Siêu âm ổ bụng: ý nghĩa lâm sàng chỉ số siêu âm

2019-04-26 05:19 PM
Nếu kiểm tra gan, túi mật, lá lách và tuyến tụy, có thể cần ăn một bữa ăn không có chất béo vào buổi tối trước khi siêu âm, sau đó, có thể cần tránh ăn trong 8 đến 12 giờ trước khi siêu âm

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Nhận định chung

Siêu âm bụng chụp ảnh các cơ quan và các cấu trúc khác ở bụng trên. Nó sử dụng sóng âm để hiển thị hình ảnh trên màn hình.

Các khu vực có thể được kiểm tra bao gồm:

Động mạch chủ bụng . Mạch máu lớn này đi xuống phía sau ngực và bụng. Nó cung cấp máu cho phần dưới của cơ thể và chân.

Gan. Cơ quan lớn này nằm dưới lồng xương sườn bên phải bụng. Nó tạo mật (một chất giúp tiêu hóa chất béo). Nó cũng lưu trữ đường và chuyển hóa nhiều chất thải của cơ thể.

Túi mật. Cơ quan nhỏ này nằm ngay dưới gan. Nó lưu trữ mật. Khi ăn, túi mật co bóp để tiết mật đến ruột. Mật giúp cơ thể tiêu hóa thức ăn và hấp thụ các vitamin tan trong chất béo.

Lá lách. Cơ quan này giúp chống nhiễm trùng. Nó cũng lọc các tế bào hồng cầu cũ. Lá lách nằm ở bên trái của dạ dày, ngay phía sau xương sườn bên trái.

Tuyến tụy. Tuyến này nằm ở bụng trên. Nó tạo các enzyme giúp tiêu hóa thức ăn. Các enzyme tiêu hóa sau đó di chuyển vào ruột. Tuyến tụy cũng giải phóng insulin vào máu. Insulin giúp cơ thể sử dụng đường làm năng lượng.

Thận. Cặp cơ quan này nằm ở phần trên của bụng, nhưng về phía lưng. Thận loại bỏ chất thải từ máu. Họ cũng tạo nước tiểu.

Nếu bác sĩ cần biết thêm chi tiết về một cơ quan cụ thể ở phần trên của bụng, có thể được siêu âm đặc biệt, chẳng hạn như siêu âm thận. Nếu cần kiểm tra cấu trúc và các cơ quan ở bụng dưới, sẽ được siêu âm vùng chậu.

Tại sao nó được thực hiện

Siêu âm ổ bụng được thực hiện để:

Tìm nguyên nhân đau bụng.

Tìm, đo hoặc theo dõi phình động mạch chủ. Chứng phình động mạch có thể gây ra một khối lớn, đập trong bụng.

Kiểm tra kích thước, hình dạng và vị trí của gan. Nó cũng có thể kiểm tra các vấn đề của gan. Chúng bao gồm vàng da, xơ gan hoặc gan nhiễm mỡ. Xét nghiệm này có thể được thực hiện để theo dõi sau khi xét nghiệm chức năng gan.

Tìm sỏi mật, viêm túi mật hoặc ống mật bị tắc.

Tìm hiểu kích thước của lá lách và tìm kiếm tổn thương hoặc bệnh tật.

Tìm các vấn đề với tuyến tụy, chẳng hạn như một khối u.

Tìm kiếm dòng nước tiểu bị chặn trong một quả thận. Nếu cần thiết, siêu âm thận có thể tìm ra kích thước của thận, phát hiện một khối hoặc phát hiện dịch xung quanh thận. Nó cũng có thể tìm kiếm các nguyên nhân gây nhiễm trùng bàng quang. Hoặc nó có thể kiểm tra thận đang hoạt động như thế nào sau khi ghép.

Tìm hiểu xem một khối trong cơ quan bụng là khối u rắn hay u nang chứa đầy chất dịch.

Hướng dẫn vị trí của kim hoặc dụng cụ khác trong khi sinh thiết.

