- Trang chủ
- Xét nghiệm
- Các chỉ số xét nghiệm và ý nghĩa
- Glycohemoglobin (HbA1c, A1c): ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Glycohemoglobin (HbA1c, A1c): ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Biên tập viên: Trần Tiến Phong
Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương
Nhận định chung
Xét nghiệm glycohemoglobin, hay hemoglobin A1c, là xét nghiệm kiểm tra lượng đường (glucose) trong máu liên kết với hemoglobin trong hồng cầu. Xét nghiệm này cũng được gọi là xét nghiệm glycated hemoglobin (A1c). Khi huyết sắc tố và liên kết glucose, một lớp đường hình thành trên huyết sắc tố. Bộ lông đó trở nên dày hơn khi có nhiều đường trong máu. Xét nghiệm A1c đo độ dày của lớp lông đó trong 3 tháng qua, đó là thời gian tế bào hồng cầu sống được. Những người mắc bệnh tiểu đường hoặc các tình trạng khác làm tăng mức đường huyết có nhiều glycohemoglobin (đường liên kết với hemoglobin) hơn bình thường.
Xét nghiệm A1c có thể được sử dụng để chẩn đoán tiền tiểu đường hoặc tiểu đường. Xét nghiệm A1c kiểm tra sự kiểm soát lâu dài nồng độ glucose trong máu ở những người mắc bệnh tiểu đường. Hầu hết các bác sĩ nghĩ rằng kiểm tra mức độ A1c là cách tốt nhất để kiểm tra mức độ kiểm soát bệnh tiểu đường của người đó. Xét nghiệm này có thể không phù hợp với tất cả mọi người vì nhiều thứ có thể ảnh hưởng đến tuổi thọ của hồng cầu, chẳng hạn như ba tháng thứ hai và thứ ba của thai kỳ, mất máu gần đây hoặc truyền máu, bệnh hồng cầu hình liềm, chạy thận nhân tạo, hoặc yếu tố kích thích sinh hồng cầu (ESA).
Xét nghiệm đường huyết tại nhà chỉ đo mức đường huyết tại thời điểm đó. Nồng độ glucose trong máu thay đổi trong ngày vì nhiều lý do, bao gồm thuốc, chế độ ăn uống, tập thể dục và mức độ insulin trong máu.
Nó rất hữu ích cho một người mắc bệnh tiểu đường khi có thông tin về việc kiểm soát lâu dài lượng đường trong máu. Kết quả xét nghiệm A1c không thay đổi với bất kỳ thay đổi gần đây trong chế độ ăn uống, tập thể dục hoặc thuốc.
Glucose liên kết với huyết sắc tố trong hồng cầu với tốc độ ổn định. Vì các tế bào hồng cầu kéo dài 3 đến 4 tháng, xét nghiệm A1c cho thấy lượng glucose trong phần huyết tương của máu. Xét nghiệm này cho thấy bệnh tiểu đường đã được kiểm soát tốt như thế nào trong 2 đến 3 tháng qua và liệu kế hoạch điều trị bệnh tiểu đường có cần phải thay đổi hay không.
Xét nghiệm A1c cũng có thể giúp bác sĩ thấy nguy cơ phát triển các vấn đề từ bệnh tiểu đường, như suy thận, các vấn đề về thị lực và tê chân. Giữ mức A1c trong phạm vi mục tiêu có thể làm giảm nguy cơ gặp vấn đề.
Chỉ định xét nghiệm glycohemoglobin (HbA1c, A1c)
Xét nghiệm này được thực hiện để:
Chẩn đoán tiền tiểu đường và tiểu đường.
Kiểm tra điều trị bệnh tiểu đường.
Chuẩn bị xét nghiệm glycohemoglobin (HbA1c, A1c)
Không cần phải ngừng ăn trước khi làm xét nghiệm A1c. Xét nghiệm này có thể được thực hiện bất cứ lúc nào trong ngày, ngay cả sau bữa ăn.
