- Trang chủ
- Thông tin
- Thông tin y học tiếng Việt
- Tiến sỹ Bác sỹ Trần Văn Phú: Từ khởi đầu đến vai trò tác giả y học
Tiến sỹ Bác sỹ Trần Văn Phú: Từ khởi đầu đến vai trò tác giả y học
Từ những ca bệnh cấp tính, ông tích luỹ không chỉ kinh nghiệm xử trí kỹ thuật mà còn nhận ra nhu cầu hệ thống hoá kiến thức để truyền lại một cách dễ áp dụng cho đồng nghiệp và học trò.
Biên tập viên: Trần Tiến Phong
Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Tiến sỹ Bác sỹ Trần Văn Phú
Khởi đầu lâm sàng - nền tảng của mọi sáng tác
Hành trình của bất kỳ tác giả y học nào thường bắt đầu từ phòng bệnh và phòng cấp cứu - nơi mà lý thuyết phải chịu sức nặng của bệnh nhân thật. Với những tác phẩm về cấp cứu và hồi sức, có thể thấy rõ rằng TS.BS Trần Văn Phú xuất phát từ một nền tảng lâm sàng vững vàng. Từ những ca bệnh cấp tính, ông tích luỹ không chỉ kinh nghiệm xử trí kỹ thuật mà còn nhận ra nhu cầu hệ thống hoá kiến thức để truyền lại một cách dễ áp dụng cho đồng nghiệp và học trò.
Chuyển hoá trải nghiệm thành giáo trình: chuỗi đầu sách và thông điệp
Các đầu sách do ông thực hiện cho thấy một lộ trình logic, vừa đáp ứng nhu cầu thực hành trước mắt, vừa xây dựng năng lực lâu dài cho người học:
Cấp cứu hồi sức ban đầu nội khoa: Tập trung vào bước đầu xử trí bệnh nhân nội khoa trong tình huống cấp cứu - những quyết định nhanh, các thuật toán ban đầu và kỹ năng thực hành cần thiết để ổn định bệnh nhân. Cuốn sách thể hiện tư duy “đơn giản hoá nhưng chính xác” - cung cấp trình tự rõ ràng cho người thực hành.
Hồi sức cấp cứu: Khi đã đi sâu hơn, tác phẩm này mở rộng phạm vi sang các kỹ thuật hồi sức, chỉ định can thiệp nâng cao và quản lý bệnh nhân sau khi ổn định ban đầu. Ở đây thấy rõ nỗ lực liên kết giữa kiến thức trực tiếp và quy trình điều trị toàn diện.
Nội khoa - Tiếp cận y học hiện đại (Tập 1 & 2): Hai tập này đặt TS Phú ở vị trí của người soạn thảo/sư phạm lớn hơn: tổng hợp kiến thức nội khoa theo lăng kính hiện đại, khai thác bằng chứng y học và tiếp cận lâm sàng có hệ thống. Đây là bước chuyển từ sách hướng xử trí sang sách nền tảng cho đào tạo nội khoa toàn diện.
Phương pháp hướng dẫn và đánh giá kỹ năng lâm sàng: Khi đã có kho kinh nghiệm và kiến thức nền tảng, tác giả bước sang mảng phương pháp giảng dạy. Cuốn sách này cho thấy ông quan tâm đến cách truyền đạt kiến thức sao cho người học thực sự “cầm tay chỉ việc” và phát triển kỹ năng chứ không chỉ ghi nhớ lý thuyết.
Hướng dẫn biên soạn câu hỏi y học dựa trên chuẩn năng lực: Đây là một mảnh ghép mang tính hệ thống hóa đào tạo: từ định hướng dạy - đến đo lường năng lực một cách phù hợp. Tác phẩm phản ánh cam kết của tác giả trong việc chuẩn hoá đánh giá, giúp kết nối mục tiêu đào tạo với tiêu chí đánh giá công bằng, khách quan.
Phong cách và phương pháp tiếp cận
Từ chuỗi đầu sách có thể rút ra vài nét phong cách chuyên môn của TS.BS Trần Văn Phú:
Thực dụng và lâm sàng: ưu tiên những gì có thể ứng dụng ngay trong cấp cứu và khám chữa bệnh.
Hệ thống hoá kiến thức: dùng cấu trúc rõ ràng (hướng dẫn, bước thực hiện, bảng tóm tắt) để dễ nhớ, dễ tra cứu.
