Dịch truyền tĩnh mạch: chọn giải pháp sinh lý phù hợp

2019-09-11 11:08 AM
Áp lực chuyển dịch ra bên ngoài, là áp lực mao quản, áp lực dịch kẽ và thẩm thấu dịch kẽ, áp lực huyết tương có xu hướng di chuyển chất dịch vào trong

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Tổng nước cơ thể được phân phối trên ba khoang dịch. Dịch nội bào (ICF), dịch ngoại bào (ECF) được tách ra nhau bởi màng tế bào có khả năng thấm nước cao nhưng không cho hầu hết các chất điện giải đi qua (dịch ngoại bào chủ yếu và lưu thông khắp cơ thể gồm huyết tương, dịch kẽ và dịch bạch huyết). Thể tích nội bào được duy trì nhờ bơm natri-kali màng, giúp di chuyển natri ra khỏi tế bào (mang theo nước) để đổi lấy kali. Vì vậy, có sự khác biệt đáng kể trong thành phần điện phân của dịch nội bào và ngoại bào. Màng mao mạch ngăn cách hai khoang ngoại bào chính: dịch kẽ và huyết tương. Các lỗ của màng mao mạch có khả năng thẩm thấu cao đối với hầu hết các chất hòa tan trong dịch ngoại bào ngoại trừ protein. Do đó, thành phần ion của huyết tương và dịch kẽ là tương tự nhau nhưng huyết tương có chứa nồng độ protein cao hơn.

Tổng độ thẩm thấu của mỗi trong ba khoang dịch là khoảng 280 mOsm / L. Áp suất thẩm thấu của dịch có liên quan đến số lượng hạt hoạt động thẩm thấu mà nó chứa. Do đó, khoảng 80% tổng độ thẩm thấu của dịch kẽ và huyết tương là do các ion natri và clorua. Một dung dịch đẳng trương (ví dụ, natri clorid 0,9%) sẽ có độ thẩm thấu xấp xỉ 280 mOsm / L và các tế bào được đặt trong đó sẽ không co lại cũng không phồng lên. Một tế bào được đặt trong dung dịch nhược trương (<280 mOsm / L) sẽ phồng lên và những tế bào được đặt trong dung dịch ưu trương (> 280 mOsm / L) sẽ co lại. Một dung dịch muối đẳng trương được tiêm tĩnh mạch sẽ phân phối nhanh chóng trên hầu hết không gian ngoại bào. Mặc dù lỗ mao mạch rất dễ thấm natri và clorua, màng tế bào hoạt động như thể không thấm được các ion này.

Về sức khỏe, albumin chiếm 80% tổng áp lực trong huyết tương là 28 mmHg. Số lượng protein tương đối thấp so với các chất khác chỉ dẫn đến một đóng góp nhỏ vào tổng áp suất thẩm thấu tại màng tế bào. Starling đã mô tả các yếu tố xác định sự di chuyển của chất dịch thông qua màng mao mạch. Các lực thường di chuyển chất dịch ra bên ngoài là áp lực mao quản trung bình, áp lực dịch kẽ âm và áp suất thẩm thấu dịch kẽ. Áp lực huyết tương có xu hướng di chuyển chất dịch vào bên trong. Trong điều kiện bình thường, có một lực hướng ra ngoài, với sự có mặt của hệ số lọc bình thường (Kf, dòng chất lỏng chảy qua màng vi mạch trên một đơn vị thời gian trên một đơn vị áp lực trên 100 g mô), dẫn đến tốc độ ròng của dịch lọc trong toàn bộ cơ thể. Chất dịch này được mang đi bởi hệ thống bạch huyết và được đưa trở lại máu. Áp lực mao quản cao hơn sẽ làm tăng tốc độ lọc chất dịch, nhưng hệ thống bạch huyết có thể đối phó với sự gia tăng 20 lần trong dòng chảy. Trong điều kiện viêm, lỗ mao mạch có thể lớn hơn đáng kể và hệ số phản xạ sẽ thấp.