Thực hiện xét nghiệm glycohemoglobin (HbA1c, A1c)
Chuyên gia y tế lấy mẫu máu sẽ:
Quấn một dải thun quanh cánh tay trên để ngăn dòng máu chảy. Điều này làm cho các tĩnh mạch bên dưới dải lớn hơn nên dễ dàng đưa kim vào tĩnh mạch.
Làm sạch vị trí kim bằng cồn.
Đặt kim vào tĩnh mạch. Có thể cần nhiều hơn một thanh kim.
Gắn một ống vào kim để làm đầy máu.
Tháo băng ra khỏi cánh tay khi thu thập đủ máu.
Đặt một miếng gạc hoặc bông gòn lên vị trí kim khi kim được lấy ra.
Tạo áp lực lên nơi lấy máu và sau đó băng lại.
Cảm thấy khi xét nghiệm glycohemoglobin (HbA1c, A1c)
Mẫu máu được lấy từ tĩnh mạch trên cánh tay. Một dây thun được quấn quanh cánh tay trên. Nó có thể cảm thấy chặt. Có thể không cảm thấy gì cả từ kim, hoặc có thể cảm thấy đau nhói hoặc véo nhanh.
Rủi ro của xét nghiệm glycohemoglobin (HbA1c, A1c)
Có rất ít khả năng xảy ra vấn đề khi lấy mẫu máu lấy từ tĩnh mạch.
Có thể co một vết bầm nhỏ tại nơi lấy máu. Có thể hạ thấp nguy cơ bầm tím bằng cách giữ áp lực trên nơi lấy máu trong vài phút.
Trong một số ít trường hợp, tĩnh mạch có thể bị sưng sau khi lấy mẫu máu. Vấn đề này được gọi là viêm tĩnh mạch. Nén ấm có thể được sử dụng nhiều lần trong ngày để điều trị.
Ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
A1c là xét nghiệm kiểm tra lượng đường (glucose) máu liên kết với huyết sắc tố. Kết quả được hiển thị dưới dạng phần trăm. Kết quả xét nghiệm A1c cũng có thể được sử dụng để ước tính mức đường trong máu trung bình. Đây được gọi là glucose trung bình ước tính, hoặc eAG. Bác sĩ sẽ có kết quả xét nghiệm trong một vài ngày.
Bình thường
Các giá trị bình thường được liệt kê ở đây, được gọi là phạm vi tham chiếu, chỉ là một hướng dẫn. Các phạm vi này khác nhau từ phòng xét nghiệm đến phòng xét nghiệm khác và phòng xét nghiệm có thể có một phạm vi khác nhau cho những gì bình thường. kết quả của phòng xét nghiệm nên chứa phạm vi sử dụng. Ngoài ra, bác sĩ sẽ đánh giá kết quả dựa trên sức khỏe và các yếu tố khác. Điều này có nghĩa là một giá trị nằm ngoài các giá trị bình thường được liệt kê ở đây có thể vẫn bình thường. Hemoglobin A1c:
Bình thường: dưới 6.0%.
Tiền tiểu đường (tăng nguy cơ mắc bệnh tiểu đường): 6.0 - 6,4%.
Bệnh tiểu đường: 6,5% trở lên.
Khuyến nghị rằng hầu hết những người không mang thai mắc bệnh tiểu đường và trẻ em mắc bệnh tiểu đường loại 2 có mức A1c từ 7,0% trở xuống. Nếu mức A1c cao hơn 7,0%, có thể cần thay đổi trong điều trị bệnh tiểu đường. Nói chuyện với bác sĩ về kế hoạch điều trị bệnh tiểu đường và mục tiêu A1c mục tiêu.
Khuyến nghị A1c cho trẻ em và thanh thiếu niên bị bệnh tiểu đường loại 1:
Trẻ em dưới 6 tuổi: dưới 8,0%.
Trẻ em từ 6 tuổi12 tuổi: 7,5% trở xuống.
Thanh thiếu niên từ 13 - 18 tuổi: 7,0% trở xuống.
A1c và glucose trung bình (eAG):
6%: 7,0.
7%: 8,6.
8%: 10.2.
9%: 11.8.
10%: 13.4.
11%: 14.9.
12%: 16,5.
