Glycohemoglobin (HbA1c, A1c): ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

2019-07-14 01:46 PM
Glycohemoglobin rất hữu ích cho một người mắc bệnh tiểu đường, kết quả xét nghiệm A1c không thay đổi trong chế độ ăn uống, tập thể dục hoặc thuốc

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Nhận định chung

Xét nghiệm glycohemoglobin, hay hemoglobin A1c, là xét nghiệm kiểm tra lượng đường (glucose) trong máu liên kết với hemoglobin trong hồng cầu. Xét nghiệm này cũng được gọi là xét nghiệm glycated hemoglobin (A1c). Khi huyết sắc tố và liên kết glucose, một lớp đường hình thành trên huyết sắc tố. Bộ lông đó trở nên dày hơn khi có nhiều đường trong máu. Xét nghiệm A1c đo độ dày của lớp lông đó trong 3 tháng qua, đó là thời gian tế bào hồng cầu sống được. Những người mắc bệnh tiểu đường hoặc các tình trạng khác làm tăng mức đường huyết có nhiều glycohemoglobin (đường liên kết với hemoglobin) hơn bình thường.

Xét nghiệm A1c có thể được sử dụng để chẩn đoán tiền tiểu đường hoặc tiểu đường. Xét nghiệm A1c kiểm tra sự kiểm soát lâu dài nồng độ glucose trong máu ở những người mắc bệnh tiểu đường. Hầu hết các bác sĩ nghĩ rằng kiểm tra mức độ A1c là cách tốt nhất để kiểm tra mức độ kiểm soát bệnh tiểu đường của người đó. Xét nghiệm này có thể không phù hợp với tất cả mọi người vì nhiều thứ có thể ảnh hưởng đến tuổi thọ của hồng cầu, chẳng hạn như ba tháng thứ hai và thứ ba của thai kỳ, mất máu gần đây hoặc truyền máu, bệnh hồng cầu hình liềm, chạy thận nhân tạo, hoặc yếu tố kích thích sinh hồng cầu (ESA).

Xét nghiệm đường huyết tại nhà chỉ đo mức đường huyết tại thời điểm đó. Nồng độ glucose trong máu thay đổi trong ngày vì nhiều lý do, bao gồm thuốc, chế độ ăn uống, tập thể dục và mức độ insulin trong máu.

Nó rất hữu ích cho một người mắc bệnh tiểu đường khi có thông tin về việc kiểm soát lâu dài lượng đường trong máu. Kết quả xét nghiệm A1c không thay đổi với bất kỳ thay đổi gần đây trong chế độ ăn uống, tập thể dục hoặc thuốc.

Glucose liên kết với huyết sắc tố trong hồng cầu với tốc độ ổn định. Vì các tế bào hồng cầu kéo dài 3 đến 4 tháng, xét nghiệm A1c cho thấy lượng glucose trong phần huyết tương của máu. Xét nghiệm này cho thấy bệnh tiểu đường đã được kiểm soát tốt như thế nào trong 2 đến 3 tháng qua và liệu kế hoạch điều trị bệnh tiểu đường có cần phải thay đổi hay không.

Xét nghiệm A1c cũng có thể giúp bác sĩ thấy nguy cơ phát triển các vấn đề từ bệnh tiểu đường, như suy thận, các vấn đề về thị lực và tê chân. Giữ mức A1c trong phạm vi mục tiêu có thể làm giảm nguy cơ gặp vấn đề.

Chỉ định xét nghiệm glycohemoglobin (HbA1c, A1c)

Xét nghiệm này được thực hiện để:

Chẩn đoán tiền tiểu đường và tiểu đường.

Kiểm tra điều trị bệnh tiểu đường.

Chuẩn bị xét nghiệm glycohemoglobin (HbA1c, A1c)

Không cần phải ngừng ăn trước khi làm xét nghiệm A1c. Xét nghiệm này có thể được thực hiện bất cứ lúc nào trong ngày, ngay cả sau bữa ăn.

