Trang chủ
Sách y học
Sinh lý y học
Hàng rào máu dịch não tủy và hàng rào máu não

Hàng rào máu dịch não tủy và hàng rào máu não

2022-02-15 02:18 PM

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Người ta thấy rằng nồng độ của nhiều thành phần quan trọng trong dịch năo tủy không giống với dịch ngoại bào ở các vùng khác trong cơ thể. Hơn nữa, nhiều phân tử lớn rất di chuyển từ máu vào trong dịch não tủy hay vào dịch kẽ của mô não, mặc dù chất đó thấm hoàn toàn vào dịch kẽ ở các vùng khác. Do đó, người ta cho rằng có một hàng rào, gọi là hàng rào máu - dịch não tủy và hàng rào máu - não, tồn tại riêng biệt giữa máu và dịch não tủy và dịch kẽ của não.

Hàng rào tồn tại ở cả đám rối mạch mạc và ở quanh mao mạch não tại hầu hết các vùng nhu mô não ngoại trừ một số vùng như vùng dưới đồi, tuyến tùng và vùng postrema, nơi các chất khuếch tán dễ dàng vào mô não. Sự khuếch tán dễ dàng ở các vùng ddoscos vai trò quan trọng vì ở đó có các thụ thể đáp ứng với những thay đổi đặc hiệu của dịch ngoại bào, như là áp suất thẩm thấu hay nồng độ glucose cũng như thụ thể cho các hormon loại peptid điều họa sự khát như là angiotensin II. Hàng rào máu - não cũng chứa những chất mang đặc biệt, tăng cường sự vận chuyển của hormon, chẳng hạn là leptin, từ máu vào vùng dưới đồi, nơi chúng gắn với thụ thể đặc biệt nhằm kiểm soát các chức năng khác như sự ngon miệng và hoạt động hệ giao cảm.

Thông thường, hàng rào máu - não và hàng rào máu - dịch não tủy có tính thấm cao với nước, CO2, oxy và phần lớn các chất tan trong lipid như rượu và các chất gây tê; kém thấm với các chất điện giải như natri, clo và kali; và gần như không cho các protein huyết tương và các chất kích thước lớn không tan trong lipid đi qua. Do đó, hàng rào máu - não và hàng rào máu - dịch não tủy khiến việc đạt được nồng độ hiệu dụng của các thuốc điều trị, như là các kháng thể bản chất protein và các thuốc không tan trong lipid, trong nhu mô não hay trong dịch não tủy rất khó khăn.

Nguyên nhân của tính thấm thấp của hàng rào máu - não và hàng rào máu - dịch não tủy là do cách mà các tế bào nội mô của mao mạch não nối với nhau. Chúng nối với nhau bởi các kết nối chặt chẽ, nghĩa là màng của của các tế bào nội mô gần kề hòa vào nhau chặt chẽ chứ không tạo thành các khe như ở phần lớn các mao mạch khác trong cơ thể.

Hàng rào máu dịch não tủy và hàng rào máu não

Bài viết cùng chuyên mục

Nhịp tim nhanh: nhịp xoang không bình thường

Phức bộ QRS: trục điện thế trung bình của tâm thất và ý nghĩa

Feedback âm của estrogen và progesterone làm giảm bài tiết FSH và LH

Đồi thị: chức năng thị giác của nhân gối bên sau

Vai trò của các nhân não và tiền đình: nâng đỡ cơ thể chống lại trọng lực

Phản xạ tư thế: dáng đi ở tủy sống

Suy nghĩ ý thức và trí nhớ của con người

Cấu trúc hóa học và sự tổng hợp insulin

Đặc điểm phân tử của các sợi cơ co bóp

Sinh lý sự trao đổi chất giữa các dịch cơ thể

Cấu trúc hóa học và sự chuyển hóa của các hormone

Sự bảo vệ cơ thể và tái sản xuất

Cơ chế tự điều hòa bơm máu của tim: cơ chế frank starling

Block nhĩ thất hoàn toàn (block độ III): chặn đường truyền tín hiệu điện tim

Hấp thu các chất dinh dưỡng ở ruột non

Tái nhận xung vòng vào lại: nền tảng của rung thất rối loạn điện tim

Kiểm soát hành vi đối với nhiệt độ cơ thể

Tiểu thể Pacinian: điện thế nhận cảm và ví dụ về chức năng của receptor

Dẫn truyền tín hiệu cường độ đau trong bó thần kinh: tổng hợp theo không gian và thời gian

Chức năng sinh dục nam bất thường

Điều soát kích thước đồng tử của mắt

Chẩn đoán sinh lý đái tháo đường

Điện thế và thời gian chia chuẩn: điện tâm đồ bình thường

Ngoại tâm thu nhĩ: rối loạn nhịp tim

Kiểm soát cục bộ lưu lượng máu đáp ứng nhu cầu của mô