- Trang chủ
- Xét nghiệm
- Một số thủ thuật và xét nghiệm trong lâm sàng
- Tế bào học nước tiểu
Tế bào học nước tiểu
Tế bào học nước tiểu thường được dùng để chẩn đoán ung thư bàng quang, mặc dù các thử nghiệm cũng có thể phát hiện ung thư thận, ung thư tuyến tiền liệt.
Biên tập viên: Trần Tiến Phong
Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương
Định nghĩa
Tế bào học nước tiểu là thử nghiệm để tìm tế bào bất thường trong nước tiểu. Tế bào học nước tiểu được sử dụng cùng với các xét nghiệm khác và thủ tục khác để chẩn đoán ung thư đường tiết niệu. Tế bào học nước tiểu thường được dùng để chẩn đoán ung thư bàng quang, mặc dù các thử nghiệm cũng có thể phát hiện ung thư thận, ung thư tuyến tiền liệt, ung thư niệu quản và ung thư niệu đạo.
Bác sĩ có thể đề nghị thử nghiệm tế bào học nước tiểu nếu máu đã được phát hiện trong nước tiểu (tiểu máu). Tế bào học nước tiểu cũng có thể được sử dụng ở những người đã được chẩn đoán mắc bệnh ung thư bàng quang và đã trải qua điều trị. Trong những trường hợp này, một thử nghiệm tế bào học nước tiểu có thể giúp phát hiện ung thư bàng quang tái phát.
Tại sao nó được thực hiện
Tế bào học nước tiểu được sử dụng cùng với các xét nghiệm khác và thủ tục khác để chẩn đoán ung thư đường tiết niệu, bao gồm:
Ung thư bàng quang.
Ung thư niệu quản.
Ung thư niệu đạo.
Tế bào học nước tiểu có thể không phát hiện các bệnh ung thư đường tiết niệu nhỏ phát triển chậm.
Rủi ro
Rủi ro của thử nghiệm tế bào học nước tiểu phụ thuộc vào thu thập nước tiểu. Thông thường nước tiểu được thu thập bằng cách đi tiểu vào một thùng chứa vô trùng, có thể mang theo. Nếu nước tiểu được thu thập bằng cách chèn một ống rỗng (catheter) vào niệu đạo, có nguy cơ nhiễm trùng đường tiết niệu. Hãy hỏi bác sĩ về những rủi ro cụ thể.
Chuẩn bị
Để chuẩn bị cho thử nghiệm tế bào học nước tiểu, hãy cố gắng lên lịch thử nghiệm sau khi đi tiểu đầu tiên buổi sáng. Nước tiểu được loại bỏ khi đi tiểu buổi sáng đầu tiên, không thể được sử dụng cho các tế bào học nước tiểu. Các tế bào tổ chức qua đêm trong bàng quang có thể bị suy thoái, làm cho chúng khó để phân tích trong phòng thí nghiệm.
Những gì có thể mong đợi
Thu thập một mẫu nước tiểu để thử nghiệm
Thử nghiệm tế bào học nước tiểu đòi hỏi phải có một mẫu nước tiểu. Thông thường thu được bằng cách đi tiểu vào một thùng chứa vô trùng. Trong một số trường hợp, một mẫu nước tiểu được thu thập bằng cách sử dụng một ống mỏng, rỗng (ống thông) đưa vào niệu đạo và di chuyển đến bàng quang.
Bác sĩ có thể yêu cầu cung cấp mẫu nước tiểu vào những ngày tiếp theo. Thử nghiệm nhiều mẫu nước tiểu đã được thu thập trong vài ngày có thể làm tăng tính chính xác của xét nghiệm tế bào học nước tiểu.
Kiểm tra mẫu nước tiểu trong phòng thí nghiệm
Mẫu nước tiểu được gửi đến phòng thí nghiệm để thử nghiệm bởi một bác sĩ chuyên kiểm tra các mô cơ thể (bệnh học). Nghiên cứu bệnh học phân tích bất kỳ tế bào nhìn thấy trong mẫu nước tiểu dưới kính hiển vi. Nghiên cứu bệnh học lưu ý các loại của các tế bào và trông có dấu hiệu trong các tế bào có thể cho thấy ung thư.
