Trám thu
Cái khó của cách làm trám là sao có thể xác định được độ nóng già của nước om một cách chính xác. Nước non chưa đủ độ thì quả trám coi như là sống nguyên, sượng ngầm ngầm.
Biên tập viên: Trần Tiến Phong
Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương
Những trái trám thon đều, vút nhọn hai đầu như chiếc thoi thợ dệt, màu quả tím sậm, gần như màu đen, gọi là chín già đúng độ. Sau khi om hoặc kho, trám không còn vị chát mà thay vào đó là cái bùi bùi ngầy ngậy, thơm đặc trưng.
Trám mua về đem cho vào một chiếc rổ nhỏ, dùng một bát cơm xát mạnh cả rổ trám cho bong hết vỏ lớp phấn và ra hết phần nhựa chát. Để ráo, đổ vào một chiếc liễn sành hay âu sứ (tuyệt đối không dùng đồ đồng hay nhôm, kẻo trám ngả màu luôm nhuôm, vừa khó coi lại vừa có vị chan chát, đăng đắng). Đun nước nóng già rồi cho vào một chút muối, nếm thấy đậm miệng hơn nước canh thì đem đổ vào liễn, đậy vung cho kín, gọi là om trám. Để thêm chừng vài ba tiếng là được.
Cái khó của cách làm trám là sao có thể xác định được độ nóng già của nước om một cách chính xác. Nước non chưa đủ độ thì quả trám coi như là sống nguyên, sượng ngầm ngầm. Nhưng nước càng sôi, tưởng trám càng nhừ thì lại đâm ra càng rắn.
Trám ấy đem ăn vã, chấm với muối vừng rang nhạt, thì chỉ thấy no mà không biết chán. Trái trám om vừa thay cho vị chua đậm của món cà dầm hay dưa gang nén, lại thêm chút béo bùi lạ miệng, vừa như để cho người Hà Nội nhẩn nha chờ đợi mấy ruộng cải Đông Dư bén nắng hanh vàng...
Người Hà Nội gốc ăn trám lại không chỉ giản đơn như vậy. Trám om rồi đem cắt đôi theo chiều dọc, bỏ hạt. Thịt nạc vai băm nhỏ, trộn với nước mắm ngon, mộc nhĩ, hành khô, nấm hương, đem nhồi vào hai mảnh cùi trám rồi úp lại như cũ để vào chiếc liễn sứ nhỏ, đậy kín nắp, cho hấp cách thủy. Trước khi ăn, nêm vào mấy nhánh rau mùi đầu mùa và chút bụi hạt tiêu...
Có nhà thích vị béo thì đem trám nhồi rán trong mỡ sôi già. Trám nhồi đi với cơm gạo mùa mới thổi chín nục, chín nà thì già ăn trẻ lại, gái ăn đắt chồng...
Thế còn giống trám trắng, còn gọi là trám xanh, thì sau khi om trong nước nóng già, cũng mới đem ăn thay dưa cà hay là nhồi thịt hấp. Nhưng với loại trám này thì người Hà Nội đa phần dùng kho với cá, với thịt. Nhớ để trám lót dưới đáy niêu. Chừng khi thịt cá chín nhừ, mỡ tương thấm đẫm, bốc hơi ngào ngạt, thì hãy nhấc ra. Đến bữa, chắc chắn ai ai cũng sẽ chỉ săm soi tìm chọn mấy miếng trám bở mềm mà cho vào bát thôi, thịt với cá thì nhường cho lũ trẻ.
Bài viết cùng chuyên mục
Gỏi măng chua tôm thịt
Trộn đều tất cả, nêm lại tùy khẩu vị với ít chanh vắt, chút đường và sau cùng là khoảng một nửa muỗng cà phê muối.
Salad Nga
Thịt hun khói, hành tây, dưa chuột, chả cũng xắt hạt lựu. Đậu Hà Lan bỏ nước, lấy phần hạt. Trứng bóc vỏ, xắt lát mỏng trang trí. Cà chua xắt làm sáu, tỉa thành cánh hoa.
Cách làm mỳ xào giòn
Cho mì căn, đậu hũ, chả chay vào, trộn đều, Cho bột bắp pha loãng để tạo độ sánh, Dọn mì ra đĩa, đổ hỗn hợp lên trên.
Khoai môn cuộn tôm
Dùng rượu trắng thoa sơ lên bánh tráng và cuốn lại cùng với tôm (chừa đuôi) và nhân. Sau đó nhúng qua bột mì, qua bột ướt rồi chiên.
Bánh cuộn cam tươi
Cam gọt bỏ vỏ tách múi sao cho phần tép vẫn còn nguyên khối, ướp cam với 50 g đường trong khoảng 10 phút cho ngấm đều.
Gỏi mít tôm thịt
Gỏi mít tôm thịt là một món ăn đặc trưng của miền Trung, với sự kết hợp hài hòa giữa vị ngọt giòn của mít non, vị tươi ngọt của tôm và thịt, cùng hương vị chua cay mặn ngọt đặc trưng của nước trộn.
Bò viên
Thịt bò lúc mua nhờ chợ xay (meat grinder) 2 lần, ướp với các gia vị trên, nhồi cho thật đều. Sau đó cất trong tủ freezer 2 - 3 tiếng, khi mặt thịt vừa cứng là được.
