- Trang chủ
- Xét nghiệm
- Một số thủ thuật và xét nghiệm trong lâm sàng
- Nuôi cấy da và vết thương: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Nuôi cấy da và vết thương: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Biên tập viên: Trần Tiến Phong
Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương
Nhận định chung
Nuôi cấy da hoặc vết thương là một xét nghiệm để tìm vi trùng (như vi khuẩn hoặc nấm) có thể gây nhiễm trùng. Một mẫu da, mô hoặc chất dịch được thêm vào một chất thúc đẩy sự phát triển của vi trùng. Nếu không có vi trùng phát triển, nuôi cấy là âm tính. Nếu vi trùng có thể gây nhiễm trùng phát triển, nuôi cấy là dương tính. Loại vi trùng có thể được xác định bằng kính hiển vi hoặc xét nghiệm hóa học. Đôi khi các xét nghiệm khác được thực hiện để tìm ra loại thuốc phù hợp để điều trị nhiễm trùng. Điều này được gọi là kiểm tra độ nhạy.
Hầu hết các vi khuẩn có thể phát triển trong oxy. Chúng được gọi là vi khuẩn hiếu khí và thường được tìm thấy trong các vết thương gần bề mặt da (bề ngoài). Vi khuẩn không thể phát triển với sự hiện diện của oxy (yếm khí) thường được tìm thấy trong các vết thương sâu hơn và áp xe. Nuôi cấy vết thương có thể tìm ra liệu vi khuẩn hiếu khí hay kỵ khí.
Nuôi cấy nấm được thực hiện để tìm hiểu xem có phải nhiễm trùng do nấm gây ra hay không. Nuôi cấy virus có thể được thực hiện để tìm hiểu xem nhiễm trùng gây ra bởi một loại virus.
Một số loại vi khuẩn thường sống hoặc trong cơ thể có thể gây nhiễm trùng nếu chúng đi đến các bộ phận của cơ thể nơi chúng bình thường không được tìm thấy. Ví dụ, vi khuẩn E.coli thường được tìm thấy ở đại tràng và hậu môn. Nhưng nếu vi khuẩn E.coli lây lan từ hậu môn đến niệu đạo, vi khuẩn có thể gây nhiễm trùng đường tiết niệu (UTI).
Các mẫu nuôi cấy cũng có thể được thu thập từ tai hoặc mắt, từ vết loét mở hoặc kín, hoặc từ móng tay và tóc.
Chỉ định nuôi cấy da và vết thương
Tìm nguyên nhân nhiễm trùng trong vết loét, bỏng, vết thương phẫu thuật hoặc chấn thương. Một vết thương bao gồm vết cắn của động vật, vết cắn của con người, vết chích hoặc vết trầy xước, vết cắt và vết thương đâm thủng có nhiều khả năng bị nhiễm trùng.
Đưa ra quyết định về điều trị tốt nhất cho nhiễm trùng. Điều này được gọi là kiểm tra độ nhạy.
Chuẩn bị nuôi cấy da và vết thương
Không cần phải làm bất cứ điều gì trước khi có kiểm tra này. Nếu đang dùng hoặc gần đây đã dùng thuốc kháng sinh, hãy nói với bác sĩ.
Nói chuyện với bác sĩ về bất kỳ mối quan tâm nào về nhu cầu xét nghiệm, rủi ro của nó, cách thực hiện hoặc kết quả sẽ có ý nghĩa gì.
Thực hiện nuôi cấy da và vết thương
Để lấy mẫu mô hoặc chất dịch từ vết thương, tăm bông vô trùng được đưa vào vết thương. Bác sĩ thu thập mẫu có thể ấn xung quanh vết thương và nhẹ nhàng xoay miếng gạc để thu thập càng nhiều mô hoặc chất dịch càng tốt. Gạc sau đó được đặt vào ống nuôi cấy hiếu khí hoặc kỵ khí hoặc cả hai, tùy thuộc vào loại sinh vật nghi ngờ.
Một cây kim có thể được sử dụng để thu thập chất dịch từ vết thương được che phủ (bong vảy) hoặc từ áp xe. Chất dịch sau đó được đặt trong ống nuôi cấy.
Bác sĩ có thể cần phải lấy một mẫu da hoặc mô (sinh thiết) để xét nghiệm. Nếu việc thu thập mẫu có khả năng gây đau, trước tiên có thể được tiêm thuốc làm tê vùng kín (gây tê cục bộ).
Sau khi mẫu được thu thập, nó được đặt trong chứa có chất (gọi là môi trường phát triển hoặc môi trường nuôi cấy) giúp vi khuẩn, nấm hoặc vi rút phát triển.
Vi khuẩn thường cần khoảng 1 đến 2 ngày để phát triển.
Nấm thường cần vài ngày để phát triển.
Virus cần được đặt trong một thùng chứa các tế bào sống và có thể mất vài tuần để phát triển.
Bất kỳ vi khuẩn, nấm hoặc vi rút phát triển sẽ được xác định bằng kính hiển vi, xét nghiệm hóa học hoặc cả hai. Nếu kiểm tra độ nhạy được thực hiện để giúp đưa ra quyết định về điều trị, sẽ cần thêm thời gian.