Kết hợp bằng chứng và kinh nghiệm: không chỉ dựa vào “bí quyết cá nhân” mà cố gắng liên hệ với bằng chứng y học và thực hành tốt.
Chú trọng đào tạo: coi việc truyền nghề - hướng dẫn kỹ năng và đánh giá chuẩn - là phần thiết yếu của trách nhiệm chuyên môn.
Ảnh hưởng đến đào tạo và thực hành
Những đầu sách như trên thường có tác dụng kép: giúp người hành nghề chuẩn hoá phương pháp xử trí trong cấp cứu, đồng thời cung cấp khung đánh giá và đào tạo cho các trường y, bệnh viện. Việc có một bộ giáo trình liên kết từ xử trí khẩn cấp đến phương pháp đánh giá năng lực giúp tạo ra một vòng tròn khép kín: dạy đúng → học thực hành → đánh giá chính xác → cải thiện thực hành lâm sàng.
Từ thầy thuốc đến tác giả - một vai trò chuyển đổi
Hành trình khoa học của TS.BS Trần Văn Phú, như phản ánh qua các đầu sách nêu trên, là một tiến trình từ trải nghiệm lâm sàng cá nhân đến sứ mệnh đào tạo cộng đồng y tế. Ông không chỉ truyền đạt “cách chữa bệnh”, mà còn xây dựng công cụ để người khác học, luyện và được đánh giá đúng mức. Đó là đóng góp lớn: biến tri thức rời rạc trên giường bệnh thành hệ thống giáo trình có thể nhân rộng.
Bài viết cùng chuyên mục
Hồi sức cấp cứu - Sách dành cho bác sĩ và sinh viên y khoa
Hồi sức cấp cứu là một cẩm nang thực tiễn, súc tích và được biên soạn có chủ ý nhằm thu hẹp khoảng cách giữa kiến thức bệnh học nền tảng và năng lực xử trí chuyên sâu trong những tình huống nguy kịch.
Ts Bs Trần Văn Phú: Tác giả gắn kết thực hành lâm sàng với đổi mới giáo dục y khoa
Với học hàm học vị Tiến sĩ, Bác sĩ, Ts Bs. Trần Văn Phú thể hiện rõ sự kết hợp giữa tư duy khoa học, kinh nghiệm thực hành lâm sàng và cách tiếp cận sư phạm hiện đại.
Các thách thức khi viết sách y học tại Việt Nam
Từ thực tiễn biên soạn và xuất bản các giáo trình, cẩm nang lâm sàng, có thể nhận diện ba nhóm thách thức lớn: biên tập học thuật, minh họa y khoa và cập nhật kiến thức.
MERS
Lần đầu tiên xuất hiện MERS ở bán đảo Ả Rập năm 2012. Bắt đầu từ giữa tháng ba năm 2014, có sự gia tăng đáng kể về số lượng các trường hợp MERS báo cáo trên toàn thế giới
Block nhánh
Bloc nhánh là 1 hình ảnh điện tâm đồ do những rối loạn dẫn truyền xung động trong các nhánh bó His gây ra.
Thông khí nhân tạo trong các bệnh phổi tắc nghẽn
Cơn hen phế quản cấp và đợt cấp của bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính là các tình trạng bệnh lý hay gặp trong lâm sàng, và trong trường hợp nặng có thể phải chỉ định thông khí nhân tạo.
Tư vấn sức khỏe tim mạch miễn phí tại bệnh viện Hồng Ngọc
Mỗi năm, các bệnh lý về tim mạch đã cướp đi tính mạng của hơn 17 triệu người, không phân biệt tuổi tác, giới tính và tầng lớp xã hội, Những hậu quả nặng nề
Thực hành dinh dưỡng tốt trong nâng cao chất lượng điều trị
Với mong muốn cập nhật những chứng cứ mới nhất cũng như chia sẻ nhiều kinh nghiệm chuyên môn trong thực hành dinh dưỡng lâm sàng từ các chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực
Chăm sóc bệnh nhân tai biến mạch não
Tai biến mạch não, là dấu hiệu phát triển nhanh chóng trên lâm sàng, của một rối loạn khu trú chức năng của não kéo dài trên 24giờ
Chăm sóc bệnh nhân ngộ độc thức ăn
Đây là một tình trạng bệnh lý hay gặp, đa dạng, nếu xử trí không đúng có thể nguy hiểm cho bệnh nhân.
