- Trang chủ
- Xét nghiệm
- Các chỉ số xét nghiệm và ý nghĩa
- Đường huyết (máu) tại nhà: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Đường huyết (máu) tại nhà: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Biên tập viên: Trần Tiến Phong
Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương
Nhận định chung
Xét nghiệm đường huyết tại nhà đo lượng glucose trong máu tại thời điểm xét nghiệm. Xét nghiệm có thể được thực hiện tại nhà hoặc bất cứ nơi nào, sử dụng một máy cầm tay nhỏ gọi là máy đo đường huyết.
Xét nghiệm đường huyết tại nhà có thể được sử dụng để theo dõi lượng đường trong máu. Nói chuyện với bác sĩ về tần suất kiểm tra lượng đường trong máu. Tần suất cần kiểm tra tùy thuộc vào điều trị bệnh tiểu đường, mức độ kiểm soát bệnh tiểu đường và sức khỏe tổng thể. Những người dùng insulin để kiểm soát bệnh tiểu đường có thể cần kiểm tra lượng đường trong máu thường xuyên. Kiểm tra lượng đường trong máu tại nhà thường được gọi là tự theo dõi.
Nếu hiếm khi sử dụng insulin hoặc không sử dụng nó, xét nghiệm đường huyết có thể rất hữu ích trong việc tìm hiểu cách cơ thể phản ứng với thực phẩm, bệnh tật, căng thẳng, tập thể dục, thuốc men và các hoạt động khác. Kiểm tra trước và sau khi ăn có thể giúp điều chỉnh những gì ăn.
Một số loại máy đo glucose có thể lưu trữ hàng trăm chỉ số glucose. Điều này cho phép xem lại số đọc glucose thu thập theo thời gian và dự đoán mức glucose vào những thời điểm nhất định trong ngày. Nó cũng cho phép nhanh chóng phát hiện ra bất kỳ thay đổi lớn nào về nồng độ glucose. Một số hệ thống này cũng cho phép lưu thông tin vào máy tính để có thể biến nó thành biểu đồ hoặc một dạng dễ phân tích khác.
Một số mô hình mới hơn của máy đo đường huyết tại nhà có thể giao tiếp với máy bơm insulin. Bơm insulin là máy cung cấp insulin qua ngày. Máy đo giúp quyết định lượng insulin cần để giữ mức đường trong máu trong phạm vi mục tiêu.
Chỉ định xét nghiệm
Xét nghiệm đường huyết tại nhà là một cách chính xác để đo mức đường trong máu tại thời điểm kiểm tra. Nếu bị tiểu đường, việc kiểm tra mức đường huyết tại nhà sẽ cung cấp thông tin về:
Lượng đường trong máu. Điều quan trọng là phải biết khi nào lượng đường trong máu cao hay thấp, để ngăn chặn các tình huống khẩn cấp phát triển. Nó cũng quan trọng để điều trị lượng đường trong máu cao liên tục để có thể giảm nguy cơ phát triển bệnh tim, mạch máu và các biến chứng thần kinh do bệnh tiểu đường.
Dùng bao nhiêu insulin trước mỗi bữa ăn. Nếu dùng insulin tác dụng nhanh hoặc tác dụng ngắn trước bữa ăn, kết quả xét nghiệm đường huyết có thể giúp xác định lượng insulin cần dùng trước mỗi bữa ăn. Nếu lượng đường trong máu cao, có thể cần thêm insulin. Nếu lượng đường trong máu thấp, có thể cần ăn trước khi dùng bất kỳ loại insulin nào.
Tập thể dục, chế độ ăn uống, căng thẳng và bị bệnh ảnh hưởng đến lượng đường trong máu. Kiểm tra lượng đường trong máu có thể giúp tìm hiểu cách cơ thể phản ứng với những điều này. Nếu có thể, có thể điều chỉnh lối sống của mình để cải thiện lượng đường trong máu.
Xét nghiệm đường huyết tại nhà cũng có thể được sử dụng để:
Quyết định về liều insulin ban đầu và lịch trình hoặc để điều chỉnh liều hoặc lịch insulin.