Thực hiện xét nghiệm glycohemoglobin (HbA1c, A1c)

Chuyên gia y tế lấy mẫu máu sẽ:

Quấn một dải thun quanh cánh tay trên để ngăn dòng máu chảy. Điều này làm cho các tĩnh mạch bên dưới dải lớn hơn nên dễ dàng đưa kim vào tĩnh mạch.

Làm sạch vị trí kim bằng cồn.

Đặt kim vào tĩnh mạch. Có thể cần nhiều hơn một thanh kim.

Gắn một ống vào kim để làm đầy máu.

Tháo băng ra khỏi cánh tay khi thu thập đủ máu.

Đặt một miếng gạc hoặc bông gòn lên vị trí kim khi kim được lấy ra.

Tạo áp lực lên nơi lấy máu và sau đó băng lại.

Cảm thấy khi xét nghiệm glycohemoglobin (HbA1c, A1c)

Mẫu máu được lấy từ tĩnh mạch trên cánh tay. Một dây thun được quấn quanh cánh tay trên. Nó có thể cảm thấy chặt. Có thể không cảm thấy gì cả từ kim, hoặc có thể cảm thấy đau nhói hoặc véo nhanh.

Rủi ro của xét nghiệm glycohemoglobin (HbA1c, A1c)

Có rất ít khả năng xảy ra vấn đề khi lấy mẫu máu lấy từ tĩnh mạch.

Có thể co một vết bầm nhỏ tại nơi lấy máu. Có thể hạ thấp nguy cơ bầm tím bằng cách giữ áp lực trên nơi lấy máu trong vài phút.

Trong một số ít trường hợp, tĩnh mạch có thể bị sưng sau khi lấy mẫu máu. Vấn đề này được gọi là viêm tĩnh mạch. Nén ấm có thể được sử dụng nhiều lần trong ngày để điều trị.

Ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

A1c là xét nghiệm kiểm tra lượng đường (glucose) máu liên kết với huyết sắc tố. Kết quả được hiển thị dưới dạng phần trăm. Kết quả xét nghiệm A1c cũng có thể được sử dụng để ước tính mức đường trong máu trung bình. Đây được gọi là glucose trung bình ước tính, hoặc eAG. Bác sĩ sẽ có kết quả xét nghiệm trong một vài ngày.

Bình thường

Các giá trị bình thường được liệt kê ở đây, được gọi là phạm vi tham chiếu, chỉ là một hướng dẫn. Các phạm vi này khác nhau từ phòng xét nghiệm đến phòng xét nghiệm khác và phòng xét nghiệm có thể có một phạm vi khác nhau cho những gì bình thường. kết quả của phòng xét nghiệm nên chứa phạm vi sử dụng. Ngoài ra, bác sĩ sẽ đánh giá kết quả dựa trên sức khỏe và các yếu tố khác. Điều này có nghĩa là một giá trị nằm ngoài các giá trị bình thường được liệt kê ở đây có thể vẫn bình thường. Hemoglobin A1c:

Bình thường: dưới 6.0%.

Tiền tiểu đường (tăng nguy cơ mắc bệnh tiểu đường): 6.0 - 6,4%.

Bệnh tiểu đường: 6,5% trở lên.

Khuyến nghị rằng hầu hết những người không mang thai mắc bệnh tiểu đường và trẻ em mắc bệnh tiểu đường loại 2 có mức A1c từ 7,0% trở xuống. Nếu mức A1c cao hơn 7,0%, có thể cần thay đổi trong điều trị bệnh tiểu đường. Nói chuyện với bác sĩ về kế hoạch điều trị bệnh tiểu đường và mục tiêu A1c mục tiêu.

Khuyến nghị A1c cho trẻ em và thanh thiếu niên bị bệnh tiểu đường loại 1:

Trẻ em dưới 6 tuổi: dưới 8,0%.

Trẻ em từ 6 tuổi12 tuổi: 7,5% trở xuống.

Thanh thiếu niên từ 13 - 18 tuổi: 7,0% trở xuống.

A1c và glucose trung bình (eAG):

6%: 7,0.

7%: 8,6.

8%: 10.2.

9%: 11.8.

10%: 13.4.

11%: 14.9.

12%: 16,5.

