- Trang chủ
- Sách y học
- Sinh lý y học
- Nhiệt cơ thể trong tập luyện thể thao
Nhiệt cơ thể trong tập luyện thể thao
Mức tiêu thụ oxy bởi cơ thể có thể tăng lên đến 20 lần trong vận động viên tập luyện tốt và lượng nhiệt giải phóng trong cơ thể là gần như tỷ lệ thuận với mức tiêu thụ oxy, một lượng lớn nhiệt được đưa vào nội bộ mô của cơ thể.
Biên tập viên: Trần Tiến Phong
Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương
Hầu như tất cả các năng lượng giải phóng bởi sự chuyển hóa chất dinh dưỡng của cơ thể cuối cùng đều chuyển thành nhiệt cơ thể. Điều này áp dụng ngay cả với năng lượng gây co cơ vì những lý do sau đây: Thứ nhất, hiệu quả tối đa cho chuyển đổi năng lượng dinh dưỡng vào công việc cơ bắp, thậm chí dưới điều kiện tốt nhất, chỉ là 20- 25 %; còn lại năng lượng dinh dưỡng được chuyển thành nhiệt trong quá trình phản ứng hóa học trong tế bào. Thứ hai, hầu như tất cả các năng lượng để hoạt động cơ bắp vẫn trở thành nhiệt độ cơ thể bởi vì tất cả nhưng một phần nhỏ năng lượng này được sử dụng cho (1) thắng lại sức đề kháng với sự chuyển động của các cơ và khớp, (2)thắng lực ma sát của máu chảy qua các mạch máu, và (3) khác, tác dụng tương tự, tất cả trong số đó chuyển đổi năng lượng co cơ thành nhiệt.
Hiện nay, nhận thấy rằng mức tiêu thụ oxy bởi cơ thể có thể tăng lên đến 20 lần trong vận động viên tập luyện tốt và lượng nhiệt giải phóng trong cơ thể là gần như tỷ lệ thuận với mức tiêu thụ oxy, nhanh chóng nhận ra rằng một lượng lớn nhiệt được đưa vào nội bộ mô của cơ thể khi thực hiện các sự kiện thể thao bền bỉ. Tiếp theo, với một tỷ lệ lớn dòng nhiệt vào cơ thể ở những ngày rất nóng và ẩm ướt ,ngăn cản cơ chế đổ mồ hôi để thải trừ nhiệt, gây tình trạng khó chịu thậm chí gây chết người gọi là say nóng, dễ thấy ở các vận động viên.
Say nóng. Trong thể thao sức bền, thậm chí dưới điều kiện môi trường bình thường, nhiệt độ cơ thể thường tăng từ mức bình thường là 98,6°F đến 102°F hoặc 103 ° F (37°C đến 40°C). Với điều kiện rất nóng và ẩm ướt hoặc quần áo quá nhiều, nhiệt độ cơ thể có thể dễ dàng tăng lên 106F đến 108°F (41°C đến 42°C). Ở cấp độ này, nhiệt độ cao phá hủy các tế bào mô, đặc biệt các tế bào não. Khi hiện tượng này xảy ra, nhiều triệu chứng bắt đầu xuất hiện, bao gồm cả suy kiệt,mệt mỏi, nhức đầu, chóng mặt, buồn nôn, ra mồ hôi,lú lẫn, dáng đi loạng choạng, ngã khuỵu, và bất tỉnh.
Toàn bộ tổ hợp này được gọi là say nóng, và nếu không điều trị ngay lập tức có thể dẫn đến tử vong. Trong thực tế, mặc dù một người đã ngừng tập thể dục, nhiệt độ không dễ dàng tự giảm, một phần là do ở nhiệt độ cao , cơ chế điều hòa nhiệt độ thường thất bại. Lý do thứ hai là trong say nóng, nhiệt độ cơ thể rất cao làm tăng gấp đôi tỷ lệ phản ứng hóa học trong tế bào, do đó giải phóng nhiệt hơn nữa.