Kiểm tra lượng đường trong máu ở những người có triệu chứng đường huyết cao (tăng đường huyết) hoặc lượng đường trong máu thấp (hạ đường huyết).
Thực hiện xét nghiệm
Xét nghiệm đường huyết tại nhà bao gồm chích ngón tay, lòng bàn tay hoặc cẳng tay bằng kim nhỏ (lancet) để lấy một giọt máu và đặt máu lên que thử đặc biệt, đưa vào máy đo đường huyết trước khi bắt đầu xét nghiệm . Máy đo đường huyết hiển thị kết quả xét nghiệm đường huyết trong vòng một phút sau khi xét nghiệm.
Các hướng dẫn xét nghiệm hơi khác nhau đối với từng mẫu máy đo đường huyết tại nhà. Để có kết quả chính xác, hãy làm theo các hướng dẫn một cách cẩn thận. Khi kiểm tra lượng đường trong máu bằng máy đo đường huyết tại nhà:
Rửa tay bằng nước xà phòng ấm. Lau khô chúng bằng khăn sạch.
Chèn kim sạch (lancet) vào thiết bị lancet. Thiết bị lancet là một giá đỡ bút cho lancet. Nó giữ, định vị và kiểm soát độ sâu của lancet đi vào da.
Lấy que thử. Nắp ngay sau khi tháo que để tránh độ ẩm ảnh hưởng đến các que khác.
Chuẩn bị máy đo đường huyết. Thực hiện theo các hướng dẫn đi kèm.
Sử dụng thiết bị lancet để áp cạnh ngón tay với lancet. Đừng dính đầu ngón tay, sẽ đau hơn và có thể không nhận đủ máu để làm xét nghiệm chính xác. Một số máy đo đường huyết mới sử dụng các thiết bị lancet có thể lấy mẫu máu từ các vị trí khác ngoài ngón tay, chẳng hạn như lòng bàn tay hoặc cẳng tay. Nhưng ngón tay thường là nơi chính xác nhất để kiểm tra lượng đường trong máu.
Đặt giọt máu vào đúng điểm của que thử.
Sử dụng bông sạch, áp áp lực nơi ngón tay lấy máu để cầm máu.
Thực hiện theo các hướng dẫn máy đo đường huyết để có kết quả. Một số máy chỉ mất vài giây để đưa ra kết quả.
Có thể ghi kết quả và thời gian đã thử máu. Nhưng hầu hết các máy sẽ lưu trữ kết quả trong nhiều ngày hoặc nhiều tuần, vì vậy luôn có thể quay lại sau và lấy chúng. và bác sĩ sẽ sử dụng hồ sơ này để xem mức độ lượng đường máu thường xuyên nằm trong phạm vi nào.
Vứt bỏ lancet an toàn sau khi sử dụng chúng.
Cảm thấy khi xét nghiệm
Đầu ngón tay có thể bị đau do chích thường xuyên để kiểm tra lượng đường trong máu. Để giúp ngăn ngừa đau đầu ngón tay:
Luôn luôn châm bên ngón tay. Đừng châm vào đầu ngón tay. Điều này làm tăng cơn đau và có thể không nhận đủ máu để làm xét nghiệm chính xác. Ngoài ra, không chích ngón chân để lấy mẫu máu. Điều này có thể làm tăng nguy cơ bị nhiễm trùng ở chân.
Đừng bóp đầu ngón tay. Nếu gặp khó khăn khi lấy một giọt máu đủ lớn, hãy thả tay xuống dưới thắt lưng và đếm đến 5. Sau đó siết ngón tay, bắt đầu gần với bàn tay và di chuyển ra phía ngoài về phía đầu ngón tay.
Sử dụng ngón tay khác nhau mỗi lần. Nếu một ngón tay bị đau, tránh sử dụng nó để kiểm tra lượng đường trong máu trong một vài ngày.
Sử dụng một thiết bị khác. Nếu gặp rắc rối với ngón tay đau, có thể lấy mẫu máu từ các vị trí không phải là ngón tay, chẳng hạn như lòng bàn tay hoặc cẳng tay.
