- Trang chủ
- Xét nghiệm
- Một số thủ thuật và xét nghiệm trong lâm sàng
- Điện sinh lý mắt: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Điện sinh lý mắt: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Biên tập viên: Trần Tiến Phong
Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương
Nhận định chung
Tầm nhìn là kết quả của các tín hiệu điện di chuyển giữa võng mạc và phần não liên quan đến thị giác (vỏ não chẩm).
Thủ thuật điện sinh lý kiểm tra xem con đường thần kinh thị giác này gửi tín hiệu điện cần thiết cho thị lực như thế nào. Những thủ thuật này đo lường hoạt động điện xảy ra trong mắt khi nhìn vào một cái gì đó.
Điện sinh lý bao gồm các thủ thuật khác nhau để đo mức độ hoạt động của võng mạc. Nó có thể giúp kiểm tra các bệnh về võng mạc. Các thủ thuật cũng có thể giúp chẩn đoán và đánh giá các loại vấn đề về thị lực và sức khỏe khác nhau.
Chụp điện tử (ERG)
Chụp điện tử (ERG) đo phản ứng điện của võng mạc trong khi nhìn vào các mẫu hoặc ánh sáng nhấp nháy khác nhau. Thủ thuật ERG có thể kiểm tra các bệnh và vấn đề của võng mạc.
ERG toàn trường có thể kiểm tra toàn bộ võng mạc hoạt động như thế nào. ERG đa năng (mfERG) chỉ là một phần của võng mạc. Điều này có thể kiểm tra các bệnh của hoàng điểm và mất thị lực trung tâm.
Điện quang đồ (EOG)
Điện quang đồ (EOG) kiểm tra các dòng điện hoạt động như thế nào trong toàn bộ mắt. Nó được thực hiện để kiểm tra các vấn đề về mắt và võng mạc nhất định.
Phản ứng gợi lên bằng hình ảnh (VER hoặc VEP)
Phản ứng gợi lên bằng mắt (VER) kiểm tra hoạt động điện trong toàn bộ con đường thị giác, từ mắt đến các phần của não liên quan đến thị giác.
Giống như ERG, thủ thuật này đo hoạt động điện khi mắt phản ứng với việc nhìn vào thứ gì đó. VER có thể tìm thấy các vấn đề bằng cách hiển thị cách sóng não phản ứng với những điều nhìn vào trong quá trình kiểm tra.
Chỉ định điện sinh lý mắt
Chụp điện tử (ERG)
Biện pháp ERG xác định tế bào nón hoạt động như thế nào. Những tế bào này giúp phát hiện ánh sáng và màu sắc. Xét nghiệm này cũng xem xét các tế bào khác trong võng mạc. Nó có thể được sử dụng để kiểm tra các vấn đề như:
Tổn thương võng mạc từ thuốc hoặc các chất khác.
Mất thị lực trung tâm hoặc ngoại vi do các vấn đề về võng mạc.
Bệnh quáng gà (khó nhìn trong điều kiện ánh sáng yếu) hoặc mù màu.
Vấn đề về mắt do các bệnh mạch máu.
ERG toàn trường có thể giúp tìm ra nguyên nhân của một số vấn đề về võng mạc, như thiếu vitamin A hoặc rối loạn chuyển hóa.
ERG đa năng (mfERG) kiểm tra phản ứng điện ở phần trung tâm của võng mạc. Nó có thể được sử dụng để giúp kiểm tra:
Bệnh macula không được tìm thấy bởi ERG toàn trường.
Mất thị lực trung tâm không giải thích được mà ERG toàn trường không tìm thấy.
Một số loại viêm võng mạc sắc tố.
Điện quang
Điện quang đồ được sử dụng để giúp chẩn đoán các vấn đề của võng mạc. Nó có thể được sử dụng để giúp kiểm tra các vấn đề như:
Các bệnh về võng mạc như bệnh Best's (thoái hóa điểm vàng bẩm sinh) và viêm võng mạc sắc tố.
Các loại khác của loạn dưỡng hoàng điểm.
Phản ứng gợi lên bằng hình ảnh (VER)
Phản ứng gợi lên bằng hình ảnh (VER) đo lường mức độ toàn bộ con đường thị giác giữa mắt và não đang hoạt động như thế nào. Thủ thuật có thể được sử dụng để kiểm tra hoặc đánh giá các tình trạng như các vấn đề về võng mạc, các vấn đề về thần kinh thị giác và bệnh đa xơ cứng.
