- Trang chủ
- Chẩn đoán & điều trị
- Chẩn đoán và điều trị bệnh cơ xương khớp
- Viêm bao thanh dịch
Viêm bao thanh dịch
Viêm bao thanh dịch có thể do nhiễm khuẩn. Hai vị trí thường bị là mỏm khủyu và trước xương bánh chè. Viêm bao thanh dịch cấp ở hai vị trí này cần chọc dò để loại trừ nguyên nhân nhiễm khuẩn.
Biên tập viên: Trần Tiến Phong
Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương
Viêm của những màng tế bào giống màng hoạt dịch trên những chỗ nổi gồ của xương có thể thứ phát sau chấn thương, nhiễm khuẩn hoặc bị bệnh lý khớp như gút, viêm khớp dạng thấp hoặc thoái khởp. Vị trí thường gặp nhất là những túi thanh dịch dưới cơ denta, mỏm khủyu, ụ ngồi, mấu chuyển lớn, túi Baker và túi thanh dịch trước xương bánh chè.
Có một số cách để phân biệt viêm bao thanh dịch với viêm khớp. Viêm bao thanh dịch so với viêm khớp thường bắt đầu đột ngột hơn và thường gây tăng cảm giác đau và sưng tại chỗ. Ví dụ trong bao thanh dịch mỏm khủyu gây ra sưng nề hình quả trứng ngỗng ở mỏm khủyu, trong khi viêm khớp khủyu gây ra sưng nề toàn bộ khớp. Tương tự, một bệnh nhân có viêm bao thanh dịch, trước xương bánh chè có một khối nề nhỏ tại đỉnh của khớp gối mà không có sưng nề của cả khớp gối. Hạn chế vận động và chủ động thường gặp trong viêm khớp hơn là trong viêm bao thanh dịch, ở bệnh nhân bị viêm bao thanh dịch mấu chuyển lớn khi cử động xoay trong của khớp háng bình thường trong khi bị viêm khớp thì hạn chế. Viêm bao thanh dịch do chấn thương đáp ứng với điều trị bằng chạy nhiệt tại chỗ, nghi ngơi, các thuốc chống viêm giảm đau không steroid và tiêm corticosteroid tại chỗ.
Viêm bao thanh dịch có thể do nhiễm khuẩn. Hai vị trí thường bị là mỏm khủyu và trước xương bánh chè. Viêm bao thanh dịch cấp ở hai vị trí này cần chọc dò để loại trừ nguyên nhân nhiễm khuẩn. Không có sốt cũng chưa loại trừ được nhiễm khuẩn và khoảng 1/3 bệnh nhân viêm bao thanh dịch mỏm khuỷu nhiễm trùng không có sốt. Chất thanh dịch, có số lượng bạch cầu trên 1000/µL thường là biểu hiện của viêm do nhiễm khuẩn, do viêm khớp dạng thấp, gút. Trong viêm bao thanh dịch nhiễm khuẩn, số lượng bạch cầu thường khá cao, trên 50.000/µL. Hầu hết các trường hợp viêm bao thanh dịch nhiễm khuẩn là do tụ cầu, nhưng chỉ 2/3 bệnh nhân có nhuộm Gram dương tính. Điều trị gồm kháng sinh, chọc hút dịch nhiều lần khi có tiết dịch nhiều. Cần cho nhập viện những bệnh nhân nghiện rượu, đái tháo đường hoặc những bệnh lý khác.
Những túi thanh dịch có thể gây ra triệu chứng khi bị vỡ, đặc biệt đối với kén Baker. Khi vỡ kén Baker có thể gây sưng, đau cẳng chân, dễ nhầm với huyết khối tĩnh mạch khoeo. Có thể phát hiện vỡ kén bằng siêu âm, chụp cộng hưởng từ hoặc chụp khớp. Hầu hết bệnh nhân không cần phải làm những thăm dò này bởi vì kén Baker đơn thuần hoặc kết hợp với tràn dịch khớp gối thường xác định được qua thăm khám thực thể. Điều quan trọng là phải loại trừ huyết khối tĩnh mạch khoeo hơn là nhận ra được kén Baker. Điều trị vỡ kén gồm nghỉ ngơi, kê cao chân, tiêm triamcinolon 20 - 40 mg vào khớp gối (ổ khớp thường thông thương với kén). Ở một số hiếm trường hợp, kén chèn ép vào các mạch máu, gây phù chân và gây ra huyết khối tĩnh mạch khoeo thực sự.
Bài viết cùng chuyên mục
Những biểu hiện khớp trong nhiễm HIV
Viêm gân Achille hoặc viêm quanh khớp gối, như trong hội chứng Reiter cổ điển, là những dấu hiệu thường nổi bật và rất đặc trưng.
Viêm khớp do lậu
Trong hầu hết các trường hợp, nghi ngờ bệnh nhân bị viêm khớp do lậu nên nhập viện để khẳng định chẩn đoán, để loại trừ viêm nội tâm mạc và bắt đầu điều trị.
Viêm quanh khớp vai
Khởi phát của đau, tăng lên khi vận động khớp vai quá mức, có thể cấp tính hoặc từ từ. Đau có thể khó chịu nhất vào ban đêm và tăng lên khi nằm ngủ đè lên tay bị bệnh ở tư thế nằm nghiêng.
Biểu hiện thấp khớp trong ung thư
Bệnh bạch cầu tế bào tóc có thể phối hợp với viêm các mạch máu cỡ trung bình, như bệnh viêm nút đa động mạch, Bệnh bạch cầu cấp có thể gây đau khớp.
