Trám thu

2015-01-14 08:28 PM

Cái khó của cách làm trám là sao có thể xác định được độ nóng già của nước om một cách chính xác. Nước non chưa đủ độ thì quả trám coi như là sống nguyên, sượng ngầm ngầm.

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Những trái trám thon đều, vút nhọn hai đầu như chiếc thoi thợ dệt, màu quả tím sậm, gần như màu đen, gọi là chín già đúng độ. Sau khi om hoặc kho, trám không còn vị chát mà thay vào đó là cái bùi bùi ngầy ngậy, thơm đặc trưng.

Trám mua về đem cho vào một chiếc rổ nhỏ, dùng một bát cơm xát mạnh cả rổ trám cho bong hết vỏ lớp phấn và ra hết phần nhựa chát. Để ráo, đổ vào một chiếc liễn sành hay âu sứ (tuyệt đối không dùng đồ đồng hay nhôm, kẻo trám ngả màu luôm nhuôm, vừa khó coi lại vừa có vị chan chát, đăng đắng). Đun nước nóng già rồi cho vào một chút muối, nếm thấy đậm miệng hơn nước canh thì đem đổ vào liễn, đậy vung cho kín, gọi là om trám. Để thêm chừng vài ba tiếng là được.

Cái khó của cách làm trám là sao có thể xác định được độ nóng già của nước om một cách chính xác. Nước non chưa đủ độ thì quả trám coi như là sống nguyên, sượng ngầm ngầm. Nhưng nước càng sôi, tưởng trám càng nhừ thì lại đâm ra càng rắn.

Trám ấy đem ăn vã, chấm với muối vừng rang nhạt, thì chỉ thấy no mà không biết chán. Trái trám om vừa thay cho vị chua đậm của món cà dầm hay dưa gang nén, lại thêm chút béo bùi lạ miệng, vừa như để cho người Hà Nội nhẩn nha chờ đợi mấy ruộng cải Đông Dư bén nắng hanh vàng...

Người Hà Nội gốc ăn trám lại không chỉ giản đơn như vậy. Trám om rồi đem cắt đôi theo chiều dọc, bỏ hạt. Thịt nạc vai băm nhỏ, trộn với nước mắm ngon, mộc nhĩ, hành khô, nấm hương, đem nhồi vào hai mảnh cùi trám rồi úp lại như cũ để vào chiếc liễn sứ nhỏ, đậy kín nắp, cho hấp cách thủy. Trước khi ăn, nêm vào mấy nhánh rau mùi đầu mùa và chút bụi hạt tiêu...

Có nhà thích vị béo thì đem trám nhồi rán trong mỡ sôi già. Trám nhồi đi với cơm gạo mùa mới thổi chín nục, chín nà thì già ăn trẻ lại, gái ăn đắt chồng...

Thế còn giống trám trắng, còn gọi là trám xanh, thì sau khi om trong nước nóng già, cũng mới đem ăn thay dưa cà hay là nhồi thịt hấp. Nhưng với loại trám này thì người Hà Nội đa phần dùng kho với cá, với thịt. Nhớ để trám lót dưới đáy niêu. Chừng khi thịt cá chín nhừ, mỡ tương thấm đẫm, bốc hơi ngào ngạt, thì hãy nhấc ra. Đến bữa, chắc chắn ai ai cũng sẽ chỉ săm soi tìm chọn mấy miếng trám bở mềm mà cho vào bát thôi, thịt với cá thì nhường cho lũ trẻ.

Bài viết cùng chuyên mục

Ngỗng quay miền nam

Ruột bánh mì ngâm với sữa cho mềm, lấy ra vắt cho khô. Thịt heo bằm, gan gà, cũ hành, tỏi, ruột bánh mì, hành lá, ngò bằm nhỏ, muối, tiêu, trộn đều, xong nhét vào bụng ngỗng.

Bánh giáng sinh với trái Sơ ri

Để lòng trắng trộn chung vào lòng đỏ, với 70 g bơ được nấu chảy ra, nhớ đừng để bơ nóng quá vào, hột gà sẽ chín và bánh mất độ sốp của nó.

Cua xào dầu hào

Cua mua về làm cho sạch sẽ. Chặt càng và chân cua, cắt bỏ mấy đầu nhọn của chân, sau đó dùng dao đập hơi dập. Mình cua thì chặt ra làm 4. Cho cua vô 1 cái tô lớn.

Canh hến nấu chua

Hến rửa sạch, để ráo rồi cho vào nồi luộc cho tới khi mở miệng, đổ ra rá để ráo nước rồi đãi vỏ. Nước hến để lắng rồi gạn lấy phần nước trong bên trên. Cà chua thái miếng mỏng.

Canh cải xanh

Cải xanh sau khi tách lá, cắt khúc vừa ăn. Cá rô rữa, để ráo, cho vào nồi nấu nêm với muối, đường, bột ngọt (có thể không dùng).

Bánh cá chiên

Bắc chảo không dính lên bếp, cho thật nóng, chà 1 lớp dầu ăn vào tay, nặn chả cá hình bánh tròn vừa ăn, bỏ vào chiên cho vàng hai bên với lửa vừa.

