- Trang chủ
- Xét nghiệm
- Các chỉ số xét nghiệm và ý nghĩa
- Prolactin: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Prolactin: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Biên tập viên: Trần Tiến Phong
Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương
Nhận định chung
Xét nghiệm prolactin đo mức độ hormone prolactin, được tạo ra bởi tuyến yên, trong máu.
Phụ nữ mang thai có hàm lượng prolactin cao, giúp tạo sữa mẹ. Khi mang thai, nồng độ prolactin tăng từ 10 đến 20 lần. Sau khi em bé được sinh ra, prolactin vẫn ở mức cao nếu đang cho con bú. Ở những phụ nữ không cho con bú, nồng độ prolactin sẽ trở lại bình thường ngay sau khi họ sinh con. Sau nhiều tháng cho con bú, mức độ prolactin cũng có thể trở lại mức bình thường ngay cả khi vẫn cho con bú.
Các tuyến yên của nam giới và phụ nữ không mang thai cũng tạo ra prolactin nhưng không rõ những gì nó làm trong cơ thể tạo ra prolactin.
Mức độ prolactin là khác nhau trong suốt cả ngày. Mức cao nhất xảy ra trong khi ngủ và ngay sau khi thức dậy. Mức độ prolactin cũng tăng cao hơn trong thời gian căng thẳng về thể chất hoặc tinh thần.
Nhiều loại thuốc có thể khiến mức độ prolactin tăng lên. Các khối u của tuyến yên đôi khi có thể gây ra prolactin. Một tuyến yên bị tổn thương có thể không thể tạo ra lượng prolactin bình thường nên mức độ sẽ thấp hơn.
Chỉ định xét nghiệm Prolactin máu
Để tìm ra nguyên nhân của việc núm vú tiết bất thường, hoặc nếu phụ nữ không có kinh nguyệt (vô kinh) hoặc nếu phụ nữ gặp khó khăn khi mang thai (vô sinh).
Ở một người đàn ông khi một vấn đề tuyến yên bị nghi ngờ. Ngoài ra, xét nghiệm prolactin có thể được thực hiện để kiểm tra mức độ nếu một người đàn ông thiếu ham muốn tình dục hoặc nếu anh ta gặp khó khăn khi cương cứng (rối loạn cương dương). Nồng độ prolactin có thể được kiểm tra khi nồng độ testosterone của một người đàn ông thực sự thấp.
Để xem liệu một khối u trong tuyến yên (được gọi là prolactinoma) có tạo ra một lượng lớn prolactin hay không.
Chuẩn bị xét nghiệm Prolactin máu
Không ăn hoặc uống trong một số giờ nhất định theo chỉ dẫn của bác sĩ trước khi làm xét nghiệm prolactin.
Xét nghiệm prolactin máu thường được thực hiện khoảng 3 giờ sau khi thức dậy, đôi khi từ 8 giờ sáng đến 10 giờ sáng
Căng thẳng cảm xúc hoặc tập thể dục gắng sức ngay trước khi xét nghiệm có thể làm tăng mức độ prolactin. Có thể được yêu cầu nghỉ ngơi yên tĩnh trong tối đa 30 phút trước khi rút máu.
Kích thích núm vú có thể làm tăng mức độ prolactin. Tránh kích thích núm vú trong 24 giờ trước khi xét nghiệm prolactin. Một phụ nữ có dịch tiết núm vú bất thường không nên làm bất cứ điều gì để gây ra nhiều dịch tiết hơn trước khi xét nghiệm.
Thực hiện xét nghiệm Prolactin máu
Quấn một dải thun quanh cánh tay trên để ngăn dòng máu chảy. Điều này làm cho các tĩnh mạch bên dưới dải lớn hơn nên dễ dàng đưa kim vào tĩnh mạch.
Làm sạch vị trí kim bằng cồn.
Đặt kim vào tĩnh mạch. Có thể cần nhiều hơn một thanh kim.
Móc một ống vào kim để làm đầy máu.
Tháo băng ra khỏi cánh tay khi thu thập đủ máu.
Đặt một miếng gạc hoặc bông gòn lên vị trí kim khi kim được lấy ra.
