Khám lâm sàng vú: ý nghĩa kết quả thăm khám

2019-06-12 09:43 AM
Khám lâm sàng vú được sử dụng cùng với chụp quang tuyến vú để kiểm tra phụ nữ bị ung thư vú, cũng được sử dụng để kiểm tra các vấn đề khác về vú

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Ung thư vú là loại ung thư phổ biến nhất ở phụ nữ. Ung thư vú cũng có thể xảy ra ở nam giới, nhưng nó không phải là phổ biến. Các xét nghiệm và phương pháp điều trị ung thư vú khác nhau tùy theo từng người và dựa trên hoàn cảnh cá nhân. Một số yếu tố như tuổi tác, tiền sử gia đình hoặc chẩn đoán ung thư vú trước đây có thể làm tăng nguy cơ phát triển ung thư vú.

Một số phương pháp sàng lọc, bao gồm chụp quang tuyến vú ở phụ nữ, có thể giúp tìm và chẩn đoán ung thư vú. Quyết định chụp X quang tuyến vú hoặc sử dụng bất kỳ phương pháp sàng lọc nào khác có thể là một quyết định khó khăn đối với một số phụ nữ. Mặc dù sàng lọc ung thư vú thường được khuyến nghị, nhưng nó không bắt buộc. Nói chuyện với nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe để biết thông tin về cách kiểm tra, sự thật và huyền thoại về các xét nghiệm sàng lọc, cách duy trì sức khỏe vú và để được giúp đưa ra quyết định sáng suốt.

Nhận định chung

Khám lâm sàng vú (CBE) là kiểm tra thể chất vú được thực hiện bởi một chuyên gia y tế. Khám lâm sàng vú được sử dụng cùng với chụp quang tuyến vú để kiểm tra phụ nữ bị ung thư vú. Khám lâm sàng vú cũng được sử dụng để kiểm tra các vấn đề về vú khác.

Khám lâm sàng vú có thể là một phần của kiểm tra thường xuyên. Nói chuyện với chuyên gia sức khỏe về tần suất cần khám vú.

Phụ nữ có cấy ghép vú cũng nên đi khám lâm sàng thường xuyên.

Chỉ định khám lâm sàng vú

Khám lâm sàng vú được thực hiện để:

Tìm một khối u hoặc thay đổi trong vú có thể có nghĩa là một vấn đề nghiêm trọng hiện có, chẳng hạn như ung thư vú.

Kiểm tra các vấn đề về vú khác có thể cần điều trị nhiều hơn, chẳng hạn như viêm vú hoặc u xơ tử cung.

Chuẩn bị khám lâm sàng vú

Nói với chuyên gia sức khỏe nếu:

Có một khối u mới hoặc thay đổi trong ngực. Điều này bao gồm một sự thay đổi trong cách nhìn núm vú hoặc nếu có bất kỳ dịch tiết núm vú. Một số phụ nữ có núm vú chìm vào vú, được gọi là núm vú đảo ngược. Đối với những phụ nữ này, điều này là bình thường. Nhưng nếu không có núm vú đảo ngược từ trước và nhận thấy sự thay đổi nơi núm vú bị đảo ngược, hãy nói với bác sĩ.

Bị đau ở một bên vú, đặc biệt nếu cơn đau không liên quan đến việc có kinh nguyệt.

Đang hoặc có thể mang thai.

Đang cho con bú.

Có cấy ghép vú.

Đã sinh thiết vú.

Đã mãn kinh.

Đang dùng liệu pháp thay thế hormone.

Có tiền sử cá nhân hoặc gia đình bị ung thư vú.

Có thể khám từ 1 đến 2 tuần sau khi kỳ kinh nguyệt kết thúc, nếu đang có kinh nguyệt, ngực có khả năng sưng đau tại thời điểm đó.

Nói chuyện với chuyên gia y tế về bất kỳ mối quan tâm nào về nhu cầu xét nghiệm, rủi ro của nó, cách thực hiện hoặc kết quả có thể có ý nghĩa gì.

Thực hiện khám lâm sàng vú

Khám lâm sàng vú được thực hiện bởi một chuyên gia y tế. Sẽ cần phải cởi quần áo trên thắt lưng. Sẽ được mặc một chiếc áo choàng trong khi khám.

