Chóng mặt khi đứng lên: nguyên nhân do hạ huyết áp tư thế đứng

2019-05-12 05:23 PM
Những người bị hạ huyết áp tư thế đứng có thể cảm thấy chóng mặt khi họ đứng lên, tình trạng này thường nhẹ và kéo dài chỉ vài phút sau khi đứng

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Hạ huyết áp thế đứng, còn được gọi là hạ huyết áp tư thế, là huyết áp giảm đột ngột xảy ra khi đứng dậy nhanh chóng. Huyết áp là lực máu chống lại thành của động mạch.

Khi đứng lên, trọng lực kéo máu vào chân, và huyết áp bắt đầu giảm. Một số phản xạ nhất định trong cơ thể bù đắp cho sự thay đổi này. Tim đập nhanh hơn để bơm máu nhiều hơn. Và các mạch máu co lại để ngăn máu chảy xuống chân.

Nhiều loại thuốc có thể ảnh hưởng đến các phản xạ bình thường này và dẫn đến hạ huyết áp thế đứng. Những phản xạ này cũng có thể bắt đầu yếu đi khi già đi. Vì lý do này, hạ huyết áp thế đứng phổ biến hơn ở người lớn tuổi. Theo nghiên cứu được công bố trên American Family Physician, khoảng 20 phần trăm những người trên 65 tuổi bị hạ huyết áp thế đứng.

Những người bị hạ huyết áp tư thế đứng có thể cảm thấy chóng mặt khi họ đứng lên. Tình trạng này thường nhẹ và kéo dài chỉ vài phút sau khi đứng. Một số người có thể ngất xỉu, hoặc mất ý thức.

Nguyên nhâh gây ra hạ huyết áp tư thế đứng

Có nhiều nguyên nhân gây hạ huyết áp tư thế đứng. Bao gồm các:

Mất nước.

Thiếu máu, hoặc số lượng hồng cầu thấp.

Giảm thể tích máu, gây ra bởi một số loại thuốc như thuốc lợi tiểu thiazide và thuốc lợi tiểu quai.

Mang thai.

Bệnh tim, chẳng hạn như đau tim hoặc bệnh van tim.

Bệnh tiểu đường, tình trạng tuyến giáp và các bệnh khác của hệ thống nội tiết

Bệnh Parkinson.

Nghỉ ngơi dài ngày hoặc bất động.

Thời tiết nóng.

Thuốc huyết áp và thuốc chống trầm cảm.

Sử dụng rượu hoặc ma túy trong khi dùng thuốc huyết áp.

Thuốc lợi tiểu.

Lão hóa.

Các triệu chứng của hạ huyết áp tư thế đứng

Các triệu chứng phổ biến nhất của hạ huyết áp thế đứng là chóng mặt và chóng mặt khi đứng lên. Các triệu chứng thường sẽ biến mất khi ngồi hoặc nằm.

Các triệu chứng phổ biến khác bao gồm:

Buồn nôn.

Đánh trống ngực.

Đau đầu.

Yếu đuối.

Nhầm lẫn.

Mờ mắt.

Các triệu chứng ít phổ biến hơn, có thể bao gồm:

Ngất xỉu.

Đau ngực.

Đau cổ và vai.

Chẩn đoán hạ huyết áp tư thế đứng

Nếu bác sĩ nghi ngờ bị hạ huyết áp tư thế đứng, sẽ kiểm tra huyết áp trong khi đang ngồi, nằm và đứng. Bác sĩ có thể chẩn đoán hạ huyết áp tư thế đứng nếu huyết áp tâm thu giảm 20 mm thủy ngân (mm Hg) hoặc huyết áp tâm trương giảm 10 mm Hg trong vòng ba phút sau khi đứng lên.

Để tìm ra nguyên nhân cơ bản, bác sĩ cũng có thể:

Tiến hành kiểm tra thể chất.

Kiểm tra nhịp tim.

Chỉ định xét nghiệm.

Các xét nghiệm bác sĩ có thể yêu cầu bao gồm:

Công thức máu toàn bộ (CBC) để kiểm tra thiếu máu.

Điện tâm đồ (EKG) để kiểm tra nhịp tim.

Siêu âm tim để kiểm tra van tim và tim hoạt động như thế nào.

Đo nhịp tim trong khi gắng sức.

Kiểm tra bàn nghiêng, trong đó nằm trên bàn di chuyển từ ngang sang thẳng đứng, để kiểm tra ngất.