Tạo áp lực lên nơi lấy máu và sau đó băng lại.
Cảm thấy khi xét nghiệm Prolactin máu
Mẫu máu được lấy từ tĩnh mạch trên cánh tay. Một dây thun được quấn quanh cánh tay trên. Nó có thể cảm thấy chặt chẽ. Có thể không cảm thấy gì cả từ kim, hoặc có thể cảm thấy đau nhói hoặc véo nhanh.
Rủi ro của xét nghiệm Prolactin máu
Có rất ít khả năng xảy ra vấn đề khi lấy mẫu máu lấy từ tĩnh mạch.
Có thể có một vết bầm nhỏ tại nơi lấy máu. Có thể hạ thấp nguy cơ bầm tím bằng cách giữ áp lực trên nơi lấy máu trong vài phút.
Trong một số ít trường hợp, tĩnh mạch có thể bị sưng sau khi lấy mẫu máu. Vấn đề này được gọi là viêm tĩnh mạch. Nén ấm có thể được sử dụng nhiều lần trong ngày để điều trị.
Ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Xét nghiệm prolactin đo mức độ hormone prolactin, được tạo ra bởi tuyến yên, trong máu. Mức độ prolactin là khác nhau trong suốt cả ngày. Mức cao nhất xảy ra trong khi ngủ và ngay sau khi thức dậy.
Bình thường
Các giá trị bình thường được liệt kê ở đây, được gọi là phạm vi tham chiếu, chỉ là hướng dẫn. Các phạm vi này khác nhau từ phòng xét nghiệm đến phòng xét nghiệm và phòng xét nghiệm có thể có một phạm vi khác nhau cho những gì bình thường. Báo cáo của phòng xét nghiệm nên chứa phạm vi sử dụng phòng xét nghiệm. Ngoài ra, bác sĩ sẽ đánh giá kết quả dựa trên sức khỏe và các yếu tố khác. Điều này có nghĩa là một giá trị nằm ngoài các giá trị bình thường được liệt kê ở đây có thể vẫn bình thường.
Phụ nữ không mang thai: 4 - 23 microgam mỗi lít (mcg / L) hoặc 4 - 23 nanogram trên mililit (ng / mL).
Đàn ông: 3 - 15 mcg / L hoặc 3 - 15 ng / mL.
Phụ nữ mang thai: 34 - 386 mcg / L hoặc 34 - 386 ng / mL.
Trẻ em: 3.2 - 20 mcg / L hoặc 3.2 - 20 ng / mL.
Giá trị cao
Nồng độ prolactin cao (thường cao hơn 200 mcg / mL) có thể có nghĩa là một khối u tuyến yên (prolactinoma) có mặt. Mức độ prolactin càng cao, càng có nhiều khả năng có khối u tuyến yên. Nếu mức độ prolactin trên 200 mcg / mL, xét nghiệm hình ảnh cộng hưởng từ (MRI) có thể được thực hiện để xác nhận có khối u tuyến yên. Mức độ prolactin bình thường hoặc thấp không phải lúc nào cũng có nghĩa là không có khối u tuyến yên. MRI có thể được thực hiện nếu nghi ngờ có khối u tuyến yên.
Nồng độ prolactin cao có thể có nghĩa là tuyến yên đang tạo ra prolactin dư thừa mà không rõ nguyên nhân (tăng prolactin máu vô căn).
Các vấn đề khác có thể gây ra mức độ prolactin cao bao gồm mang thai, bệnh gan (xơ gan), bệnh thận và suy giáp.
Nhiều vấn đề có thể ảnh hưởng đến mức độ prolactin. Bác sĩ sẽ nói chuyện về bất kỳ kết quả bất thường nào liên quan đến các triệu chứng và sức khỏe trong quá khứ.
Yếu tố ảnh hưởng đến xét nghiệm Prolactin máu
Những lý do có thể không thể làm xét nghiệm hoặc tại sao kết quả có thể không hữu ích bao gồm:
Có nhiều căng thẳng cảm xúc hoặc tập thể dục gắng sức trước khi xét nghiệm.
