- Trang chủ
- Phác đồ - Test
- Phác đồ điều trị bệnh lý hô hấp
- Phác đồ điều trị lao phổi
Phác đồ điều trị lao phổi
Bệnh lao phổi do vi khuẩn Mycobacterium tuberculosis gây ra. Lây lan qua việc hít phải các giọt hô hấp bị nhiễm bệnh từ bệnh nhân lao đang hoạt động.
Biên tập viên: Trần Tiến Phong
Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương
Bệnh lao phổi
Do vi khuẩn Mycobacterium tuberculosis gây ra.
Lây lan qua việc hít phải các giọt hô hấp bị nhiễm bệnh từ bệnh nhân lao đang hoạt động.
Sau khi nhiễm trùng, M. tuberculosis có thể ở trạng thái ngủ đông hoặc nhân lên chậm trong phổi.
Chỉ có khoảng 10% các trường hợp tiến triển thành bệnh lao đang hoạt động.
Các đặc điểm lâm sàng
Ho kéo dài: Kéo dài hơn 2 tuần, có hoặc không có đờm và/hoặc máu (ho ra máu).
Sốt, đổ mồ hôi đêm, chán ăn, sụt cân, đau ngực và mệt mỏi là những triệu chứng phổ biến.
Chẩn đoán phân biệt
Cần cân nhắc bệnh lao ở những bệnh nhân có các triệu chứng hô hấp kéo dài hơn 2 tuần và không đáp ứng với phương pháp điều trị kháng khuẩn không đặc hiệu.
Các tình trạng khác cần loại trừ bao gồm viêm phổi, COPD, ung thư phổi, bệnh phổi di động và bệnh melioidosis.
Xét nghiệm
Trong quần thể chung: Xét nghiệm Xpert® MTB/RIF phát hiện M. tuberculosis trong đờm và kháng rifampicin.
Đối với nhiễm trùng đồng thời HIV: Cũng nên cân nhắc xét nghiệm LF-LAM trong nước tiểu.
Điều trị
Phương pháp điều trị tiêu chuẩn cho bệnh lao phổi bao gồm sự kết hợp của bốn loại thuốc chống lao:
Isoniazid.
Rifampicin.
Pyrazinamide.
Ethambutol.
Phác đồ điều trị bao gồm hai giai đoạn
Giai đoạn đầu: Thường kéo dài 2 tháng.
Giai đoạn tiếp tục: Tiếp theo giai đoạn đầu và kéo dài 4 tháng.
Nếu chủng vi khuẩn kháng thuốc, quá trình điều trị có thể kéo dài hơn và sử dụng các kết hợp thuốc khác nhau.
Việc tuân thủ điều trị là rất quan trọng để ngăn ngừa tình trạng kháng thuốc. Bệnh nhân phải hiểu được tầm quan trọng của điều trị và có biện pháp quản lý ca bệnh phù hợp cho đến khi hoàn thành.
Thách thức trong điều trị
Thời gian dài: Sáu tháng là một cam kết đáng kể và việc tuân thủ có thể khó khăn.
Tác dụng phụ: Thuốc chống lao có thể gây ra các tác dụng phụ như buồn nôn, nôn và các vấn đề về gan. Bệnh nhân cần được theo dõi và có thể cần điều chỉnh chế độ dùng thuốc.
Kháng thuốc: Điều trị không đầy đủ hoặc sử dụng kháng sinh không đúng cách có thể dẫn đến các chủng bệnh lao kháng thuốc, khiến việc điều trị trở nên phức tạp và tốn kém hơn.
Tầm quan trọng của việc tuân thủ
Việc ngừng điều trị sớm có thể dẫn đến:
Tái phát nhiễm trùng.
Sự phát triển của bệnh lao kháng thuốc.
Tăng nguy cơ lây lan bệnh cho người khác.
Hỗ trợ tuân thủ điều trị
Liệu pháp quan sát trực tiếp (DOT): Nhân viên chăm sóc sức khỏe sẽ quan sát bệnh nhân uống thuốc để đảm bảo bệnh nhân tuân thủ.