Đầu tiên, chuyên gia y tế sẽ hỏi những câu hỏi về bất kỳ vấn đề nào có thể gặp phải, tiền sử bệnh và các yếu tố nguy cơ ung thư vú. Nói chuyện với chuyên gia sức khỏe về bất kỳ khu vực nào của bộ ngực mà có thể quan tâm.

Chuyên gia y tế sau đó sẽ kiểm tra từng vùng vú, nách và vùng xương đòn xem có thay đổi kích thước vú, thay đổi da hay có dấu hiệu tổn thương hoặc nhiễm trùng, như bầm tím hoặc đỏ. Có thể được yêu cầu nâng hai cánh tay qua đầu, đặt tay lên hông hoặc nghiêng về phía trước và ấn hai bàn tay vào nhau để siết chặt cơ bên dưới mỗi vú trong phần khám này. Cũng có thể nằm thẳng trên bàn và đưa cánh tay ra sau đầu trong khi chuyên gia sức khỏe kiểm tra mô vú.

Chuyên gia sức khỏe sẽ sờ nắn từng vú, bất kỳ khu vực bất thường hoặc đau hoặc một khối u. Một khối u chiếm ưu thế ở vú là bất kỳ khối u nào mới, lớn hơn, cứng hơn hoặc khác biệt so với các khối u khác hoặc phần còn lại của mô vú.

Chuyên gia sức khỏe sẽ nhẹ nhàng ấn vào các mô vú từ khoảng 2,5 cm (1 in), bên dưới vú lên đến xương đòn. Cũng sẽ kiểm tra hạch bạch huyết vùng nách và cổ. Chuyên gia sức khỏe có thể sẽ ấn nhẹ vào núm vú để kiểm tra xem có bất kỳ dịch tiết nào không.

Sau khi kiểm tra, chuyên gia y tế có thể dạy cách tự kiểm tra vú và giúp thực hành việc đó.

Cảm thấy khi khám lâm sàng vú

Khám lâm sàng vú thông thường không gây ra bất kỳ sự khó chịu nào trừ khi ngực viêm.

Rủi ro của khám lâm sàng vú

Không có rủi ro trong việc kiểm tra lâm sàng vú.

Ý nghĩa kết quả thăm khám

Khám lâm sàng vú (CBE) là kiểm tra thể chất vú được thực hiện bởi một chuyên gia y tế. Kết quả khám lâm sàng vú có thể bao gồm những điều sau đây.

Bình thường

Núm vú, mô vú và các khu vực xung quanh vú trông bình thường và có kích thước và hình dạng bình thường. Một vú có thể lớn hơn một chút so với bên kia.

Một vùng nhỏ của mô cứng có thể có ở đường cong dưới của vú dưới núm vú.

Đau hoặc cục xảy ra ở cả hai vú là bình thường đối với nhiều phụ nữ. Nhiều phụ nữ có cục hoặc cứng ở cả hai vú trong chu kỳ kinh nguyệt.

Chất dịch trong suốt hoặc có màu trắng đục (galactorrorr) có thể xuất hiện khi núm vú bị bóp. Điều này có thể được gây ra bởi kích thích vú, hormone hoặc một số nguyên nhân bình thường khác.

Một vú có thể có nhiều mô tuyến (cục) hơn so với vú còn lại, đặc biệt là ở góc phần tư phía trên của vú.

Bất thường

Một khối u chắc chắn hoặc khu vực cứng lên có thể có ở một trong các vú.

Thay đổi màu sắc hoặc cảm giác của vú hoặc núm vú có thể có mặt. Điều này có thể bao gồm nếp nhăn, lúm đồng tiền, dày lên, hoặc nhăn nhúm hoặc một khu vực cảm thấy sần sùi, chuỗi hoặc dày.

Núm vú có thể chìm vào vú. Phát ban đỏ, có vảy hoặc đau có thể được tìm thấy trên núm vú.

Đỏ hoặc ấm trên một cục đau hoặc trên toàn bộ vú có thể có mặt. Điều này có thể được gây ra bởi nhiễm trùng (áp xe hoặc viêm vú) hoặc ung thư.