Tìm kiếm sự tích tụ dịch trong khoang bụng. Vấn đề này được gọi là cổ trướng. Siêu âm cũng có thể được thực hiện để hướng dẫn kim trong quá trình đặt nội soi. Đây là một thủ tục để loại bỏ chất lỏng từ khoang bụng.

Cách chuẩn bị

Hãy cho bác sĩ biết nếu đã dùng thuốc xổ bari hoặc xét nghiệm GI (tiêu hóa) trên trong vòng 2 ngày qua. Barium tồn tại trong ruột có thể ảnh hưởng đến kết quả siêu âm.

Có thể cần phải chuẩn bị theo những cách khác. Nó phụ thuộc vào những gì đang kiểm tra. Ví dụ:

Nếu kiểm tra gan, túi mật, lá lách và tuyến tụy, có thể cần ăn một bữa ăn không có chất béo vào buổi tối trước khi siêu âm. Sau đó, có thể cần tránh ăn trong 8 đến 12 giờ trước khi siêu âm.

Đối với siêu âm thận, có thể được yêu cầu uống 4 đến 6 ly chất lỏng khoảng một giờ trước khi siêu âm. Điều này là để lấp đầy bàng quang. Có thể cần tránh ăn trong 8 đến 12 giờ trước khi siêu âm để tránh tích tụ khí trong ruột. Khí có thể ảnh hưởng đến kết quả siêu âm thận.

Nếu kiểm tra động mạch chủ, có thể cần tránh ăn trong 8 đến 12 giờ trước khi siêu âm.

Cảm thấy thế nào

Gel có thể cảm thấy lạnh khi nó được đặt trên da. Nhưng gel có thể được làm ấm đến nhiệt độ đầu tiên. Sẽ cảm thấy áp lực nhẹ từ đầu dò khi nó đi qua bụng. Hầu hết mọi người không cảm thấy đau trong khi siêu âm. Nhưng nếu siêu âm đang được thực hiện để kiểm tra tổn thương từ một chấn thương gần đây, áp lực nhẹ của đầu dò có thể hơi đau. Sẽ không nghe hoặc cảm thấy sóng âm thanh.

Rủi ro

Không có rủi ro được biết đến từ việc kiểm tra siêu âm bụng.

Ý nghĩa lâm sàng chỉ số kết quả

Siêu âm bụng chụp ảnh các cơ quan và các cấu trúc khác ở bụng trên. Nó sử dụng sóng âm để hiển thị hình ảnh trên màn hình.

Siêu âm ổ bụng

 

Bình thường:

Các cơ quan có kích thước, hình dạng và kết cấu bình thường. Không có sự tăng trưởng bất thường được nhìn thấy. Không có dịch trong bụng.

 

Động mạch chủ trông bình thường. Không thấy phình động mạch.

 

Độ dày của thành túi mật là bình thường. Kích thước của các ống mật là bình thường. Không có sỏi mật được nhìn thấy.

 

Không thấy sỏi thận. Hệ thống dẫn lưu thận không bị chặn.

 

Khác thường:

Một cơ quan có vẻ bất thường. Nó có thể nhỏ hơn bình thường. Một sự tăng trưởng có thể nhấn vào nó hoặc có thể được nhìn thấy trong một cơ quan. Hoặc dịch có thể được nhìn thấy trong khoang bụng. Những điều này có thể là do viêm, nhiễm trùng hoặc các bệnh khác.

 

Động mạch chủ giãn rộng hoặc phình động mạch được nhìn thấy.

 

Gan trông bất thường. Điều này có thể chỉ ra bệnh gan (như xơ gan hoặc ung thư).

 

Các thành của túi mật dày, hoặc dịch được tìm thấy xung quanh túi mật. Những điều này có thể chỉ ra viêm. Các ống mật có thể giãn rộng. Hoặc sỏi mật có thể được nhìn thấy.

 

Thận hoặc niệu quản giãn rộng vì nước tiểu không chảy ra như bình thường. Sỏi thận được nhìn thấy. (Nhưng không phải tất cả các viên sỏi đều có thể nhìn thấy bằng siêu âm.)

 

Một khu vực bị nhiễm trùng hoặc u nang chứa đầy dịch được nhìn thấy bên trong một cơ quan. Hoặc lá lách có thể bị vỡ.