Điều trị say nóng là làm giảm nhiệt độ cơ thể càng nhanh càng tốt. Cách thiết thực nhất để giảm nhiệt độ cơ thể là loại bỏ tất cả quần áo, duy trì phun nước mát trên tất cả các bề mặt của cơ thể hoặc liên tục lau người, và thổi không khí trên cơ thể bằng quạt. Các thí nghiệm đã chỉ ra rằng việc điều trị này có thể làm giảm nhiệt độ hoặc là nhanh chóng hoặc gần như là nhanh chóng như bất kỳ thủ tục khác, mặc dù một số bác sĩ thích ngâm toàn cơ thể trong nước có chứa đá bào nếu có.
Bài viết cùng chuyên mục
Dịch não tủy và chức năng đệm của nó
Chức năng chính của dịch não tủy là lót đệm cho não trong hộp sọ cứng. Não và dịch não tủy có cùng trọng trượng riêng (chỉ khác biệt 4%), do đo não nổi trong dịch não tủy.
Dải cảm giác giữa: đặc điểm dẫn truyền và phân tích tín hiệu trong hệ thống cột tủy sau
Hầu như mọi con đường cảm giác, khi bị kích thích, làm phát sinh đồng thời các tín hiệu ức chế bên; những tín hiệu ức chế lan truyền sang các bên của tín hiệu kích thích và các nơ-ron ức chế lân cận.
Hệ thống co mạch giao cảm: sự kiểm soát của nó bởi hệ thống thần kinh trung ương
Trung tâm vận mạch ở não dẫn truyền tín hiệu phó giao cảm qua dây X đến tim và tín hiệu giao cảm qua tủy sống và sợi giao cảm ngoại vi đến hầu như tất cả động mạch, tiểu động mạch và tĩnh mạch của cơ thể.
Giải phẫu sinh lý của hệ phó giao cảm: hệ thần kinh tự chủ
Những tín hiệu ly tâm của hệ thần kinh tự chủ được truyền tới nhiều cơ quan khác nhau của cơ thể thông qua hai con đường chủ yếu là hệ giao cảm và hệ phó giao cảm.
Sinh lý thần kinh dịch não tủy
Dịch não tủy là một loại dịch ngoại bào đặc biệt lưu thông trong các não thất và trong khoang dưới nhện do các đám rối màng mạch trong các não thất bài tiết.
Áp suất thẩm thấu keo của dịch kẽ
Về mặt định lượng, người ta thấy trung bình áp suất thẩm thấu keo dịch kẽ cho nồng nồng của protein là khoảng 8 mmHg.
Khả năng co giãn của mạch máu
Sự co giãn của mạch máu một cách bình thường được biểu diễn là một phân số của một sự gia tăng thể tích trên một mmHg sự tăng áp lực.
Phối hợp các chức năng của cơ thể qua chất dẫn truyền hóa học
Hormone được vận chuyển trong hệ tuần hoàn đến các tế bào đích trong cơ thể, gồm cả tế bào trong hệ thần kinh, tại nơi chúng gắn vào các receptor và tạo ra sự phản hồi của tế bào.
Điều hòa vận động: ứng dụng lâm sàng của phản xạ căng cơ
Trong thăm khám lâm sàng, chúng ta thường kiểm tra các phản xạ căng cơ nhằm mục đích xác định mức độ chi phối của não đến tủy sống. Các thăm khám này có thể thực hiện như sau.
Đo huyết áp tâm thu và tâm trương trên lâm sàng
Có sự tăng nhẹ trong huyết áp tâm thu thường xảy ra sau tuổi 60. Sự tăng này nguyên nhân do giảm khả năng co giãn hay trở nên cứng hơn, chủ yếu nguyên nhân do xơ vữa.
Sinh lý thần kinh hành não
Hành não là phần thần kinh trung ương tiếp nối với tủy sống, nằm ở phần thấp nhất của hộp sọ, ngay sát trên lỗ chẩm. Hành não là nơi xuất phát của nhiều dây thần kinh sọ (từ dây V đến dây XII) trong đó quan trọng nhất là dây X.
Báo động hoặc phản ứng stress của hệ thần kinh giao cảm
Hệ giao cảm cũng đặc biệt được kích hoạt mạnh mẽ trong nhiều trạng thái cảm xúc. Ví dụ, trong trạng thái giận dữ, vùng dưới đồi sẽ bị kích thích, các tín hiệu sẽ được truyền xuống qua hệ thống lưới của thân não.