Bệnh Cryoglobulin huyết
Những bất thường trong xét nghiệm chức năng gan, đau bụng, bệnh tim và bệnh phổi cũng có thể xuất hiện. Chẩn đoán dựa trên bệnh cảnh lâm sàng đặc biệt và phản ứng huyết thanh dương tính với cryoglobulin.
Nhiễm khuẩn xương và khớp do nấm
Phân biệt với những ổ nhiễm khuẩn mạn tính khác dựa vào kết quả nuôi cấy dịch khớp hoặc tổ chức lấy từ ổ tổn thương. Các phản ứng huyết thanh cung cấp những bằng chứng có ích cho chẩn đoán.
Đánh giá và chẩn đoán bệnh cơ xương khớp
Làm các thăm dò xét nghiệm để hoàn thiện việc đánh giá. Những xét nghiệm thông thường gồm tốc độ lắng máu, phản ứng tìm yếu tố dạng thấp, kháng thể kháng nhân
Hội chứng Behort
Triệu chứng lâm sàng gồm liệt dây thần kinh sọ, co giật, viêm não, rối loạn tâm thần và tổn thương tủy sống. Thường có tăng bạch cầu và tăng tốc độ lắng máu.
Thấp khớp hay tái phát
Thấp khớp hay tái phát là một bệnh không rõ nguyên nhân đặc trưng bởi những đợt viêm cấp không tái phát, Sưng đau khớp ngoại vi và nổi hạt dưới da tạm thời có thể xuất hiện.
Viêm nút đa động mạch
Viêm đa động mạch đặc trưng bởi tổn thương cục bộ hoặc từng đoạn của các mạch máu, đặc biệt là các động mạch nhỏ và trung bình, gây ra những biểu hiện lâm sàng khác nhau.
Bệnh calci hóa sụn và giả gút
Không giống bệnh gút, bệnh nhân bị bệnh giả gút thường có nồng độ acid uric huyết thanh bình thường, và kém đáp ứng với điều trị bằng colchicin
Đau thắt lưng
Thăm khám thực thể cũng rất quan trọng, bởi vì những triệu chứng như sốt, tăng huyết áp, hạch to, có khối u ở bụng, ở khung chậu hay ở trực tràng
Viêm khớp và các bệnh viêm ruột
Trên thực tế, viêm khớp ổn định thì ỉa chảy xuất hiện. Do vậy, bệnh Whiple nên được xem xét trong chẩn đoán phân biệt những trường hợp viêm khớp từng đợt không lý giải được.
Hội chứng đau cổ cánh tay
Nguyên nhân đau cổ gồm căng cứng hoặc vẹo cổ cấp hoặc mạn tính, thoát vị nhân nhày đĩa đệm, thoái khớp, viêm cột sống dính khớp, viêm khớp dạng thấp
Bệnh viêm mô sợi
Bệnh viêm mô sợi có thể là một biến chứng của bệnh thiểu năng giáp trạng, viêm khớp dạng thấp, hoặc ở nam giới là do khó ngủ.
Hoại tử xương vô khuẩn
Ban đầu, X quang thường bình thường; chụp cộng hưởng tứ, cắt lớp vi tính và đồng vị phóng xạ là những kĩ thuật thăm dò nhậy hơn.
Bệnh u hạt Wegener
Mặc dù có thể có dạng u hạt Wegener giới hạn mà trong đó không có tổn thương thận, song thông thường sẽ xuất hiện bệnh thận tiến triển nặng và gây suy thận nhanh chóng.
Viêm khớp do virus
Viêm đa khớp có thể phối hợp với viêm gan B và điển hình thường xuất hiện trước khi bắt đầu có vàng da, nó cũng có thể xuất hiện trong viêm gan không vàng da.
Hội chứng Reiter
Hội chứng Reiter cần phải phân biệt với viêm khớp do lậu, đặc biệt khi viêm kết mạc nhẹ hoặc bị bỏ qua, Viêm khớp dạng thấp, viêm cột sống dính khớp tiên phát.
Luput ban đỏ hệ thống
Luput ban đỏ hệ thống không phải là một bệnh hiếm gặp, Những số liệu điều tra tại một quần thể dân thành thị với độ đại diện cao cho thấy tỷ lệ mắc bệnh trên 1/2000 dân.
Viêm khớp trong bệnh sarcoid
Tuy viêm khớp sarcoid thường kèm theo ban đỏ dạng nốt, song chẩn đoán lại dựa vào sự có mặt của những biểu hiện ngoài khớp khác của bệnh sarcoid.
Viêm khớp nhiễm khuẩn cấp không do lậu
Việc sử dụng nội soi ngày càng rộng rãi và những phẫu thuật thay khớp nhân tạo đã làm cho tỉ lệ viêm khớp nhiễm khuẩn tăng lên.
Những chấn thương do chạy nhảy
Những hậu quả không tốt này có thể ngăn chặn bằng những biện pháp đề phòng như áp dụng những bài tập kéo duỗi, đi giầy hợp lí, tránh chạy quá sức và lưu ý kịp thời những sang chấn
Viêm nhiều sụn tái phát
Bệnh thường tiến triển từng đợt, tỷ lệ nam nữ bị bệnh ngang nhau. Sụn sưng, đau trong đợt cấp và hậu quả là trở nên teo nhỏ, gây biến dạng vĩnh viễn. Sinh thiết sụn tổn thương thấy viêm và tiêu sụn.
Xơ cứng bì toàn thể
Xơ cứng bì toàn thể là một bệnh mạn tính đặc trưng bởi xơ cứng lan toả của da và tổn thương các nội tạng, Nguyên nhân của bệnh chưa rõ, song có vai trò của yếu tố tự miễn dịch.
