Catecholamine nước tiểu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

2019-06-07 04:08 PM
Catecholamine làm giảm lượng máu đi đến da và ruột, làm tăng máu đi đến các cơ quan chính, chẳng hạn như não, tim và thận, điều này giúp cơ thể chuẩn bị cho các phản ứng

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Nhận định chung

Catecholamine là những hoóc môn được tạo ra chủ yếu bởi tuyến thượng thận như là một phản ứng đối với căng thẳng.

Khi cảm thấy căng thẳng, những hormone này làm tăng nhịp tim, huyết áp, nhịp thở, sức mạnh cơ bắp và sự tỉnh táo của tinh thần. Nó cũng làm giảm lượng máu đi đến da và ruột. Chúng làm tăng máu đi đến các cơ quan chính, chẳng hạn như não, tim và thận. Điều này giúp cơ thể chuẩn bị cho các phản ứng.

Cơ thể phá vỡ các hormone này và chuyển chúng vào nước tiểu. Xét nghiệm này đo lường lượng hormone này có trong nước tiểu trong khoảng thời gian 24 giờ.

Chỉ định xét nghiệm

Xét nghiệm catecholamine được thực hiện để giúp chẩn đoán một khối u hiếm ở tuyến thượng thận gọi là pheochromocytoma.

Các khối u như thế này có thể khiến tuyến thượng thận tiết ra quá nhiều hormone. Và điều đó có thể gây ra huyết áp cao, đổ mồ hôi quá nhiều, đau đầu, nhịp tim nhanh và run.

Chuẩn bị xét nghiệm

Có thể được yêu cầu tránh một số loại thực phẩm và chất lỏng trong 2 đến 3 ngày trước khi thử nghiệm. Chúng bao gồm:

Caffeine, chẳng hạn như cà phê, trà, ca cao và sô cô la.

Amin. Chúng được tìm thấy trong chuối, quả óc chó, bơ, đậu fava, phô mai, bia và rượu vang đỏ.

Bất kỳ thực phẩm hoặc chất lỏng với vani.

Cam thảo.

Không sử dụng thuốc lá trong suốt quá trình thu thập nước tiểu 24 giờ.

Hãy chắc chắn để giữ ấm trong 24 giờ. Bị lạnh có thể làm tăng mức catecholamine.

Uống nhiều nước trong 24 giờ để tránh mất nước.

Nhiều loại thuốc có thể thay đổi kết quả của xét nghiệm này. Hãy chắc chắn nói với bác sĩ về tất cả các loại thuốc không theo toa và thuốc theo toa.

Bác sĩ có thể yêu cầu dừng một số loại thuốc, chẳng hạn như thuốc huyết áp, trước khi xét nghiệm. Không dùng thuốc cảm lạnh hoặc dị ứng, aspirin hoặc thuốc giảm cân trong 2 tuần trước khi xét nghiệm.

Nói chuyện với bác sĩ về bất kỳ mối quan tâm nào về nhu cầu xét nghiệm, rủi ro của nó, cách thức thực hiện hoặc kết quả sẽ có ý nghĩa gì.

Thực hiện xét nghiệm

Xét nghiệm này thường được thực hiện tại nhà. Phải thu thập tất cả nước tiểu sản xuất trong khoảng thời gian 24 giờ.

Bắt đầu thu thập nước tiểu vào buổi sáng. Khi lần đầu tiên thức dậy, làm trống bàng quang. Viết thời gian đi tiểu để đánh dấu sự bắt đầu của thời gian thu thập 24 giờ.

Trong 24 giờ tới, thu thập tất cả nước tiểu. Bác sĩ hoặc phòng xét nghiệm thường sẽ cung cấp cho một thùng chứa lớn chứa khoảng 4 L (1 gal). Các thùng chứa có một lượng nhỏ chất bảo quản trong đó. Đi tiểu vào một hộp nhỏ, sạch. Sau đó đổ nước tiểu vào thùng chứa lớn. Đừng chạm vào bên trong thùng bằng ngón tay.

Giữ hộp lớn trong tủ lạnh khi không sử dụng.

Làm trống bàng quang lần cuối cùng tại hoặc ngay trước khi kết thúc thời gian 24 giờ. Thêm nước tiểu này vào thùng chứa lớn, và ghi lại thời gian.

Không để giấy vệ sinh, lông mu, phân, máu kinh nguyệt hoặc các chất lạ khác trong mẫu nước tiểu.

Cảm thấy khi xét nghiệm

Lấy mẫu nước tiểu 24 giờ không gây đau.

Rủi ro của xét nghiệm

Mẫu nước tiểu 24 giờ không gây ra bất kỳ vấn đề.

Ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Xét nghiệm catecholamine đo lượng hormone epinephrine, norepinephrine và dopamine trong nước tiểu. Xét nghiệm cũng thường đo lượng axit vanillylmandelic (VMA), metanephrine và Normetanephrine.

Bình thường

Những con số này chỉ là một hướng dẫn. Phạm vi "bình thường" thay đổi từ phòng xét nghiệm đến phòng xét nghiệm khác. Phòng xét nghiệm có thể có một phạm vi khác nhau. Kết quả của phòng xét nghiệm sẽ hiển thị phạm vi mà phòng xét nghiệm sử dụng. Ngoài ra, bác sĩ sẽ đánh giá kết quả dựa trên sức khỏe và các yếu tố khác. Vì vậy, một số nằm ngoài phạm vi bình thường ở đây vẫn có thể là bình thường.

Catecholamine trong mẫu nước tiểu 24 giờ

Catecholamine tự do

Ít hơn 100 microgam (mcg) hoặc dưới 591 nanomole (nmol)

Epinephrine

Dưới 20 mcg hoặc ít hơn 109 nmol

Norepinephrine

15 - 80 mcg hoặc 89 - 473nmol

Dopamine

65 - 400 mcg hoặc 420 - 2612 nmol

Normetanephrine

105 - 354 mcg hoặc 573 - 1933 nmol

Metanephrine

74 - 297 mcg hoặc 375 – 1506 nmol

Axit Vanillylmandelic (VMA)

Dưới 9 miligam (mg) hoặc dưới 45 micromol (mcmol)

Giá trị nước tiểu bình thường khác nhau ở trẻ em tùy thuộc vào độ tuổi của chúng.

Giá trị cao

Nồng độ catecholamines tự do cao, axit vanillylmandelic (VMA) hoặc metanephrine có thể có nghĩa là một khối u tuyến thượng thận hoặc loại khối u khác.

Bất kỳ căng thẳng lớn nào, chẳng hạn như bỏng, nhiễm trùng toàn thân (nhiễm trùng huyết), bệnh tật, phẫu thuật hoặc chấn thương, có thể gây ra mức độ cao.

Nhiều loại thuốc huyết áp cũng có thể gây ra mức độ cao.

Giá trị thấp

Giá trị thấp có thể được gây ra bởi bệnh tiểu đường hoặc một số vấn đề về hệ thống thần kinh.

Yếu tố ảnh hưởng đến xét nghiệm

Có thể không thể làm xét nghiệm hoặc kết quả có thể không hữu ích nếu:

Tập thể dục.

Có căng thẳng cảm xúc cực độ.

Có phẫu thuật, chấn thương, hoặc bệnh tật.

Dùng một số loại thuốc, như aspirin, nitroglycerin, thuốc chống trầm cảm ba vòng, tetracycline, theophylline hoặc một số loại thuốc huyết áp.

Sử dụng nicotine, rượu hoặc cocaine.

Uống thuốc ho, cảm lạnh hoặc xoang.

Ăn hoặc uống thực phẩm có caffeine.

Điều cần biết thêm

Xét nghiệm nước tiểu 24 giờ tốt hơn xét nghiệm máu để tìm nồng độ catecholamine cao.

Bài viết cùng chuyên mục

Giardia: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm kháng nguyên với bệnh

Những xét nghiệm này đặc hiệu cho Giardia lamblia và không kiểm tra các bệnh nhiễm trùng đường ruột khác gây ra các triệu chứng tương tự

Ý nghĩa xét nghiệm dấu ấn ung thư và bệnh xã hội

Giá trị chính của AFP là theo dõi tiến trình bệnh và hiệu quả điều trị K­ tế bào gan nguyên phát, K tinh hoàn sau điều trị phẫu thuật, xạ trị hoặc hoá trị liệu

Globulin tủa lạnh: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Khi bệnh nhân mang globulin tủa lạnh trong máu tiếp xúc với lạnh, có thể thấy xuất hiện các biến cố mạch máu tại các phẩn xa của chi

Prolactin: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Mức độ prolactin, khác nhau trong suốt cả ngày, cao nhất xảy ra trong khi ngủ, và ngay sau khi thức dậy, cũng tăng cao hơn trong thời gian căng thẳng

Ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm tổng phân tích nước tiểu

Protein xuất hiện trong nước tiểu khi viêm thận cấp, bệnh thận do đái tháo đường, viêm cầu thận, hội chứng suy tim xung huyết.

Testosterone: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Testosterone, ảnh hưởng đến tính năng và phát triển tình dục, ở nam, nó được tạo ra bởi tinh hoàn, ở cả nam và nữ, được tạo ra lượng nhỏ bởi tuyến thượng thận.