Đóng góp chính cho áp suất thẩm thấu keo trong huyết tương (COP) và giữ nước trong khoang plasma là albumin. COP bình thường ở người cứu thương là khoảng 25 mmHg và thấp hơn ở tư thế nằm ngửa. Hạ đường huyết cũng làm giảm COP huyết tương. Giảm COP huyết tương thúc đẩy sự thoát chất dịch vào khoang kẽ, có thể dẫn đến phù phổi. Nếu COP huyết tương và áp lực nêm mao mạch phổi được đo đồng thời, có thể xác định độ dốc áp lực nêm mao mạch phổi-phổi. Phạm vi độ dốc bình thường là 9-15 mmHg; một gradient dưới 4 mmHg có liên quan đến sự phát triển của phù phổi.

Bài viết cùng chuyên mục

Ngộ độc thủy ngân: chăm sóc và tiên lượng

Điều trị sớm bất kỳ hình thức ngộ độc thủy ngân nào, cũng có cơ hội cải thiện tiên lượng, giảm tổn thương mô và ảnh hưởng thần kinh của chất độc

Vắc xin Covid-19 Moderna (mRNA-1273): tính sinh miễn dịch hiệu quả và an toàn

Vắc xin Covid-19 Moderna thử nghiệm pha I đã chứng minh đáp ứng kháng thể liên kết và trung hòa tương đương với phản ứng kháng thể được thấy trong huyết tương dưỡng bệnh khi tiêm vắc-xin ở những người khỏe mạnh từ 18 đến 55 tuổi.

Bệnh Herpes: tái phát do virus ngủ đông sống lại

Vấn đề đối với các bác sĩ là, hầu hết thời gian, mụn rộp herpes nằm im lìm trong các tế bào thần kinh, và chỉ có thể điều trị trong thời gian hoạt động

Ung thư tuyến tụy: một loại thuốc mới có thể ngăn chặn

Trong vài năm qua, các nhà khoa học tại Trung tâm y tế Cedars Sinai ở Los Angeles, CA, đã phát triển một loại thuốc để ngăn chặn khả năng kháng ung thư tuyến tụy của tuyến tụy

Sars CoV-2: vi rút học và biến thể của virus Sars CoV-2

Giống như các loại virus khác, Sars CoV-2 phát triển theo thời gian. Hầu hết các đột biến trong bộ gen Sars CoV-2 không ảnh hưởng đến chức năng của virus.

Bệnh lý gan mật: viêm gan, xơ gan, ung thư gan, bệnh gan nhiễm đồng sắt và bệnh di truyền

Xơ gan có nhiều nguyên nhân nhưng thường là do nhiễm bệnh viêm gan hoặc uống rượu quá mức. Các tế bào gan đang dần dần thay thế bằng mô sẹo, nghiêm trọng làm suy yếu chức năng gan.

Bệnh tiểu đường: nhiệt độ tủ lạnh có thể làm cho insulin kém hiệu quả hơn

Cần phải nghiên cứu thêm để kiểm tra mức độ chênh lệch nhiệt độ trong quá trình lưu trữ ảnh hưởng đến hiệu quả insulin và kết quả của bệnh nhân

Vắc xin Covid-19: sự ảnh hưởng của nó đến kinh nguyệt?

Chu kỳ kinh nguyệt có thể thay đổi như thế nào sau khi tiêm vắc xin? Đây có thực sự là những tác dụng phụ liên quan đến Covid-19 hay là do căng thẳng và những thay đổi khác trong cuộc sống có thể trùng hợp với việc chủng ngừa?

Khi nào nên lo lắng về sự mệt mỏi?

Những lý do khác để gặp bác sĩ về sự mệt mỏi là nếu thường xuyên kiệt sức khi thức dậy mặc dù ngủ ngon, không cảm thấy có động lực để bắt đầu ngày mới

Sử dụng insulin: liều dùng ở trẻ em và người già, bệnh gan thận

Điều chỉnh liều, có thể được yêu cầu khi nhãn hiệu, hoặc loại insulin được thay đổi, điều trị đái tháo đường đường uống, có thể cần phải được điều chỉnh

Dịch corona virus ở Trung Quốc: nguồn gốc bắt nguồn từ rắn

Coronavirus mới, ký hiệu bởi WHO là 2019 nCoV, vì nguyên do trường hợp bệnh viêm phổi gây ra bởi virus ở Vũ Hán, bắt đầu xuất hiện, và lây lan từ cuối năm 2019

Uống bao nhiêu rượu là quá nhiều?

