- Trang chủ
- Xét nghiệm
- Các chỉ số xét nghiệm và ý nghĩa
- Số lượng tế bào CD4 +: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Số lượng tế bào CD4 +: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Biên tập viên: Trần Tiến Phong
Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương
Nhận định chung
Xét nghiệm số lượng tế bào CD4 + là xét nghiệm máu để xác định hoạt động của hệ thống miễn dịch như thế nào ở những người được chẩn đoán nhiễm virus suy giảm miễn dịch ở người (HIV). Tế bào CD4 + là một loại tế bào bạch cầu. Các tế bào bạch cầu rất quan trọng trong việc chống lại nhiễm trùng. Các tế bào CD4 + còn được gọi là tế bào lympho T, tế bào T hoặc tế bào T- helper.
HIV lây nhiễm tế bào CD4 +. Số lượng tế bào CD4 + giúp xác định xem các nhiễm trùng khác (nhiễm trùng cơ hội) có thể xảy ra hay không. Mẫu CD4 + được tính theo thời gian quan trọng hơn bất kỳ giá trị CD4 + nào vì các giá trị có thể thay đổi từ ngày này sang ngày khác. Mẫu CD4 + theo thời gian cho thấy tác động của virus đối với hệ thống miễn dịch. Ở những người nhiễm HIV không được điều trị, số lượng CD4 + thường giảm khi HIV tiến triển. Số lượng CD4 + thấp thường cho thấy hệ thống miễn dịch bị suy yếu và khả năng bị nhiễm trùng cơ hội cao hơn.
Chỉ định xét nghiệm
Xét nghiệm số lượng CD4 + được thực hiện để:
Theo dõi mức độ nhiễm HIV ảnh hưởng đến hệ thống miễn dịch.
Giúp chẩn đoán hội chứng suy giảm miễn dịch mắc phải (AIDS). Nhiễm HIV có thể tiến triển thành AIDS, không thể chữa khỏi.
Đánh giá nguy cơ đối với các bệnh nhiễm trùng khác (nhiễm trùng cơ hội).
Quyết định khi nào nên bắt đầu điều trị để ngăn ngừa nhiễm trùng cơ hội, chẳng hạn như thuốc để ngăn ngừa viêm phổi do Pneumocystis.
Số lượng tế bào CD4 + được lấy tại thời điểm được chẩn đoán đóng vai trò là đường cơ sở so với số lượng tế bào CD4 + trong tương lai sẽ được so sánh. Số lượng tế bào CD4 + được theo dõi cứ sau 3 đến 6 tháng, tùy thuộc vào tình trạng sức khỏe, số lượng tế bào CD4 + trước đó và liệu có đang sử dụng thuốc điều trị bằng thuốc kháng vi-rút hay không.
Chuẩn bị xét nghiệm
Trước khi có xét nghiệm này, có thể gặp một cố vấn để hiểu kết quả xét nghiệm có thể có ý nghĩa gì về nhiễm HIV.
Thực hiện xét nghiệm
Các chuyên gia sức khỏe rút máu sẽ:
Quấn một dải thun quanh cánh tay trên để ngăn dòng máu chảy. Điều này làm cho các tĩnh mạch bên dưới dải lớn hơn nên dễ dàng đưa kim vào tĩnh mạch.
Làm sạch vị trí kim bằng cồn.
Đặt kim vào tĩnh mạch. Có thể cần nhiều hơn một thanh kim.
Gắn một ống vào kim để làm đầy máu.
Tháo băng ra khỏi cánh tay khi thu thập đủ máu.
Áp một miếng gạc hoặc bông gòn trên vị trí kim khi kim được gỡ bỏ.
Áp áp lực lên nơi lấy máu và sau đó một băng.
Cảm thấy khi xét nghiệm
Có thể không cảm thấy gì cả từ vết đâm kim, hoặc có thể cảm thấy một vết chích hoặc nhúm ngắn khi kim đâm xuyên qua da. Một số người cảm thấy đau nhói trong khi kim nằm trong tĩnh mạch. Nhưng nhiều người không cảm thấy đau (hoặc chỉ có cảm giác khó chịu nhỏ) sau khi kim được đặt trong tĩnh mạch. Số lượng cơn đau cảm thấy phụ thuộc vào kỹ năng của chuyên gia y tế rút máu, tình trạng tĩnh mạch và độ nhạy cảm với cơn đau.
Rủi ro của xét nghiệm
Có rất ít nguy cơ biến chứng do lấy máu từ tĩnh mạch.
Có thể co một vết bầm nhỏ ở vị trí lấy máu. Có thể giảm nguy cơ bị bầm tím bằng cách giữ áp lực trên nơi lấy máu trong vài phút sau khi rút kim.
Trong một số ít trường hợp, tĩnh mạch có thể bị viêm sau khi lấy mẫu máu. Tình trạng này được gọi là viêm tĩnh mạch và thường được điều trị bằng một miếng gạc ấm áp nhiều lần mỗi ngày.
Ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Xét nghiệm số lượng CD4 + là xét nghiệm máu để xác định hoạt động của hệ thống miễn dịch như thế nào ở những người được chẩn đoán nhiễm virus suy giảm miễn dịch ở người (HIV). Kết quả đếm tế bào CD4 + thường có sẵn trong 1 đến 3 ngày, tùy thuộc vào phòng xét nghiệm.
Các giá trị bình thường được liệt kê ở đây, được gọi là phạm vi tham chiếu, chỉ là một hướng dẫn. Các phạm vi này khác nhau từ phòng xét nghiệm đến phòng xét nghiệm khác và phòng xét nghiệm có thể có một phạm vi bình thường khác nhau. Kết quả của phòng xét nghiệm nên chứa phạm vi. Ngoài ra, bác sĩ sẽ đánh giá kết quả dựa trên sức khỏe và các yếu tố khác. Điều này có nghĩa là một giá trị nằm ngoài các giá trị bình thường được liệt kê ở đây có thể vẫn bình thường.
|
Tổng số CD4 + |
|
|
Bình thường: |
Số lượng tế bào CD4 + ở những người không bị nhiễm HIV thường dao động từ 600 đến 1.500 tế bào mỗi microlitre (mcL). |
|
Bất thường: |
Số lượng tế bào CD4 + lớn hơn 350 nhưng dưới 500 tế bào / mcL có nghĩa là hệ thống miễn dịch bắt đầu suy yếu. |
|
Số lượng tế bào CD4 + dưới 350 tế bào / mcL cho thấy hệ thống miễn dịch yếu và tăng nguy cơ nhiễm trùng cơ hội. |
|
|
Số lượng tế bào CD4 + dưới 200 tế bào / mcL cho thấy hội chứng suy giảm miễn dịch mắc phải (AIDS) và nguy cơ cao bị nhiễm trùng cơ hội. |
|
Khi số lượng CD4 giảm xuống, nhiều khả năng hội chứng suy giảm miễn dịch mắc phải (AIDS) sẽ phát triển.
Yếu tố ảnh hưởng đến xét nghiệm
Những lý do có thể không thể làm xét nghiệm hoặc tại sao kết quả có thể không hữu ích bao gồm:
Thời gian trong ngày khi đo CD4 +. Số lượng CD4 + có thể thấp hơn vào buổi sáng.
Các bệnh, như viêm phổi, nhiễm herpes đơn giản hoặc cúm.
Làm lạnh mẫu máu.
Thuốc, chẳng hạn như corticosteroid và thuốc hóa trị.
Điều cần biết thêm
Mẫu CD4 + được tính theo thời gian quan trọng hơn bất kỳ giá trị CD4 + nào. Số lượng CD4 thường giảm khi HIV tiến triển.
Số lượng tế bào CD4 + thường được thực hiện với xét nghiệm tải lượng virus để đo lường hiệu quả của liệu pháp kháng vi-rút. Xét nghiệm tải lượng virus đo lượng HIV thực tế trong máu, đây là một chỉ số tốt cho thấy các loại thuốc kiểm soát nhiễm HIV hoạt động như thế nào. Trong một số trường hợp, kiểm tra tải lượng virus có thể được thực hiện thay vì số lượng CD4 +.
Thông tin điều trị AIDS khuyến nghị rằng, nếu có thể, mọi người bắt đầu điều trị bằng thuốc kháng vi-rút (ART) cho HIV trước khi số lượng CD4 + giảm xuống dưới 350 tế bào / mcL. Điều trị đặc biệt quan trọng đối với phụ nữ mang thai, những người bị nhiễm trùng khác (như bệnh lao hoặc viêm gan) và những người có triệu chứng AIDS. Nói chuyện với bác sĩ về thời điểm nên bắt đầu điều trị ARV.
Do tổng số lượng tế bào CD4 + có thể thay đổi trong suốt cả ngày, nhiều bác sĩ cũng theo dõi số lượng tế bào CD4 + liên quan đến tổng số tế bào lympho. Phép đo này được gọi là tỷ lệ phần trăm CD4.
Một phép đo khác có thể được sử dụng là số lượng CD4 (tế bào trợ giúp T) so với số lượng CD8 (tế bào ức chế T). Đây được gọi là tỷ lệ CD4 / CD8. Tất cả các phép đo này có thể giúp xác định hiệu quả của điều trị HIV.