Khó ngủ. Mức độ prolactin cao nhất trong khi ngủ vì vậy nếu không ngủ ngon, mức độ có thể thấp hơn bình thường.
Kích thích núm vú.
Dùng một số loại thuốc, chẳng hạn như thuốc tránh thai, thuốc cao huyết áp, thuốc chống trầm cảm ba vòng hoặc thuốc điều trị bệnh tâm thần, chẳng hạn như phenothiazin.
Sử dụng cocaine.
Có xét nghiệm với chất đánh dấu phóng xạ một tuần trước khi xét nghiệm prolactin.
Điều cần biết thêm
Đàn ông và phụ nữ không mang thai thường có mức độ prolactin thấp. Vấn đề duy nhất được biết do thiếu prolactin là không thể tạo sữa sau khi mang thai. Vì vậy, ngay cả những người có mức độ prolactin thấp bất thường cũng không được điều trị cho tình trạng này.
Đàn ông có thể có xét nghiệm prolactin nếu một người đàn ông thiếu ham muốn tình dục hoặc nếu gặp khó khăn khi cương cứng (rối loạn cương dương). Nồng độ prolactin có thể được kiểm tra khi nồng độ testosterone của một người đàn ông thực sự thấp.
Điều trị khối u tuyến yên sản xuất quá nhiều prolactin bao gồm các loại thuốc (như bromocriptine), loại bỏ tuyến yên hoặc xạ trị vào tuyến. Sự lựa chọn điều trị dựa trên kích thước của khối u và sức khỏe và tuổi của người được điều trị.
Bài viết cùng chuyên mục
Virus suy giảm miễn dịch ở người (HIV): ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Vi rút suy giảm miễn dịch ở người kiểm tra phát hiện kháng thể HIV, hoặc kháng nguyên hoặc DNA hoặc RNA của HIV trong máu hoặc một loại mẫu
Hormon kích thích tạo nang trứng (FSH): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Trong giai đoạn tạo hoàng thể, FSH kích thích sự sản xuất progesteron và hormon này cùng với estradiol, tạo thụận lợi cho đáp ứng của buồng trứng với LH
Carbon Monoxide (CO): ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Carbon monoxide có thể đến từ bất kỳ nguồn nào đốt cháy nào, phổ biến là ô tô, lò sưởi, bếp củi, lò sưởi dầu hỏa, vỉ nướng than và các thiết bị gas
Giardia: ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm kháng nguyên với bệnh
Những xét nghiệm này đặc hiệu cho Giardia lamblia và không kiểm tra các bệnh nhiễm trùng đường ruột khác gây ra các triệu chứng tương tự
Hemoglobin bị glycosil hóa (HbA1c): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Khi nồng độ glucose máu tăng cao hơn mức bình thường trong một khoảng thời gian đủ dài, glucose sẽ phản ứng với các protein mà không cần sự xúc tác của enzym
Cortisol: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Nồng độ creatinin trong mẫu nước tiểu 24h cũng thường được định lượng cùng với nồng độ cortisol niệu để khẳng định rằng thể tích nước tiểu là thỏa đáng
Protein phản ứng C nhạy cảm cao (hs-CRP): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Xét nghiệm Protein phản ứng C nhạy cảm cao khác với xét nghiệm CRP tiêu chuẩn, xét nghiệm tiêu chuẩn đo mức protein cao để tìm ra các bệnh khác nhau gây viêm
Xét nghiệm virus viêm gan A: ý nghĩa lâm sàng giá trị kết quả
Xét nghiệm tìm kiếm các kháng thể do cơ thể tạo ra để chống lại virus, chúng sẽ ở trong máu nếu hiện tại bị nhiễm viêm gan A, hoặc đã từng bị nhiễm trong quá khứ
Bạch cầu đơn nhân: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Xét nghiệm monospot, trên một mẫu máu nhỏ lấy từ đầu ngón tay, hoặc tĩnh mạch, xét nghiệm kháng thể EBV trên mẫu máu lấy từ tĩnh mạch
Glycohemoglobin (HbA1c, A1c): ý nghĩa lâm sàng kết quả xét nghiệm
Glycohemoglobin rất hữu ích cho một người mắc bệnh tiểu đường, kết quả xét nghiệm A1c không thay đổi trong chế độ ăn uống, tập thể dục hoặc thuốc
