- Trang chủ
- Xét nghiệm
- Các chỉ số xét nghiệm và ý nghĩa
- Số lượng tế bào CD4 +: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Số lượng tế bào CD4 +: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Biên tập viên: Trần Tiến Phong
Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương
Nhận định chung
Xét nghiệm số lượng tế bào CD4 + là xét nghiệm máu để xác định hoạt động của hệ thống miễn dịch như thế nào ở những người được chẩn đoán nhiễm virus suy giảm miễn dịch ở người (HIV). Tế bào CD4 + là một loại tế bào bạch cầu. Các tế bào bạch cầu rất quan trọng trong việc chống lại nhiễm trùng. Các tế bào CD4 + còn được gọi là tế bào lympho T, tế bào T hoặc tế bào T- helper.
HIV lây nhiễm tế bào CD4 +. Số lượng tế bào CD4 + giúp xác định xem các nhiễm trùng khác (nhiễm trùng cơ hội) có thể xảy ra hay không. Mẫu CD4 + được tính theo thời gian quan trọng hơn bất kỳ giá trị CD4 + nào vì các giá trị có thể thay đổi từ ngày này sang ngày khác. Mẫu CD4 + theo thời gian cho thấy tác động của virus đối với hệ thống miễn dịch. Ở những người nhiễm HIV không được điều trị, số lượng CD4 + thường giảm khi HIV tiến triển. Số lượng CD4 + thấp thường cho thấy hệ thống miễn dịch bị suy yếu và khả năng bị nhiễm trùng cơ hội cao hơn.
Chỉ định xét nghiệm
Xét nghiệm số lượng CD4 + được thực hiện để:
Theo dõi mức độ nhiễm HIV ảnh hưởng đến hệ thống miễn dịch.
Giúp chẩn đoán hội chứng suy giảm miễn dịch mắc phải (AIDS). Nhiễm HIV có thể tiến triển thành AIDS, không thể chữa khỏi.
Đánh giá nguy cơ đối với các bệnh nhiễm trùng khác (nhiễm trùng cơ hội).
Quyết định khi nào nên bắt đầu điều trị để ngăn ngừa nhiễm trùng cơ hội, chẳng hạn như thuốc để ngăn ngừa viêm phổi do Pneumocystis.
Số lượng tế bào CD4 + được lấy tại thời điểm được chẩn đoán đóng vai trò là đường cơ sở so với số lượng tế bào CD4 + trong tương lai sẽ được so sánh. Số lượng tế bào CD4 + được theo dõi cứ sau 3 đến 6 tháng, tùy thuộc vào tình trạng sức khỏe, số lượng tế bào CD4 + trước đó và liệu có đang sử dụng thuốc điều trị bằng thuốc kháng vi-rút hay không.
Chuẩn bị xét nghiệm
Trước khi có xét nghiệm này, có thể gặp một cố vấn để hiểu kết quả xét nghiệm có thể có ý nghĩa gì về nhiễm HIV.
Thực hiện xét nghiệm
Các chuyên gia sức khỏe rút máu sẽ:
Quấn một dải thun quanh cánh tay trên để ngăn dòng máu chảy. Điều này làm cho các tĩnh mạch bên dưới dải lớn hơn nên dễ dàng đưa kim vào tĩnh mạch.
Làm sạch vị trí kim bằng cồn.
Đặt kim vào tĩnh mạch. Có thể cần nhiều hơn một thanh kim.
Gắn một ống vào kim để làm đầy máu.
Tháo băng ra khỏi cánh tay khi thu thập đủ máu.
Áp một miếng gạc hoặc bông gòn trên vị trí kim khi kim được gỡ bỏ.
Áp áp lực lên nơi lấy máu và sau đó một băng.