Điều trị hạ huyết áp tư thế đứng

Điều trị hạ huyết áp tư thế đứng tùy thuộc vào nguyên nhân. Điều trị do bác sĩ khuyên dùng có thể bao gồm những thay đổi lối sống sau đây:

Tăng lượng dịch và nước và hạn chế uống rượu nếu bị mất nước.

Đứng lên từ từ khi ra khỏi ghế hoặc giường.

Thực hiện các bài tập isometric trước khi thức dậy để giúp tăng huyết áp. Ví dụ, dùng tay bóp một quả bóng cao su hoặc khăn.

Điều chỉnh liều hoặc chuyển sang thuốc khác nếu thuốc là nguyên nhân.

Mang vớ nén để giúp máu lưu thông ở chân.

Tránh bắt chéo chân hoặc đứng trong thời gian dài.

Tránh đi bộ trong thời tiết nóng.

Ngủ với đầu hơi nâng lên.

Tránh ăn các bữa ăn giàu carbohydrate.

Thêm muối vào bữa ăn hàng ngày để giữ nước.

Đối với những trường hợp nghiêm trọng, bác sĩ có thể kê toa các loại thuốc có tác dụng làm tăng thể tích máu hoặc làm co mạch máu. Những loại thuốc này có thể bao gồm:

Fludrocortison (Florinef).

Midodrine (ProAmatine).

Erythropoietin (Epogen, Procrit).

Pyridostigmine (Mestinon).

Trong hầu hết các trường hợp, điều trị tình trạng cơ bản sẽ chữa hạ huyết áp thế đứng. Với điều trị, những người bị hạ huyết áp thế đứng có thể làm giảm hoặc loại bỏ các triệu chứng.

Bài viết cùng chuyên mục

Virus corona: cách đeo, sử dụng, cởi và vứt khẩu trang

Chuyên gia dạy cách đeo, sử dụng, cởi và vứt khẩu trang chính xác để tránh bị nhiễm coronavirus gây chết người trong giai đoạn này

Kiểm soát bàng quang (Bladder management)

Bàng quang co cứng (phản xạ) là khi bàng quang của quý vị chứa đầy nước tiểu và khả năng phản xạ tự động kích hoạt bàng quang để thoát nước tiểu.

Hành vi bốc đồng: điều gì xảy ra trong não?

Bốc đồng không phải lúc nào cũng là điều xấu, nhưng nó thường có thể dẫn đến những hậu quả không mong muốn, hoặc không lường trước được

Năm loại thực phẩm chống lại cholesterol cao

Khi cân nhắc việc ăn nhiều thực phẩm có thể giúp giảm cholesterol, hãy nhớ rằng tránh các loại thực phẩm nhất định cũng có thể cải thiện kết quả

Dịch truyền tĩnh mạch mang oxy: truyền máu

Một mục tiêu chính, của nghiên cứu hồi sức, là phát triển một chất thay thế tế bào hồng cầu an toàn, làm tăng việc cung cấp oxy đến các mô

Dịch truyền tĩnh mạch áp lực keo và phù nề mô: cuộc tranh cãi về tinh thể và keo

Các thay đổi trong mô hình, đã gợi ý rằng phần lớn các tổn thương tế bào, xảy ra trong quá trình hồi sức, và không phải trong thời kỳ thiếu máu cục bộ

Ngáp: tại sao nó rất dễ lây lan và tại sao nó lại quan trọng

Ngáp lây nhiễm, được kích hoạt một cách không tự nguyện, khi chúng ta quan sát người khác ngáp, đó là một hình thức phổ biến của ngáp

Vi rút Corona 2019: xét nghiệm đối với các trường hợp nghi ngờ

Xét nghiệm phát hiện 2019 nCoV đã và đang được phát triển, một số chỉ có thể phát hiện ra virus mới, và một số cũng có thể phát hiện các chủng khác

Bệnh tiểu đường: các yếu tố của chế độ ăn uống lành mạnh

Một mô hình ăn uống lành mạnh sẽ giúp giảm cân và kiểm soát lượng đường trong máu, huyết áp và cholesterol, nó cũng tốt cho tim, não, và mọi phần khác của cơ thể

Covid-19: tổn thương các cơ quan ngoài tim phổi

ACE2 được biểu hiện nhiều ở hệ tiêu hóa, thận, cơ xương, mạch máu, đặc biệt là ở màng đỉnh của tế bào biểu mô ống lượn gần, cho thấy thận là một mục tiêu khác của SARS-CoV-2.

