- Trang chủ
- Xét nghiệm
- Một số thủ thuật và xét nghiệm trong lâm sàng
- Nuôi cấy da và vết thương: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Nuôi cấy da và vết thương: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Biên tập viên: Trần Tiến Phong
Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương
Nhận định chung
Nuôi cấy da hoặc vết thương là một xét nghiệm để tìm vi trùng (như vi khuẩn hoặc nấm) có thể gây nhiễm trùng. Một mẫu da, mô hoặc chất dịch được thêm vào một chất thúc đẩy sự phát triển của vi trùng. Nếu không có vi trùng phát triển, nuôi cấy là âm tính. Nếu vi trùng có thể gây nhiễm trùng phát triển, nuôi cấy là dương tính. Loại vi trùng có thể được xác định bằng kính hiển vi hoặc xét nghiệm hóa học. Đôi khi các xét nghiệm khác được thực hiện để tìm ra loại thuốc phù hợp để điều trị nhiễm trùng. Điều này được gọi là kiểm tra độ nhạy.
Hầu hết các vi khuẩn có thể phát triển trong oxy. Chúng được gọi là vi khuẩn hiếu khí và thường được tìm thấy trong các vết thương gần bề mặt da (bề ngoài). Vi khuẩn không thể phát triển với sự hiện diện của oxy (yếm khí) thường được tìm thấy trong các vết thương sâu hơn và áp xe. Nuôi cấy vết thương có thể tìm ra liệu vi khuẩn hiếu khí hay kỵ khí.
Nuôi cấy nấm được thực hiện để tìm hiểu xem có phải nhiễm trùng do nấm gây ra hay không. Nuôi cấy virus có thể được thực hiện để tìm hiểu xem nhiễm trùng gây ra bởi một loại virus.
Một số loại vi khuẩn thường sống hoặc trong cơ thể có thể gây nhiễm trùng nếu chúng đi đến các bộ phận của cơ thể nơi chúng bình thường không được tìm thấy. Ví dụ, vi khuẩn E.coli thường được tìm thấy ở đại tràng và hậu môn. Nhưng nếu vi khuẩn E.coli lây lan từ hậu môn đến niệu đạo, vi khuẩn có thể gây nhiễm trùng đường tiết niệu (UTI).
Các mẫu nuôi cấy cũng có thể được thu thập từ tai hoặc mắt, từ vết loét mở hoặc kín, hoặc từ móng tay và tóc.
Chỉ định nuôi cấy da và vết thương
Tìm nguyên nhân nhiễm trùng trong vết loét, bỏng, vết thương phẫu thuật hoặc chấn thương. Một vết thương bao gồm vết cắn của động vật, vết cắn của con người, vết chích hoặc vết trầy xước, vết cắt và vết thương đâm thủng có nhiều khả năng bị nhiễm trùng.
Đưa ra quyết định về điều trị tốt nhất cho nhiễm trùng. Điều này được gọi là kiểm tra độ nhạy.
Chuẩn bị nuôi cấy da và vết thương
Không cần phải làm bất cứ điều gì trước khi có kiểm tra này. Nếu đang dùng hoặc gần đây đã dùng thuốc kháng sinh, hãy nói với bác sĩ.
Nói chuyện với bác sĩ về bất kỳ mối quan tâm nào về nhu cầu xét nghiệm, rủi ro của nó, cách thực hiện hoặc kết quả sẽ có ý nghĩa gì.
Thực hiện nuôi cấy da và vết thương
Để lấy mẫu mô hoặc chất dịch từ vết thương, tăm bông vô trùng được đưa vào vết thương. Bác sĩ thu thập mẫu có thể ấn xung quanh vết thương và nhẹ nhàng xoay miếng gạc để thu thập càng nhiều mô hoặc chất dịch càng tốt. Gạc sau đó được đặt vào ống nuôi cấy hiếu khí hoặc kỵ khí hoặc cả hai, tùy thuộc vào loại sinh vật nghi ngờ.
Một cây kim có thể được sử dụng để thu thập chất dịch từ vết thương được che phủ (bong vảy) hoặc từ áp xe. Chất dịch sau đó được đặt trong ống nuôi cấy.
Bác sĩ có thể cần phải lấy một mẫu da hoặc mô (sinh thiết) để xét nghiệm. Nếu việc thu thập mẫu có khả năng gây đau, trước tiên có thể được tiêm thuốc làm tê vùng kín (gây tê cục bộ).
Sau khi mẫu được thu thập, nó được đặt trong chứa có chất (gọi là môi trường phát triển hoặc môi trường nuôi cấy) giúp vi khuẩn, nấm hoặc vi rút phát triển.
Vi khuẩn thường cần khoảng 1 đến 2 ngày để phát triển.
Nấm thường cần vài ngày để phát triển.
Virus cần được đặt trong một thùng chứa các tế bào sống và có thể mất vài tuần để phát triển.
