ thi soi cổ tử cung của họ. Biết những gì mong đợi trong quá trình soi cổ tử cung có thể giúp cảm thấy thoải mái hơn.

Xét nghiệm Ferritin chẩn đoán thiếu máu thiếu sắt

Nếu mẫu máu đang được thử nghiệm chỉ dành cho ferritin, có thể ăn uống bình thường trước khi thử nghiệm. Nếu mẫu máu sẽ được sử dụng cho các xét nghiệm bổ sung

Thử fibronectin khi mang thai

Kiểm tra fibronectin của bào thai được sử dụng để loại trừ sinh non. Nó thường không hữu ích cho phụ nữ có nguy cơ sinh non thấp, nhưng nó có thể cung cấp thông tin có giá trị

Kiểm tra huyết áp tại nhà: ý nghĩa lâm sàng chỉ số huyết áp

Trước khi đo huyết áp, không ăn, hút thuốc hoặc tập thể dục trong ít nhất 30 phút trước khi bị huyết áp, và không sử dụng bất kỳ loại thuốc nào có thể làm tăng huyết áp

Xạ hình gan và lá lách: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Chất đánh dấu phóng xạ được sử dụng trong thủ thuật này có thể vào sữa mẹ, không cho con bú trong 2 ngày sau khi xạ hình gan và lá lách

Sinh thiết tủy xương và hút tủy

Sinh thiết tủy xương và hút tủy cung cấp khác nhau, nhưng bổ sung, thông tin về tế bào tủy xương. Hai thủ tục này thường cùng nhau, trong một số trường hợp, có thể chỉ cần hút tủy.

Chọc hút tủy xương và sinh thiết tủy: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Chọc hút tủy xương và sinh thiết tủy loại bỏ xương với tủy bên trong để xem dưới kính hiển vi, chọc hút dịch thường được thực hiện trước, và sau đó là sinh thiết

Xạ hình tim: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Thủ thuật này có các tên khác, nghiên cứu lưu lượng tim, quét hạt nhân tim, quét lần đầu và quét MUGA, thủ thuật này có thể được thực hiện theo những cách hơi khác nhau

Sàng lọc ung thư phổi: CT scan liều thấp

Không cần sàng lọc ung thư phổi thường xuyên, chỉ được khuyến nghị cho những người từ 55 đến 74 tuổi, hoặc có tiền sử hút thuốc ít nhất 30 năm

Nuôi cấy nước tiểu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Nuôi cấy nước tiểu, trong giai đoạn đầu của nhiễm trùng đường tiết niệu, có thể kém chính xác hơn, so với sau khi nhiễm trùng được thiết lập