Giá trị cao

Một số vấn đề y tế có thể tăng mức A1c, nhưng kết quả vẫn có thể nằm trong phạm vi bình thường. Những vấn đề này bao gồm hội chứng Cushing, pheochromocytoma và hội chứng buồng trứng đa nang (PCOS).

Điều trị bằng corticosteroid làm tăng mức A1c.

Mức A1c có thể cao hơn ở trẻ em và thanh thiếu niên mắc bệnh tiểu đường.

Yếu tố ảnh hưởng đến xét nghiệm glycohemoglobin (HbA1c, A1c)

Những lý do có thể không thể làm xét nghiệm hoặc tại sao kết quả có thể không hữu ích bao gồm:

Mất máu nghiêm trọng hoặc truyền máu trong 3 tháng qua.

Có một số vấn đề y tế, chẳng hạn như thiếu máu hồng cầu hình liềm, thiếu máu tán huyết, một số loại bệnh thalassemia và bệnh thận nặng.

Đang chạy thận nhân tạo.

Dùng thuốc erythropoietin (ESA).

Đang trong tam cá nguyệt thứ hai hoặc thứ ba của thai kỳ.

Lá lách to. Điều này thay đổi vòng đời bình thường của các tế bào hồng cầu và mức A1c.

Điều cần biết thêm

Nếu bị tiểu đường, bác sĩ có thể khuyên nên làm xét nghiệm A1c cứ sau 3 đến 6 tháng, tùy thuộc vào mức độ đạt được mục tiêu điều trị.

Một số người mắc bệnh tiểu đường có mức A1c bình thường sớm trong quá trình mắc bệnh.

Nồng độ A1c có thể bình thường ở một số người mắc bệnh tiểu đường không được điều trị và một số bệnh trạng nhất định, chẳng hạn như thiếu máu hồng cầu hình liềm, thiếu máu tán huyết, bệnh thận nặng hoặc mang thai.

Nồng độ A1c không hữu ích cho việc tìm kiếm lượng đường trong máu thấp (hạ đường huyết).

Xét nghiệm A1c không thay thế nhu cầu xét nghiệm đường huyết thông thường khác, bao gồm kiểm tra lượng đường trong máu ở nhà và xét nghiệm đường huyết thường xuyên.

Bài viết cùng chuyên mục

Canxi (Ca) máu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Khi nồng độ canxi máu thấp, xương sẽ giải phóng canxi, khi nồng độ canxi máu tăng, lượng canxi dư sẽ được lưu trữ trong xương hoặc đi ra khỏi cơ thể qua nước tiểu và phân

Amylase: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Amylase là một enzym được sản xuất chủ yếu ở tụy và các tuyến nước bọt và với một lượng không đáng kể ở gan và vòi trứng

Xét nghiệm Chlamydia: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Một số loại xét nghiệm có thể được sử dụng để tìm chlamydia, nhưng khuyến nghị xét nghiệm khuếch đại axit nucleic bất cứ khi nào có thể

Cholesterol máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm mỡ máu

Phát hiện và đánh giá các bệnh nhân có nguy cơ bị vữa xơ động mạch, giúp quyết định các lựa chọn điều trị và để theo dõi hiệu quả của điều trị

Axit lactic Dehydrogenase (LDH): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Nồng độ Axit lactic Dehydrogenase giúp chẩn đoán bệnh phổi, ung thư hạch, thiếu máu và bệnh gan, nó cũng giúp xác định hóa trị hoạt động như thế nào

Kháng nguyên đặc hiệu tuyến tiền liệt (PSA): ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Xét nghiệm sàng lọc ung thư, kiểm tra xem ung thư có thể xuất hiện khi kết quả từ các xét nghiệm khác, và theo dõi ung thư tuyến tiền liệt

Xét nghiệm Coombs (gián tiếp và trực tiếp): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Xét nghiệm Coombs trực tiếp tìm thấy các kháng thể gắn vào các tế bào hồng cầu, các kháng thể có thể là cơ thể tạo ra do bệnh hoặc những người truyền máu

Urê nitơ máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Xét nghiệm nitơ urê máu có thể được thực hiện với xét nghiệm creatinine máu, mức creatinine trong máu cũng cho biết thận hoạt động như thế nào

