Đại cương sinh lý học gan mật

2013-03-29 04:21 PM

Giữa các tế bào gan và lớp tế bào nội mô xoang mạch có một khoảng gọi là khoảng Disse, đây là nơi xuất phát hệ bạch huyết trong gan.

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Chức năng gan

Chức năng chuyển hóa.

Chức năng dự trữ.

Chức năng tạo mật.

Chức năng chống độc.

Chức năng nội tiết và một số chức năng khác...

Những chức năng này có liên quan một cách chặt chẽ với đặc điểm giải phẫu và tổ chức học của gan.

Đặc điểm cấu tạo của gan

Gan là một tạng lớn nhất trong cơ thể. Tế bào gan có nhiều ty lạp thể và một hệ thống enzym rất hoàn chỉnh. Vì vậy, chúng có hoạt động chuyển hóa rất mạnh.

Về mặt tổ chức học, các tế bào gan sắp xếp thành các tiểu thùy gan. Tiểu thùy gan là đơn vị cấu trúc cũng như đơn vị chức năng của gan.

Cấu trúc tiểu thùy gan

Mỗi tiểu thùy gan có cấu trúc hình đa giác, ở giữa hình đa giác là tĩnh mạch trung tâm tiểu thùy. Từ đây, các tế bào gan xếp thành bè gồm 2 hàng liền nhau tỏa ra phía ngoại vi như hình nan hoa và gọi là bè Remak. Giữa 2 hàng tế bào gan của bè Remak có các đường ống nhỏ gọi là ống mật vi ti. Giữa các bè có xoang mạch nhận máu từ cả động mạch gan và tĩnh mạch cửa rồi đổ về tĩnh mạch trung tâm tiểu thùy. Vách của xoang mạch được lót bởi một lớp tế bào nội mô không liên tục, có nhiều lỗ thủng, xen vào lớp tế bào nội mô này là các đại thực bào hình sao được gọi là tế bào Kupffer.

Giữa các tế bào gan và lớp tế bào nội mô xoang mạch có một khoảng gọi là khoảng Disse, đây là nơi xuất phát hệ bạch huyết trong gan và cũng qua đây tế bào gan trao đổi chất với xoang mạch. Tổng diện tích tiếp xúc giữa tế bào gan và huyết tương trong xoang mạch rất lớn.

Ở các góc của tiểu thùy, nơi 3 tiểu thùy tiếp xúc nhau, có khoảng cửa hay là khoảng Kiernan gồm các thành phần: 1 nhánh của tĩnh mạch cửa, 1 nhánh của động mạch gan, những sợi thần kinh, đường bạch huyết và một ống mật nhận mật từ các ống mật vi ti của bè Remak.

Phân bố máu ở gan

Gan nhận máu từ 2 nguồn:

Tĩnh mạch cửa:

Đây là tuần hoàn chức phận, xuất phát từ ruột già, ruột non, dạ dày, lách và túi mật. Mỗi phút có khoảng 1.000 ml máu theo tĩnh mạch cửa vào gan.

Động mạch gan riêng:

Đây là tuần hoàn dinh dưỡng, xuất phát từ động mạch thân tạng gọi là động mạch gan chung, tới bờ trái của tĩnh mạch cửa thì chia thành 2 nhánh: động mạch vị tá tràng và động mạch gan riêng, mỗi phút cung cấp cho gan khoảng 400 ml máu.

Cả 2 nguồn máu này cuối cùng đều đổ chung vào các xoang mạch của tiểu thùy, sau đó đi vào tĩnh mạch trung tâm tiểu thùy và tập hợp thành tĩnh mạch gan rồi theo tĩnh mạch chủ dưới đổ về tim.

Đại cương sinh lý học gan mật

Chức năng gan

Đặc điểm cấu tạo của gan

Bài viết cùng chuyên mục

Kích thích: quá trình khởi đầu cho điện thế màng tế bào hoạt động

Nghiên cứu chức năng hô hấp: ký hiệu và biểu tượng thường sử dụng trong thăm dò

Chức năng gan của trẻ sơ sinh

Thể dịch điều hòa huyết áp: tầm quan trọng của muối (NaCl)

Bài tiết chất nhầy và gastrin ở tuyến môn vị

Tăng vận chuyển ô xy đến mô: CO2 và H+ làm thay đổi phân ly oxy-hemoglobin (hiệu ứng bohr)

Chức năng của vỏ não tiền đình - chẩm ở bán cầu não không ưu thế

Sự thẩm thấu của nhau thai và màng khuếch tán

Phương pháp đo tỷ lệ chuyển hoá của cơ thể

Giải phẫu sinh lý sợi cơ vân

Nhĩ thu và thất thu với các sóng: điện tâm đồ bình thường

Chất co mạch: kiểm soát thể dịch của tuần hoàn

Điều hòa bài tiết glucagon

Dịch vào ra của cơ thể: cân bằng trong trạng thái ổn định

Ô xy của tế bào: sự chuyển hóa và sử dụng

Đại cương sinh lý học về máu

Xung lực của động mạch

Tăng huyết áp: tăng thể tích dịch gây tăng cung lượng tim hoặc kháng lực ngoại vi

Trao đổi chất qua thành mạch máu: cân bằng starling

Nút xoang (xoang nhĩ): hệ thống kích thích và dẫn truyền của tim

Sự bài tiết ở ruột non và chất nhầy của tuyến brunner ở tá tràng

Điều chỉnh lượng thức ăn ăn vào và dự trữ năng lượng của cơ thể

Bài tiết dịch tiêu hóa ruột bởi hang Lieberkuhn

Cơ chế hô hấp trong khi vận động

So sánh tế bào trong cơ thể người với những dạng sống dưới tế bào