Chả tôm xứ Thanh
Vỏ ngoài, người ta chọn loại bánh phở dày và dai hơn bánh thường một chút, cắt chiều ngang 2 cm, chiều dài khoảng 7 đến 8 cm, rồi rải nhân lên cuốn lại bằng quân cờ.
Đậu hũ chiên xù
Tofu bóp nát, đem trộn đều với tôm và thịt và tất cả gia vị dầu hào, đường, tiêu, tỏi, hành, muối, bột, xong viên tròn tròn lăn qua bánh mì vụn.
Thịt dê xào lăn
Không nhất thiết món xào lăn phải có thêm loại phụ gia này nhất là khi dùng để ăn cơm nhưng nếu để phục vụ quý ông khi uống bia thì các bà nội trợ VN thường cho thêm vào ít hột đậu phụng rang vàng, đải vỏ.
Lẩu cá lóc
Phi tỏi thơm, bỏ xả bằm vào, xà vàn thơm bỏ cá lóc vào trở qua lại, cá săn lại thêm 1,5 lít nước dùng, đun sôi => nước lẩu.
Tôm chua Huế
Loại tôm nào cũng đều làm được, tôm càng tươi càng ngon. Đặc biệt là tôm rằn, lúc chín, có màu đỏ tự nhiên rất hấp dẫn. Chọn tôm tươi sống, đều con, cắt râu, rửa sạch để ráo, ngâm với rượu cho đến khi hết mùi rượu, vớt ra để ráo.
Chả nhái
Miếng chả nhái nóng ăn không thích bằng khi đã dịu đi. Cho vào miệng cứ để tan hết cái vị của nước chấm, từ từ nhai, từ từ nuốt mới thấy cái đầm đậm, ngòn ngọt của thịt nhái.
Cách làm bông cải bọc chả
Ướp muối, tiêu, hành, tỏi, nước mắm với cá thác lác và quết dẻo, trộn hỗn hợp cá giò sống bọc quanh bông cải, chừa cuốn bông.
Tàu hủ kho nước dừa
Cắt tàu hũ ra từng miếng nhỏ khoảng 2x1 phân và để ra rổ cho ráo nước. Bắc chảo lên và chiên tàu hũ cho đến khi dòn bên ngoài.
Bún bò huế chay
Bắc soong, cho dầu ăn vào, dầu nóng cho đậu hũ, măng vào xào, nêm cho vừa ăn, cho nước dừa và 3 lon nước + xả vào đun sôi, để lửa vừa phải, nêm lại cho vừa ăn.
Khoai tây chiên giòn
Khoai tây gọt vỏ, bào mỏng. Nước lạnh pha muối, vắt chanh vào, bỏ khoai tây vào ngâm ngập mặt 15 phút, rửa sạch, dùng vải mùng sạch thấm cho ráo khoai.
Cua bấy xào gừng hành
Cua bấy làm sạch bóc bỏ phổi, mai để ráo, ướp hành khô băm, tiêu bột, muối và một chút đường để ngấm (15 phút), sau đó cho trứng đánh tan vào ướp cùng. Tẩm cua vào bột mỳ khô rồi chiên vàng.
Bò chiên tái
Thịt bò thía mỏng cỡ 1 cm, to cỡ 2 ngón tay. Dùng cán dao dần sơ cho thịt mềm, ướp tiêu, muối, bột tỏi, hành. Dảo dều rồi cho 2 tsp dầu ăn vô trộn sơ.
Trứng chiên An Giê Ri (Algerie)
Bắc chảo bơ phi hành tỏi cho lá thơm, tương cà chua, cà tím, bí đao, cà chua xào đều nêm gia vị, hành khô, tỏi khô cho vừa ăn.
Canh hải sản chua cay
Cho thêm nghêu và mực vào, đun thêm 5 phút, nêm lại gia vị cho vừa ăn, sau cùng cho tương ớt và nước cốt chanh vào.
Cách nấu sườn xào chua ngọt
Bắc chảo, phi thơm 2 hoặc 3 muỗng súp dầu chiên với 2 tép tỏi băm, đừng để tỏi cháy, cho sườn vào xào cho vàng, sau đó cho phần cà chua vào với ít nước sôi.
Mắm đu đủ
Ngâm đu đủ thái sợi với nước vôi khoảng 30 phút, vớt ra, xả sạch nhiều lần, để ráo. Trộn mắm với đu đủ, ớt, tỏi và nửa phần thính, để mắm ngấm gia vị 2 ngày.
Mắm thái chay
Dưa leo cắt làm 2 theo chiều dọc, thái mỏng, vắt cho ráo nước. Đu đủ bào sợi, ngâm với chút muối + phèn chua (10 phút). Mì căn thái sợi ướp 1/3 tsp muối + 1 tsp đường , chiên hơi vàng với tỏi tây phi, rồi ướp với chao đỏ.
Xôi vị lá dứa
Nếp vo sạch, để cho ráo nước, cho vào 1 cái nồi nhỏ + nước lá dứa thêm nước lạnh cho vừa đủ (tương tự như nấu cơm) Nếp cũng có thể hấp, nhưng hấp thì xôi để lâu hột nếp sẽ bị cứng, xôi vị sẽ không ngon.
