Nhiệt cơ thể trong tập luyện thể thao

2020-05-29 03:54 PM

Mức tiêu thụ oxy bởi cơ thể có thể tăng lên đến 20 lần trong vận động viên tập luyện tốt và lượng nhiệt giải phóng trong cơ thể là gần như tỷ lệ thuận với mức tiêu thụ oxy, một lượng lớn nhiệt được đưa vào nội bộ mô của cơ thể.

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Hầu như tất cả các năng lượng giải phóng bởi sự chuyển hóa chất dinh dưỡng của cơ thể cuối cùng đều chuyển thành nhiệt cơ thể. Điều này áp dụng ngay cả với năng lượng gây co cơ vì những lý do sau đây: Thứ nhất, hiệu quả tối đa cho chuyển đổi năng lượng dinh dưỡng vào công việc cơ bắp, thậm chí dưới điều kiện tốt nhất, chỉ là 20- 25 %; còn lại năng lượng dinh dưỡng được chuyển thành nhiệt trong quá trình phản ứng hóa học trong tế bào. Thứ hai, hầu như tất cả các năng lượng để hoạt động cơ bắp vẫn trở thành nhiệt độ cơ thể bởi vì tất cả nhưng một phần nhỏ năng lượng này được sử dụng cho (1) thắng lại sức đề kháng với sự chuyển động của các cơ và khớp, (2)thắng lực ma sát của máu chảy qua các mạch máu, và (3) khác, tác dụng tương tự, tất cả trong số đó chuyển đổi năng lượng co cơ thành nhiệt.

Hiện nay, nhận thấy rằng mức tiêu thụ oxy bởi cơ thể có thể tăng lên đến 20 lần trong vận động viên tập luyện tốt và lượng nhiệt giải phóng trong cơ thể là gần như tỷ lệ thuận với mức tiêu thụ oxy, nhanh chóng nhận ra rằng một lượng lớn nhiệt được đưa vào nội bộ mô của cơ thể khi thực hiện các sự kiện thể thao bền bỉ. Tiếp theo, với một tỷ lệ lớn dòng nhiệt vào cơ thể ở những ngày rất nóng và ẩm ướt ,ngăn cản cơ chế đổ mồ hôi để thải trừ nhiệt, gây tình trạng khó chịu thậm chí gây chết người gọi là say nóng, dễ thấy ở các vận động viên.

Say nóng. Trong thể thao sức bền, thậm chí dưới điều kiện môi trường bình thường, nhiệt độ cơ thể thường tăng từ mức bình thường là 98,6°F đến 102°F hoặc 103 ° F (37°C đến 40°C). Với điều kiện rất nóng và ẩm ướt hoặc quần áo quá nhiều, nhiệt độ cơ thể có thể dễ dàng tăng lên 106F đến 108°F (41°C đến 42°C). Ở cấp độ này, nhiệt độ cao phá hủy các tế bào mô, đặc biệt các tế bào não. Khi hiện tượng này xảy ra, nhiều triệu chứng bắt đầu xuất hiện, bao gồm cả suy kiệt,mệt mỏi, nhức đầu, chóng mặt, buồn nôn, ra mồ hôi,lú lẫn, dáng đi loạng choạng, ngã khuỵu, và bất tỉnh.

Toàn bộ tổ hợp này được gọi là say nóng, và nếu không điều trị ngay lập tức có thể dẫn đến tử vong. Trong thực tế, mặc dù một người đã ngừng tập thể dục, nhiệt độ không dễ dàng tự giảm, một phần là do ở nhiệt độ cao , cơ chế điều hòa nhiệt độ thường thất bại. Lý do thứ hai là trong say nóng, nhiệt độ cơ thể rất cao làm tăng gấp đôi tỷ lệ phản ứng hóa học trong tế bào, do đó giải phóng nhiệt hơn nữa.

Điều trị say nóng là làm giảm nhiệt độ cơ thể càng nhanh càng tốt. Cách thiết thực nhất để giảm nhiệt độ cơ thể là loại bỏ tất cả quần áo, duy trì phun nước mát trên tất cả các bề mặt của cơ thể hoặc liên tục lau người, và thổi không khí trên cơ thể bằng quạt. Các thí nghiệm đã chỉ ra rằng việc điều trị này có thể làm giảm nhiệt độ hoặc là nhanh chóng hoặc gần như là nhanh chóng như bất kỳ thủ tục khác, mặc dù một số bác sĩ thích ngâm toàn cơ thể trong nước có chứa đá bào nếu có.