Cảm thấy khi xét nghiệm
Có thể không cảm thấy gì cả từ vết đâm kim, hoặc có thể cảm thấy một vết chích hoặc nhúm ngắn khi kim đâm xuyên qua da. Một số người cảm thấy đau nhói trong khi kim nằm trong tĩnh mạch. Nhưng nhiều người không cảm thấy đau (hoặc chỉ có cảm giác khó chịu nhỏ) sau khi kim được đặt trong tĩnh mạch. Số lượng cơn đau cảm thấy phụ thuộc vào kỹ năng của chuyên gia y tế rút máu, tình trạng tĩnh mạch và độ nhạy cảm với cơn đau.
Rủi ro của xét nghiệm
Có rất ít nguy cơ biến chứng do lấy máu từ tĩnh mạch.
Có thể co một vết bầm nhỏ ở vị trí lấy máu. Có thể giảm nguy cơ bị bầm tím bằng cách giữ áp lực trên nơi lấy máu trong vài phút sau khi rút kim.
Trong một số ít trường hợp, tĩnh mạch có thể bị viêm sau khi lấy mẫu máu. Tình trạng này được gọi là viêm tĩnh mạch và thường được điều trị bằng một miếng gạc ấm áp nhiều lần mỗi ngày.
Ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Xét nghiệm số lượng CD4 + là xét nghiệm máu để xác định hoạt động của hệ thống miễn dịch như thế nào ở những người được chẩn đoán nhiễm virus suy giảm miễn dịch ở người (HIV). Kết quả đếm tế bào CD4 + thường có sẵn trong 1 đến 3 ngày, tùy thuộc vào phòng xét nghiệm.
Các giá trị bình thường được liệt kê ở đây, được gọi là phạm vi tham chiếu, chỉ là một hướng dẫn. Các phạm vi này khác nhau từ phòng xét nghiệm đến phòng xét nghiệm khác và phòng xét nghiệm có thể có một phạm vi bình thường khác nhau. Kết quả của phòng xét nghiệm nên chứa phạm vi. Ngoài ra, bác sĩ sẽ đánh giá kết quả dựa trên sức khỏe và các yếu tố khác. Điều này có nghĩa là một giá trị nằm ngoài các giá trị bình thường được liệt kê ở đây có thể vẫn bình thường.
|
Tổng số CD4 + |
|
|
Bình thường: |
Số lượng tế bào CD4 + ở những người không bị nhiễm HIV thường dao động từ 600 đến 1.500 tế bào mỗi microlitre (mcL). |
|
Bất thường: |
Số lượng tế bào CD4 + lớn hơn 350 nhưng dưới 500 tế bào / mcL có nghĩa là hệ thống miễn dịch bắt đầu suy yếu. |
|
Số lượng tế bào CD4 + dưới 350 tế bào / mcL cho thấy hệ thống miễn dịch yếu và tăng nguy cơ nhiễm trùng cơ hội. |
|
|
Số lượng tế bào CD4 + dưới 200 tế bào / mcL cho thấy hội chứng suy giảm miễn dịch mắc phải (AIDS) và nguy cơ cao bị nhiễm trùng cơ hội. |
|
Khi số lượng CD4 giảm xuống, nhiều khả năng hội chứng suy giảm miễn dịch mắc phải (AIDS) sẽ phát triển.
Yếu tố ảnh hưởng đến xét nghiệm
Những lý do có thể không thể làm xét nghiệm hoặc tại sao kết quả có thể không hữu ích bao gồm:
Thời gian trong ngày khi đo CD4 +. Số lượng CD4 + có thể thấp hơn vào buổi sáng.
Các bệnh, như viêm phổi, nhiễm herpes đơn giản hoặc cúm.
Làm lạnh mẫu máu.
Thuốc, chẳng hạn như corticosteroid và thuốc hóa trị.
Điều cần biết thêm
Mẫu CD4 + được tính theo thời gian quan trọng hơn bất kỳ giá trị CD4 + nào. Số lượng CD4 thường giảm khi HIV tiến triển.