Sars-CoV-2: có thể lây nhiễm sang tinh hoàn

Một số bệnh nhân đã báo cáo đau tinh hoàn và một số báo cáo cho thấy giảm testosterone, một loại hormone quan trọng được sản xuất trong tinh hoàn.

Ngộ độc thủy ngân: điều trị và những điều cần biết

Trong phơi nhiễm cấp tính, bước đầu tiên trong điều trị, là loại người khỏi nguồn thủy ngân, đồng thời, bảo vệ người khác khỏi tiếp xúc với nó

Bệnh thận mãn tính: sống với bệnh thận giai đoạn hai

Nếu phát hiện ra đang bệnh thận mãn tính ở giai đoạn 2, thì thường là do đã được kiểm tra một tình trạng khác như bệnh tiểu đường hoặc huyết áp cao

Tại sao cơ thể bị đau nhức?

Trong khi hầu hết các trường hợp đau nhức cơ thể có thể điều trị dễ dàng và tương đối vô hại, có một số tình trạng bệnh lý nghiêm trọng hơn bao gồm đau nhức cơ thể như một triệu chứng

Đa xơ cứng (Multiple Sclerosis)

Những nguyên lý về nguyên nhân gây nên bệnh đa xơ cứng gồm có vai trò của sinh vật kiểu vi-rút, sự bất thường của các gen có trách nhiệm kiểm soát hệ thống miễn dịch, hoặc là sự kết hợp của cả hai.

Biến thể Covid-19: làm cho vắc xin chỉ còn tác dụng bảo vệ và miễn dịch cộng đồng là không thể?

Biến thể Delta có khả năng truyền nhiễm nhiều hơn đáng kể có nghĩa là số lượng cao hơn sẽ phải được tiêm phòng đầy đủ để đạt được bất kỳ loại miễn dịch nào trên cộng đồng.

Mồ hôi xung quanh âm đạo: điều gì gây ra và làm gì với nó

Mồ hôi thừa quanh vùng háng cũng có thể gây ngứa và đôi khi có thể dẫn đến nhiễm trùng, chẳng hạn như nhiễm khuẩn âm đạo và nhiễm nấm âm đạo

Cập nhật 2019-nCoV trực tiếp: gần 25.000 trường hợp coronavirus

Các triệu chứng của coronavirus mới bao gồm sốt, ho và khó thở, theo CDC, ước tính rằng các triệu chứng có thể xuất hiện ngay sau hai ngày, hoặc chừng 14 ngày sau khi tiếp xúc

Rối loạn lo âu sau đột quỵ: chẩn đoán và can thiệp

Rối loạn lo âu sau đột quỵ, có thể hôn mê, với chứng trầm cảm sau đột quỵ, và có thể phổ biến hơn ở vỏ não, so với đột quỵ dưới vỏ não

Nguyên nhân gây ra mồ hôi vùng háng?

Những người bị ra mồ hôi quá mức, mồ hôi ngay cả khi nhiệt độ bên trong cơ thể là bình thường, nếu không điều trị, ra mồ hôi quá mức có thể gây ra các vấn đề về da

Nồng độ CO2 và O2: khẩu trang có tác động tiêu cực không đáng kể

Khẩu trang đóng một vai trò quan trọng trong việc giảm tiếp xúc với vi rút và hạn chế số lượng vi rút mà một người có thể lây sang người khác. Ngày càng có sự đồng thuận về giá trị của khẩu trang trong việc giảm sự lây lan của SARS-CoV-2.

Sức khỏe hô hấp (Respiratory Health)

Có nhiều biến chứng có thể xảy ra, liên quan đến các ống đặt khí quản, bao gồm tình trạng không có khả năng nói, hoặc nuốt bình thường

Nhân cách quái dị: ảo tưởng về sự vĩ đại?

Các yếu tố văn hóa có thể ảnh hưởng đến nội dung của ảo tưởng của một người, điều này là do văn hóa ảnh hưởng đến kiến thức và những gì họ tin về thế giới

Ma túy đá (Meth): cai thuốc, giải độc càng sớm càng tốt

Ma túy đá hay còn gọi là hàng đá, chấm đá là tên gọi chỉ chung cho các loại ma túy tổng hợp, có chứa chất methamphetamine và amphethamine thậm chí là niketamid được phối trộn phức tạp từ nguyên liệu tự nhiên

Rụng trứng: tính ngày có thể hoặc không thể mang thai

Sau khi trứng rụng hoàn toàn có thể có thai. Khi một người quan hệ tình dục trong vòng 12–24 giờ sau khi trứng trưởng thành phóng thích, thì khả năng thụ thai cao.