Chất dịch có máu hoặc màu trắng đục (galactorrorr) có thể xảy ra mà không có sự kích thích (tiết dịch núm vú tự phát).

Khám lâm sàng vú bình thường không có nghĩa là không có ung thư vú. Tùy thuộc vào độ tuổi và tiền sử ung thư vú cá nhân và gia đình, chuyên gia y tế có thể thực hiện các xét nghiệm khác, chẳng hạn như chụp quang tuyến vú.

Nếu một vấn đề về vú được tìm thấy, bước tiếp theo phụ thuộc vào từng vấn đề.

Đau vú theo chu kỳ, thay đổi u xơ hoặc u nang có thể được kiểm tra lại để xem liệu chúng có thay đổi hoặc tự biến mất. Các u nang cũng có thể được kiểm tra bằng siêu âm hoặc dẫn lưu bằng kim (hút) để đảm bảo chúng là u nang và giúp giảm đau.

Chụp quang tuyến vú, chụp cộng hưởng từ (MRI), hoặc siêu âm có thể cần thiết nếu một khối u được tìm thấy. Mô vú có thể được lấy ra bằng kim (chọc hút kim hoặc sinh thiết lõi) hoặc thông qua một vết cắt nhỏ (sinh thiết) để được kiểm tra dưới kính hiển vi.

Tiết dịch núm vú, đặc biệt là nếu nó tự phát hoặc có máu, có thể được xem dưới kính hiển vi kiểm tra các tế bào bất thường.

Yếu tố ảnh hưởng đến khám lâm sàng vú

Những lý do có thể không thể khám lâm sàng hoặc tại sao kết quả có thể không hữu ích bao gồm:

Chu kỳ kinh nguyệt. Những thay đổi trong cơ thể xảy ra trong chu kỳ kinh nguyệt có thể làm cho mô vú cảm thấy khác hoặc trông khác đi.

Có khối u xơ. Các khối u xơ làm cho việc kiểm tra lâm sàng vú khó thực hiện vì nhiều khối u có trong vú.

Điều cần biết thêm

Nhiều phụ nữ thường bị đau vú trong kỳ kinh của họ.

Bài viết cùng chuyên mục

Khám kiểm tra tai: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Trong quá trình kiểm tra tai, dụng cụ gọi là ống soi tai được sử dụng để nhìn vào, ống soi tai là một công cụ cầm tay với ánh sáng và ống kính phóng

Tế bào học đờm: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Tế bào học đờm, có thể được thực hiện để giúp phát hiện một số tình trạng phổi không phải ung thư, cũng có thể được thực hiện khi nghi ngờ ung thư phổi

Xạ hình thận: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Các loại xạ hình thận bao gồm xem cách máu chảy và qua thận, hình dạng và kích thước của thận, nước tiểu được tạo ra và chảy ra khỏi thận

Nghiên cứu điện sinh lý: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Trong thủ thuật này, bác sĩ sẽ chèn một hoặc nhiều ống thông vào tĩnh mạch, điển hình là ở háng hoặc cổ, sau đó, luồn những ống thông này vào tim

Xạ hình tưới máu tim: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Trong quá trình xạ hình tưới máu tim, ảnh chụp ảnh tim sau khi thuốc đánh dấu phóng xạ được truyền qua tĩnh mạch, chất đánh dấu đi qua máu và vào cơ tim

Đo áp lực bàng quang: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Trong quá trình đo áp lực bàng quang, bàng quang chứa đầy nước để đo khả năng giữ và đẩy nước ra, thuốc cũng có thể được chỉ định để xem liệu bàng quang co lại

Nuôi cấy phân: ý nghĩa lâm sàng kết quả nuôi cấy

Loại vi trùng có thể được xác định, bằng kính hiển vi, hoặc xét nghiệm hóa học, xét nghiệm khác để tìm ra loại thuốc phù hợp, để điều trị

Chụp đại trực tràng với thuốc xổ Barium: ý nghĩa lâm sàng kết quả

Viêm loét đại tràng và bệnh Crohn, chụp đại trực tràng với thuốc xổ Barium cũng có thể được sử dụng để theo dõi tiến trình của những bệnh này

Đọc kết quả khí máu

Khí máu là một xét nghiệm có giá trị, cung cấp nhiều thông tin cho các bác sỹ, đặc biệt là các bác sỹ làm việc tại các khoa Điều trị Tích cực về tình trạng toan kiềm.

