Đau tai (chẩn đoán và điều trị)

Ngày: 31 - 8 - 2016

Đau tai dữ dội mà không tương ứng với phát hiện thực thể có thể do virus zona ở tai, đặc biệt khi có những phổng nước ở ống tai hoặc hố thuyền.

Viêm tai ngoài và viêm tai giữa cấp là hai nguyên nhân gây đau tai. Trong viêm tai ngoài thường có tiền sử như mới đi bơi, chiếu tia hoặc chấn thương thực thể, trong khi đó viêm tai giữa cấp thường do có tiền sử hoặc đang có nhiễm khuẩn đường hô hấp trên. Khám thực thể cũng khác nhau, trong viêm tai ngoài thấy da ống tai bị xung huyết, còn trong viêm tai giữa cấp chỉ thấy khi màng nhĩ bị vỡ và mủ chảy ra ngoài ống tai. Trong viêm tai ngoài, màng nhĩ có thể xung huyết nhưng vẫn di động tốt do sự thông khí bình thường ở tai giữa.

Đau tai dữ dội mà không tương ứng với phát hiện thực thể có thể do virus zona ở tai, đặc biệt khi có những phổng nước ở ống tai hoặc hố thuyền. Viêm tai giữa mạn thường không đau trừ khi trong đợt cấp. Đau kéo dài và chảy mủ tai gợi ý đến viêm xương nền sọ hoặc ung thư.

Thần kinh cảm giác của tai được chi phối bởi dây tam thoa, dây mặt (VII), lưỡi họng (IX), phế vị (X) và dây cổ trên. Do chi phối bởi rất nhiều thần kinh nên rất hay gặp đau tai. Rối loạn chức năng khớp thái dương hàm là nguyên nhân thường gặp, đau thường tăng khi nhai, khi nghiến răng hoặc lệch khớp cắn.

Điều trị gồm ăn lỏng, chườm nóng cơ cắn, xoa bóp, thuốc giảm đau, và chữa răng. Đau nhói dữ dội từng đợt có thể do đau dây thần kinh IX. Điều trị bằng carbamazepin (100 - 300 mg uống 8 giờ/lần) thường làm giảm triệu chứng đau. Đau dây lưỡi họng dữ dội có thể do các vi mạch chèn ép dây này.

Nhiễm khuẩn, khối u vùng họng miệng, hạ họng và thanh quản thường gây đau tai. Khi đau tai kéo dài cần thăm khám chuyên khoa để loại trừ ung thư đường hô hấp và tiêu hóa trên.

Bài xem nhiều nhất

Bệnh lý vòi nhĩ (vòi eustachi, chẩn đoán và điều trị)

Trường hợp mở vòi nhĩ quá mức hiếm gặp và khó điều trị. Bệnh nhân thường phàn nàn là cảm giác đầy trong tai và tự thính, bệnh nhân nghe thấy mình thở hoặc nói.

Bạch sản, hồng sản và ung thư miệng (chấn đoán và điều trị)

Bất cứ là hồng sản hoặc bạch sản lan rộng, các bác sĩ đều nên rạch sinh thiết hoặc làm tế bào tróc vì cần phải điều trị cho bệnh nhân.

Viêm họng và viêm amidan (chẩn đoán và điều trị)

Những căn nguyên phổ biến khác ngoài nhóm liên cầu β tan huyết nhóm A cần chuẩn đoán phân biệt đau họng do virus, Neisseria gonorrhoeae, Mycoplasma và Chlamydia Trachomatis.

Viêm xoang cấp (chẩn đoán và điều trị)

Viêm xoang xảy ra khi không dẫn lưu được mủ ứ đọng trong xoang. Các bệnh làm phù nề niêm mạc như viêm mũi do virus, viêm mũi dị ứng là những nguyên nhân thường gặp.

Liệt dây thanh âm (chẩn đoán và điều trị)

Liệt dây thanh âm hai bên thường gây nên thở rít. Nếu khởi phát đột ngột, thở rít cả thì thở ra và hít vào, gây nên hẹp đường thở thì phải mở giáp móng cấp cứu.

Ù tai (chẩn đoán và điều trị bệnh lý tai trong)

Ù tai theo nhịp mạch phải được phân biệt với ù tai âm. Tiếng mạch đập thường do điếc dẫn truyền làm tăng sự truyền tiếng đập của động mạch cảnh rõ hơn.

Viêm lưỡi và đau lưỡi (chẩn đoán và điều trị)

Đôi khi không tìm được nguyên nhân gây đau lưỡi. Bệnh quanh răng không phải là yếu tố gây đau lưỡi.

Các bệnh biểu hiện có khối ở vùng cổ (chẩn đoán và điều trị)

Các chuỗi hạch cổ bình thường không thể sờ thấy. Các nhiễm khuẩn vùng họng, tuyến nước bọt và da vùng đầu thường gây hạch vùng cổ to và đau.

Biểu hiện của nhiễm HIV tai mũi họng (chẩn đoán và điều trị)

Sự tăng lên của u carcinom tế bào vẩy cũng thấy ở nhóm người đồng tính luyến ái, có lẽ cũng liên quan đến nhiễm HIV.

Nghe kém tiếp nhận (chẩn đoán và điều trị bệnh lý tai trong)

Những chất gây nhiễm độc tai có thể tác dụng lên cả hệ thính giác và tiền đình. Những thuốc gây nhiễm độc tai hay gặp nhất là salycylat, aminoglycosid, thuốc lợi tiểu.

Chóng mặt do bệnh lý tai trong (chẩn đoán và điều trị)

Khám thực thể tối thiểu cho bệnh nhân chóng mặt gồm test Romberg, đánh giá dáng đi, quan sát có rung giật nhãn cầu hay không.

Bệnh lý tai giữa (chẩn đoán và điều trị)

Các loại vi khuẩn hay gặp ở cả người lớn và trẻ em là Streptococcus Pneumonia, Hemophilus Influenzae và S. pyogenes.

Khàn tiếng và thở rít (bệnh lý thanh quản)

Giọng thô ráp khi sự xáo động tạo nên do sự bất thường của dây thanh âm như viêm thanh quản hoặc khối u dây thanh âm.

Viêm mũi do virus (cảm cúm, chẩn đoán và điều trị)

Thuốc xịt mũi như oxymetazolin hoặc phenylephrin có tác dụng nhanh chóng, không nên dùng các thuốc này kéo dài vì sẽ gây nên xung huyết trở lại mà thường là nặng hơn lúc đầu.

Chảy máu mũi (chẩn đoán và điều trị)

Hầu hết các trường hợp chảy máu mũi trước có thể cầm bằng ép trực tiếp vào điểm chảy máu. Cánh mũi phải được ép chặt ít nhất 10 phút.