Brain Natriuretic Peptide (BNP): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Nếu tim phải làm việc vất vả hơn bình thường trong một khoảng thời gian dài, chẳng hạn như do suy tim, tim sẽ giải phóng nhiều BNP hơn, làm tăng nồng độ BNP trong máu

Xét nghiệm ức chế Dexamethasone qua đêm

Thông thường, khi tuyến yên tạo ra ít hormone tuyến thượng thận (ACTH), tuyến thượng thận tạo ra ít cortisol hơn. Dexamethasone, giống như cortisol, làm giảm lượng ACTH do tuyến yên tiết ra.

Canxi (Ca) nước tiểu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Các xét nghiệm khác có thể được thực hiện để tìm ra nguyên nhân gây ra nồng độ canxi trong nước tiểu bất thường bao gồm hormone tuyến cận giáp, clorua, phosphatase kiềm và vitamin D

Chức năng gan: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Bác sĩ có thể làm các xét nghiệm để đo một số hóa chất do gan sản xuất, những xét nghiệm này có thể giúp bác sĩ kiểm tra gan hoạt động như thế nào

Progesterone: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Progesterone giúp, chuẩn bị nội mạc tử cung, để nhận trứng, nếu nó được thụ tinh bởi tinh trùng

Xét nghiệm DNA bào thai từ tế báo máu mẹ: xác định giới tính và dị tật

Những xét nghiệm này được chỉ định bởi nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe và có thể được thực hiện tại bất kỳ bệnh viện hoặc phòng xét nghiệm

Alpha Fetoprotein (AFP) máu: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Không có AFP hoặc chỉ ở mức rất thấp thường được tìm thấy trong máu của những người đàn ông khỏe mạnh hoặc phụ nữ khỏe mạnh, không mang thai

Xét nghiệm virus viêm gan C: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Xét nghiệm định lượng vi rút viêm gan C thường được sử dụng trước và trong khi điều trị, để tìm hiểu thời gian điều trị cần được đưa ra và để kiểm tra hiệu quả điều trị

Aldosteron: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Aldosteron gây các tác động tại các ống lượn xa, tại đó nó gây tăng tái hấp thu natri và clo đồng thời gây tăng bài xuất kali và ion hydrogen

Cytokin: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Cùng một loại cytokin song nó có thể có các tác động khác biệt nhau trong các tình huống khác nhau, trong khi nhiều loại cytokin khác nhau lại có thể có cùng một tác động

Kháng nguyên ung thư 125 (CA 125): ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Thông thường, xét nghiệm CA 125 được sử dụng để kiểm tra mức độ hiệu quả điều trị ung thư buồng trứng hoặc để xem liệu ung thư buồng trứng đã quay trở lại

Đường huyết (máu) và HbA1c: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Thông thường, lượng đường trong máu tăng nhẹ sau khi ăn, sự gia tăng này làm cho tuyến tụy giải phóng insulin để mức đường huyết không quá cao

Creatinine và thanh thải Creatinine: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Creatine được hình thành khi thức ăn được chuyển thành năng lượng thông qua một quá trình gọi là trao đổi chất, thận lấy creatinine ra khỏi máu và đưa nó ra khỏi cơ thể qua nước tiểu

Canxi: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Khẩu phần canxi trong thức ăn vào khoảng 1g mỗi ngày và được cung cấp chủ yếu bởi sữa, các chế phẩm của sữa và lòng trắng trứng

Antithrombin III: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Tình trạng cân bằng thích hợp giữa thrombin và antithrombin III cho phép cơ thể bảo đảm quá trình cầm máu bình thường

Xét nghiệm bệnh Phenylketon niệu (PKU): ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm

Xét nghiệm bệnh phenylketon niệu, được thực hiện để kiểm tra xem em bé sơ sinh, có enzyme cần thiết, để sử dụng phenylalanine, trong cơ thể hay không

Sinh thiết hạch bạch huyết: ý nghĩa lâm sàng kết quả sinh thiết

Một số sinh thiết hạch, có thể được thực hiện bằng các công cụ đặc biệt, trong đó một ống soi nhỏ được sử dụng, để lấy hạch bạch huyết ra

Xét nghiệm Galactosemia: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả

Galactosemia là bệnh được truyền từ cha mẹ sang con, xét nghiệm galactose thường được thực hiện để xác định xem trẻ sơ sinh có mắc bệnh hay không

Sắt (Fe): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm

Cơ thể cần nhiều chất sắt hơn vào thời điểm tăng trưởng như ở tuổi thiếu niên, khi mang thai, khi cho con bú hoặc những lúc có lượng chất sắt trong cơ thể thấp