Bất kỳ vi khuẩn, nấm hoặc vi rút phát triển sẽ được xác định bằng kính hiển vi, xét nghiệm hóa học hoặc cả hai. Nếu kiểm tra độ nhạy được thực hiện để giúp đưa ra quyết định về điều trị, sẽ cần thêm thời gian.
Cảm thấy khi nuôi cấy da và vết thương
Nếu có một mẫu chất dịch hoặc mô được lấy từ vết thương, có thể cảm thấy đau khi lấy mẫu. Có thể cảm thấy một vết chích ngắn, sắc nhọn nếu được tiêm thuốc gây tê để làm tê khu vực lấy mẫu nuôi cấy.
Rủi ro của nuôi cấy da và vết thương
Có rất ít nguy cơ lây lan một số bệnh nhiễm trùng nếu cần sinh thiết để lấy mẫu.
Ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Nuôi cấy da hoặc vết thương là một xét nghiệm để tìm và xác định vi trùng (như vi khuẩn, nấm hoặc vi rút) có thể phát triển trên da hoặc trong vết thương.
Một số loại vi khuẩn, nấm và vi rút phát triển nhanh chóng trong nuôi cấy và một số loại phát triển chậm. Kết quả xét nghiệm có thể mất từ một ngày đến vài tuần, tùy thuộc vào loại nghi ngờ nhiễm trùng.
Bình thường
Không có số lượng lớn vi trùng có hại được tìm thấy trên da hoặc trong vết thương. Kết quả nuôi cấy bình thường là âm tính.
Bất thường
Vi trùng có hại được tìm thấy trên da hoặc trong vết thương. Kết quả nuôi cấy bất thường là dương tính.
Nếu kết quả xét nghiệm dương tính, xét nghiệm độ nhạy có thể được thực hiện giúp đưa ra quyết định về điều trị.
Yếu tố ảnh hưởng đến nuôi cấy da và vết thương
Những lý do có thể không thể làm xét nghiệm hoặc tại sao kết quả có thể không hữu ích bao gồm:
Dùng hoặc đã dùng kháng sinh gần đây.
Vi khuẩn thường được tìm thấy trên da trong mô hoặc mẫu vết thương.
Điều cần biết thêm
Các loại vi khuẩn thường gây nhiễm trùng trong vết thương là tụ cầu khuẩn (Staphylococcus), strep (Streptococcus) và Clostridium perfringens, một loại vi khuẩn được tìm thấy trong đất và trong phân có thể gây hoại thư. Loại nấm phổ biến nhất gây nhiễm trùng trong vết thương là Candida albicans.
Nhìn vào chất dịch (như mủ) từ vết thương dưới kính hiển vi đôi khi có thể giúp xác định loại vi khuẩn hoặc nấm gây nhiễm trùng trước khi kết quả nuôi cấy sẵn sàng.
Nuôi cấy không phát triển bất kỳ vi khuẩn có thể không có nghĩa là không bị nhiễm trùng. Đôi khi số lượng mẫu được thu thập, tuổi của vết thương (hoặc vấn đề về da), loại nuôi cấy được thực hiện và sử dụng kháng sinh trước đó có thể ngăn chặn sự phát triển của vi khuẩn trong nuôi cấy.
Kiểm tra virus có thể được thực hiện để phát hiện và xác định nhiễm virus trong cơ thể gây ra các triệu chứng.
Hầu hết các loại nấm phát triển rất chậm và có thể không xuất hiện trong nuôi cấy trong vài tuần. Bác sĩ có thể khuyên nên bắt đầu điều trị trước khi kết quả nuôi cấy trở lại nếu họ nghĩ rằng có thể bị nhiễm nấm.
Kiểm tra độ nhạy giúp bác sĩ chọn loại thuốc tốt nhất để điều trị các loại vi khuẩn, vi rút hoặc nấm cụ thể.