Theo hướng dẫn chế độ ăn uống, uống rượu vừa phải liên quan đến tối đa một ly mỗi ngày đối với phụ nữ và tối đa hai ly mỗi ngày đối với nam giới

Giữ bộ nhớ tốt: năm điều có thể làm

Cách sống, những gì ăn và uống, và cách đối xử với cơ thể ảnh hưởng đến trí nhớ cũng như sức khỏe thể chất và hạnh phúc

Sốt khi mang thai: những điều cần biết

Một số nghiên cứu cho rằng, sốt khi mang thai, có thể làm tăng khả năng mắc các bất thường bẩm sinh, và tự kỷ, cho đến nay là không kết luận

Pơmu: dùng làm thuốc sát trùng chữa sưng tấy

Gỗ Pơmu có vân mịn không mối mọt, dùng làm đồ mỹ nghệ, làm cầu, xây dựng, làm áo quan, dầu Pơmu được sử dụng làm hương liệu nước hoa, cũng dùng làm thuốc sát trùng chữa sưng tấy

Thử thai: những điều cần biết

Mang thai được chẩn đoán bằng cách đo mức độ gonadotropin màng đệm của người, còn được gọi là hormone thai kỳ, hCG được sản xuất khi trứng được thụ tinh

Giúp ngủ ngon: hành vi đã được chứng minh để giúp đỡ

Tránh hoặc hạn chế caffeine, caffeine có thể khiến tỉnh táo hơn trong ngày, nhưng nhiều người nhạy cảm với các tác dụng của nó

Triệu chứng của coronavirus mới (COVID-19): đột ngột mất mùi hoặc vị giác

Bằng chứng từ các địa điểm trên khắp thế giới rằng, chứng mất mùi, và chứng cảm giác vị giác thay đổi, là những triệu chứng quan trọng liên quan đến đại dịch.

Đau cổ: là gì và nó được điều trị như thế nào?

Mức độ nghiêm trọng của cơn đau sẽ thay đổi tùy thuộc vào mức độ chấn thương, và hầu hết các trường hợp đau cổ chỉ gây khó chịu nhẹ

Nguyên nhân gây chảy máu dưới da?

Khi xuất huyết xuất hiện trực tiếp dưới da, máu có thể thoát ra ngoài vùng da xung quanh và làm cho da bị biến màu, sự đổi màu da này là một hỗn hợp màu đỏ, xanh, đen hoặc tím

Xét nghiệm chức năng gan

Bilirubin là sản phẩm chuyển hóa của hemoglobin và các enzym có chứa hem. Chín mươi lăm phần trăm bilirubin được tạo ra từ sự thoái biến của hồng cầu.

Chế độ ăn uống khi mang thai: những điều cần biết

Một chế độ ăn uống lành mạnh cho thai kỳ nên giống như chế độ ăn uống lành mạnh thông thường, chỉ với 340 đến 450 calo bổ sung mỗi ngày

Tìm kế hoạch giảm cân phù hợp

Có rất nhiều cách để tiếp cận giảm cân, tất nhiên, chế độ ăn uống và tập thể dục nên là đầu tiên, không thiếu chế độ ăn uống để thử, các loại thực phẩm ít calo, ít carb

Chăm sóc sức khỏe đại tràng (Bowel care)

Cách tốt nhất để ngăn ngừa những sự cố về đại tràng là hãy thực hiện đại tiện theo lịch. Quý vị cần phải dạy cho đại tràng biết khi nào cần phải cử động.

Sự khác biệt giữa ợ nóng, trào ngược axit và GERD

Ợ nóng là cảm giác nóng rát ở ngực hoặc bụng, và nó không liên quan gì đến tim, mọi người thường cảm thấy ợ nóng sau xương ức và sau khi ăn