Số lượng tế bào CD4 + thường được thực hiện với xét nghiệm tải lượng virus để đo lường hiệu quả của liệu pháp kháng vi-rút. Xét nghiệm tải lượng virus đo lượng HIV thực tế trong máu, đây là một chỉ số tốt cho thấy các loại thuốc kiểm soát nhiễm HIV hoạt động như thế nào. Trong một số trường hợp, kiểm tra tải lượng virus có thể được thực hiện thay vì số lượng CD4 +.
Thông tin điều trị AIDS khuyến nghị rằng, nếu có thể, mọi người bắt đầu điều trị bằng thuốc kháng vi-rút (ART) cho HIV trước khi số lượng CD4 + giảm xuống dưới 350 tế bào / mcL. Điều trị đặc biệt quan trọng đối với phụ nữ mang thai, những người bị nhiễm trùng khác (như bệnh lao hoặc viêm gan) và những người có triệu chứng AIDS. Nói chuyện với bác sĩ về thời điểm nên bắt đầu điều trị ARV.
Do tổng số lượng tế bào CD4 + có thể thay đổi trong suốt cả ngày, nhiều bác sĩ cũng theo dõi số lượng tế bào CD4 + liên quan đến tổng số tế bào lympho. Phép đo này được gọi là tỷ lệ phần trăm CD4.
Một phép đo khác có thể được sử dụng là số lượng CD4 (tế bào trợ giúp T) so với số lượng CD8 (tế bào ức chế T). Đây được gọi là tỷ lệ CD4 / CD8. Tất cả các phép đo này có thể giúp xác định hiệu quả của điều trị HIV.
Bài viết cùng chuyên mục
Gamma globulin: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm globulin miễn dịch
Các gama globulin có tất cả các đặc tính cơ bản về khả năng phản ửng đối với các kháng nguyên đặc hiệu do đó chúng cũng có các đặc tính miễn dịch
D-dimer: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Sự bình thường trở lại các giá trị của D dimer trong thời gian theo dõi chứng tỏ quá trình hình thành fibrin được cân bằng trở lại nhờ áp dụng điều trị
Sắt (Fe): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Cơ thể cần nhiều chất sắt hơn vào thời điểm tăng trưởng như ở tuổi thiếu niên, khi mang thai, khi cho con bú hoặc những lúc có lượng chất sắt trong cơ thể thấp
Progesterone: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Progesterone giúp, chuẩn bị nội mạc tử cung, để nhận trứng, nếu nó được thụ tinh bởi tinh trùng
Thời gian prothrombin (PT) và INR: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Một phương pháp tiêu chuẩn hóa, kết quả thời gian prothrombin, được gọi là hệ thống tỷ lệ chuẩn hóa quốc tế, INR
Fibrinogen: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Lấy đủ bệnh phẩm máu vào ống nghiệm để đảm bảo tương quan thể tích máu và chất chống đông
Aspartate Aminotransferase (AST): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm men gan
Lượng AST trong máu liên quan trực tiếp đến mức độ tổn thương mô, sau khi thiệt hại nghiêm trọng, nồng độ AST tăng trong 6 đến 10 giờ và duy trì ở mức cao trong khoảng 4 ngày
Ý nghĩa xét nghiệm chẩn đoán bệnh khớp
Phương pháp ngưng kết latex cho phép phân biệt viêm đa khớp mạn tiến triển với bệnh thấp khớp (articulation rhematism) hoặc với sốt thấp (rheumatic fever), 2 bệnh này RF không có mặt trong huyết thanh
Canxi (Ca) máu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Khi nồng độ canxi máu thấp, xương sẽ giải phóng canxi, khi nồng độ canxi máu tăng, lượng canxi dư sẽ được lưu trữ trong xương hoặc đi ra khỏi cơ thể qua nước tiểu và phân
Glycohemoglobin (HbA1c, A1c): ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Glycohemoglobin rất hữu ích cho một người mắc bệnh tiểu đường, kết quả xét nghiệm A1c không thay đổi trong chế độ ăn uống, tập thể dục hoặc thuốc