Quy trình kỹ thuật khí dung thuốc
Khí dung trị liệu có thể được cụng cấp bằng bình phun thể tích nhỏ (SVN Small-Volume-Nebulizer) hoặc ống hít có phân liều (MDI Metered-Dose-Inhaler).
CÁCH NÀO LÀM GIẢM NGỨA HỌNG VÀ HO HIỆU QUẢ?
Ngứa rát họng thường là kích thích đầu tiên tại cổ họng, có thể làm phát sinh triệu chứng tiếp theo là ho. Để ngăn chặn cơn ho xuất hiện, thì ngay khi có dấu hiệu ngứa họng, phải có biện pháp nhanh chóng làm dịu kích thích này.
Lịch vắc xin cho trẻ em
Vắc xin cúm theo mùa hàng năm, tốt nhất trong mùa thu, cũng được đề nghị bắt đầu từ độ tuổi 6 tháng. Lần đầu tiên đi chủng ngừa cho bệnh cúm.
Phương pháp hướng dẫn và đánh giá kỹ năng lâm sàng
Phương pháp hướng dẫn và đánh giá kỹ năng lâm sàng là một cẩm nang chuyên sâu, thiết thực và giàu cảm hứng dành cho giảng viên lâm sàng, bác sĩ thực hành và sinh viên y khoa.
Thông khí nhân tạo trong tổn thương phổi cấp và hội chứng suy hô hấp cấp tiến triển
Đặc điểm chủ yếu của tình trạng bệnh lý này là tiến triển cấp tính, tổn thương thâm nhiễm cả 2 bên phổi, áp lực mao mạch phổi bít nhỏ hơn 18 mmHg.
Sổ rau thường
Sổ rau là giai đoạn thứ 3 của cuộc chuyển dạ, tiếp theo sau giai đoạn mở cổ tử cung và giai đoạn sổ thai. Nếu 2 giai đoạn trước diễn ra bình thường thì tiên lượng của sản phụ lúc này phụ thuộc vào diễn biến của giai đoạn này.
Tính chất, phân tích một số nhịp sóng điện não cơ bản
Sự tăng cường nhịp beta - sự tăng hưng phấn của vỏ não. Chiếm ưu thế nếu căng thẳng TK, hưng phấn hoặc lo âu. Giảm đi nếu chuyển động tự do các chi, kích thích xúc giác.
Quy trình kỹ thuật thở ô xy
Tất cả các bệnh nhân thở Oxy phải làm ẩm khộng khí thở vào để đảm bảo tối ưu chức năng của nhung mao tiết nhầy đường hô hấp, đồng thời đảm bảo độ ấm.
Hậu sản thường
Sau khi sổ rau, tử cung co chắc thành khối an toàn, trọng lượng tử cung lúc đó nặng khoảng 1.000g, sau 1 tuần, tử cung còn nặng khoảng 500g, cuối tuần lễ thứ 2 còn khoảng 300g, các ngày sau đó nặng 100g.
Tràn khí màng phổi toàn bộ
Tràn khí màng phổ toàn bộ là một bệnh lý cấp tính của khoang màng phổi đặc trưng bởi xuất iện khí trong từng khoang màng phổi ở các mức độ khác nhau
Chăm sóc bệnh nhân rắn cắn
Buộc ga rô 5cm trên chỗ cắn, nặn máu, rửa sạch, đưa đi bệnh viện, Rửa sạch vết cắn bằng nước muối sinh lý và cồn iode 700 Betadin, Nặn sạch máu tại vết cắn, rửa vết cắn.
Thăm dò thông khí phổi và khí máu động mạch
Đánh giá chức năng phổi của bệnh nhân trước khi mổ phổi (Ung thư phế quản, áp xe phổi, giãn phế quản, các can thiệp tim mạch, ổ bụng).
Xử trí cơn hen phế quản nặng
Nếu không có salbutamol hoặc bricanyl dạng khí dung, có thể dùng salbutamol hoặc bricanyl dạng xịt.
Hướng dẫn tiến hành thông khí nhân tạo (cơ học)
Đánh giá bệnh nhân về tổng trạng, về cơ quan hô hấp, về khí máu động mạch nhằm phân loại nhóm suy hô hấp cấp cần thông khí cơ học
Chăm sóc bệnh nhân ngộ độc cấp
Đảm bảo chức năng hô hấp, tuần hoàn, thân nhiệt, điều chỉnh các RL nước điện giải, toan kiềm...