Tập trung mắt: điều hòa điều tiết mắt
Khi mắt tập trung vào một đối tượng ở xa và sau đó phải đột ngột tập trung vào một đối tượng ở gần, thấu kính thường điều tiết với sự nhạy bén thị giác tốt nhất trong thời gian ít hơn 1 giây.
Phân loại cơ trơn
Cơ trơn ở mỗi cơ quan có các đặc điểm khác nhau: (1) kích thước (2) sự sắp xếp trong các bó (3) đáp ứng với các kích thích khác nhau (4) đặc điểm phân bố thần kinh (5) chức năng.
Kích thích và dẫn truyền xung động của tim
Nút xoang (còn gọi là nhĩ xoang hay nút SA) phát nhịp trong hệ thống tạo xung nhịp bình thường, theo đường dẫn xung từ nút xoang tới nút nhĩ thất (AV).
Hiệu quả của hệ thống điều hòa cơ thể
Nếu xem xét sự tự nhiên của điều hòa ngược dương tính, rõ ràng điều hòa ngược dương tính dẫn đến sự mất ổn định chức năng hơn là ổn định và trong một số trường hợp, có thể gây tử vong.
Dẫn truyền tín hiệu từ vỏ não đến tủy sống: nhân đỏ hoạt động như con đường phụ
Những sợi đỏ-tủy tận cùng (tạo synap) chủ yếu ở neuron trung gian ở vùng giữa của chất xám, cùng với các sợi vỏ tủy, nhưng một vài sợi đỏ tủy tận cùng trực tiếp ở neuron vận động (neuron alpha) ở sừng trước.
Giải phóng hormon thyroxine và triiodothyronine từ tuyến giáp
Trong quá trình biến đổi phân tử thyroglobulin để giải phóng thyroxine và triiodothyronine, các tyrosine được iod hóa này cũng được giải thoát từ phân tử thyroglobulin, chúng không được bài tiết vào máu.
Điều hòa sự bài tiết hormone tăng trưởng (GH)
Cơ chế chính xác điều khiển sự bài tiết GH vẫn chưa được hiểu một cách hoàn toàn, nhưng có vài yếu tố liên quan tới mức độ dinh dưỡng của cơ thể hoặc căng thẳng đã được biết là các yếu tố gây kích thích bài tiết GH.
Hệ tuần hoàn: chức năng chính
Khi dòng máu qua mô, ngay lập tức quay lại tim qua hệ tĩnh mạch. Tim đáp ứng tự động với sự tăng máu đến bằng việc bơm máu trở lại động mạch.
Kiểm soát mạch máu bởi các ion và các yếu tố hóa học
Hầu hết các chất giãn mạch và co mạch đều có tác dụng nhỏ trên lưu lượng máu trừ khi chúng thay đổi tốc độ chuyển hóa của mô: trong hầu hết các trường hợp, lưu lượng máu tới mô và cung lượng tim không thay đổi.
Củng cố trí nhớ của con người
Nghiên cứu chỉ ra rằng việc nhắc đi nhắc lại một thông tin tương đồng trong tâm trí sẽ làm nhanh và tăng khả năng mức độ chuyển từ trí nhớ ngắn hạn thành trí nhớ dài hạn và do đó làm nhanh và tăng khả năng hoạt động củng cố.
Sinh lý hệ mạch máu
Tim trái tống máu vào động mạch chủ, tạo ra một áp lực lớn đưa máu qua vòng tuần hoàn cho đến tim phải: áp lực cao nhất trong động mạch chủ và thấp nhất trong tâm nhĩ phải.
Receptor: sự nhậy cảm khác nhau của các receptor
Mỗi loại cảm giác cơ bản mà chúng ta có thể biết được như đau, sờ, nhìn, âm thanh và nhiều loại khác được gọi là một phương thức cảm giác.
Hormon điều hòa hoạt động của não
Bên cạnh điều khiển điều hòa hoạt động của não bởi xung động thần kinh, còn cơ chế sinh lý khác. Cơ chế này là tiết các hormon kích thích hay ức chế chất dẫn truyền thần kinh đến bề mặt não.