Giá trị cao
Một số vấn đề y tế có thể tăng mức A1c, nhưng kết quả vẫn có thể nằm trong phạm vi bình thường. Những vấn đề này bao gồm hội chứng Cushing, pheochromocytoma và hội chứng buồng trứng đa nang (PCOS).
Điều trị bằng corticosteroid làm tăng mức A1c.
Mức A1c có thể cao hơn ở trẻ em và thanh thiếu niên mắc bệnh tiểu đường.
Yếu tố ảnh hưởng đến xét nghiệm glycohemoglobin (HbA1c, A1c)
Những lý do có thể không thể làm xét nghiệm hoặc tại sao kết quả có thể không hữu ích bao gồm:
Mất máu nghiêm trọng hoặc truyền máu trong 3 tháng qua.
Có một số vấn đề y tế, chẳng hạn như thiếu máu hồng cầu hình liềm, thiếu máu tán huyết, một số loại bệnh thalassemia và bệnh thận nặng.
Đang chạy thận nhân tạo.
Dùng thuốc erythropoietin (ESA).
Đang trong tam cá nguyệt thứ hai hoặc thứ ba của thai kỳ.
Lá lách to. Điều này thay đổi vòng đời bình thường của các tế bào hồng cầu và mức A1c.
Điều cần biết thêm
Nếu bị tiểu đường, bác sĩ có thể khuyên nên làm xét nghiệm A1c cứ sau 3 đến 6 tháng, tùy thuộc vào mức độ đạt được mục tiêu điều trị.
Một số người mắc bệnh tiểu đường có mức A1c bình thường sớm trong quá trình mắc bệnh.
Nồng độ A1c có thể bình thường ở một số người mắc bệnh tiểu đường không được điều trị và một số bệnh trạng nhất định, chẳng hạn như thiếu máu hồng cầu hình liềm, thiếu máu tán huyết, bệnh thận nặng hoặc mang thai.
Nồng độ A1c không hữu ích cho việc tìm kiếm lượng đường trong máu thấp (hạ đường huyết).
Xét nghiệm A1c không thay thế nhu cầu xét nghiệm đường huyết thông thường khác, bao gồm kiểm tra lượng đường trong máu ở nhà và xét nghiệm đường huyết thường xuyên.
Bài viết cùng chuyên mục
Magie (Mg): ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Mức magie thấp, thường được gây ra bởi việc không ăn đủ các loại thực phẩm có chứa magie, hoặc từ các vấn đề cản trở cách thức ăn được ruột hấp thụ
Kali (K) nước tiểu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Xét nghiệm nước tiểu, để kiểm tra nồng độ kali, được thực hiện để tìm nguyên nhân, dẫn đến kết quả xét nghiệm kali máu thấp, hoặc cao
Đo độ nhớt của máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Trong điều kiện bình thưởng, tăng độ nhớt của máu không gây giảm đáng kể dòng chảy của máu ở ngoại vi nhờ cơ chế dãn mạch bù trừ
Cholesterol máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm mỡ máu
Phát hiện và đánh giá các bệnh nhân có nguy cơ bị vữa xơ động mạch, giúp quyết định các lựa chọn điều trị và để theo dõi hiệu quả của điều trị
Progesterone: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Progesterone giúp, chuẩn bị nội mạc tử cung, để nhận trứng, nếu nó được thụ tinh bởi tinh trùng
Xét nghiệm hormone tuyến giáp: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Xét nghiệm hormone tuyến giáp, là xét nghiệm máu kiểm tra tuyến giáp hoạt động như thế nào, tuyến giáp tạo ra các hormone
Protein phản ứng C nhạy cảm cao (hs-CRP): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Xét nghiệm Protein phản ứng C nhạy cảm cao khác với xét nghiệm CRP tiêu chuẩn, xét nghiệm tiêu chuẩn đo mức protein cao để tìm ra các bệnh khác nhau gây viêm
Yếu tố thấp khớp (RF): ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Mức độ cao của yếu tố thấp khớp, có thể được gây ra bởi một số bệnh tự miễn, và một số bệnh nhiễm trùng, đôi khi, mức cao ở những người khỏe mạnh
Ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm huyết học (máu)
Trong thiếu máu do bất sản, thiếu máu nguyên hồng cầu khổng lồ, hoá trị ung thư, bạch cầu cấp, lupus ban đỏ, chứng tăng năng lách, giảm sản tủy xương.
