- Trang chủ
- Xét nghiệm
- Các chỉ số xét nghiệm và ý nghĩa
- Xét nghiệm chức năng gan: đánh giá bệnh gan hoặc tình trạng sản xuất protein
Xét nghiệm chức năng gan: đánh giá bệnh gan hoặc tình trạng sản xuất protein
Biên tập viên: Trần Tiến Phong
Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương
Nhận định chung
Xét nghiệm chức năng gan là xét nghiệm máu được sử dụng để giúp chẩn đoán và theo dõi bệnh gan hoặc tổn thương. Các xét nghiệm đo lường mức của một số enzyme và protein trong máu.
Một số xét nghiệm đo mức độ gan hoạt động bình thường trong việc sản xuất protein và làm sạch bilirubin, một sản phẩm thải của máu. Các xét nghiệm chức năng gan khác đo các enzym mà tế bào gan sản xuất để đáp ứng với tổn thương hoặc bệnh tật.
Kết quả xét nghiệm chức năng gan bất thường không phải lúc nào cũng chỉ ra bệnh gan. Bác sĩ sẽ giải thích kết quả và ý nghĩa của chúng.
Tại sao nó được thực hiện
Xét nghiệm chức năng gan có thể được sử dụng để:
Đánh giá tình trạng nhiễm trùng gan, chẳng hạn như viêm gan.
Theo dõi sự tiến triển của một căn bệnh, chẳng hạn như viêm gan do virus hoặc do rượu và xác định xem liệu cách điều trị có hiệu quả hay không.
Đo mức độ nghiêm trọng của bệnh, đặc biệt là xơ gan.
Theo dõi các tác dụng phụ của thuốc.
Xét nghiệm chức năng gan kiểm tra mức của một số enzyme và protein trong máu. Mức độ cao hơn hoặc thấp hơn bình thường có thể cho thấy vấn đề về gan. Một số xét nghiệm chức năng gan thông thường bao gồm:
Alanine transaminase (ALT). ALT là một loại enzyme được tìm thấy trong gan giúp cơ thể chuyển hóa protein. Khi gan bị tổn thương, ALT được giải phóng vào máu và mức tăng.
Aspartate transaminase (AST). AST là một loại enzyme giúp chuyển hóa alanine, một axit amin. Giống như ALT, AST thường có trong máu ở mức thấp. Sự gia tăng nồng độ AST có thể cho thấy tổn thương gan hoặc bệnh tật hoặc tổn thương cơ bắp.
Phosphatase kiềm (ALP). ALP là một loại enzyme trong gan, ống dẫn mật và xương. Mức ALP cao hơn bình thường có thể cho thấy tổn thương gan hoặc bệnh tật, chẳng hạn như ống mật bị tắc hoặc một số bệnh về xương.
Albumin và protein toàn phần. Albumin là một trong nhiều protein được tạo ra trong gan. Cơ thể cần những protein này để chống nhiễm trùng và thực hiện các chức năng khác. Hàm lượng albumin và protein toàn phần thấp hơn bình thường có thể cho thấy tổn thương gan hoặc bệnh tật.
Bilirubin. Bilirubin là một chất được sản xuất trong sự phân hủy bình thường của các tế bào hồng cầu. Bilirubin đi qua gan và bài tiết trong phân. Nồng độ bilirubin cao (vàng da) có thể cho thấy tổn thương gan hoặc bệnh hoặc một số loại thiếu máu nhất định.
Gamma-glutamyltransferase (GGT). GGT là một loại enzyme trong máu. Nồng độ cao hơn bình thường có thể biểu hiện tổn thương gan hoặc mật.
L-lactate dehydrogenase (LD). LD là một loại enzyme được tìm thấy trong gan. Nồng độ cao có thể biểu hiện tổn thương gan nhưng có thể tăng lên ở nhiều chứng rối loạn khác.
Thời gian prothrombin (PT). PT là thời gian để máu đông lại. Tăng PT có thể biểu hiện tổn thương gan nhưng cũng có thể tăng nếu đang dùng một số loại thuốc làm loãng máu, chẳng hạn như warfarin.
