Trám thu

2015-01-14 08:28 PM

Cái khó của cách làm trám là sao có thể xác định được độ nóng già của nước om một cách chính xác. Nước non chưa đủ độ thì quả trám coi như là sống nguyên, sượng ngầm ngầm.

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Những trái trám thon đều, vút nhọn hai đầu như chiếc thoi thợ dệt, màu quả tím sậm, gần như màu đen, gọi là chín già đúng độ. Sau khi om hoặc kho, trám không còn vị chát mà thay vào đó là cái bùi bùi ngầy ngậy, thơm đặc trưng.

Trám mua về đem cho vào một chiếc rổ nhỏ, dùng một bát cơm xát mạnh cả rổ trám cho bong hết vỏ lớp phấn và ra hết phần nhựa chát. Để ráo, đổ vào một chiếc liễn sành hay âu sứ (tuyệt đối không dùng đồ đồng hay nhôm, kẻo trám ngả màu luôm nhuôm, vừa khó coi lại vừa có vị chan chát, đăng đắng). Đun nước nóng già rồi cho vào một chút muối, nếm thấy đậm miệng hơn nước canh thì đem đổ vào liễn, đậy vung cho kín, gọi là om trám. Để thêm chừng vài ba tiếng là được.

Cái khó của cách làm trám là sao có thể xác định được độ nóng già của nước om một cách chính xác. Nước non chưa đủ độ thì quả trám coi như là sống nguyên, sượng ngầm ngầm. Nhưng nước càng sôi, tưởng trám càng nhừ thì lại đâm ra càng rắn.

Trám ấy đem ăn vã, chấm với muối vừng rang nhạt, thì chỉ thấy no mà không biết chán. Trái trám om vừa thay cho vị chua đậm của món cà dầm hay dưa gang nén, lại thêm chút béo bùi lạ miệng, vừa như để cho người Hà Nội nhẩn nha chờ đợi mấy ruộng cải Đông Dư bén nắng hanh vàng...

Người Hà Nội gốc ăn trám lại không chỉ giản đơn như vậy. Trám om rồi đem cắt đôi theo chiều dọc, bỏ hạt. Thịt nạc vai băm nhỏ, trộn với nước mắm ngon, mộc nhĩ, hành khô, nấm hương, đem nhồi vào hai mảnh cùi trám rồi úp lại như cũ để vào chiếc liễn sứ nhỏ, đậy kín nắp, cho hấp cách thủy. Trước khi ăn, nêm vào mấy nhánh rau mùi đầu mùa và chút bụi hạt tiêu...

Có nhà thích vị béo thì đem trám nhồi rán trong mỡ sôi già. Trám nhồi đi với cơm gạo mùa mới thổi chín nục, chín nà thì già ăn trẻ lại, gái ăn đắt chồng...

Thế còn giống trám trắng, còn gọi là trám xanh, thì sau khi om trong nước nóng già, cũng mới đem ăn thay dưa cà hay là nhồi thịt hấp. Nhưng với loại trám này thì người Hà Nội đa phần dùng kho với cá, với thịt. Nhớ để trám lót dưới đáy niêu. Chừng khi thịt cá chín nhừ, mỡ tương thấm đẫm, bốc hơi ngào ngạt, thì hãy nhấc ra. Đến bữa, chắc chắn ai ai cũng sẽ chỉ săm soi tìm chọn mấy miếng trám bở mềm mà cho vào bát thôi, thịt với cá thì nhường cho lũ trẻ.

Bài viết cùng chuyên mục

Rong biển cuộn xôi (Sushi)

Làm nóng chảo tráng đều 1 muỗng cà phê dầu trong lòng chảo, cho 1/2 hỗn hợp trứng vào tráng mỏng trong lòng chảo, chiên vàng múc ra đĩa.

Sa lát thập cẩm kiểu Pháp

Đưa ớt Đà Lạt vào nướng trong lò, cho hơi cháy vỏ, lấy ra gói giấy nhôm, để nguội, lột vỏ, bỏ hột, xắt sợi.

Bún mộc, Hướng dẫn cách làm

Trụng lại từng phần bún trong nước sôi, cho vào tô, sắp vào 1 miếng sườn non, 4, 6 miếng giò chiên, giò nấm, giò mộc, hai lát giò lụa, giò quế, 1 hoặc 2 hành củ trụng

Cá tràu nấu dọc môn, ám chuối con

Chọn cá tràu 1 kg trở lên, khi làm vẫn giữ bộ lòng. Dùng dao sắc khía trên mình cá mặt võng. Cho ướp nghệ bột, tiêu, hành, ít nước mắm. Không cho muối để tránh dính chảo.

Canh cua rau đay

Đổ nước cua vào một soong sạch, dùng đũa quậy nước theo vòng tròn cho cua tụ lại ở giữa, bắc soong nước cua lên bếp nấu sôi

Cá sốt hấp trứng (nước ngọt)

Cá quả cạo sạch đánh vẩy và nhớt rồi dùng dao khía nhiều đường nhỏ dọc theo mình cá. Dùng một chút gia vị ướp đều lên cá. Bún cắt nhỏ.

