Trám thu
Cái khó của cách làm trám là sao có thể xác định được độ nóng già của nước om một cách chính xác. Nước non chưa đủ độ thì quả trám coi như là sống nguyên, sượng ngầm ngầm.
Biên tập viên: Trần Tiến Phong
Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương
Những trái trám thon đều, vút nhọn hai đầu như chiếc thoi thợ dệt, màu quả tím sậm, gần như màu đen, gọi là chín già đúng độ. Sau khi om hoặc kho, trám không còn vị chát mà thay vào đó là cái bùi bùi ngầy ngậy, thơm đặc trưng.
Trám mua về đem cho vào một chiếc rổ nhỏ, dùng một bát cơm xát mạnh cả rổ trám cho bong hết vỏ lớp phấn và ra hết phần nhựa chát. Để ráo, đổ vào một chiếc liễn sành hay âu sứ (tuyệt đối không dùng đồ đồng hay nhôm, kẻo trám ngả màu luôm nhuôm, vừa khó coi lại vừa có vị chan chát, đăng đắng). Đun nước nóng già rồi cho vào một chút muối, nếm thấy đậm miệng hơn nước canh thì đem đổ vào liễn, đậy vung cho kín, gọi là om trám. Để thêm chừng vài ba tiếng là được.
Cái khó của cách làm trám là sao có thể xác định được độ nóng già của nước om một cách chính xác. Nước non chưa đủ độ thì quả trám coi như là sống nguyên, sượng ngầm ngầm. Nhưng nước càng sôi, tưởng trám càng nhừ thì lại đâm ra càng rắn.
Trám ấy đem ăn vã, chấm với muối vừng rang nhạt, thì chỉ thấy no mà không biết chán. Trái trám om vừa thay cho vị chua đậm của món cà dầm hay dưa gang nén, lại thêm chút béo bùi lạ miệng, vừa như để cho người Hà Nội nhẩn nha chờ đợi mấy ruộng cải Đông Dư bén nắng hanh vàng...
Người Hà Nội gốc ăn trám lại không chỉ giản đơn như vậy. Trám om rồi đem cắt đôi theo chiều dọc, bỏ hạt. Thịt nạc vai băm nhỏ, trộn với nước mắm ngon, mộc nhĩ, hành khô, nấm hương, đem nhồi vào hai mảnh cùi trám rồi úp lại như cũ để vào chiếc liễn sứ nhỏ, đậy kín nắp, cho hấp cách thủy. Trước khi ăn, nêm vào mấy nhánh rau mùi đầu mùa và chút bụi hạt tiêu...
Có nhà thích vị béo thì đem trám nhồi rán trong mỡ sôi già. Trám nhồi đi với cơm gạo mùa mới thổi chín nục, chín nà thì già ăn trẻ lại, gái ăn đắt chồng...
Thế còn giống trám trắng, còn gọi là trám xanh, thì sau khi om trong nước nóng già, cũng mới đem ăn thay dưa cà hay là nhồi thịt hấp. Nhưng với loại trám này thì người Hà Nội đa phần dùng kho với cá, với thịt. Nhớ để trám lót dưới đáy niêu. Chừng khi thịt cá chín nhừ, mỡ tương thấm đẫm, bốc hơi ngào ngạt, thì hãy nhấc ra. Đến bữa, chắc chắn ai ai cũng sẽ chỉ săm soi tìm chọn mấy miếng trám bở mềm mà cho vào bát thôi, thịt với cá thì nhường cho lũ trẻ.
Bài viết cùng chuyên mục
Bánh bò mặn
Bánh bò mặn là một món ăn truyền thống của người Việt, đặc biệt phổ biến ở miền Nam . Với lớp vỏ bánh mềm mịn, nhân tôm thịt đậm đà, bánh bò mặn mang đến một hương vị thơm ngon khó cưỡng.
Nấm hỗn hợp kho tiêu
Nấm các loại rửa sạch, làm nóng chảo, cho ít dầu vào và xào nấm khoảng 3 phút, cho nước dùng vào và nêm nếm gia vị vừa ăn, để sôi vớt bọt, nêm ít tiêu hột.
Cơm hến
Hến mua về rửa sạch, xào sơ với một chút hành, tiêu. Da heo cắt nhỏ, chiên giòn.
Cánh gà chiên chấm xốt tiêu tỏi
Đặt chảo dầu lên bếp đun nóng, lăn cánh gà qua bột mỳ rồi cho vào chảo chiên vàng, vớt ra để ráo dầu, bày ra đĩa.
Thạch dâu
Bỏ gói rau câu vào xoong 3 quarts, và 6 cups rưỡi nước lạnh, nấu lửa medium cho tan rau câu, thỉnh thoảng nhớ quậy nhẹ kẻo rau câu bị dính nồi.
Mắm te
Người dân ở các vùng cửa sông ven biển ở Nam Bộ cứ đến mùa te là lũ lượt kéo nhau ra sông bắt te về làm mắm để dành ăn quanh năm, nếu có dư thừa thì đem bán.
Cá tai tượng chiên xù
Cá tai tượng sống làm sạch, bỏ mang ruột, ngâm trong nước muối khoảng 15 phút cho cá bớt nhớt, để ráo nước và chiên vàng đều (chảo nhiều dầu để cá mau chín) và xù đẹp.
