Trám thu
Cái khó của cách làm trám là sao có thể xác định được độ nóng già của nước om một cách chính xác. Nước non chưa đủ độ thì quả trám coi như là sống nguyên, sượng ngầm ngầm.
Biên tập viên: Trần Tiến Phong
Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương
Những trái trám thon đều, vút nhọn hai đầu như chiếc thoi thợ dệt, màu quả tím sậm, gần như màu đen, gọi là chín già đúng độ. Sau khi om hoặc kho, trám không còn vị chát mà thay vào đó là cái bùi bùi ngầy ngậy, thơm đặc trưng.
Trám mua về đem cho vào một chiếc rổ nhỏ, dùng một bát cơm xát mạnh cả rổ trám cho bong hết vỏ lớp phấn và ra hết phần nhựa chát. Để ráo, đổ vào một chiếc liễn sành hay âu sứ (tuyệt đối không dùng đồ đồng hay nhôm, kẻo trám ngả màu luôm nhuôm, vừa khó coi lại vừa có vị chan chát, đăng đắng). Đun nước nóng già rồi cho vào một chút muối, nếm thấy đậm miệng hơn nước canh thì đem đổ vào liễn, đậy vung cho kín, gọi là om trám. Để thêm chừng vài ba tiếng là được.
Cái khó của cách làm trám là sao có thể xác định được độ nóng già của nước om một cách chính xác. Nước non chưa đủ độ thì quả trám coi như là sống nguyên, sượng ngầm ngầm. Nhưng nước càng sôi, tưởng trám càng nhừ thì lại đâm ra càng rắn.
Trám ấy đem ăn vã, chấm với muối vừng rang nhạt, thì chỉ thấy no mà không biết chán. Trái trám om vừa thay cho vị chua đậm của món cà dầm hay dưa gang nén, lại thêm chút béo bùi lạ miệng, vừa như để cho người Hà Nội nhẩn nha chờ đợi mấy ruộng cải Đông Dư bén nắng hanh vàng...
Người Hà Nội gốc ăn trám lại không chỉ giản đơn như vậy. Trám om rồi đem cắt đôi theo chiều dọc, bỏ hạt. Thịt nạc vai băm nhỏ, trộn với nước mắm ngon, mộc nhĩ, hành khô, nấm hương, đem nhồi vào hai mảnh cùi trám rồi úp lại như cũ để vào chiếc liễn sứ nhỏ, đậy kín nắp, cho hấp cách thủy. Trước khi ăn, nêm vào mấy nhánh rau mùi đầu mùa và chút bụi hạt tiêu...
Có nhà thích vị béo thì đem trám nhồi rán trong mỡ sôi già. Trám nhồi đi với cơm gạo mùa mới thổi chín nục, chín nà thì già ăn trẻ lại, gái ăn đắt chồng...
Thế còn giống trám trắng, còn gọi là trám xanh, thì sau khi om trong nước nóng già, cũng mới đem ăn thay dưa cà hay là nhồi thịt hấp. Nhưng với loại trám này thì người Hà Nội đa phần dùng kho với cá, với thịt. Nhớ để trám lót dưới đáy niêu. Chừng khi thịt cá chín nhừ, mỡ tương thấm đẫm, bốc hơi ngào ngạt, thì hãy nhấc ra. Đến bữa, chắc chắn ai ai cũng sẽ chỉ săm soi tìm chọn mấy miếng trám bở mềm mà cho vào bát thôi, thịt với cá thì nhường cho lũ trẻ.
Bài viết cùng chuyên mục
Cháo chay
Gạo vo sạch để ra rổ cho ráo nước, bắt chảo dầu nóng, bỏ hành tây vào phi cho vàng, kế cho gạo vô đảo qua đảo lại cho hạt gạo săn lại và có màu trắng đục là được.
Mực hấp gừng
Chuẩn bị xửng, nhấc lên bếp đun. Chờ khoảng vài phút, mực chín, lấy ra khỏi xửng. Trong thời gian chờ mực chín, pha mực tôm chua ngọt.
Canh cải xanh
Cải xanh sau khi tách lá, cắt khúc vừa ăn. Cá rô rữa, để ráo, cho vào nồi nấu nêm với muối, đường, bột ngọt (có thể không dùng).
Bún gỏi dà
Xương heo hầm với 3,5 lít nước + hành tím + muối. Hầm nhỏ lửa, vớt bọt liên tục trong khoảng 2 giờ, lấy khoảng 3 lít nước dùng, vớt bỏ xác xương, hành... Giữ nóng nồi nước dùng trên bếp.
Gỏi cổ hũ dừa
Tôm hùm, luộc trong nước sôi cho vào thìa muối khoảng 10 phút, vớt ra cho ngay vào nước lạnh. Cắt hai càng, dùng khăn sạch che lên trên, lấy bản dao phay đập vỡ, lấy thịt càng tôm hùm ra.
Tôm cuốn bánh hỏi
Sau đấy pha muối, bột ngọt, tiêu vào nước dừa xiêm và bỏ tôm vào ngâm khoảng 15 phút cho tôm thấm, Chuối chát gọt vỏ, bào mỏng ngâm nước pha giấm.