Xét nghiệm Coombs (gián tiếp và trực tiếp): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Xét nghiệm Coombs trực tiếp tìm thấy các kháng thể gắn vào các tế bào hồng cầu, các kháng thể có thể là cơ thể tạo ra do bệnh hoặc những người truyền máu
Xét nghiệm gen ung thư vú (BRCA): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Nguy cơ ung thư vú và buồng trứng của phụ nữ cao hơn nếu có thay đổi gen BRCA1 hoặc BRCA2, đàn ông có những thay đổi gen này có nguy cơ mắc ung thư vú cao hơn
Xét nghiệm vitamin B12: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Vitamin B12, thường được đo cùng lúc với xét nghiệm axit folic, vì thiếu một hoặc cả hai, có thể dẫn đến một dạng thiếu máu, gọi là thiếu máu megaloblastic
Globulin tủa lạnh: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Khi bệnh nhân mang globulin tủa lạnh trong máu tiếp xúc với lạnh, có thể thấy xuất hiện các biến cố mạch máu tại các phẩn xa của chi
Cấy máu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Đối với nuôi cấy máu, một mẫu máu được thêm vào một chất thúc đẩy sự phát triển của vi trùng, loại vi trùng có thể được xác định bằng kính hiển vi hoặc xét nghiệm hóa học
Ý nghĩa xét nghiệm dấu ấn ung thư và bệnh xã hội
Giá trị chính của AFP là theo dõi tiến trình bệnh và hiệu quả điều trị K tế bào gan nguyên phát, K tinh hoàn sau điều trị phẫu thuật, xạ trị hoặc hoá trị liệu
Alpha1 antitrypsin: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Dù nguyên nhân là do di truyền hay mắc phải, thiếu hụt Alpha1 antitrypsin khiến cho các enzym tiêu protein có cơ hội gây tổn thương mô phổi
Canxi (Ca) nước tiểu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Các xét nghiệm khác có thể được thực hiện để tìm ra nguyên nhân gây ra nồng độ canxi trong nước tiểu bất thường bao gồm hormone tuyến cận giáp, clorua, phosphatase kiềm và vitamin D
Axit lactic Dehydrogenase (LDH): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Nồng độ Axit lactic Dehydrogenase giúp chẩn đoán bệnh phổi, ung thư hạch, thiếu máu và bệnh gan, nó cũng giúp xác định hóa trị hoạt động như thế nào
Amylase máu và nước tiểu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Thông thường, chỉ có nồng độ amylase thấp được tìm thấy trong máu hoặc nước tiểu, nhưng nếu tuyến tụy hoặc tuyến nước bọt bị tổn thương hoặc bị tắc, nhiều amylase thường được giải phóng vào máu và nước tiểu
Erythropoietin: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Erythropoietin cho phép các tế bào gốc của tủy xương biệt hóa thành các nguyên hổng cầu, một tế bào tiền thân của hổng cẩu
Xét nghiệm DNA bào thai từ tế báo máu mẹ: xác định giới tính và dị tật
Những xét nghiệm này được chỉ định bởi nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe và có thể được thực hiện tại bất kỳ bệnh viện hoặc phòng xét nghiệm
Testosterone: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Testosterone, ảnh hưởng đến tính năng và phát triển tình dục, ở nam, nó được tạo ra bởi tinh hoàn, ở cả nam và nữ, được tạo ra lượng nhỏ bởi tuyến thượng thận.
Chì: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Phụ nữ mang thai tiếp xúc với chì có thể truyền nó cho em bé, thai nhi, chì cũng có thể được truyền cho em bé qua sữa mẹ
Aldosterone nước tiểu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Tìm nguyên nhân gây ra huyết áp cao hoặc nồng độ kali thấp, điều này được thực hiện khi nghi ngờ tuyến thượng thận hoạt động quá mức hoặc tăng trưởng tuyến thượng thận bất thường