Giáo dục và hỗ trợ bệnh nhân: Giáo dục bệnh nhân về tầm quan trọng của việc điều trị và những rủi ro khi ngừng điều trị sớm có thể cải thiện khả năng tuân thủ điều trị.
Giải quyết các yếu tố xã hội quyết định sức khỏe: Các yếu tố như nghèo đói, vô gia cư và lạm dụng chất gây nghiện có thể khiến việc tuân thủ trở nên khó khăn. Giải quyết các vấn đề này có thể cải thiện kết quả điều trị.
Phòng ngừa
Vắc-xin BCG: Mặc dù không hoàn hảo, nhưng vắc-xin BCG có tác dụng bảo vệ nhất định, đặc biệt là chống lại các dạng bệnh lao nặng ở trẻ em. Tiêm cho trẻ sơ sinh, vắc-xin này cung cấp khoảng 59% khả năng bảo vệ chống lại bệnh lao phổi.
Các biện pháp y tế công cộng: Xác định và điều trị các trường hợp nhanh chóng, cùng với việc truy vết tiếp xúc, có thể giúp kiểm soát sự lây lan của bệnh lao.
Kiểm soát nhiễm trùng trong các cơ sở chăm sóc sức khỏe: Các biện pháp phòng ngừa tiêu chuẩn và các biện pháp phòng ngừa lây truyền qua không khí đối với các trường hợp đã xác nhận hoặc nghi ngờ.
Tiếp xúc gần: Cân nhắc liệu pháp phòng ngừa isoniazid trong 6 tháng.
Bài viết cùng chuyên mục
Phác đồ điều trị thiếu máu huyết tán
Trong một số trường hợp, đặc biệt là ở trẻ em bị sốt rét nặng, thiếu máu có thể gây ra suy tim, có thể được bù bằng cách truyền máu.
Phác đồ điều trị shock tim
Digoxin không còn nên sử dụng cho sốc tim, trừ những trường hợp hiếm hoi khi một nhịp tim nhanh trên thất, đã được chẩn đoán bằng điện tâm đồ.
Phác đồ điều trị viêm xoang cấp
Viêm xoang cấp tính là tình trạng viêm nhiễm của một hoặc nhiều hốc xoang do nhiễm trùng hoặc dị ứng. Hầu hết các bệnh nhiễm trùng xoang cấp tính là do virus và tự khỏi trong vòng 10 ngày.
Phác đồ điều trị bệnh Sacoit
Những trường hợp có tổn thương tim, thần kinh, hoặc đường hô hấp trên, kKhởi liều corticoid: 80 đến 100mg ngày.
Phác đồ điều trị cảm lạnh thông thường
Viêm mũi (viêm niêm mạc mũi) và viêm mũi họng (viêm niêm mạc mũi và họng) nói chung là lành tính, tự giới hạn và thường có nguồn gốc từ virus.
Phác đồ điều trị cơn động kinh co giật
Hầu hết các cơn động kinh tự hạn chế một cách nhanh chóng, sử dụng ngay thuốc chống co giật là không đúng phương pháp.
Phác đồ điều trị tràn mủ màng phổi
Mủ màng phổi phải được điều trị nội trú tại bệnh viện, ở các đơn vị có khả năng đặt ống dẫn lưu màng phổi, các trường hợp nhiễm trùng, nhiễm độc nặng.
Phác đồ xử trí viêm phổi không đáp ứng điều trị
Chỉ nên thay đổi kháng sinh sau 72 giờ điều trị, ngoại trừ những trường hợp bệnh nhân nặng, tình trạng lâm sàng không ổn định, tiến triển X quang nhanh.
Phác đồ điều trị viêm tiểu phế quản
Viêm tiểu phế quản là một bệnh nhiễm trùng do vi-rút ảnh hưởng đến đường hô hấp dưới. Vi-rút hợp bào hô hấp (RSV) là nguyên nhân phổ biến nhất, gây ra khoảng 70% các trường hợp.