Rủi ro của xét nghiệm
Có rất ít nguy cơ biến chứng từ việc kiểm tra máu bằng máy đo đường huyết tại nhà.
Có thể bị nhiễm trùng ở ngón tay nếu không rửa tay.
Có thể có khu vực cứng trên đầu ngón tay do xét nghiệm đường huyết thường xuyên. Sử dụng kem dưỡng da để giúp làm mềm các khu vực này.
Ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Xét nghiệm đường huyết tại nhà đo lượng glucose trong máu tại thời điểm xét nghiệm. Xét nghiệm có thể được thực hiện tại nhà hoặc bất cứ nơi nào, sử dụng máy đo đường huyết.
Phạm vi lượng đường trong máu như sau đây. Nhưng, tùy thuộc vào sức khỏe, và bác sĩ có thể thiết lập một phạm vi khác nhau.
|
Phạm vi lượng đường trong máu được đề nghị |
|
|
Đối với người lớn không mang thai mắc bệnh tiểu đường: |
4.0 - 7.0 mmol / L trước bữa ăn 5.0 - 10.0 mmol / L 2 giờ sau khi bắt đầu bữa ăn |
|
Đối với phụ nữ mang thai mắc bệnh tiểu đường loại 1 hoặc loại 2 hoặc mắc bệnh tiểu đường liên quan đến mang thai (tiểu đường thai kỳ): |
5,3 mmol / L hoặc ít hơn, trước khi ăn sáng 7,8 mmol / L hoặc ít hơn, 1 giờ sau khi bắt đầu bữa ăn, hoặc 6,7 mmol / L hoặc ít hơn 2 giờ sau khi bắt đầu bữa ăn |
Nhiều vấn đề có thể thay đổi mức đường huyết. Bác sĩ sẽ thảo luận về bất kỳ kết quả bất thường đáng kể nào liên quan đến các triệu chứng và sức khỏe trong quá khứ.
Yếu tố ảnh hưởng đến xét nghiệm
Những lý do có thể không thể làm xét nghiệm hoặc tại sao kết quả có thể không hữu ích bao gồm:
Cồn trong giọt máu. Nếu làm sạch da bằng cồn xát, hãy để khu vực này khô hoàn toàn trước khi dán nó vào lancet.
Nước hoặc xà phòng trên ngón tay.
Bóp ngón tay.
Giọt máu quá lớn hoặc quá nhỏ.
Lượng đường trong máu rất thấp (dưới 40 mg / dL hoặc 2,2 mmol / L) hoặc rất cao (trên 400 mg / dL hoặc 22,2 mmol / L).
Que thử ẩm hoặc ướt. Không lưu trữ que thử đúng. Khi lấy ra khỏi hộp, nhanh chóng bảo đảm nắp trở lại để tránh ẩm làm hỏng các que không sử dụng.
Chăm sóc đúng cách các thiết bị kiểm tra lượng đường trong máu là rất quan trọng để đảm bảo an toàn và để có được kết quả chính xác.
Làm theo hướng dẫn của nhà sản xuất.
Không làm rơi hoặc cố tình làm hỏng máy.
Không lưu trữ máy ở một nơi rất nóng hoặc rất lạnh.
Làm sạch máy thường xuyên, và thay pin theo hướng dẫn.
Điều cần biết thêm
Trang thiết bị
Có một số phong cách khác nhau của máy đo đường huyết tại nhà trên thị trường hiện nay. Mỗi máy có các tính năng hơi khác nhau. Hãy tìm một máy phù hợp với nhu cầu. cũng có thể tìm kiếm trên Internet các thiết bị theo dõi glucose tại nhà.
Các kết quả
Nếu nghĩ rằng kết quả kiểm tra từ máy khác với những gì mong đợi, hãy lặp lại xét nghiệm. Cũng có thể cần phải hiệu chỉnh lại máy của mình trước khi kiểm tra lại nếu kết quả không như mong đợi. Nếu nhận được kết quả tương tự với xét nghiệm thứ hai, có thể cần nói chuyện với bác sĩ về những việc cần làm tiếp theo.