Bài viết cùng chuyên mục

Đại cương thân nhiệt cơ thể người

Tất cả các phản ứng tế bào, sinh hoá và enzyme đều phụ thuộc nhiệt độ. Vì thế, sự điều hoà thân nhiệt tối ưu là cần thiết cho các hoạt động sinh lý ở động vật hằng nhiệt.

Thể dịch điều hòa huyết áp: tầm quan trọng của muối (NaCl)

Việc kiểm soát lâu dài huyết áp động mạch được gắn bó chặt chẽ với trạng thái cân bằng thể tích dịch cơ thể, được xác định bởi sự cân bằng giữa lượng chất dịch vào và ra.

Sinh lý tiêu hóa ở ruột già (đại tràng)

Ruột già gồm có manh tràng, đại tràng lên, đại tràng ngang, đại tràng xuống, đại tràng sigma và trực tràng. Quá trình tiêu hóa ở ruột già không quan trọng, bởi vì khi xuống đến ruột già, chỉ còn lại những chất cặn bả của thức ăn.

Đồi thị: chức năng thị giác của nhân gối bên sau

Chức năng chính của nhân gối bên sau là “cổng” dẫn truyền tín hiệu tới vỏ não thị giác, tức là để kiểm soát xem có bao nhiêu tín hiệu được phép đi tới vỏ não.

Sự lắng đọng và hấp thu canxi và phosphate ở xương cân bằng với dịch ngoại bào

Mặc dù cơ chế làm lắng đọng các muối canxi ở osteoid chưa được hiểu đầy đủ, sự kiểm soát của quá trình này dường như phụ thuộc phần lớn vào pyrophosphate, chất làm ức chế tạo thành tinh thể hydroxyapatite và lắng canxi của xương.

Áp lực tĩnh mạch: áp lực tĩnh mạch trung tâm (nhĩ phải) và tĩnh mạch ngoại vi

Áp lực tâm nhĩ phải được điểu chỉnh bằng sự cân bằng giữa khả năng tống maú của tim ra khỏi tâm nhĩ phải và tâm thất vào phổi và chiều đẩy máu thừ các tĩnh mạch ngoại vi về tâm nhĩ phải.

Cơ chế đặc biệt để kiểm soát lưu lượng máu cấp tính trong những mô cụ thể

Mặc dù các cơ chế chung cho kiểm soát dòng máu đã được thảo luận áp dụng cho hầu hết các mô trong cơ thể nhưng vẫn có những cơ chế riêng cho một số vùng đặc biệt.

Cấu tạo chung của hệ thần kinh: thần kinh trung ương và sự nhận cảm đáp ứng

Một đặc tính của hầu hết các sợi thần kinh là các tín hiệu dẫn truyền thường chỉ đi theo một hướng: từ sợi trục của sợi thần kinh phía trước tới sợi gai của sợi phía sau.

Trung tâm hô hấp: điều hòa chức năng hô hấp

Các trung tâm hô hấp bao gồm các nhóm tế bào thần kinh nằm song song hai bên ở hành tủy và cầu não của thân não. Nó được chia thành ba nhóm noron chính.

Hệ thống tim mạch trong tập luyện thể thao

Lượng máu chảy trong cơ có thể tăng tối đa khoảng 25 lần trong bài tập vất vả nhất. Hầu hết một nửa mức tăng này là kết quả do giãn mạch gây ra bởi những tác động trực tiếp của việc tăng trao đổi chất trong cơ.

Rung nhĩ: rối loạn nhịp tim

Rung nhĩ có thể trở lại bình thường bằng shock điện. Phương pháp này về cơ bản giống hệt với shock điện khử rung thất- truyền dòng diện mạnh qua tim.

Hoạt động của não bộ: điều hòa bằng xung động kích thích từ thân não

Xung động thần kinh ở thân não hoạt hóa các phần của não theo 2 cách: Kích thích hoạt động cơ bản của neurons trên vùng não rộng lớn và hoạt hóa hệ thống hormon thần kinh giải phóng hormon kích thích.