Kết quả
Bác sĩ giải phẫu bệnh sẽ gửi kết quả xét nghiệm tế bào học nước tiểu với bác sĩ, những người sẽ báo cáo kết quả. Hãy hỏi bác sĩ bao lâu có thể mong đợi để chờ đợi kết quả.
Mỗi phòng thí nghiệm có cách riêng mô tả các kết quả của một bài kiểm tra tế bào học nước tiểu. Một số từ thường được sử dụng trong các báo cáo bệnh lý bao gồm:
Mẫu không đạt yêu cầu. Điều này có thể có nghĩa là các tế bào không đủ hoặc không đúng chủng loại của các tế bào đã được tìm thấy trong mẫu nước tiểu. Có thể cần phải lặp lại xét nghiệm tế bào học nước tiểu.
Bình thường. Điều này có nghĩa là không có tế bào ung thư đã được xác định trong mẫu nước tiểu.
Không điển hình. Điều này cho thấy một số bất thường được tìm thấy trong các tế bào trong mẫu nước tiểu. Nhưng trong khi các tế bào không bình thường, không phải là bất thường đủ để được coi là ung thư.
Nghi ngờ. Thuật ngữ này có thể chỉ ra các tế bào nước tiểu bất thường và có thể là ung thư.
Bất thường. Kết quả tích cực cho thấy các tế bào ung thư được tìm thấy trong nước tiểu.
Một thử nghiệm tế bào học nước tiểu không thể sử dụng một mình để chẩn đoán ung thư. Nếu tế bào không điển hình hoặc ung thư được phát hiện bằng cách sử dụng tế bào học nước tiểu, bác sĩ có thể sẽ đề nghị thủ tục nội soi bàng quang hoặc chụp cắt lớp vi tính (CT scan) để kiểm tra bàng quang và đường tiết niệu bất thường.
Bài viết cùng chuyên mục
Quét canxi mạch vành: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Thông thường, các động mạch vành không chứa canxi, canxi trong động mạch vành có thể là dấu hiệu của bệnh động mạch vành
Hóa trị ung thư vú
Loại thuốc hóa trị khác nhau có sẵn để điều trị ung thư vú. Thuốc hóa trị liệu ung thư vú có thể được sử dụng riêng lẻ hoặc kết hợp để tăng hiệu quả điều trị.
Nội soi buồng tử cung: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Nội soi buồng tử cung có thể được thực hiện để tìm ra nguyên nhân chảy máu bất thường, hoặc chảy máu xảy ra sau khi một phụ nữ đã qua thời kỳ mãn kinh
Chụp CT scan mạch vành
Thường sử dụng quét tim trên người không có bất kỳ triệu chứng của bệnh tim không được khuyến cáo bởi Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ hoặc các trường Đại học Tim mạch Mỹ.
X quang chi: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Trước khi kiểm tra X quang, hãy cho bác sĩ biết nếu đang hoặc có thể mang thai, mang thai và nguy cơ tiếp xúc với bức xạ đối với thai nhi phải được xem xét
Soi cổ tử cung
Nhiều phụ nữ cảm thấy lo âu trước khi kỳ thi soi cổ tử cung của họ. Biết những gì mong đợi trong quá trình soi cổ tử cung có thể giúp cảm thấy thoải mái hơn.
Chọc dò tủy sống: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Chọc dò dịch não tủy được thực hiện để tìm một nguyên nhân cho các triệu chứng có thể do nhiễm trùng, viêm, ung thư hoặc chảy máu
Kiểm tra căng thẳng co thắt: đánh giá sức khỏe thai nhi
Trong một cơn co thắt, máu và oxy cung cấp cho em bé giảm xuống trong một thời gian ngắn, đây không phải là một vấn đề đối với hầu hết các bé
C - Peptide: ý nghĩa lâm sàng xét nghiệm cho bệnh tiểu đường
Xét nghiệm C peptide có thể được thực hiện khi không rõ liệu bệnh tiểu đường loại 1 hay tiểu đường loại 2 có mặt
X quang ngực: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Thông thường hai bức ảnh được chụp, từ phía sau ngực và phía bên, trong trường hợp khẩn cấp khi chỉ chụp một bức ảnh X quang, chế độ xem trước thường được thực hiện
Nuôi cấy nước tiểu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Nuôi cấy nước tiểu, trong giai đoạn đầu của nhiễm trùng đường tiết niệu, có thể kém chính xác hơn, so với sau khi nhiễm trùng được thiết lập
Siêu âm Doppler
Xét nghiệm siêu âm Doppler cũng có thể giúp bác sĩ kiểm tra chấn thương động mạch hoặc theo dõi điều trị nhất định cho các tĩnh mạch và động mạch.
