Canxi (Ca) nước tiểu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

2019-05-26 11:27 PM
Các xét nghiệm khác có thể được thực hiện để tìm ra nguyên nhân gây ra nồng độ canxi trong nước tiểu bất thường bao gồm hormone tuyến cận giáp, clorua, phosphatase kiềm và vitamin D

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Nhận định chung

Xét nghiệm canxi trong nước tiểu là xét nghiệm 24 giờ để kiểm tra lượng canxi từ cơ thể qua nước tiểu. Canxi là khoáng chất phổ biến nhất trong cơ thể và là một trong những chất quan trọng nhất. Cơ thể cần nó để xây dựng và cố định xương và răng, giúp các dây thần kinh hoạt động, làm cho các cơ co bóp với nhau, giúp đông máu và giúp tim hoạt động. Hầu như tất cả canxi trong cơ thể được lưu trữ trong xương. Phần còn lại được tìm thấy trong máu.

Thông thường mức canxi trong máu được kiểm soát cẩn thận. Khi nồng độ canxi trong máu thấp (hạ canxi máu), xương sẽ giải phóng canxi để đưa nó trở lại mức máu tốt. Khi nồng độ canxi trong máu tăng cao (tăng canxi máu), lượng canxi dư sẽ được lưu trữ trong xương hoặc đi ra khỏi cơ thể qua nước tiểu và phân. Lượng canxi trong cơ thể phụ thuộc vào lượng:

Canxi nhận được trong thực phẩm.

Canxi và vitamin D ruột hấp thụ.

Phốt phát trong cơ thể.

Một số hormone, bao gồm hormone tuyến cận giáp, calcitonin và estrogen trong cơ thể.

Vitamin D và các hormone này giúp kiểm soát lượng canxi trong cơ thể. Nó cũng kiểm soát lượng canxi hấp thụ từ thực phẩm và lượng từ cơ thể qua nước tiểu. Nồng độ phosphate trong máu có liên quan chặt chẽ với nồng độ canxi và chúng hoạt động theo những cách ngược lại: Khi nồng độ canxi trong máu tăng cao, nồng độ phosphate sẽ thấp, và điều ngược lại.

Điều quan trọng là có được lượng canxi phù hợp trong thực phẩm vì cơ thể mất canxi mỗi ngày. Thực phẩm giàu canxi là các sản phẩm từ sữa (sữa, phô mai), trứng, cá, rau xanh và trái cây. Hầu hết những người có mức canxi thấp hoặc cao không có bất kỳ triệu chứng nào. Mức canxi cần phải rất cao hoặc thấp để gây ra các triệu chứng.

Nồng độ canxi cao trong nước tiểu có thể gây sỏi thận.

Chỉ định xét nghiệm

Xét nghiệm canxi nước tiểu được thực hiện để:

Kiểm tra liệu sỏi thận đã phát triển vì lượng canxi trong nước tiểu cao.

Kiểm tra lượng canxi nhận được trong chế độ ăn uống và ruột hấp thụ như thế nào.

Tìm kiếm các vấn đề khiến xương mất canxi.

Kiểm tra hoạt động của thận như thế nào.

Kiểm tra các vấn đề với tuyến cận giáp.

Xét nghiệm canxi nước tiểu không hữu ích như xét nghiệm canxi máu để tìm một số tình trạng nhất định, chẳng hạn như cường cận giáp, bệnh xương hoặc viêm tụy.

Chuẩn bị xét nghiệm

Có thể được yêu cầu thực hiện chế độ ăn kiêng đặc biệt có hàm lượng canxi cao hoặc thấp trong vài ngày trước khi thử nghiệm.

Thực hiện xét nghiệm

Canxi nước tiểu được đo trong một mẫu lấy từ tất cả nước tiểu trong khoảng thời gian 24 giờ.

Xét nghiệm nước tiểu bắt đầu thu thập nước tiểu vào buổi sáng. Khi mới ngủ dậy, làm trống bàng quang. Viết thời gian đi tiểu để đánh dấu sự bắt đầu của thời gian thu thập 24 giờ.

Trong 24 giờ tới, thu thập tất cả nước tiểu. Bác sĩ hoặc phòng xét nghiệm thường sẽ cung cấp cho một thùng chứa lớn chứa khoảng 4 L (1 gal). Thùng chứa có một lượng nhỏ chất bảo quản trong đó. Đi tiểu vào một hộp nhỏ, sạch và sau đó đổ nước tiểu vào thùng chứa lớn. Không chạm ngón tay vào bên trong.

Giữ hộp lớn trong tủ lạnh trong 24 giờ.

Làm trống bàng quang lần cuối cùng tại hoặc ngay trước khi kết thúc thời gian 24 giờ. Thêm nước tiểu này vào thùng chứa lớn và ghi lại thời gian.