Có thể ghi kết quả và thời gian đã thử máu. Nhưng hầu hết các máy sẽ lưu trữ kết quả trong nhiều ngày hoặc nhiều tuần, vì vậy luôn có thể quay lại sau và lấy chúng. Điều này có thể giúp xác định xem các bước thực hiện để kiểm soát bệnh tiểu đường có hiệu quả hay không.
Xét nghiệm đường trong nước tiểu không phải là một dấu hiệu chính xác về mức đường huyết. Nồng độ đường trong máu có thể cao lâu trước khi đường có thể được phát hiện trong nước tiểu. Nhưng xét nghiệm nước tiểu có thể được sử dụng để kiểm tra một tình trạng nghiêm trọng gọi là nhiễm toan đái tháo đường. Ketone cũng có thể được xét nghiệm trong máu.
Giám sát
Nếu đang sử dụng máy bơm insulin hoặc nếu sử dụng insulin nhiều hơn một lần một ngày, sẽ cần phải kiểm tra lượng đường trong máu thường xuyên. Số lần kiểm tra có thể thay đổi mỗi ngày, tùy thuộc vào thời điểm ăn, những gì làm và cảm giác. Ví dụ, có thể cần kiểm tra lượng đường trong máu của mình 5 lần một ngày và 8 lần vào ngày hôm sau.
Thăm khám thai định kỳ và theo dõi đường huyết tại nhà thường xuyên là rất quan trọng đối với phụ nữ mang thai mắc bệnh tiểu đường. Phụ nữ giữ mức đường huyết trong phạm vi được khuyến nghị sẽ tăng cơ hội sinh con khỏe mạnh hơn và giảm khả năng bị biến chứng liên quan đến bệnh tiểu đường.
Theo dõi glucose liên tục (CGM) có thể hữu ích cho những người muốn thường xuyên kiểm tra lượng đường trong máu mà không cần kiểm tra mức đường máu bằng máy đo đường huyết mỗi lần. CGM có thể hiển thị các mẫu đường trong máu khi lượng đường trong máu cao hoặc thấp đã xảy ra.
Bài viết cùng chuyên mục
Yếu tố thấp khớp (RF): ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Mức độ cao của yếu tố thấp khớp, có thể được gây ra bởi một số bệnh tự miễn, và một số bệnh nhiễm trùng, đôi khi, mức cao ở những người khỏe mạnh
Kháng thể chống tinh trùng: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Nếu một số lượng lớn kháng thể tinh trùng tiếp xúc với tinh trùng của một người đàn ông, thì tinh trùng có thể khó thụ tinh với trứng
Sắt (Fe): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Cơ thể cần nhiều chất sắt hơn vào thời điểm tăng trưởng như ở tuổi thiếu niên, khi mang thai, khi cho con bú hoặc những lúc có lượng chất sắt trong cơ thể thấp
Hồng cầu máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Hồng cầu là các tế bào không nhân có dạng giống như một đĩa hai mặt lõm, được sinh ra trong tủy xương và bị phá hủy trong lách
Xét nghiệm Prealbumin máu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Xét nghiệm prealbumin, cho thấy những thay đổi trong thời gian một vài ngày, bác sĩ sớm có thể nhìn thấy những thay đổi, về mức độ protein
Hồng cầu lưới: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Số lượng hồng cầu lưới, có thể giúp bác sĩ chọn các xét nghiệm khác, cần được thực hiện để chẩn đoán một loại thiếu máu cụ thể, hoặc bệnh khác
Axít uríc: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm acid urique, uric acid
Trong trường hợp viêm khớp, định lượng axit uric trong dịch khớp hữu ích trong chẩn đoán phân biệt giữa viêm khớp do tăng axit uric trong máu
Magie (Mg): ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Mức magie thấp, thường được gây ra bởi việc không ăn đủ các loại thực phẩm có chứa magie, hoặc từ các vấn đề cản trở cách thức ăn được ruột hấp thụ
Xét nghiệm bệnh Lyme: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Bệnh Lyme có thể khó chẩn đoán, vì các triệu chứng tương tự như bệnh khác, nếu nghĩ rằng mắc bệnh Lyme, bác sĩ sẽ kiểm tra lâm sàng và xét nghiệm