Bài viết cùng chuyên mục
Prolactin: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Mức độ prolactin, khác nhau trong suốt cả ngày, cao nhất xảy ra trong khi ngủ, và ngay sau khi thức dậy, cũng tăng cao hơn trong thời gian căng thẳng
ACTH: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Nồng độ ACTH máu có các biến đổi theo nhịp ngày đêm, với nồng độ đỉnh xảy ra trong thời gian từ 6 đến 8 giờ sáng và nồng độ đáy
Enzyme (men) tim: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Các nghiên cứu về enzyme tim phải luôn được so sánh với các triệu chứng, kết quả khám thực thể và kết quả đo điện tâm đồ
Protein phản ứng C nhạy cảm cao (hs-CRP): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Xét nghiệm Protein phản ứng C nhạy cảm cao khác với xét nghiệm CRP tiêu chuẩn, xét nghiệm tiêu chuẩn đo mức protein cao để tìm ra các bệnh khác nhau gây viêm
Clo: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Xét nghiệm định lượng nồng độ clo máu thường được đánh giá như một phần của xét nghiệm sàng lọc đối với tình trạng rối loạn nước điện giải
Đo nồng độ cồn trong máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Rượu có tác dụng rõ rệt đối với cơ thể, ngay cả khi sử dụng với số lượng nhỏ, với số lượng lớn, rượu hoạt động như một thuốc an thần và làm suy yếu hệ thống thần kinh trung ương
Creatinin máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Trong một số bệnh lý cơ, lượng creatin trong các sợi cơ bị giảm với tăng song song creatin máu và creatin niệu và giảm phối hợp creatinin máu và creatinin niệu
Độ thẩm thấu máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Xét nghiệm hữu ích để đánh giá tình trạng cô đặc của nước tiểu: bình thường thận thải trừ nước tiểu được cô đặc hơn gấp 3 lần so với huyết tương
Xét nghiệm axit folic: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Xét nghiệm đo lượng axit folic trong máu, là một trong nhiều vitamin B, cơ thể cần axit folic để tạo ra các tế bào hồng cầu, bạch cầu và tiểu cầu
Ý nghĩa nhuộm hóa học tế bào
Các marker bạch cầu: CD4, CD8, Biết được giảm miễn dịch trong HIV (AIDS), CD4 giảm nặng, tỷ lệ CD4/CD8 giảm nặng
Phốt phát trong nước tiểu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Thận giúp kiểm soát lượng phốt phát trong cơ thể, phốt phát bổ sung được lọc qua thận, và đi ra khỏi cơ thể qua nước tiểu
Hồng cầu lưới: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Số lượng hồng cầu lưới, có thể giúp bác sĩ chọn các xét nghiệm khác, cần được thực hiện để chẩn đoán một loại thiếu máu cụ thể, hoặc bệnh khác
Ý nghĩa chỉ số tinh dịch đồ trong vô sinh nam
< 50% tinh trùng di động về phía trước (loại a và b) và < 20% tinh trùng loại a: suy nhược tinh trùng. < 30% tinh trùng có hình dạng bình thường: dị dạng tinh trùng
Xét nghiệm DNA bào thai từ tế báo máu mẹ: xác định giới tính và dị tật
Những xét nghiệm này được chỉ định bởi nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe và có thể được thực hiện tại bất kỳ bệnh viện hoặc phòng xét nghiệm
Hồng cầu máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Hồng cầu là các tế bào không nhân có dạng giống như một đĩa hai mặt lõm, được sinh ra trong tủy xương và bị phá hủy trong lách
Hemoglobin (Hb): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Hematocrit và nồng độ hemoglobin có thể được làm theo serie để đánh giá tình trạng mất máu cũng như để đánh giá đáp ứng đối với điều trị tình trạng thiếu máu
Ethanlol: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Mỗi quốc gia phê chuẩn một giới hạn của riêng mình về nồng độ cồn trong máu được coi là ngưỡng gây độc
Áp lực thẩm thấu niệu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Xét nghiệm giúp để chẩn đoán phân biệt giữa tăng nỉtơ máu nguồn gốc trước thận với hoại tử ống thận cấp do thiếu máu cục bộ gây nên
Lipase: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Các xét nghiệm máu khác, có thể được thực hiện cùng lúc với xét nghiệm lipase, bao gồm canxi, glucose, phốt pho, triglyceride, alanine aminotransferase
Ý nghĩa xét nghiệm tế bào, mô bệnh học, hormon
Xác định các rối loạn về hormon sinh dục và giới tính trong các trường hợp như: thiểu năng tinh hoàn, u nang tinh hoàn, thiểu năng buồng trứng, thiểu năng nhau thai, buồng trứng không phát triển, bế kinh do u nang nội tiết
Alpha1 antitrypsin: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Dù nguyên nhân là do di truyền hay mắc phải, thiếu hụt Alpha1 antitrypsin khiến cho các enzym tiêu protein có cơ hội gây tổn thương mô phổi
Khí máu động mạch: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Máu cho xét nghiệm xét nghiệm khí máu động mạch được lấy từ động mạch, hầu hết các xét nghiệm máu khác được thực hiện trên một mẫu máu lấy từ tĩnh mạch
Hemoglobin bị glycosil hóa (HbA1c): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Khi nồng độ glucose máu tăng cao hơn mức bình thường trong một khoảng thời gian đủ dài, glucose sẽ phản ứng với các protein mà không cần sự xúc tác của enzym
Bilirubin: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Hem sẽ được chuyển thành biliverdin nhờ enzym oxygenase của microsom, sau đó thành Bilirubin dưới tác dụng của enzym biliverdin reductase
Cortisol: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Nồng độ creatinin trong mẫu nước tiểu 24h cũng thường được định lượng cùng với nồng độ cortisol niệu để khẳng định rằng thể tích nước tiểu là thỏa đáng