Không để giấy vệ sinh, lông mu, phân, máu kinh nguyệt hoặc các chất lạ khác trong mẫu nước tiểu.

Cảm thấy khi xét nghiệm

Không đau trong khi lấy mẫu nước tiểu 24 giờ.

Rủi ro của xét nghiệm

Không có nguy cơ các vấn đề trong khi thu thập mẫu nước tiểu 24 giờ.

Ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Xét nghiệm canxi trong nước tiểu là xét nghiệm 24 giờ để kiểm tra lượng canxi từ cơ thể.

Bình thường

Các giá trị bình thường được liệt kê ở đây, được gọi là phạm vi tham chiếu, chỉ là một hướng dẫn. Các phạm vi này khác nhau từ phòng xét nghiệm đến phòng xét nghiệm khác và phòng xét nghiệm có thể có một phạm vi bình thường khác nhau. Kết quả của phòng xét nghiệm nên trong phạm vi. Ngoài ra, bác sĩ sẽ đánh giá kết quả dựa trên sức khỏe và các yếu tố khác. Điều này có nghĩa là một giá trị nằm ngoài các giá trị bình thường được liệt kê ở đây có thể vẫn bình thường.

Kết quả xét nghiệm có thể bị ảnh hưởng bởi lượng canxi trong chế độ ăn uống.

Canxi trong nước tiểu

Lượng canxi thấp trong chế độ ăn uống:

Ít hơn 3,75 milimol (mmol) mỗi ngày hoặc dưới 150 miligam (mg) mỗi ngày

Lượng canxi trung bình trong chế độ ăn uống:

2,5 - 6,2 mmol mỗi ngày hoặc 100 - 250 mg mỗi ngày

Lượng canxi cao trong chế độ ăn uống:

6,2 - 7,5 mmol mỗi ngày hoặc 250 - 300 mg mỗi ngày

Giá trị cao

Giá trị cao của canxi trong nước tiểu có thể được gây ra bởi:

Bệnh cường cận giáp.

Sarcoidosis.

Ung thư.

Bệnh Paget.

Trong một số trường hợp, canxi trong nước tiểu có thể cao vì những lý do khác. Một ví dụ về điều này là tăng calci máu gia đình vô căn.

Giá trị thấp

Giá trị thấp của canxi trong nước tiểu có thể được gây ra bởi:

Suy tuyến cận giáp.

Không nhận được đủ vitamin D.

Tiền sản giật.

Vấn đề về thận.

Suy dinh dưỡng gây ra bởi các bệnh như bệnh celiac, viêm tụy và nghiện rượu.

Yếu tố ảnh hưởng đến xét nghiệm

Những lý do có thể không thể làm xét nghiệm hoặc tại sao kết quả có thể không hữu ích bao gồm:

Ăn hoặc uống quá nhiều hoặc quá ít canxi trước khi xét nghiệm. Để có kết quả tốt nhất, hãy làm theo hướng dẫn về lượng canxi cần có trước khi xét nghiệm.

Uống thuốc, chẳng hạn như thuốc lợi tiểu. Nhiều loại thuốc có thể ảnh hưởng đến mức canxi trong máu.

Không thu thập nước tiểu đủ 24 giờ.

Nằm trên giường nghỉ ngơi một thời gian lâu.

Điều cần biết thêm

Các xét nghiệm khác có thể được thực hiện để tìm ra nguyên nhân gây ra nồng độ canxi trong nước tiểu bất thường bao gồm xét nghiệm máu: hormone tuyến cận giáp, clorua, phosphatase kiềm và vitamin D.

Nồng độ canxi cũng có thể được kiểm tra trong xét nghiệm máu.

Bài viết cùng chuyên mục

Nồng độ thuốc trong máu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Bác sĩ kiểm tra nồng độ thuốc, để đảm bảo rằng đang dùng một liều an toàn, và hiệu quả, xét nghiệm này cũng được gọi là theo dõi thuốc điều trị

Xét nghiệm virus viêm gan B: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Kháng thể viêm gan có thể mất vài tuần hoặc vài tháng để phát triển, vì vậy, một người bị nhiễm bệnh có thể có kiểm tra âm tính khi mới nhiễm trùng

Aldosteron: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Aldosteron gây các tác động tại các ống lượn xa, tại đó nó gây tăng tái hấp thu natri và clo đồng thời gây tăng bài xuất kali và ion hydrogen

Xét nghiệm DHEA S: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Mức độ DHEA S thường cao ở trẻ sơ sinh, nó thấp hơn trong thời thơ ấu và sau đó tăng trở lại ở tuổi dậy thì

Xét nghiệm di truyền: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Thừa hưởng một nửa thông tin di truyền từ mẹ và nửa còn lại từ cha, gen xác định nhóm máu, màu tóc và màu mắt, cũng như nguy cơ mắc một số bệnh