Cách làm lẩu thịt bò

Đun sôi nước, cho xương lợn vào, khi nước sôi bùng thì trút đổ nước đó đi, cho nước lạnh vào ninh tiếp để lấy nước dùng. Khi ninh không đậy vung để nước thật trong.

Cách làm cà muối

Nếu là cà đĩa thì chỉ cần cắt bỏ cuống cho sát vào thân cà rồi xẻ dính hay còn gọi khía trái cà ra làm bốn, có nghĩa là cắt sâu vào thân cà thành bốn múi.

Chế độ ăn uống khỏe mạnh trong thai kỳ

Ăn uống lành mạnh thường có nghĩa là chỉ cần thay đổi số lượng của các loại thực phẩm khác nhau mà bạn ăn để chế độ ăn uống khác nhau, chứ không phải là cắt ra tất cả các mục yêu thích của bạn.

Mực xào sa tế

Đổ dầu vào chảo, cho tỏi, ớt vào xào cho thơm. Tiếp tục cho sả vào xào. Sau đó, cho tiếp tôm khô, nêm mắm, muối đường vừa ăn. Tiếp tục cho ớt băm vào, xào cho cạn nước.

Kim chi chay

Cải rửa sạch, cắt khúc ướp muối khoảng 15 phút, rồi để cho ráo, Cà rốt, củ cải trắng, dưa leo, gọt vỏ, rửa sạch, xắt sợi ướp đường, trộn đều cho đường tan.

Giò heo rim nước dừa

Giò heo cạo sạch, xát muối thật kỹ, rửa, chặt khoanh dày 3cm. Khuấy tan bột ướp thịt xá xíu với 1 muỗng canh nước, cho tỏi băm nhuyễn + tiêu + muối + nước tương vào khuấy đều.

Bầu (bí) xào trứng vịt chay

Tàu hủ ki xé miếng nhỏ, để vô nước sôi vắt ráo, đem luộc để vô chút nước tro độ mười phút trộn cho đều kẻo mềm sẽ bị nát, coi chừng trắng giống như tròng trắng trứng vịt, vớt ra để trong cái passoire cho ráo nước.

Cá đuối nấu cà ri

Nếu có được phần rìa cánh bơi, tùy thích lột bỏ da hay không, nếu lấy da phải dùng muối chà sát ngoài da cho thật sạch rồi xả rửa lại nước lạnh.

Gỏi mực lạnh

Mực ống làm sạch, khứa xuôi theo chiều dài thân sâu khoảng 1 mm, cách nhau 2mm.

Gỏi đu đủ gan bò cháy

Đu đủ bào, bóp với tí muối nếu ăn liền (hoăc ngâm với nước lạnh + 2 tsp vôi ăn trầu khoảng 15 phút , sau đó rửa nước lạnh, để cho thật ráo nước).

Gỏi hến trộn mít

Rau răm 1 bó sắt nhỏ với rau ngỗ để trộn, còn 1 bó rau răm thì sắt to to để sau khi bày ra diã thì rãi len tren cho đẹp mắt.

Cá mặn chưng thịt

Lấy một cái tô cho cá mặn vào trước, rắc lên trên mình cá chút xíu đường và bột ngọt. Cho thịt lên trên và gừng xắt sợi ở trên cùng. Rắc thêm tiêu. Cho vào tô chút xíu dầu ăn hay mỡ nước.

Cá diêu hồng chưng tương

Cá diêu hồng làm sạch, đánh vẩy, mổ bụng. Dùng dao nhọn xẻ sâu và dài 2 đường trên lưng cá nhưng không lấy vi (không lấy xưong sống) và tạo rãnh.

Nhân bánh giáng sinh

Trộn toàn bộ các nguyên liệu trên, giữ lại một nửa rượu trong một cái tô lớn và bịt kín, để qua đêm.

Tôm chiên khoai

Ướp tôm với gia vị, để 10 phút. Hấp khoai lang chín quết cho dẻo. Trộn đều sắn bào, khoai lang, trứng gà, gia vị, chia thành từng viên nhỏ, bọc tôm vào giữa, nắn đều, chừa đuôi tôm ra ngoài.

Cách làm gà chiên lá dứa

Nên ướp thịt trước, cho vào tủ lạnh, để thịt ngấm gia vị khoảng 1 ngày, nếu vội, chế biến ngay cũng được, nhưng miếng thịt chưa ngấm sữa, sẽ ít béo hơn.

Dưa cải muối

Trộn đều dưa với hành cho vào lọ thủy tinh, ém cho vừa, đừng chặt tay quá nước muối sẽ khó thấm đều vào dưa, gài vài nan tre ngang mặt dưa sao cho khi châm nước vào

Bánh tôm cổ ngư

Lấy 1 nhúm khoai thả vào chảo dầu, trong khi chuẩn bị sẵn 1 vá múc canh bột để đổ ngay vào phía trên của nhúm khoai và 1 con tôm bỏ vào sau cùng trên mặt bột và ịn nhanh xuống bột sống, đổ nhẹ chút xíu bột sau cùng lên mặt con tôm để tôm dính vào bột, càng nhanh càng tốt

Riêu cá điêu hồng

Mua cá điêu hồng thật tươi về rửa sạch, cắt ra làm đôi và ướp vào một muỗng cà phê muối, một ít tiêu để khoảng 20 phút cho cá thấm.