Bài viết cùng chuyên mục
Chụp cắt lớp vi tính (CT) cơ thể: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Chụp CT có thể được sử dụng để nghiên cứu tất cả các bộ phận của cơ thể, chẳng hạn như ngực, bụng, xương chậu hoặc cánh tay hoặc chân
Mũ cổ tử cung tránh thai
Ước tính 32 trong 100 phụ nữ đã sinh sẽ trở nên mang thai trong năm đầu tiên sử dụng. Sự khác biệt này là do thực tế âm đạo và cổ tử cung được kéo dài âm đạo sau sinh đẻ thường
Thử fibronectin khi mang thai
Kiểm tra fibronectin của bào thai được sử dụng để loại trừ sinh non. Nó thường không hữu ích cho phụ nữ có nguy cơ sinh non thấp, nhưng nó có thể cung cấp thông tin có giá trị
Xét nghiệm niệu động học: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Xét nghiệm niệu động học, cho tiểu không tự chủ, là các phép đo được thực hiện, để đánh giá chức năng, và hiệu quả bàng quang
Ung thư đại trực tràng: xét nghiệm phân
Máu trong phân, có thể là triệu chứng duy nhất của ung thư đại trực tràng, nhưng không phải tất cả máu trong phân là do ung thư
Chụp cộng hưởng từ (MRI) vú: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Mặc dù MRI, là một thủ thuật an toàn, và có giá trị để xem xét vú, nhưng nó tốn kém hơn nhiều so với các phương pháp khác, và nó có thể không có sẵn
Thời gian ruột vận chuyển: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết qủa
Thời gian ruột vận chuyển phụ thuộc vào loại thực phẩm ăn và uống, ăn nhiều trái cây, rau và ngũ cốc có xu hướng có thời gian ngắn hơn so với những người ăn chủ yếu là đường và tinh bột
X quang bụng: ý nghĩa lâm sàng hình ảnh x quang
X quang bụng có thể là một trong những kỹ thuật cận lâm sàng đầu tiên được thực hiện để tìm ra nguyên nhân đau bụng, trướng, buồn nôn hoặc nôn
Chụp thận tĩnh mạch (IVP): ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Chụp thận tĩnh mạch, thường được thực hiện để xác định các bệnh về đường tiết niệu, như sỏi thận, khối u hoặc nhiễm trùng
Nội soi bàng quang: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Nội soi bàng quang được thực hiện bởi bác sĩ tiết niệu, với một hoặc nhiều trợ lý, thủ thuật được thực hiện trong bệnh viện hoặc phòng của bác sĩ
Xét nghiệm tiêu bản KOH: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Có thể có kết quả bình thường khi bị nhiễm nấm, điều này xảy ra khi mẫu được lấy không chứa đủ các tế bào nấm được nhìn thấy trong xét nghiệm
Xét nghiệm Cytochrome P450 (CYP450)
Kiểm tra cytochrome P450 thường được sử dụng khi điều trị thuốc chống trầm cảm ban đầu không thành công. Tuy nhiên, khi chúng trở nên thành lập
Nghiên cứu điện sinh lý: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Trong thủ thuật này, bác sĩ sẽ chèn một hoặc nhiều ống thông vào tĩnh mạch, điển hình là ở háng hoặc cổ, sau đó, luồn những ống thông này vào tim
Chọc ối: chỉ định và ý nghĩa lâm sàng
Xét nghiệm này có thể được thực hiện trong khoảng từ tuần 15 đến 20 để xem xét gen của em bé, nó cũng có thể được sử dụng sau này trong thai kỳ để xem em bé đang như thế nào.
Kiểm tra huyết áp
Có thể kiểm tra huyết áp thường xuyên nếu đã được chẩn đoán với tiền tăng huyết áp, huyết áp cao hoặc huyết áp thấp
Xét nghiệm gen Hemochromatosis (HFE Test): ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Xét nghiệm gen Hemochromatosis được sử dụng để tìm hiểu xem một người có tăng nguy cơ mắc bệnh hemochromatosis hay không
Thử nghiệm di truyền (kiểm tra DNA)
Nếu có các triệu chứng của một bệnh có thể được gây ra bởi biến đổi gen, thử nghiệm di truyền có thể tiết lộ nếu có rối loạn nghi ngờ.
Sinh thiết phổi: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Sinh thiết phổi được thực hiện để chẩn đoán sarcoidosis hoặc xơ phổi, trong một số ít trường hợp, sinh thiết phổi cho viêm phổi nặng
Chụp động mạch: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Chụp động mạch thông thường có thể nhìn vào các động mạch gần tim, phổi, não, đầu và cổ, chân hoặc cánh tay và động mạch chủ.
Siêu âm ổ bụng: ý nghĩa lâm sàng chỉ số siêu âm
Nếu kiểm tra gan, túi mật, lá lách và tuyến tụy, có thể cần ăn một bữa ăn không có chất béo vào buổi tối trước khi siêu âm, sau đó, có thể cần tránh ăn trong 8 đến 12 giờ trước khi siêu âm
Điện não đồ (electroencephalogram, EEG)
EEG là một trong các xét nghiệm chẩn đoán chính động kinh. Điện não đồ cũng có thể đóng một vai trò quan trọng trong chẩn đoán các rối loạn não bộ khác.
X quang nha khoa: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
X quang nha khoa được thực hiện để tìm các vấn đề trong miệng như sâu răng, tổn thương xương hỗ trợ răng và chấn thương răng, chẳng hạn như chân răng bị gãy
Xét nghiệm thâm nhập tinh trùng: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Xét nghiệm thâm nhập tinh trùng bình thường, và phân tích tinh dịch bình thường, có nghĩa là tinh trùng có chất lượng tốt để thụ tinh
Chụp động mạch đầu và cổ: ý nghĩa lâm sàng chỉ số kết quả
Tìm kiếm sự tắc nghẽn hoặc thu hẹp các động mạch ở cổ mang máu lên não, xem có cần phải làm thủ thuật để mở động mạch bị hẹp hoặc bị chặn để tăng lưu lượng máu hay không
Nội soi tiêu hóa
Nội soi được sử dụng để chẩn đoán và đôi khi điều trị có ảnh hưởng đến phần trên của hệ thống tiêu hóa, bao gồm cả thực quản, dạ dày và phần đầu của ruột non