Tế bào hình liềm: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Cách tốt nhất để kiểm tra gen tế bào hình liềm, hoặc bệnh hồng cầu hình liềm, là xem xét máu, bằng phương pháp gọi là sắc ký lỏng hiệu năng cao
Cytokin: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Cùng một loại cytokin song nó có thể có các tác động khác biệt nhau trong các tình huống khác nhau, trong khi nhiều loại cytokin khác nhau lại có thể có cùng một tác động
Xét nghiệm Chlamydia: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Một số loại xét nghiệm có thể được sử dụng để tìm chlamydia, nhưng khuyến nghị xét nghiệm khuếch đại axit nucleic bất cứ khi nào có thể
Kháng thể bệnh Celiac: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Nếu xét nghiệm đang được sử dụng để giúp chẩn đoán các triệu chứng, thì nó phải được thực hiện trong khi vẫn đang ăn thực phẩm có chứa gluten
Catecholamine nước tiểu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Catecholamine làm giảm lượng máu đi đến da và ruột, làm tăng máu đi đến các cơ quan chính, chẳng hạn như não, tim và thận, điều này giúp cơ thể chuẩn bị cho các phản ứng
Xét nghiệm enzyme bệnh tay sachs: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Những người có nguy cơ cao, là người mang gen bệnh Tay Sachs, có thể thử máu trước khi có con, để xem họ có phải là người mang mầm bệnh hay không
Thời gian prothrombin (PT) và INR: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Một phương pháp tiêu chuẩn hóa, kết quả thời gian prothrombin, được gọi là hệ thống tỷ lệ chuẩn hóa quốc tế, INR
Axit lactic Dehydrogenase (LDH): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Nồng độ Axit lactic Dehydrogenase giúp chẩn đoán bệnh phổi, ung thư hạch, thiếu máu và bệnh gan, nó cũng giúp xác định hóa trị hoạt động như thế nào
Nồng độ thuốc trong máu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Bác sĩ kiểm tra nồng độ thuốc, để đảm bảo rằng đang dùng một liều an toàn, và hiệu quả, xét nghiệm này cũng được gọi là theo dõi thuốc điều trị
Kháng nguyên đặc hiệu tuyến tiền liệt (PSA): ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Xét nghiệm sàng lọc ung thư, kiểm tra xem ung thư có thể xuất hiện khi kết quả từ các xét nghiệm khác, và theo dõi ung thư tuyến tiền liệt
Xét nghiệm DNA bào thai từ tế báo máu mẹ: xác định giới tính và dị tật
Những xét nghiệm này được chỉ định bởi nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe và có thể được thực hiện tại bất kỳ bệnh viện hoặc phòng xét nghiệm
Aldosteron: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Aldosteron gây các tác động tại các ống lượn xa, tại đó nó gây tăng tái hấp thu natri và clo đồng thời gây tăng bài xuất kali và ion hydrogen
Alpha1 antitrypsin: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Dù nguyên nhân là do di truyền hay mắc phải, thiếu hụt Alpha1 antitrypsin khiến cho các enzym tiêu protein có cơ hội gây tổn thương mô phổi
Clo: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Xét nghiệm định lượng nồng độ clo máu thường được đánh giá như một phần của xét nghiệm sàng lọc đối với tình trạng rối loạn nước điện giải
Ý nghĩa xét nghiệm dấu ấn ung thư và bệnh xã hội
Giá trị chính của AFP là theo dõi tiến trình bệnh và hiệu quả điều trị K tế bào gan nguyên phát, K tinh hoàn sau điều trị phẫu thuật, xạ trị hoặc hoá trị liệu
Huyết thanh học chẩn đoán virus viên gan (A, B, C, D, E): ý nghĩa chỉ số xét nghiệm
Các viêm gan virus là các nhiễm trùng toàn thân với tác động ưu thế đối với tế bào gan gây các tổn thương viêm và các biến đổi thoái hóa của tế bào gan