Phác đồ điều trị thiếu máu thiếu sắt
Thiếu máu được định nghĩa là mức độ hemoglobin thấp hơn giá trị tham khảo, nó là một triệu chứng thường gặp ở những vùng nhiệt đới.
Phác đồ điều trị bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính giai đoạn ổn định
Các thuốc giãn phế quản sử dụng điều trị bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính, ưu tiên các loại thuốc giãn phế quản dạng phun hít khí dung.
Phác đồ điều trị khó thở
Thông khí nhân tạo không xâm nhập qua mặt nạ nếu có chỉ định, thông khí nhân tạo qua ống nội khi quản mở khí quản, áp dụng cho các trường hợp suy hô hấp nặng.
Phác đồ điều trị co giật trong khi mang thai
Chỉ trong trường hợp không có sẵn magiê sulfate, sử dụng tĩnh mạch chậm diazepam 10 mg tiếp theo là 40 mg trong 500 ml glucose.
Phác đồ điều trị suy hô hấp nặng do bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính
Có thể dùng aminophylin 0,24 g pha với 100 ml dịch glucose 5 phần trăm, truyền trong 30 đến 60 phút, sau đó truyền duy trì.
Phác đồ điều trị viêm phế quản cấp
Điều trị kháng sinh được chỉ định khi, bệnh nhân đang trong tình trạng có bệnh nền, suy dinh dưỡng, bệnh sởi, bệnh còi xương, thiếu máu nặng.
Phác đồ điều trị viêm phế quản mãn tính
Ho trong 3 tháng liên tiếp mỗi năm trong 2 năm liền, không khó thở lúc khởi bệnh, khó thở phát triển sau nhiều năm, trước khi gắng sức.
Phác đồ điều trị viêm phổi kẽ
Các điều trị khác như điều trị viêm khớp dạng thấp, nên dùng corticoid ngay từ đầu, không dùng liều vượt quá 100 mg ngày.
Phác đồ điều trị cấp cứu Shock phản vệ
Corticosteroid không có hiệu quả trong giai đoạn cấp tính, phải được chỉ định ít nhất một lần cho bệnh nhân đã ổn định, để ngăn ngừa tái phát trong ngắn hạn.
Phác đồ điều trị bệnh bạch hầu
Bạch hầu là một bệnh nhiễm trùng do vi khuẩn Corynebacterium diphtheriae, lây lan từ người này sang người khác qua hít phải các giọt hô hấp bị nhiễm bệnh của những người có triệu chứng hoặc không.
Phác đồ điều trị viêm phổi do tụ cầu
Viêm phổi do tụ cầu là một bệnh nhiễm trùng phổi do vi khuẩn Staphylococcus aureus. Loại viêm phổi này phổ biến hơn ở trẻ nhỏ, đặc biệt là những trẻ đã không khỏe hoặc suy dinh dưỡng.
Phác đồ điều trị trạng thái động kinh co giật
Không bao giờ sử dụng phenobarbital bằng cách tiêm tĩnh mạch nhanh, giám sát hô hấp, và huyết áp, đảm bảo rằng hỗ trợ hô hấp.
Phác đồ điều trị bệnh nhân shock (sốc) do xuất huyết
Ưu tiên khôi phục lại khối lượng máu trong lòng mạch, càng nhanh càng tốt, đặt 2 đường truyền tĩnh mạch ngoại vi.
Phác đồ điều trị tràn khí màng phổi
Tràn khí màng phổi áp lực dương nhịp thở trên 30 lần phút, nhịp tim trên 120 lần phút, huyết áp tụt, trung thất bị đẩy lệch về bên đối diện.
Phác đồ điều trị viêm phế quản do vi khuẩn
Nhiễm khuẩn khí quản ở trẻ em, xảy ra do biến chứng của nhiễm virus trước đó (viêm thanh khí phế quản, cúm, sởi, v.v.).
Phác đồ điều trị giãn phế quản
Những trường hợp giãn phế quản nặng, vi khuẩn kháng thuốc, thường cần dùng kháng sinh dài ngày hơn, hoặc bội nhiễm do Pseudomonas aeruginosa.