VER có thể được sử dụng để kiểm tra các vấn đề về thị lực ở những người không thể thực hiện các bài kiểm tra mắt khác. Điều này bao gồm trẻ sơ sinh hoặc bệnh nhân không thể đáp ứng hoặc làm theo hướng dẫn.
Chuẩn bị điện sinh lý mắt
Không cần phải làm gì đặc biệt để chuẩn bị cho thủ thuật. Thực hiện theo bất kỳ hướng dẫn nào bác sĩ cung cấp về những việc cần làm trước khi thủ thuật.
Đối với phản ứng gợi lên bằng hình ảnh (VER):
Làm theo hướng dẫn của bác sĩ về việc ăn uống để tránh lượng đường trong máu thấp.
Tránh chất caffeine trong vòng 12 giờ sau khi thủ thuật.
Rửa tóc kỹ trước khi thủ thuật.
Đừng đeo bất kỳ đồ trang sức nào, chẳng hạn như khuyên tai, gần đầu.
Thực hiện điện sinh lý mắt
Chụp điện tử (ERG)
Ngồi hoặc nằm trong khi thủ thuật.
Thuốc nhỏ mắt được sử dụng để làm tê mắt.
Một điện cực nhỏ được đặt ở phía trước mắt (giác mạc) và trên khuôn mặt.
Sẽ nhìn vào một màn hình hiển thị các tia sáng (flash ERG) hoặc một mẫu hình ảnh (mẫu ERG). Thủ thuật ghi lại phản ứng điện trong mắt khi nhìn vào đèn và hoa văn. Hoạt động điện của mắt được hiển thị trên một máy gọi là máy hiện sóng.
Thủ thuật được thực hiện trong cả ánh sáng và bóng tối. Điều này được gọi là thích ứng tối. Các bước sóng ánh sáng khác nhau được sử dụng trong quá trình thủ thuật để kiểm tra các vấn đề với tế bào hình que và hình nón của mắt.
Tổng kiểm tra mất khoảng một giờ.
Điện quang
Trong quá trình kiểm tra:
Ngồi trên ghế kiểm tra.
Các điện cực nhỏ được đặt ở góc trong và ngoài của mắt. Một điện cực khác được đặt trên trán.
Hoạt động điện trong mắt được ghi lại trên một máy. Hai bản ghi được thực hiện.
Sau khi mắt điều chỉnh sang bóng tối, phản ứng điện của mắt được đo trong khi di chuyển mắt từ bên này sang bên kia.
Khi bật đèn, hoạt động điện được đo lại khi di chuyển mắt từ bên này sang bên kia (ở cùng một góc).
Tổng thời gian kiểm tra khoảng 40 đến 45 phút.
Phản ứng gợi lên bằng hình ảnh (VER)
Một máy tính ghi lại những thay đổi trong sóng não trong khi nhìn vào các mẫu. Tín hiệu điện được đo theo con đường thị giác, khu vực của não liên quan đến thị giác (vỏ não thị giác chính).
Trong quá trình kiểm tra:
Ngồi trước một màn hình. Một miếng dán được đặt trên một mắt.
Các điện cực được đặt trên da đầu, gần các khu vực của não liên quan đến thị giác.
Trong vài phút, nhìn vào các mẫu lặp đi lặp lại (bảng kiểm tra hoặc chấm) xuất hiện trong chớp nhoáng trên màn hình. Kích thước hoặc cường độ của các mẫu có thể được thay đổi để kiểm tra một số phần nhất định của trường hình ảnh.
Một máy tính ghi lại phản ứng của sóng não. Thủ thuật đo thời gian đáp ứng (độ trễ) và hoạt động điện của não.
Một miếng dán được đặt trên mắt khác, và thủ thuật được lặp lại.
Cảm thấy khi điện sinh lý mắt
Những thủ thuật này thường gây ra ít hoặc không khó chịu. Điện cực được sử dụng cho thủ thuật ERG có thể có cảm giác như có lông mi bị kẹt trên mắt.
Rủi ro của điện sinh lý mắt
Thường không có rủi ro từ các thủ thuật này.
Sau khi kiểm tra ERG, tránh dụi mắt trong ít nhất một giờ. Chà mắt có thể làm trầy xước mắt (giác mạc).
Ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Điện sinh lý bao gồm các thủ thuật khác nhau để đo mức độ hoạt động của võng mạc. Nó có thể giúp kiểm tra các bệnh về võng mạc. Các thủ thuật cũng có thể giúp chẩn đoán và đánh giá các loại vấn đề về thị lực và sức khỏe khác nhau.