Natri (Na) trong nước tiểu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Xét nghiệm natri trong nước tiểu, để kiểm tra cân bằng nước và điện giải, tìm nguyên nhân của mức natri thấp hoặc cao, kiểm tra các bệnh thận
Áp lực thẩm thấu huyết thanh: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Khi độ thẩm thấu huyết thanh giảm, cơ thể ngừng giải phóng ADH, làm tăng lượng nước trong nước tiểu
Số lượng tế bào CD4 +: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Các giá trị bình thường được liệt kê, được gọi là phạm vi tham chiếu, chỉ là một hướng dẫn, các phạm vi khác nhau từ phòng xét nghiệm đến phòng xét nghiệm khác
Xét nghiệm bệnh tự miễn: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Các xét nghiệm tự miễn dịch có thể bao gồm chống dsDNA, chống RNP, chống Smith hoặc chống Sm, chống Sjogren SSA và SSB, chống xơ cứng hoặc chống Scl 70, chống Jo 1 và chống CCP
Kháng thể kháng tuyến giáp (antithyroid): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Những xét nghiệm này không phải là xét nghiệm hormone tuyến giáp, nồng độ hormone tuyến giáp cao hay thấp cũng có thể là dấu hiệu của các vấn đề về tuyến giáp
Bilirubin máu: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Khi nồng độ bilirubin cao, da và lòng trắng mắt có thể xuất hiện màu vàng, vàng da có thể do bệnh gan, rối loạn máu hoặc tắc nghẽn ống mật, ống cho phép mật đi từ gan đến ruột non
Xét nghiệm vitamin B12: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Vitamin B12, thường được đo cùng lúc với xét nghiệm axit folic, vì thiếu một hoặc cả hai, có thể dẫn đến một dạng thiếu máu, gọi là thiếu máu megaloblastic
AFP: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm Alpha fetoprotein
Đánh giá nồng độ alpha fetoprotein huyết thanh của mẹ là một xét nghiệm sàng lọc hữu hiệu để phát hiện các khuyết tật ống thần kinh của bào thai
Creatine Kinase: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Creatine Kinase được tạo thành từ ba loại enzyme nhỏ hơn, được gọi là isoenzyme, MM, MB và BB, không chỉ nhìn vào tổng mức CK mà còn ở cấp độ của những bộ phận
Xét nghiệm gen ung thư vú (BRCA): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Nguy cơ ung thư vú và buồng trứng của phụ nữ cao hơn nếu có thay đổi gen BRCA1 hoặc BRCA2, đàn ông có những thay đổi gen này có nguy cơ mắc ung thư vú cao hơn
Cytokin: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Cùng một loại cytokin song nó có thể có các tác động khác biệt nhau trong các tình huống khác nhau, trong khi nhiều loại cytokin khác nhau lại có thể có cùng một tác động
Carboxyhemoglobin: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm trong ngộ độc CO
Có khoảng chồng chéo giữa giá trị nồng độ carboxyhemoglobin ở người nghiện thuốc lá mạn tính với giá trị nồng độ hemoglobin ở đối tượng bị ngộ độc khí CO
Tế bào hình liềm: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Cách tốt nhất để kiểm tra gen tế bào hình liềm, hoặc bệnh hồng cầu hình liềm, là xem xét máu, bằng phương pháp gọi là sắc ký lỏng hiệu năng cao
Protein phản ứng C (CRP): ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Nồng độ CRP cao là do nhiễm trùng và nhiều bệnh mãn tính, nhưng xét nghiệm CRP không thể chỉ ra vị trí viêm hoặc nguyên nhân gây ra bệnh
Aldosteron: ý nghĩa lâm sàng chỉ số xét nghiệm
Aldosteron gây các tác động tại các ống lượn xa, tại đó nó gây tăng tái hấp thu natri và clo đồng thời gây tăng bài xuất kali và ion hydrogen