Chụp cắt lớp vi tính (CT scan)
CT scan là đặc biệt thích hợp để nhanh chóng kiểm tra những người có thể bị tổn thương nội bộ từ tai nạn xe hơi hoặc các loại khác của chấn thương.
Màng ngăn âm đạo
Không dùng nếu thấy máu trên màng ngăn âm đạo sau khi gỡ bỏ nó không liên quan đến kinh nguyệt hoặc trải nghiệm đau đớn cho đối tác trong hoặc sau khi sử dụng màng ngăn âm đạo.
Bốn xét nghiệm sàng lọc khi mang thai (AFP, HCG, estriol và inhibin A)
Thông thường, xét nghiệm sàng lọc được thực hiện giữa tuần 15 và tuần 20 của thai kỳ, kết quả của xét nghiệm sàng lọc cho thấy nguy cơ nhất định khi mang thai em bé
Xét nghiệm độc tính: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Xét nghiệm độc tính, thường được thực hiện trên nước tiểu, hoặc nước bọt, thay vì máu, nhiều loại thuốc xuất hiện trong nước tiểu, hoặc nước bọt
Sinh thiết vú: ý nghĩa lâm sàng kết quả sinh thiết
Sinh thiết vú kiểm tra xem một khối u vú hoặc khu vực đáng ngờ nhìn thấy trên nhũ ảnh là ung thư, ác tính hoặc không ung thư, lành tính
Tự kiểm tra âm đạo: ý nghĩa lâm sàng kết quả kiểm tra
Thời gian tốt nhất, để tự kiểm tra âm đạo, là giữa kỳ kinh nguyệt, tự kiểm tra âm đạo, không nên thay thế kiểm tra vùng chậu thông thường
Điện tâm đồ gắng sức: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Điện tâm đồ nghỉ ngơi luôn được thực hiện trước khi kiểm tra điện tâm đồ gắng sức, và kết quả của điện tâm đồ nghỉ ngơi được so sánh
Chụp X quang ngực
Chụp X-quang cũng có thể cho thấy chất lỏng trong phổi hoặc trong không gian xung quanh phổi, mở rộng tim, viêm phổi, ung thư, bệnh khí thũng và các điều kiện khác.
Tế bào học đờm: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Tế bào học đờm, có thể được thực hiện để giúp phát hiện một số tình trạng phổi không phải ung thư, cũng có thể được thực hiện khi nghi ngờ ung thư phổi
Các thủ thuật sinh thiết sử dụng để chẩn đoán ung thư
Sinh thiết là một thủ thuật, để loại bỏ một mảnh mô hoặc một mẫu tế bào từ cơ thể, để có thể được phân tích trong phòng xét nghiệm
Đọc kết quả khí máu
Khí máu là một xét nghiệm có giá trị, cung cấp nhiều thông tin cho các bác sỹ, đặc biệt là các bác sỹ làm việc tại các khoa Điều trị Tích cực về tình trạng toan kiềm.
Siêu âm ổ bụng: ý nghĩa lâm sàng chỉ số siêu âm
Nếu kiểm tra gan, túi mật, lá lách và tuyến tụy, có thể cần ăn một bữa ăn không có chất béo vào buổi tối trước khi siêu âm, sau đó, có thể cần tránh ăn trong 8 đến 12 giờ trước khi siêu âm
Chụp cắt lớp phát xạ Positron (PET): ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Chụp cắt lớp phát xạ Positron thường được sử dụng để đánh giá ung thư, kiểm tra lưu lượng máu, xem các cơ quan hoạt động như thế nào