Chụp điện tử (ERG)
Thủ thuật đo biên độ (chiều cao) của một số sóng não (sóng A và sóng B) nhất định để phát hiện các vấn đề về thị lực. Thời gian để mắt phản ứng với kích thích ánh sáng được gọi là độ trễ.
Bình thường: Sóng A và sóng B bình thường; thời gian đáp ứng độ trễ bình thường.
Bất thường: Sóng A hoặc sóng B bất thường, hoặc thời gian đáp ứng độ trễ bất thường.
Điện quang đồ (EOG)
Kết quả kiểm tra sử dụng phép đo số gọi là tỷ lệ Arden. Đây là tỷ lệ hoạt động điện tối đa của mắt trong ánh sáng so với hoạt động điện tối thiểu trong bóng tối.
Bình thường: Tỷ lệ Arden trong một phạm vi bình thường.
Bất thường: Tỷ lệ Arden thấp hơn phạm vi bình thường.
Phản ứng gợi lên bằng hình ảnh (VER)
Bình thường: Không có sự chậm trễ trong dẫn truyền thần kinh trong con đường thị giác của não. Kết quả được so sánh với các chỉ tiêu cơ bản cho phòng thí nghiệm nơi thử nghiệm được đưa ra.
Bất thường: Có một độ trễ giữa kích thích của mắt và phản ứng của dây thần kinh. Kết quả bất thường có thể là một dấu hiệu của các vấn đề trong con đường thị giác giữa mắt và não.
Yếu tố ảnh hưởng đến điện sinh lý mắt
Có thể không thể làm các thủ thuật hoặc kết quả có thể không hữu ích, nếu:
Không thể hiểu hoặc làm theo hướng dẫn. Một số thủ thuật thị lực có thể được thực hiện trên trẻ sơ sinh, trẻ nhỏ hoặc những người không thể hiểu hoặc làm theo hướng dẫn.
Có một số lý do khác có thể khiến không làm thủ thuật hoặc có thể thay đổi kết quả kiểm tra. Bác sĩ sẽ nói chuyện về điều này nếu nó áp dụng.
Điều cần biết thêm
Nói chuyện với bác sĩ về lý do để có xét nghiệm này và kết quả có ý nghĩa gì.
Bài viết cùng chuyên mục
Kiểm tra huyết áp
Có thể kiểm tra huyết áp thường xuyên nếu đã được chẩn đoán với tiền tăng huyết áp, huyết áp cao hoặc huyết áp thấp
Nuôi cấy cổ họng: ý nghĩa lâm sàng kết quả nuôi cấy
Nếu vi khuẩn, phát triển trong môi trường nuôi cấy, các xét nghiệm khác có thể được thực hiện, để kiểm tra loại kháng sinh điều trị tốt nhất
Cordocentesis
Cordocentesis có thể cung cấp thông tin quan trọng về sức khỏe của một bé. Cordocentesis không được sử dụng thường xuyên, tuy nhiên.
Mũ cổ tử cung tránh thai
Ước tính 32 trong 100 phụ nữ đã sinh sẽ trở nên mang thai trong năm đầu tiên sử dụng. Sự khác biệt này là do thực tế âm đạo và cổ tử cung được kéo dài âm đạo sau sinh đẻ thường
Thụt Bari chụp x quang đại tràng
Ngoài ra, thụt bari tương phản cũng có thể phát hiện ung thư. Nếu bất kỳ tăng trưởng, polyp được phát hiện trong một dung dịch thụt bari, nội soi tiếp theo có thể là cần thiết.
Đông máu cầm máu: đánh giá kết quả bộ xét nghiệm vòng đầu
Việc đánh giá kết quả các xét nghiệm vòng đầu cho phép nhận định tổng quát hệ thống đông cầm máu, đặc biệt trong trường hợp phát hiện tình trạng giảm đông, có nguy cơ chảy máu
Tế bào học nước tiểu
Tế bào học nước tiểu thường được dùng để chẩn đoán ung thư bàng quang, mặc dù các thử nghiệm cũng có thể phát hiện ung thư thận, ung thư tuyến tiền liệt.