Cảm thấy khi nuôi cấy da và vết thương
Nếu có một mẫu chất dịch hoặc mô được lấy từ vết thương, có thể cảm thấy đau khi lấy mẫu. Có thể cảm thấy một vết chích ngắn, sắc nhọn nếu được tiêm thuốc gây tê để làm tê khu vực lấy mẫu nuôi cấy.
Rủi ro của nuôi cấy da và vết thương
Có rất ít nguy cơ lây lan một số bệnh nhiễm trùng nếu cần sinh thiết để lấy mẫu.
Ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Nuôi cấy da hoặc vết thương là một xét nghiệm để tìm và xác định vi trùng (như vi khuẩn, nấm hoặc vi rút) có thể phát triển trên da hoặc trong vết thương.
Một số loại vi khuẩn, nấm và vi rút phát triển nhanh chóng trong nuôi cấy và một số loại phát triển chậm. Kết quả xét nghiệm có thể mất từ một ngày đến vài tuần, tùy thuộc vào loại nghi ngờ nhiễm trùng.
Bình thường
Không có số lượng lớn vi trùng có hại được tìm thấy trên da hoặc trong vết thương. Kết quả nuôi cấy bình thường là âm tính.
Bất thường
Vi trùng có hại được tìm thấy trên da hoặc trong vết thương. Kết quả nuôi cấy bất thường là dương tính.
Nếu kết quả xét nghiệm dương tính, xét nghiệm độ nhạy có thể được thực hiện giúp đưa ra quyết định về điều trị.
Yếu tố ảnh hưởng đến nuôi cấy da và vết thương
Những lý do có thể không thể làm xét nghiệm hoặc tại sao kết quả có thể không hữu ích bao gồm:
Dùng hoặc đã dùng kháng sinh gần đây.
Vi khuẩn thường được tìm thấy trên da trong mô hoặc mẫu vết thương.
Điều cần biết thêm
Các loại vi khuẩn thường gây nhiễm trùng trong vết thương là tụ cầu khuẩn (Staphylococcus), strep (Streptococcus) và Clostridium perfringens, một loại vi khuẩn được tìm thấy trong đất và trong phân có thể gây hoại thư. Loại nấm phổ biến nhất gây nhiễm trùng trong vết thương là Candida albicans.
Nhìn vào chất dịch (như mủ) từ vết thương dưới kính hiển vi đôi khi có thể giúp xác định loại vi khuẩn hoặc nấm gây nhiễm trùng trước khi kết quả nuôi cấy sẵn sàng.
Nuôi cấy không phát triển bất kỳ vi khuẩn có thể không có nghĩa là không bị nhiễm trùng. Đôi khi số lượng mẫu được thu thập, tuổi của vết thương (hoặc vấn đề về da), loại nuôi cấy được thực hiện và sử dụng kháng sinh trước đó có thể ngăn chặn sự phát triển của vi khuẩn trong nuôi cấy.
Kiểm tra virus có thể được thực hiện để phát hiện và xác định nhiễm virus trong cơ thể gây ra các triệu chứng.
Hầu hết các loại nấm phát triển rất chậm và có thể không xuất hiện trong nuôi cấy trong vài tuần. Bác sĩ có thể khuyên nên bắt đầu điều trị trước khi kết quả nuôi cấy trở lại nếu họ nghĩ rằng có thể bị nhiễm nấm.
Kiểm tra độ nhạy giúp bác sĩ chọn loại thuốc tốt nhất để điều trị các loại vi khuẩn, vi rút hoặc nấm cụ thể.
Bài viết cùng chuyên mục
Chụp cắt lớp vi tính (CT Angiogram) hệ tim mạch: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Trong khi chụp CT, một loại thuốc nhuộm đặc biệt, chất tương phản được đưa vào trong tĩnh mạch cánh tay hoặc bàn tay để làm cho các mạch máu dễ nhìn thấy hơn
Chụp cắt lớp vi tính (angiograms CT) mạch vành
Trong chụp mạch CT, không có ống thông được đặt trong háng, và thuốc nhuộm nhìn thấy trên CT scan được tiêm qua một đường (IV) tiêm tĩnh mạch đặt trong tay hay cánh tay.
Tiêm Cortisone
Cortisone tiêm phổ biến nhất ở các khớp, chẳng hạn như mắt cá chân, khuỷu tay, hông, đầu gối, cột sống, vai và cổ tay. Ngay cả các khớp nhỏ ở bàn tay và bàn chân có thể hưởng lợi từ cortisone.
Xét nghiệm loại mô (HLA): ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Hai nhóm kháng nguyên được sử dụng cho xét nghiệm loại mô, lớp I có ba loại kháng nguyên, lớp II có một loại kháng nguyên
Tế bào học đờm: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Tế bào học đờm, có thể được thực hiện để giúp phát hiện một số tình trạng phổi không phải ung thư, cũng có thể được thực hiện khi nghi ngờ ung thư phổi
Chụp CT scan mạch vành
Thường sử dụng quét tim trên người không có bất kỳ triệu chứng của bệnh tim không được khuyến cáo bởi Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ hoặc các trường Đại học Tim mạch Mỹ.