Tôm trân châu

Nếp sau khi ngâm rửa lại bằng nước lạnh để ráo nước, thì chia làm 3 phần bằng nhau, một phần trộn với vài giọt màu xanh, 1 phần trộn vài giọt màu đỏ, phần còn lại thì không trộn.

Cách làm bánh đậu xanh khô

Lấy đậu ra, để nguội hoàn toàn, dùng máy xay nghiền xay đậu cho thật mịn nhuyễn. Với loại máy cỡ nhỏ dùng trong gia đình nên chia đậu thành nhiều phần và xay đi xay lại vài lần cho đậu thật mịn.

Tôm nấu cari

Hành tây, ớt xanh Đà Lạt, ớt đỏ Đà Lạt, cà chua, ớt đỏ cay bỏ hạt, hành hoa, cần tỏi tây, dứa chín, thái hạt lựu, hành tỏi khô băm nhỏ.

Nước chanh

Bỏ chung bột vỏ chanh, nước cốt chanh, và phần nước phụ trội chế vào nước đường đã nguội, để đó 2 giờ rồi bỏ vào tủ lạnh, khi uống lấy ra, bỏ nước đá.

Thịt gà xào măng (Thái)

Cho 1 TBsp dầu ăn vào chảo đun nóng phi tỏi cho thơm rồi cho gà vào xào vừa chín tới thì chogia vị vào xào tiếp vài bận, kế đến cho măng vào đảo sơ rồi cho rau thơm vào và tắt bếp.

Gỏi hột điều

Tôm lột vỏ, bỏ chỉ đen ở lưng, luộc sơ. Trộn đều ớt sừng, cà-rốt, dưa leo, cần, tôm, bóng bì với nước trộn gỏi, cho hạt điều vào.

Chè xôi xoài Thái Lan

Dừa xay vắt lấy nước cốt, đun cho sánh, gạo nếp vo sạch, đồ thành xôi, trộn nước cốt dừa, đường và xôi, có thể cho thêm chút muối nếu thích.

Cách làm chuối bọ tàu hũ ky

Bóc vỏ, ngâm chuối với nước muối loãng 10 phút, xả lại với nước, thái khúc bằng chiều dài con tôm. Ướp chuối với dầu me, muối.

Bánh tôm

Cho bột mì, bột năng, 1/2 chén nước, trứng, muối, tiêu, bột ngọt, bột nổi, đánh đều và mịn, để khoảng 15 phút. Sau đó, vớt khoai, để ráo, cho vào tô hỗn hợp trên trộn chung

Nộm đu đủ kiểu Thái

Trộn tỏi và ớt vào trong một chiếc cối hoặc một chiếc tô, dùng chày giã dập. Cho đu đủ, đậu que, cà chua, tôm và lạc vào.

Mắm ruốc chay

Đổ dầu vào nồi, đợi cho dầu nóng, bỏ boa rô vào, xào sơ xong để xã vào, cho đến khi xã bắt đầu có mùi thơm, bỏ chao đỏ vào, đường vào, chừng 3 đến 5 phút thì bắt nồi mắm xuống

Xôi thập cẩm

Chảo nóng cho nước cốt dừa đợi bồng con, cho nếp vào đảo đều và nhanh tay đậy nắp lại cho nếp chín.

Bánh Cay

Trộn đều bột khoai với hành lá, bột nghệ rồi rây bột mì vào từ từ cho dến khi hỗn hợp dẻo mịn có thể nắn hỗn hợp thành viên nhỏ dễ dàng.

Canh gà nấu đậu trắng, khoai môn

Món gà nấu đậu nầy, có thể thế thịt gà bằng sườn heo, hay giò heo, nhưng thịt sườn và giò heo thì nấu lâu lơn, nên thịt phải nấu trước, khi sườn gần chín, mới thả đậu và khoai môn vào.

Cá saumon sốt cà ri cua

Lá thơm hơ khô trên chảo không, cho thơm. Khoai cắt miếng lớn. Cá filet cắt ô vuông 2 inch xong chiên sơ với hành tỏi và lá bay và cà ri vào cho thơm. Chiên hạt màu, xong cho màu và cua vào chiên chung hỗn hợp.

Kem cam

Sửa hộp, pha với nửa nước, đem đun sôi, hay nửa lít sửa tươi, đdem đun lên cho nóng, nhưng đừng cho sửa sôi lên, sẽ bị hư ngay.

Súp bí rợ

Dùng một con dao bén, đầu nhọn cắt cái đầu bí ra, để một bên để làm nấp đậy, lấy một cái muỗng,lấy hột ra và bào lấy thịt bí ra, nhớ đừng để ruột bí lại nhiều quá trong trái bí.

Cá hồi nấu taco

Rán ngập mỡ 4 miếng vỏ vằn thắn, vớt ra để róc mỡ. Cho muối tiêu vào khi còn nóng. Xát tiêu vào cá hồi, rán vàng trong 2 phút. Để riêng.

Cách làm bánh cay

Dùng một bàn bào có nhiều lỗ nhỏ, cầm nghiêng khúc khoai, chà khoai vào bàn chà cho khoai thành dạng bột ướt, khi chà thấy sợi tim cứng trong ruột củ khoai thì rút ra bỏ đi.