Calcitonin: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Một số bệnh nhân bị ung thư giáp thể tủy song nồng độ calcitonin lúc đói trong giới hạn bình thường, cần cân nhắc tiến hành làm test kích thích

Hormone luteinizing (LH): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Lượng LH trong cơ thể phụ nữ, phụ thuộc vào giai đoạn của chu kỳ kinh nguyệt, hormone này tăng nhanh ngay trước khi trứng rụng

Protein phản ứng C nhạy cảm cao (hs-CRP): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Xét nghiệm Protein phản ứng C nhạy cảm cao khác với xét nghiệm CRP tiêu chuẩn, xét nghiệm tiêu chuẩn đo mức protein cao để tìm ra các bệnh khác nhau gây viêm

Xét nghiệm gen ung thư vú (BRCA): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Nguy cơ ung thư vú và buồng trứng của phụ nữ cao hơn nếu có thay đổi gen BRCA1 hoặc BRCA2, đàn ông có những thay đổi gen này có nguy cơ mắc ung thư vú cao hơn

Ý nghĩa nhuộm hóa học tế bào

Các marker bạch cầu: CD4, CD8, Biết được giảm miễn dịch trong HIV (AIDS), CD4 giảm nặng, tỷ lệ CD4/CD8 giảm nặng

Antithrombin III: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Tình trạng cân bằng thích hợp giữa thrombin và antithrombin III cho phép cơ thể bảo đảm quá trình cầm máu bình thường

Ý nghĩa xét nghiệm viêm gan

HBsAb (hay Anti HBs) là kháng thể chống kháng nguyên bề mặt viêm gan B, thể hiện sự có miễn dịch với viêm gan B, sử dụng trong theo dõi trong tiêm phòng vacxin

Hormon cận giáp (PTH): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Không nên đánh giá đơn độc nồng độ PTH, do PTH có tác động tới cả nồng độ canxi và phospho, vì vậy cũng thường cần được đánh giá nồng độ của cả hai ion này

CPK (creatin phosphokinase và các isoenzym): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Cần tránh gây tan máu do nồng độ cao của hemoglobin có thể làm xét nghiệm định lượng CPK không chính xác, do ức chế hoạt tính của CPK

Xét nghiệm Prealbumin máu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Xét nghiệm prealbumin, cho thấy những thay đổi trong thời gian một vài ngày, bác sĩ sớm có thể nhìn thấy những thay đổi, về mức độ protein

Xét nghiệm Rubella: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Rubella thường không gây ra vấn đề lâu dài, nhưng một người phụ nữ bị nhiễm virut rubella khi mang thai, có thể truyền bệnh cho em bé

Creatinin máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Trong một số bệnh lý cơ, lượng creatin trong các sợi cơ bị giảm với tăng song song creatin máu và creatin niệu và giảm phối hợp creatinin máu và creatinin niệu

Ammoniac máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Ammoniac là một sản phẩm phế thải được hình thành như hậu quả của sự thoái giáng nitrogen trong quá trình chuyển hóa protein tại ruột

Estrogen: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Estrogen có mặt trong cơ thể dưới vài dạng, bao gồm estradiol, estriol và estron. Estrogen được sản xuất từ 3 nguồn là vỏ thượng thận, buồng trứng và tinh hoàn

Kháng thể bệnh Celiac: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Nếu xét nghiệm đang được sử dụng để giúp chẩn đoán các triệu chứng, thì nó phải được thực hiện trong khi vẫn đang ăn thực phẩm có chứa gluten

Cortisol trong máu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Thông thường, nồng độ cortisol tăng trong những giờ sáng sớm và cao nhất khoảng 7 giờ sáng, nó giảm rất thấp vào buổi tối và trong giai đoạn đầu của giấc ngủ

Hormone kích thích nang trứng (FSH): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Mức hormone kích thích nang trứng có thể giúp xác định xem cơ quan sinh dục nam hay nữ, tinh hoàn hoặc buồng trứng có hoạt động tốt hay không

Protein phản ứng C (CRP): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Nồng độ CRP cao là do nhiễm trùng và nhiều bệnh mãn tính, nhưng xét nghiệm CRP không thể chỉ ra vị trí viêm hoặc nguyên nhân gây ra bệnh

Sinh thiết hạch bạch huyết: ý nghĩa lâm sàng kết quả sinh thiết

Một số sinh thiết hạch, có thể được thực hiện bằng các công cụ đặc biệt, trong đó một ống soi nhỏ được sử dụng, để lấy hạch bạch huyết ra

Kali (K) nước tiểu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Xét nghiệm nước tiểu, để kiểm tra nồng độ kali, được thực hiện để tìm nguyên nhân, dẫn đến kết quả xét nghiệm kali máu thấp, hoặc cao