Nội soi đường mật ngược dòng (ERCP): ý nghĩa lâm sàng chỉ số kết quả
Nội soi đường mật ngược dòng có thể điều trị một số vấn đề, trong một số trường hợp, bác sĩ có thể lấy một mẫu mô, kiểm tra các vấn đề, loại bỏ sỏi mật
Lấy mẫu máu thai nhi (FBS) kiểm tra nhậy cảm Rh: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Lấy mẫu máu thai nhi thường được sử dụng khi siêu âm Doppler và hoặc một loạt các xét nghiệm chọc ối lần đầu cho thấy thiếu máu từ trung bình đến nặng
Chụp cộng hưởng từ (MRI): ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
MRI có thể được sử dụng, để kiểm tra các bộ phận khác nhau của cơ thể, chẳng hạn như đầu, bụng, vú, cột sống, vai và đầu gối
Thông tim: ý nghĩa lâm sàng chỉ số kết qủa
Chụp động mạch vành được sử dụng để tìm hiểu động mạch vành có bị xơ vữa động mạch hay không, nếu có tình trạng này, thủ thuật có thể tìm thấy mảng bám
Chỉ định xét nghiệm đông máu cầm máu trong lâm sàng
Xét nghiệm đông cầm máu được thực hiện nhằm mục đích đánh giá tình trạng hệ thống đông cầm máu bình thường hay bất thường, nếu bất thường thì thuộc loại nào, mức độ bất thường
Kiểm tra căng thẳng co thắt: đánh giá sức khỏe thai nhi
Trong một cơn co thắt, máu và oxy cung cấp cho em bé giảm xuống trong một thời gian ngắn, đây không phải là một vấn đề đối với hầu hết các bé
Nội soi đại tràng (ruột già)
Nếu cần thiết, khối u hoặc các loại mô bất thường có thể được loại bỏ thông qua phạm vi trong quá trình nội soi. Mẫu mô (sinh thiết) có thể được thực hiện trong nội soi.
Hiến máu
Hiến máu là một thủ tục tự nguyện. Đồng ý để được lấy máu để nó có thể được trao cho một người cần truyền máu. Hàng triệu người cần phải truyền máu mỗi năm
Điện tâm đồ (ECG hoặc EKG)
Điện tim là một thử nghiệm không xâm lấn không gây đau đớn. Kết quả điện tâm đồ có thể sẽ được báo cáo trong cùng một ngày nó được thực hiện, và bác sĩ sẽ thảo luận với tại cuộc hẹn tiếp theo.
Quét canxi mạch vành: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Thông thường, các động mạch vành không chứa canxi, canxi trong động mạch vành có thể là dấu hiệu của bệnh động mạch vành
Chụp quét hạt nhân xương
Quét xương nhạy cảm với sự thay đổi trong quá trình trao đổi chất xương và khả năng của nó để quét toàn bộ bộ xương làm cho rất hữu ích trong việc chẩn đoán một loạt các rối loạn xương.
Nội soi kiểm tra xoang: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Thủ thuật thường được thực hiện bởi bác sĩ chuyên khoa tai mũi họng, nó có thể được thực hiện tại phòng của bác sĩ và mất 5 đến 10 phút
Đọc kết quả khí máu
Khí máu là một xét nghiệm có giá trị, cung cấp nhiều thông tin cho các bác sỹ, đặc biệt là các bác sỹ làm việc tại các khoa Điều trị Tích cực về tình trạng toan kiềm.
Xét nghiệm Pap: ý nghĩa lâm sàng xét nghiệm ung thư cổ tử cung
Trong xét nghiệm Pap, một mẫu tế bào nhỏ từ bề mặt cổ tử cung được bác sĩ thu thập, sau đó mẫu được trải trên một phiến kính
Chụp thận tĩnh mạch (IVP): ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Chụp thận tĩnh mạch, thường được thực hiện để xác định các bệnh về đường tiết niệu, như sỏi thận, khối u hoặc nhiễm trùng
Siêu âm sọ: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Siêu âm sọ được thực hiện trên trẻ sơ sinh trước khi xương sọ hợp nhất cùng nhau, hoặc nó có thể được thực hiện trên người lớn sau khi hộp sọ đã được mở bằng phẫu thuật
Chụp quang tuyến vú: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Quyết định chụp X quang tuyến vú, hoặc sử dụng bất kỳ phương pháp sàng lọc nào khác, có thể là một quyết định khó khăn, đối với một số phụ nữ
Sàng lọc ung thư phổi: CT scan liều thấp
Không cần sàng lọc ung thư phổi thường xuyên, chỉ được khuyến nghị cho những người từ 55 đến 74 tuổi, hoặc có tiền sử hút thuốc ít nhất 30 năm
Siêu âm thai nhi: ý nghĩa lâm sàng chỉ số kết quả
Siêu âm thai nhi có thể được thực hiện theo hai cách, thiết bị đầu dò được di chuyển qua bụng, trong siêu âm qua âm đạo, đầu dò được đưa vào âm đạo