Thông tim: ý nghĩa lâm sàng chỉ số kết qủa
Chụp động mạch vành được sử dụng để tìm hiểu động mạch vành có bị xơ vữa động mạch hay không, nếu có tình trạng này, thủ thuật có thể tìm thấy mảng bám
Sinh thiết mụn cóc sinh dục (Human Papillomavirus): ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Kiểm tra bằng kính hiển vi trên mô sinh thiết có thể giúp bác sĩ tìm hiểu xem có phải là mụn cóc sinh dục ở người hay không
Sinh thiết vú: ý nghĩa lâm sàng kết quả sinh thiết
Sinh thiết vú kiểm tra xem một khối u vú hoặc khu vực đáng ngờ nhìn thấy trên nhũ ảnh là ung thư, ác tính hoặc không ung thư, lành tính
Siêu âm Doppler
Xét nghiệm siêu âm Doppler cũng có thể giúp bác sĩ kiểm tra chấn thương động mạch hoặc theo dõi điều trị nhất định cho các tĩnh mạch và động mạch.
Xạ hình túi mật: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Trong quá trình xạ hình túi mật, chất đánh dấu phóng xạ được đưa vào tĩnh mạch ở cánh tay, gan loại bỏ chất đánh dấu ra khỏi máu và thêm nó vào mật
Sinh thiết nội mạc tử cung: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Sinh thiết nội mạc tử cung có thể được thực hiện để tìm ra nguyên nhân gây chảy máu tử cung bất thường, để kiểm tra sự phát triển quá mức của niêm mạc
Thử thai tại nhà: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Các loại xét nghiệm thai kỳ tại nhà phổ biến nhất là sử dụng que thử, hoặc que nhúng cầm trong dòng nước tiểu, hoặc nhúng vào mẫu nước tiểu
Đo hấp thu iốt phóng xạ (RAIU): ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Đo hấp thu iốt phóng xạ, thường được thực hiện cùng với quét tuyến giáp, cho thấy chất đánh dấu, được trải đều trong tuyến
Điện cơ (EMG) và nghiên cứu dẫn truyền thần kinh: ý nghĩa lâm sàng chỉ số kết quả
Thần kinh điều khiển các cơ trong cơ thể bằng các tín hiệu điện gọi là xung, những xung động này làm cho các cơ phản ứng theo những cách nhất định
Chụp quang tuyến vú: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Quyết định chụp X quang tuyến vú, hoặc sử dụng bất kỳ phương pháp sàng lọc nào khác, có thể là một quyết định khó khăn, đối với một số phụ nữ
Khám nghiệm tử thi: ý nghĩa kết quả khám nghiệm
Các thành viên trong gia đình có thể yêu cầu khám nghiệm tử thi sau khi người thân qua đời, điều này được gọi là khám nghiệm tử thi được yêu cầu, đôi khi khám nghiệm tử thi được yêu cầu bởi pháp luật
Chụp thận tĩnh mạch (IVP): ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Chụp thận tĩnh mạch, thường được thực hiện để xác định các bệnh về đường tiết niệu, như sỏi thận, khối u hoặc nhiễm trùng
Nội soi đường mật ngược dòng (ERCP): ý nghĩa lâm sàng chỉ số kết quả
Nội soi đường mật ngược dòng có thể điều trị một số vấn đề, trong một số trường hợp, bác sĩ có thể lấy một mẫu mô, kiểm tra các vấn đề, loại bỏ sỏi mật
Chụp cắt lớp vi tính (CT) cơ thể: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Chụp CT có thể được sử dụng để nghiên cứu tất cả các bộ phận của cơ thể, chẳng hạn như ngực, bụng, xương chậu hoặc cánh tay hoặc chân
Siêu âm
Hầu hết các kiểm tra siêu âm được thực hiện bằng cách sử dụng một thiết bị sonar bên ngoài của cơ thể, mặc dù một số kiểm tra siêu âm liên quan đến việc đặt một thiết bị bên trong cơ thể.
Chụp cộng hưởng từ (MRI) bụng: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
MRI bụng có thể tìm thấy những thay đổi trong cấu trúc của các cơ quan, hoặc các mô khác, nó cũng có thể tìm thấy tổn thương mô hoặc bệnh
Chụp X quang ngực
Chụp X-quang cũng có thể cho thấy chất lỏng trong phổi hoặc trong không gian xung quanh phổi, mở rộng tim, viêm phổi, ung thư, bệnh khí thũng và các điều kiện khác.
Kiểm tra áp lực bàng quang và Bonney cho chứng tiểu không tự chủ ở phụ nữ
Nếu sự giải phóng nước tiểu không được phát hiện trong kiểm tra áp lực bàng quang hoặc Bonney, nó có thể được lặp lại trong khi đang đứng