Tôm rang me
Giấy nhôm cắt thành những miếng chữ nhật có chiều dài vừa với kích thước con tôm, cuốn chặt từng con vào giữa các miếng giấy nhôm, chỉ cuốn phần thân.
Bò xào sa tế
Ướp thịt bò với xì dầu, tỏi, tiêu, ngũ vị hương, satế, dầu ăn. Phi tỏi, xào tôm khô, cho tương hột vào. Nêm đường. Xào thịt bò chín rồi đổ hỗn hợp tương hột vào.
Bánh sữa
2 quả dừa dẻo, gọt bỏ vỏ lụa nâu, ngâm trong nước có pha chanh khoảng 15 phút, vớt ra, dùng dao nhọn khoét lỗ khoảng 1,5 cm, trút hết nước dừa.
Cách kho cá
Chuẩn bị muối, tiêu, nước mắm, đường, nước màu hay còn gọi là nước màu dừa (một dạng caramel chế biến từ đường nấu cho thành dạng sệt
Món gỏi cá đặc sản của Ba Ngòi Cam Ranh
Cá tươi gồm: cá cơm trỏng, cá mai, cá lép, cắt bỏ đầu, đuôi, vi cá, rồi làm vảy, cắt sát lườn cá, rửa sạch lấy hết máu ở xương cá, và tách ra làm hai bỏ xương giữ phần thịt dùng làm gỏi.
Súp gà kiểu Malaysia
Cho thịt gà, lòng trắng trứng gà và 40ml nước vào bát to, trộn đều để riêng trong 10 phút. Hòa tan bột mì trong 60ml nước.
Chè trôi nước
Lấy 1.250 liter nước nấu với đường cho tan, đập miếng gừng bỏ vào, bỏ viên trôi nước vào nấu liêu riêu khoảng 10 phút cho bánh thấm đường.
Xôi thịt hon
Ướp thịt: sả cây + giò heo + nấm mèo + 1M nước mắm + nghệ giã + 1m muối + 1m tiêu + 2m bột ngọt + rượu + 1m xì dầu + đâụ phộng + hành tím => trộn đều.
Thạch ba màu
Khuấy tan 10 g rau câu bột + nước cốt dừa + đường, đặt lên bếp nấu sôi hớt bọt, nấu trên lửa nhỏ 10 phút nhấc xuống.
Tré Heo, Bò
Nắm thịt thành từng nắm như quả cóc, bỏ thịt vào lá chuối có trải sẵn lá ổi, cuốn tròn thịt. Dùng 1 lớp lá chuối xé nhỏ giống như cách làm nem, quấn ngang viên tré, túm gọn 2 đầu, cột chặt.
Cách làm mực trộn bông cải
Trụng mực và bông cải với nước sôi. Muốn bông cải giữ được màu xanh đẹp, bạn chỉ nên trụng vừa chín tới Pha hỗn hợp dấm, muối, tiêu, đường
Chạo thịt bò cuộn xã
Mỡ heo và bò phi lê bằm nhuyễn (hoặc dùng máy xay nhuyễn) trộn với giò sống bằm một ít sả, hành tím thật nhuyễn cho vào nêm nếm gia vị cho vừa ăn.
Phở tôm
Gừng, hành nướng thơm rửa sạch. Vỏ tôm, hoa hồi, quế, nước mắm, đường, muối, tôm bóc vỏ bỏ đường phân, rửa sạch, cắt đôi rtần trong nước dùng.
Mứt mận
Mận chọn những quả chín, không bị sâu và giập nát rồi rửa sạch và ngâm trong nước có pha muối loãng trong khoảng 40 phút rồi vớt ra để ráo
Chả lụa chay
Trong một cái nồi, để dầu vào, để boa rô vào xào sơ qua, xong bỏ tàu hu ky vào, muối, tiêu và bột nêm vào nếu không có bột nêm, thì để bột ngọt cũng được). xong để nguội.
Cháo thập cẩm
Gà luộc chín vớt ra xé miếng vừa ăn.Chảo nóng khử tỏi thật nhiều, tỏi vừa thơm thì cho gạo vào rang vàng. Cho gạo vào nước luộc gà khi nãy nấu.
Cháo nấm tràm tôm thịt
100g nấm tràm. Nếu nấm tươi, rửa sạch với nước lạnh có pha chút muôị Nếu nấm khô, chỉ dùng 10g ngâm với chút nước ấm cho nấm nở mềm, xắt miếng nhỏ (nấm tràm khô có bán tại những hàng chạp phô ở nhiều chợ).
Đồ kho chay
Các thứ rau củ cắt miếng vừa ăn, cải muối thái lát xéo, ngâm nước cho nở, bóp thật kỹ cho ra bớt mặn, xả nước nhiều lần.
Nem nướng miền nam
Thịt nạc lựa miếng thịt đỏ hồng, lấy ngón tay ấn vào miếng thịt thấy có sức đàn hồi là miếng thịt ngon, khi làm nem sẽ được dai và dòn, Nhờ người bán xay dùm.