Nội soi đường mật ngược dòng (ERCP): ý nghĩa lâm sàng chỉ số kết quả

Nội soi đường mật ngược dòng có thể điều trị một số vấn đề, trong một số trường hợp, bác sĩ có thể lấy một mẫu mô, kiểm tra các vấn đề, loại bỏ sỏi mật

Sinh thiết tủy xương và hút tủy

Sinh thiết tủy xương và hút tủy cung cấp khác nhau, nhưng bổ sung, thông tin về tế bào tủy xương. Hai thủ tục này thường cùng nhau, trong một số trường hợp, có thể chỉ cần hút tủy.

Chụp cắt lớp vi tính (CT) cơ thể: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Chụp CT có thể được sử dụng để nghiên cứu tất cả các bộ phận của cơ thể, chẳng hạn như ngực, bụng, xương chậu hoặc cánh tay hoặc chân

Xét nghiệm thâm nhập tinh trùng: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Xét nghiệm thâm nhập tinh trùng bình thường, và phân tích tinh dịch bình thường, có nghĩa là tinh trùng có chất lượng tốt để thụ tinh

Chụp động mạch đầu và cổ: ý nghĩa lâm sàng chỉ số kết quả

Tìm kiếm sự tắc nghẽn hoặc thu hẹp các động mạch ở cổ mang máu lên não, xem có cần phải làm thủ thuật để mở động mạch bị hẹp hoặc bị chặn để tăng lưu lượng máu hay không

Siêu âm sọ: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Siêu âm sọ được thực hiện trên trẻ sơ sinh trước khi xương sọ hợp nhất cùng nhau, hoặc nó có thể được thực hiện trên người lớn sau khi hộp sọ đã được mở bằng phẫu thuật

Sinh thiết phổi: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Sinh thiết phổi được thực hiện để chẩn đoán sarcoidosis hoặc xơ phổi, trong một số ít trường hợp, sinh thiết phổi cho viêm phổi nặng

Xạ hình túi mật: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Trong quá trình xạ hình túi mật, chất đánh dấu phóng xạ được đưa vào tĩnh mạch ở cánh tay, gan loại bỏ chất đánh dấu ra khỏi máu và thêm nó vào mật

Kiểm tra thính giác: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Kiểm tra thính giác giúp xác định loại mất thính lực, bằng cách đo khả năng nghe âm thanh do không khí, và âm thanh truyền qua xương

Chụp x quang khớp có cản quang: ý nghĩa lâm sàng chỉ số kết quả

Chụp x quang khớp có cản quang có thể hữu ích hơn so với X quang thông thường vì nó cho thấy bề mặt của các mô mềm lót khớp cũng như xương khớp

Sinh thiết gan: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Sinh thiết gan, có thể được thực hiện khi xét nghiệm máu thấy gan bất thường, nó có thể được thực hiện khi chụp X quang, siêu âm hoặc CT cho thấy có vấn đề với gan

Đặt ống thông tim

Thông thường, sẽ tỉnh táo trong quá trình đặt ống thông tim, nhưng cho thuốc để giúp thư giãn. Thời gian phục hồi cho thông tim là nhanh chóng, và có một ít nguy cơ biến chứng.

Chụp động mạch: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Chụp động mạch thông thường có thể nhìn vào các động mạch gần tim, phổi, não, đầu và cổ, chân hoặc cánh tay và động mạch chủ.

Phết tế bào âm đạo: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Phết tế bào âm đạo, được thực hiện, để tìm ra nguyên nhân gây ngứa âm đạo, nóng rát, phát ban, mùi hoặc tiết dịch

Xét nghiệm gen Hemochromatosis (HFE Test): ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Xét nghiệm gen Hemochromatosis được sử dụng để tìm hiểu xem một người có tăng nguy cơ mắc bệnh hemochromatosis hay không

X quang ngực: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Thông thường hai bức ảnh được chụp, từ phía sau ngực và phía bên, trong trường hợp khẩn cấp khi chỉ chụp một bức ảnh X quang, chế độ xem trước thường được thực hiện