 

Điều gì ảnh hưởng đến siêu âm

Có thể không thể làm siêu âm hoặc kết quả có thể không hữu ích, nếu:

Phân, không khí (hoặc khí khác) hoặc vật liệu tương phản (như bari) nằm trong dạ dày hoặc ruột.

Không thể nằm yên trong khi kiểm tra.

Vô cùng thừa cân.

Có một vết thương hở hoặc băng bó trong khu vực đang được siêu âm.

Suy nghĩ về điều gì

Có thể cần các xét nghiệm khác, chẳng hạn như chụp CT, để theo dõi sau khi siêu âm.

Trong một số ít trường hợp, sỏi mật có thể không được tìm thấy bằng siêu âm. Các xét nghiệm hình ảnh khác có thể được thực hiện nếu nghi ngờ sỏi mật nhưng không được siêu âm nhìn thấy.

Siêu âm không thể biết khối u rắn là ung thư (ác tính) hay không ung thư (lành tính). Xét nghiệm sinh thiết có thể cần thiết nếu một khối u được tìm thấy. Siêu âm có thể được sử dụng trong khi sinh thiết. Nó giúp hướng dẫn vị trí của kim.

Siêu âm chi phí ít hơn so với các xét nghiệm khác chụp ảnh các cơ quan trong bụng. Nhưng đối với một số vấn đề, chẳng hạn như khối trong bụng hoặc chấn thương, chụp CT hoặc quét MRI có thể là lựa chọn tốt hơn. Bác sĩ cũng có thể đề nghị các xét nghiệm đó nếu kết quả siêu âm là bình thường nhưng vẫn bị đau bụng.

Bài viết cùng chuyên mục

Tế bào học nước tiểu

Tế bào học nước tiểu thường được dùng để chẩn đoán ung thư bàng quang, mặc dù các thử nghiệm cũng có thể phát hiện ung thư thận, ung thư tuyến tiền liệt.

Hiến tế bào gốc máu và tủy xương

Trong quá khứ, phẫu thuật để rút tủy từ xương là cách duy nhất để thu thập các tế bào gốc máu. Ngày nay, tuy nhiên, phổ biến hơn để thu thập các tế bào gốc máu trực tiếp từ máu.

Điện tâm đồ (ECG hoặc EKG)

Điện tim là một thử nghiệm không xâm lấn không gây đau đớn. Kết quả điện tâm đồ có thể sẽ được báo cáo trong cùng một ngày nó được thực hiện, và bác sĩ sẽ thảo luận với tại cuộc hẹn tiếp theo.

Theo dõi tim thai điện tử: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Theo dõi liên tục hữu ích cho các trường hợp mang thai có nguy cơ cao, đối với các thai kỳ có nguy cơ thấp, việc theo dõi không liên tục cũng tốt

Nghiệm pháp đường (Glucose) cho phụ nữ có thai

Hầu hết phụ nữ có bệnh tiểu đường thai kỳ sinh con khỏe mạnh, Tuy nhiên, không quản lý cẩn thận, bệnh tiểu đường thai kỳ có thể dẫn đến biến chứng thai kỳ khác nhau

Thời gian ruột vận chuyển: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết qủa

Thời gian ruột vận chuyển phụ thuộc vào loại thực phẩm ăn và uống, ăn nhiều trái cây, rau và ngũ cốc có xu hướng có thời gian ngắn hơn so với những người ăn chủ yếu là đường và tinh bột

Chọc dò tủy sống: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Chọc dò dịch não tủy được thực hiện để tìm một nguyên nhân cho các triệu chứng có thể do nhiễm trùng, viêm, ung thư hoặc chảy máu

Chọc hút xoang viêm: xác định vi khuẩn, vi rút, hoặc nấm

Các tế bào lấy từ mẫu, có thể được nghiên cứu dưới kính hiển vi, khoang xoang sau đó thường được rửa bằng dung dịch muối

Chụp động mạch phổi: ý nghĩa lâm sàng kết quả

Chụp động mạch phổi được sử dụng để kiểm tra các động mạch dẫn đến phổi và các mạch máu trong phổi, nó cũng có thể tìm thấy hẹp hoặc tắc nghẽn trong mạch máu làm chậm hoặc ngừng lưu thông máu