Cytokin: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Cùng một loại cytokin song nó có thể có các tác động khác biệt nhau trong các tình huống khác nhau, trong khi nhiều loại cytokin khác nhau lại có thể có cùng một tác động

Xét nghiệm Virus: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Xét nghiệm Virus, tìm nhiễm virus gây ra các triệu chứng, kiểm tra sau khi tiếp xúc với virus, ví dụ, bác sĩ vô tình bị mắc kim tiêm chứa máu nhiễm

Creatinine và thanh thải Creatinine: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Creatine được hình thành khi thức ăn được chuyển thành năng lượng thông qua một quá trình gọi là trao đổi chất, thận lấy creatinine ra khỏi máu và đưa nó ra khỏi cơ thể qua nước tiểu

Carbon dioxide (CO2): ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Xét nghiệm này đo mức bicarbonate trong mẫu máu từ tĩnh mạch, Bicarbonate là một hóa chất giữ cho pH của máu không trở nên quá axit hoặc quá kiềm

Ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm huyết học (máu)

Trong thiếu máu do bất sản, thiếu máu nguyên hồng cầu khổng lồ, hoá trị ung thư, bạch cầu cấp, lupus ban đỏ, chứng tăng năng lách, giảm sản tủy xương.

Ethanlol: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Mỗi quốc gia phê chuẩn một giới hạn của riêng mình về nồng độ cồn trong máu được coi là ngưỡng gây độc

Xét nghiệm bệnh Lyme: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Bệnh Lyme có thể khó chẩn đoán, vì các triệu chứng tương tự như bệnh khác, nếu nghĩ rằng mắc bệnh Lyme, bác sĩ sẽ kiểm tra lâm sàng và xét nghiệm

Phốt phát máu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Lượng phốt phát trong máu, ảnh hưởng đến mức độ canxi trong máu, canxi và phốt phát trong cơ thể, phản ứng theo những cách ngược lại

Ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm tổng phân tích nước tiểu

Protein xuất hiện trong nước tiểu khi viêm thận cấp, bệnh thận do đái tháo đường, viêm cầu thận, hội chứng suy tim xung huyết.

Hormon kích thích tuyến giáp (TSH): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Mặc dù có các dao động theo nhịp ngày đêm với một đỉnh bài tiết của TSH xảy ra ngay trước khi ngủ, song các giá trị của TSH thu được vẫn trong giới hạn bình thường

Lipase: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Các xét nghiệm máu khác, có thể được thực hiện cùng lúc với xét nghiệm lipase, bao gồm canxi, glucose, phốt pho, triglyceride, alanine aminotransferase

Kali (K) nước tiểu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Xét nghiệm nước tiểu, để kiểm tra nồng độ kali, được thực hiện để tìm nguyên nhân, dẫn đến kết quả xét nghiệm kali máu thấp, hoặc cao

Xét nghiệm Herpes: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Bệnh nhiễm trùng herpes không thể được chữa khỏi, sau khi bị nhiễm HSV, virus tồn tại trong cơ thể suốt đời, nó ẩn náu trong một loại tế bào thần kinh nhất định

Ý nghĩa chỉ số tinh dịch đồ trong vô sinh nam

< 50% tinh trùng di động về phía trước (loại a và b) và < 20% tinh trùng loại a: suy nhược tinh trùng. < 30% tinh trùng có hình dạng bình thường: dị dạng tinh trùng

Tế bào hình liềm: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Cách tốt nhất để kiểm tra gen tế bào hình liềm, hoặc bệnh hồng cầu hình liềm, là xem xét máu, bằng phương pháp gọi là sắc ký lỏng hiệu năng cao

Chụp cộng hưởng từ mạch máu (MRA): ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

MRA có thể thấy cả lưu lượng máu, và tình trạng của thành mạch máu, thường được sử dụng để xem xét các mạch máu đến não, thận và chân

Axit lactic: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Xét nghiệm axit lactic, thường được thực hiện trên mẫu máu lấy từ tĩnh mạch ở cánh tay, nhưng cũng có thể được thực hiện trên mẫu máu lấy từ động mạch