Mứt khế dẻo
Chọn khoảng 20 đến 30 trái khế chua, xanh, thật tươi, gọt bỏ cạnh mũi, chẻ dọc khế theo từng múi, tách bỏ hột, gọt bỏ vỏ xanh bên ngoài.
Chè đậu xanh
Đậu xanh ngâm vào nưước ấm đến khi ngấm thì đãi cho sạch vỏ, cho đỗ vào nồi ninh đến khi đỗ thật chín, cho đưường vào tiếp tục ninh đến khi đậu sánh.
Gỏi cá mai
Cá Mai làm sạch, để ra rổ cho ráo nước. Cầm cá Mai lên tay, bóp nhẹ trên sống lưng, cá sẽ tét ra làm 2. cầm đuôi cá giựt mạnh, rút xương cá ra. Nếu cảm thấy khó làm thì nhờ chợ fillet dùm.
Cà tím xào thịt heo xay
Cho 1/2 TPS dầu ăn vô chảo, phi tỏi cho thơm, rồi cho cà tím vào xào hơi chín, kế đến thịt xay. Trừ lá quế, cho tất cả các gia vị còn lại xào cho đến khi cà tím chín, cho lá quế vào trộn đều, rồi trút ra đĩa.
Cách làm chả trứng hấp
Đánh tan lòng trắng và lòng đỏ của phần trứng còn lại, Cho thịt, nấm mèo, bún tàu vào bát trứng, trộn đều, nêm gia vị cho vừa ăn.
Chè hạt sen
Hạt sen đãi sạch, luộc qua cho hết nhựạ Sau đó ninh nhỏ lửa, thỉnh thoảng nên cho thêm nước lã để hạt sen nhanh nhừ, khi hạt sen đã chín nhừ, chắt nưước riêng.
Bánh bột lọc tôm thịt
Lượng 1 chén bột với 2 chén nước, bọt ngọt, muối, dầu ăn, quậy tan đều, lọc qua rây, cho vào xoong nước, bắc lên bếp lửa to.
Sakê chiên giòn
Ướp sakê với muối tiêu. Bột chiên giòn pha đặc. Dầu nóng, nhúng từng miếng sakê vào bột, thả vào dầu nóng chiên vàng. Vớt ra để ráo dầu.
Cá đuối xào sả nghệ
Bắt chảo cho dầu nóng, bỏ tỏi bầm và 1/2 củ hành, xào cho hơi vàng, đổ cá đả ướp vào (lửa lớn) trộn đều trên chảo khoảng 3 hay 5 phút, tùy cá có dày thịt hay không.
Cá thác lác muối xả ớt
Rửa sạch cá, lấy dao khứa ngang và đều trên 2 mặt thân cá rồi tưới nước mắm lên cho thấm đều chừng 5 phút. Tiếp đó cho dầu ăn vào chảo bắc lên bếp cho thật nóng rồi chiên cá khoảng 20 - 25 phút.
Cách làm cơm cháy
Thịt bò rửa sạch thái miếng mỏng, băm thật nhỏ, Cho hai thìa dầu ăn vào chảo, đun nóng cho hành tỏi vào phi thơm rồi cho thịt bò vào xào chín tới.
Giả cầy
Cách chế biến cũng chẳng khó khăn gì. Một cái chân giò xách về lúc nửa buổi là xong, nhưng phải là cái chân giò sau mới nây thịt và mua thêm vài ba chiếc móng giò.
Cánh gà hỏa tiễn
Cánh gà chặt lấy phần cánh ngoài, rửa sạch để cho ráo nước. Phần cánh gần mình gà, cắt đứt hết gân dọc chung quanh xương, rồi vuốt lộn ngược phần thịt ra ngoài ta có cục thịt gà tròn dính trên xương cánh gà.
Súp bắp cua
Nấu nước dùng sôi nhẹ, nếm lại và tùy thích nêm thêm chút xíu muối cho nước dùng đậm đà chứ không mặn, cho vào 1 chén nạc cua, 1,5 đến 2 chén bắp hột
Bánh cua với nước xốt chua
Bắc chảo lên bếp, cho dầu vào, khi dầu sôi mới bắt đầu rán bánh, Dùng muỗng nhỏ để định hình từng chiếc bánh cho vừa ăn.
Mắm Huế hồn quê
Khi ăn chỉ còn nghe hương vị mặn nồng ấm áp của mắm, âm thanh giòn tan, sần sật của cà. Vua và Hoàng hậu Thái Lan sau bữa tiệc đã hết lời khen ngợi.
Gà nướng bột muối
Lượng muối cho vào bột càng nhiều thì gà càng thấm mặn, nếu cho quá nhiều muối, bột sẽ không nhồi được. Và vì là nướng với bột + muối, nên gà, vịt không nên uớp thêm muối, sẽ bị mặn.
Kho mắm ruột cá
Mua độ 4 - 5 trái cà bát, chọn quả tươi, mẩy, không sâu, không xây xát, rửa sạch, cắt bỏ cuống, đài. Sau đó, cắt thành tép bưởi, đem bỏ vào nồi cùng với mắm ruột, rồi đun nhỏ lửa.