Catecholamine trong máu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Catecholamine làm tăng nhịp tim, huyết áp, nhịp thở, sức mạnh cơ bắp và sự tỉnh táo, nó cũng giảm lượng máu đi đến da và ruột và tăng lượng máu đi đến các cơ quan chính
Điện di protein huyết thanh (SPEP): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Điện di protein huyết thanh, thường được thực hiện, để giúp chẩn đoán, và theo dõi nhiều tình trạng khác nhau
Ý nghĩa xét nghiệm dấu ấn ung thư và bệnh xã hội
Giá trị chính của AFP là theo dõi tiến trình bệnh và hiệu quả điều trị K tế bào gan nguyên phát, K tinh hoàn sau điều trị phẫu thuật, xạ trị hoặc hoá trị liệu
Xét nghiệm Chorionic Gonadotropin (HCG): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Nồng độ HCG cũng được xét nghiệm khi có thể có mô không bình thường trong tử cung, cũng có thể được thực hiện để tìm kiếm mang thai giả hoặc ung thư
Xét nghiệm bệnh Phenylketon niệu (PKU): ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Xét nghiệm bệnh phenylketon niệu, được thực hiện để kiểm tra xem em bé sơ sinh, có enzyme cần thiết, để sử dụng phenylalanine, trong cơ thể hay không
Ý nghĩa nhuộm hóa học tế bào
Các marker bạch cầu: CD4, CD8, Biết được giảm miễn dịch trong HIV (AIDS), CD4 giảm nặng, tỷ lệ CD4/CD8 giảm nặng
Protein phản ứng C (CRP): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Nồng độ CRP cao là do nhiễm trùng và nhiều bệnh mãn tính, nhưng xét nghiệm CRP không thể chỉ ra vị trí viêm hoặc nguyên nhân gây ra bệnh
Độ thẩm thấu máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Xét nghiệm hữu ích để đánh giá tình trạng cô đặc của nước tiểu: bình thường thận thải trừ nước tiểu được cô đặc hơn gấp 3 lần so với huyết tương
Fibrinogen: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Lấy đủ bệnh phẩm máu vào ống nghiệm để đảm bảo tương quan thể tích máu và chất chống đông
Kháng thể kháng nhân (ANA): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Xét nghiệm kháng thể kháng nhân được sử dụng cùng với các triệu chứng, kiểm tra thể chất và các xét nghiệm khác để tìm ra một bệnh tự miễn
Axit lactic Dehydrogenase (LDH): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Nồng độ Axit lactic Dehydrogenase giúp chẩn đoán bệnh phổi, ung thư hạch, thiếu máu và bệnh gan, nó cũng giúp xác định hóa trị hoạt động như thế nào
Xét nghiệm enzyme bệnh tay sachs: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Những người có nguy cơ cao, là người mang gen bệnh Tay Sachs, có thể thử máu trước khi có con, để xem họ có phải là người mang mầm bệnh hay không
CPK (creatin phosphokinase và các isoenzym): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Cần tránh gây tan máu do nồng độ cao của hemoglobin có thể làm xét nghiệm định lượng CPK không chính xác, do ức chế hoạt tính của CPK
Ethanlol: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Mỗi quốc gia phê chuẩn một giới hạn của riêng mình về nồng độ cồn trong máu được coi là ngưỡng gây độc
Ý nghĩa xét nghiệm chẩn đoán bệnh khớp
Phương pháp ngưng kết latex cho phép phân biệt viêm đa khớp mạn tiến triển với bệnh thấp khớp (articulation rhematism) hoặc với sốt thấp (rheumatic fever), 2 bệnh này RF không có mặt trong huyết thanh
Phốt phát trong nước tiểu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Thận giúp kiểm soát lượng phốt phát trong cơ thể, phốt phát bổ sung được lọc qua thận, và đi ra khỏi cơ thể qua nước tiểu