Chức năng gan của trẻ sơ sinh

Bởi vì gan của trẻ sơ sinh thiếu hình thành các protein huyết tương, nồng độ protein huyết tương giảm trong những tuần đầu ít hơn trẻ lớn. Thỉnh thoảng nồng độ protein máu giảm đến mức thấp gây phù.

Đại cương sinh lý hệ thần kinh

Hệ thần kinh là cơ quan duy nhất có khả năng thực hiện các hoạt động kiểm soát hết sức phức tạp. Hằng ngày, nó nhận hàng triệu mã thông tin từ các cơ quan cảm giác truyền về rồi tích hợp chúng lại để định ra các đáp ứng thích hợp.

Tăng huyết áp: huyết áp trong hoạt động cơ và các tuyp stress

Nhiều tuyp của stress cùng với hoạt động cơ là giống nhau ở sự tăng huyết áp. Ví dụ trong hoảng sợ quá mức huyết áp có thể tăng thêm 70-100 mmHg trong 1 vài giây.

Giải phẫu và sinh lý của cơ tim

Những cơ chế đặc biệt trong tim gây ra một chuỗi liên tục duy trì co bóp tim hay được gọi là nhịp tim, truyền điện thế hoạt động khắp cơ tim để tạo ra nhịp đập của tim.

Ngoại tâm thu nút nhĩ thất hoặc bó his: rối loạn nhịp tim

Sóng P thay đổi nhẹ hình dạng phức bộ QRS nhưng không thể phân biệt rõ sóng P. Thông thường ngoại tâm thu nút A-V có chung biểu hiện và nguyên nhân với ngoại tâm thu nhĩ.

Những hệ thống kiểm soát hằng số nội môi ở trẻ sinh thiếu tháng

Những hệ thống cơ quan khác nhau chưa hoàn thiện chức năng ở trẻ sơ sinh thiếu tháng làm cho các cơ chế hằng định nội môi của cơ thể không ổn định.

Điều hòa hoạt động của tim bằng cơ chế thần kinh

Cơ chế điều hòa hoạt động tim thông qua phản xạ thần kinh và thể dịch, là yếu tố đặc biệt quan trọng để tăng cung lượng tim khi mạng ngoại vi giám, tăng tuần hoàn tĩnh mạch.

Giải phóng năng lượng từ Glucose theo con đường Pentose Phosphate

Con đường Pentose Phosphate có thể cung cấp năng lượng một cách độc lập với tất cả các enzym của chu trình citric acid và do đó là con đường thay thế cho chuyển hóa năng lượng khi có bất thường của enzym xảy ra trong tế bào.

Insulin là hormon liên quan đến sự thừa năng lượng

Carbohydrate dư thừa nếu không thể được dự trữ dưới dạng glycogen sẽ được chuyển thành chất béo dưới sự kích thích của insulin và được dự trữ ở mô mỡ.

Hormon điều hòa vận động đường tiêu hóa

Phần lớn hormone điều hòa sự bài tiết ở đường tiêu hóa cũng tác động lên sự vận động một số vùng của đường tiêu hóa. Mặc dùng tác dụng vận động thường ít quan trọng hơn tác dụng bài tiết.

Tính chất hóa học của các hormone sinh dục

Cả estrogen và progesterone đều được vận chuyển trong máu nhờ albumin huyết tương và với các globulin gắn đặc hiệu. Sự liên kết giữa hai hormone này với protein huyết tương đủ lỏng lẻo để chúng nhanh chóng được hấp thu.

Điều chỉnh nhanh huyết áp: vai trò của hệ thống thần kinh

Tính chất đặc biệt quan trọng của thần kinh điều chỉnh huyết áp là sự đáp ứng nhanh, bắt đầu ở giây đầu tiên và thường tăng huyết áp gấp 2 lần bình thường trong 5 đến 10 giây.

Vai trò tạo điều kiện thuận lợi và ức chế khớp thần kinh (synap)

Trí nhớ thường được phân loại theo loại thông tin mà nó lưu trữ. Một trong những cách phân loại đó là chia trí nhớ thành trí nhớ tường thuật (declarative memory) và trí nhớ kỹ năng (skill memory).