Rủi ro của xét nghiệm
Mẫu máu cho các xét nghiệm chức năng gan thường được lấy từ tĩnh mạch cánh tay. Nguy cơ chính liên quan đến xét nghiệm máu là đau nhức hoặc bầm tím tại vị trí lấy máu. Hầu hết mọi người không có phản ứng nghiêm trọng khi lấy máu.
Cách chuẩn bị
Một số loại thực phẩm và thuốc có thể ảnh hưởng đến kết quả xét nghiệm chức năng gan. Bác sĩ có thể sẽ yêu cầu tránh ăn thức ăn và uống một số loại thuốc trước khi lấy máu.
Những gì có thể mong đợi
Trong quá trình kiểm tra
Mẫu máu cho các xét nghiệm chức năng gan thường được rút ra thông qua một cây kim nhỏ được đưa vào tĩnh mạch ở phần cánh tay. Kim được gắn vào một ống nhỏ, để lấy máu. Có thể cảm thấy đau nhanh khi kim được đưa vào cánh tay và trải nghiệm một số khó chịu ngắn hạn tại chỗ sau khi kim được lấy ra.
Sau khi lấy máu
Máu sẽ được gửi đến phòng thí nghiệm để phân tích. Nếu phân tích trong phòng thí nghiệm được thực hiện tại chỗ, có thể có kết quả kiểm tra trong vòng vài giờ. Nếu bác sĩ gửi máu đến một phòng xét nghiệm bên ngoài, có thể nhận được kết quả trong vòng vài ngày.
Các kết quả
Kết quả xét nghiệm máu bình thường đối với các xét nghiệm chức năng gan điển hình bao gồm:
ALT. 7 đến 55 đơn vị mỗi lít (U / L).
AST. 8 đến 48 U / L.
ALP. 45 đến 115 U / L.
Albumin. 3,5 đến 5,0 gram mỗi deciliter (g / dL).
Protein toàn phần. 6,3 đến 7,9 g / dL.
Bilirubin. 0,1 đến 1,2 miligram trên mỗi deciliter (mg / dL).
GGT. 9 đến 48 U / L.
LD. 122 đến 222 U / L.
PT. 9,5 đến 13,8 giây.
Những kết quả này là điển hình cho nam giới trưởng thành. Kết quả bình thường khác nhau từ phòng xét nghiệm này đến phòng xét nghiệm khác và có thể hơi khác nhau đối với phụ nữ và trẻ em.
Bác sĩ sẽ sử dụng các kết quả này để giúp chẩn đoán tình trạng hoặc xác định điều trị có thể cần. Nếu đã bị bệnh gan, các xét nghiệm chức năng gan có thể giúp xác định bệnh đang tiến triển như thế nào và đánh giá đáp ứng với điều trị.
Bài viết cùng chuyên mục
Aldosteron: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Aldosteron gây các tác động tại các ống lượn xa, tại đó nó gây tăng tái hấp thu natri và clo đồng thời gây tăng bài xuất kali và ion hydrogen
Tế bào hình liềm: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Cách tốt nhất để kiểm tra gen tế bào hình liềm, hoặc bệnh hồng cầu hình liềm, là xem xét máu, bằng phương pháp gọi là sắc ký lỏng hiệu năng cao
Clo: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Xét nghiệm định lượng nồng độ clo máu thường được đánh giá như một phần của xét nghiệm sàng lọc đối với tình trạng rối loạn nước điện giải
Androstenedion máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Androstenedion được tế bào gan và mô mỡ chuyển thành estron, Estron là một dạng của estrogen với hoạt lực tương đối thấp so với estradiol
Ý nghĩa xét nghiệm dấu ấn ung thư và bệnh xã hội
Giá trị chính của AFP là theo dõi tiến trình bệnh và hiệu quả điều trị K tế bào gan nguyên phát, K tinh hoàn sau điều trị phẫu thuật, xạ trị hoặc hoá trị liệu
Glucose máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Định lượng nồng độ glucose máu sê cho các kết quả khác biệt khi xét nghiệm được thực hiện trên máu toàn phần hay trên huyết tương do các hồng cầu chứa rất ít glucose
Kháng nguyên ung thư 125 (CA 125): ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Thông thường, xét nghiệm CA 125 được sử dụng để kiểm tra mức độ hiệu quả điều trị ung thư buồng trứng hoặc để xem liệu ung thư buồng trứng đã quay trở lại
Cytokin: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Cùng một loại cytokin song nó có thể có các tác động khác biệt nhau trong các tình huống khác nhau, trong khi nhiều loại cytokin khác nhau lại có thể có cùng một tác động