Xạ hình xương: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Xạ hình xương để tìm ung thư xương hoặc xác định liệu ung thư từ một khu vực khác, chẳng hạn như vú, phổi, thận, tuyến giáp hoặc tuyến tiền liệt, đã di căn đến xương

Sinh thiết mụn cóc sinh dục (Human Papillomavirus): ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Kiểm tra bằng kính hiển vi trên mô sinh thiết có thể giúp bác sĩ tìm hiểu xem có phải là mụn cóc sinh dục ở người hay không

Đông máu cầm máu: đánh giá kết quả bộ xét nghiệm vòng đầu

Việc đánh giá kết quả các xét nghiệm vòng đầu cho phép nhận định tổng quát hệ thống đông cầm máu, đặc biệt trong trường hợp phát hiện tình trạng giảm đông, có nguy cơ chảy máu

Chụp cộng hưởng từ (MRI): ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

MRI có thể được sử dụng, để kiểm tra các bộ phận khác nhau của cơ thể, chẳng hạn như đầu, bụng, vú, cột sống, vai và đầu gối

Xét nghiệm phân: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Xét nghiệm bằng soi, xét nghiệm hóa học, và xét nghiệm vi sinh, kiểm tra màu sắc, tính nhất quán, số lượng, hình dạng, mùi và chất nhầy

Chụp quét hạt nhân xương

Quét xương nhạy cảm với sự thay đổi trong quá trình trao đổi chất xương và khả năng của nó để quét toàn bộ bộ xương làm cho rất hữu ích trong việc chẩn đoán một loạt các rối loạn xương.

Khám kiểm tra tai: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Trong quá trình kiểm tra tai, dụng cụ gọi là ống soi tai được sử dụng để nhìn vào, ống soi tai là một công cụ cầm tay với ánh sáng và ống kính phóng

Sinh thiết nội mạc tử cung: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Sinh thiết nội mạc tử cung có thể được thực hiện để tìm ra nguyên nhân gây chảy máu tử cung bất thường, để kiểm tra sự phát triển quá mức của niêm mạc

Chụp x quang tủy sống: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Trong quá trình thủ thuật, thuốc nhuộm được đưa vào khoang dưới nhện bằng kim nhỏ, di chuyển trong không gian đến rễ thần kinh, và tủy sống

Hiến máu

Hiến máu là một thủ tục tự nguyện. Đồng ý để được lấy máu để nó có thể được trao cho một người cần truyền máu. Hàng triệu người cần phải truyền máu mỗi năm

Điện di Hemoglobin: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Các loại huyết sắc tố có điện tích khác nhau và di chuyển ở tốc độ khác nhau, số lượng của từng loại huyết sắc tố hiện tại được đo

Chụp cộng hưởng từ (MRI) vú: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Mặc dù MRI, là một thủ thuật an toàn, và có giá trị để xem xét vú, nhưng nó tốn kém hơn nhiều so với các phương pháp khác, và nó có thể không có sẵn

Chụp quang tuyến vú: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Quyết định chụp X quang tuyến vú, hoặc sử dụng bất kỳ phương pháp sàng lọc nào khác, có thể là một quyết định khó khăn, đối với một số phụ nữ

Siêu âm Doppler

Xét nghiệm siêu âm Doppler cũng có thể giúp bác sĩ kiểm tra chấn thương động mạch hoặc theo dõi điều trị nhất định cho các tĩnh mạch và động mạch.

Thông tim: ý nghĩa lâm sàng chỉ số kết qủa

Chụp động mạch vành được sử dụng để tìm hiểu động mạch vành có bị xơ vữa động mạch hay không, nếu có tình trạng này, thủ thuật có thể tìm thấy mảng bám

X quang bụng: ý nghĩa lâm sàng hình ảnh x quang

X quang bụng có thể là một trong những kỹ thuật cận lâm sàng đầu tiên được thực hiện để tìm ra nguyên nhân đau bụng, trướng, buồn nôn hoặc nôn