Kháng thể kháng tuyến giáp (antithyroid): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Những xét nghiệm này không phải là xét nghiệm hormone tuyến giáp, nồng độ hormone tuyến giáp cao hay thấp cũng có thể là dấu hiệu của các vấn đề về tuyến giáp
Xét nghiệm đường máu tại nhà: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Xét nghiệm đường huyết tại nhà có thể được sử dụng để theo dõi lượng đường trong máu, nói chuyện với bác sĩ về tần suất kiểm tra lượng đường trong máu
Đo tải lượng virus HIV: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Vì tải lượng virus có thể thay đổi theo từng ngày, nên xu hướng theo thời gian được sử dụng để xác định xem tình trạng nhiễm trùng có trở nên tồi tệ hơn không
Hồng cầu máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Hồng cầu là các tế bào không nhân có dạng giống như một đĩa hai mặt lõm, được sinh ra trong tủy xương và bị phá hủy trong lách
Ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm y học
Bình thường glucose huyết tương khi đói < 6,1 mmol/L, nếu mức độ glucose huyết tương khi đói ≥ 7,0 mmol/L trong ít nhất 2 lần xét nghiệm liên tiếp ở các ngày khác nhau thì bị đái tháo đường (diabetes mellitus).
Xét nghiệm DHEA S: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Mức độ DHEA S thường cao ở trẻ sơ sinh, nó thấp hơn trong thời thơ ấu và sau đó tăng trở lại ở tuổi dậy thì
Thời gian prothrombin (PT) và INR: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Một phương pháp tiêu chuẩn hóa, kết quả thời gian prothrombin, được gọi là hệ thống tỷ lệ chuẩn hóa quốc tế, INR
Cholesterol máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm mỡ máu
Phát hiện và đánh giá các bệnh nhân có nguy cơ bị vữa xơ động mạch, giúp quyết định các lựa chọn điều trị và để theo dõi hiệu quả của điều trị
Hormon tăng trưởng (GH): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Hormon tăng trưởng GH là một polypeptid, chức năng chính cùa hormon này là kích thích sự phát triển, tổng hợp protein, sử dụng axit béo, huy động insulin và sản xuất RNA
Bilirubin: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Hem sẽ được chuyển thành biliverdin nhờ enzym oxygenase của microsom, sau đó thành Bilirubin dưới tác dụng của enzym biliverdin reductase
Xét nghiệm virus viêm gan A: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Xét nghiệm tìm kiếm các kháng thể do cơ thể tạo ra để chống lại virus, chúng sẽ ở trong máu nếu hiện tại bị nhiễm viêm gan A, hoặc đã từng bị nhiễm trong quá khứ
Bạch cầu máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Các bạch cầu lưu hành bao gồm các bạch cầu đoạn trung tính, bạch cầu lympho, bạch cầu mono, bạch cầu đoạn ưa axit và bạch cầu đoạn ưa bazơ
Ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm tổng phân tích nước tiểu
Protein xuất hiện trong nước tiểu khi viêm thận cấp, bệnh thận do đái tháo đường, viêm cầu thận, hội chứng suy tim xung huyết.
Xét nghiệm mồ hôi: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Xét nghiệm mồ hôi, nên được thực hiện tại các phòng xét nghiệm thực hiện một số lượng lớn các xét nghiệm mồ hôi, và có kỹ năng kiểm tra, và diễn giải kết quả
Kháng thể kháng nhân (ANA): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Xét nghiệm kháng thể kháng nhân được sử dụng cùng với các triệu chứng, kiểm tra thể chất và các xét nghiệm khác để tìm ra một bệnh tự miễn
Natri (Na) trong nước tiểu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Xét nghiệm natri trong nước tiểu, để kiểm tra cân bằng nước và điện giải, tìm nguyên nhân của mức natri thấp hoặc cao, kiểm tra các bệnh thận
Cortisol trong nước tiểu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Cortisol có nhiều chức năng, nó giúp cơ thể sử dụng đường và chất béo để tạo năng lượng chuyển hóa, nó giúp cơ thể quản lý căng thẳng
