Trám thu

2015-01-14 08:28 PM

Cái khó của cách làm trám là sao có thể xác định được độ nóng già của nước om một cách chính xác. Nước non chưa đủ độ thì quả trám coi như là sống nguyên, sượng ngầm ngầm.

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Những trái trám thon đều, vút nhọn hai đầu như chiếc thoi thợ dệt, màu quả tím sậm, gần như màu đen, gọi là chín già đúng độ. Sau khi om hoặc kho, trám không còn vị chát mà thay vào đó là cái bùi bùi ngầy ngậy, thơm đặc trưng.

Trám mua về đem cho vào một chiếc rổ nhỏ, dùng một bát cơm xát mạnh cả rổ trám cho bong hết vỏ lớp phấn và ra hết phần nhựa chát. Để ráo, đổ vào một chiếc liễn sành hay âu sứ (tuyệt đối không dùng đồ đồng hay nhôm, kẻo trám ngả màu luôm nhuôm, vừa khó coi lại vừa có vị chan chát, đăng đắng). Đun nước nóng già rồi cho vào một chút muối, nếm thấy đậm miệng hơn nước canh thì đem đổ vào liễn, đậy vung cho kín, gọi là om trám. Để thêm chừng vài ba tiếng là được.

Cái khó của cách làm trám là sao có thể xác định được độ nóng già của nước om một cách chính xác. Nước non chưa đủ độ thì quả trám coi như là sống nguyên, sượng ngầm ngầm. Nhưng nước càng sôi, tưởng trám càng nhừ thì lại đâm ra càng rắn.

Trám ấy đem ăn vã, chấm với muối vừng rang nhạt, thì chỉ thấy no mà không biết chán. Trái trám om vừa thay cho vị chua đậm của món cà dầm hay dưa gang nén, lại thêm chút béo bùi lạ miệng, vừa như để cho người Hà Nội nhẩn nha chờ đợi mấy ruộng cải Đông Dư bén nắng hanh vàng...

Người Hà Nội gốc ăn trám lại không chỉ giản đơn như vậy. Trám om rồi đem cắt đôi theo chiều dọc, bỏ hạt. Thịt nạc vai băm nhỏ, trộn với nước mắm ngon, mộc nhĩ, hành khô, nấm hương, đem nhồi vào hai mảnh cùi trám rồi úp lại như cũ để vào chiếc liễn sứ nhỏ, đậy kín nắp, cho hấp cách thủy. Trước khi ăn, nêm vào mấy nhánh rau mùi đầu mùa và chút bụi hạt tiêu...

Có nhà thích vị béo thì đem trám nhồi rán trong mỡ sôi già. Trám nhồi đi với cơm gạo mùa mới thổi chín nục, chín nà thì già ăn trẻ lại, gái ăn đắt chồng...

Thế còn giống trám trắng, còn gọi là trám xanh, thì sau khi om trong nước nóng già, cũng mới đem ăn thay dưa cà hay là nhồi thịt hấp. Nhưng với loại trám này thì người Hà Nội đa phần dùng kho với cá, với thịt. Nhớ để trám lót dưới đáy niêu. Chừng khi thịt cá chín nhừ, mỡ tương thấm đẫm, bốc hơi ngào ngạt, thì hãy nhấc ra. Đến bữa, chắc chắn ai ai cũng sẽ chỉ săm soi tìm chọn mấy miếng trám bở mềm mà cho vào bát thôi, thịt với cá thì nhường cho lũ trẻ.

Bài viết cùng chuyên mục

Chè hoa cau

Đậu xanh đãi sạch, hấp chín, để nguộị. Hoà bột năng + nước lạnh + đường, bắc lên bếp, quậy đều taỵ. Bột trong, cho vani vào, nhấc xuống, rải đậu xanh vô, quậy nhẹ.

Cách làm bông cải bọc chả

Ướp muối, tiêu, hành, tỏi, nước mắm với cá thác lác và quết dẻo, trộn hỗn hợp cá giò sống bọc quanh bông cải, chừa cuốn bông.

Gà tây nướng lò

Gà Tây xả đá, rửa sạch để ráo nước. Các gia vị trên (trừ hành), trộn dều chung với nhau ướp sơ ngoài da con gà, nước sốt còn lại + hành ướp trong bụng con gà, để thấm 1/2 giờ.

Cá mối chiên sả ớt và Bầu luộc

Giã củ sả, tỏi và hành tím cho nhuyễn với một chút muối cho dễ giã, lấy một miếng vải thưa cho các thứ đã giã vào vắt kiệt lấy nước cốt

Bánh cà kim tiền

Cho bột khoai sọ, nấm hương, măng, muối, đường, bột ngọt, gừng vào thố trộn đều làm nhân bánh, cho bột mì, muối, bột ngọt, nước, bột lên men vừa đủ vào chén đánh thành hồ bột.

Bún riêu chay

Đậu nành ngâm cho nở, bỏ vào Moulinex xây ra với 2 lít nước ấm, vắt lấy nước đặt, đừng để nước vào nhiều quá thì sẽ không có riêu nhiều.

Gà xé phay

Làm sạch gà, đun nước cho sôi lăn tăn rồi thả gà vào luộc, luộc khoảng 5 phút tính từ lúc nước đã sôi hẳn. Sau đó tắt lửa, om gà trong khoảng 7-10 phút (tùy thuộc vào độ lớn, tuổi của gà) khi gà đã chín, vớt ra, để nguội.

Bò lúc lắc các miền

Cho 1 TSP dầu vô chảo thật nóng (càng nóng càng tốt), cho tỏi, hành tây vô phi cho thơm rồi cho thịt bò vô xaò, hơi chín thì bắt xuống (đừng xào lâu quá thịt bò sẽ bị cứng).

Pizza nhân thịt gà

Làm bột bánh: Khuấy bột nổi với đường và 4 thìa nước nóng, để bột nở 15 phút, nhồi bột mì với muối, dầu, bột nổi và nước, ủ 30 phút.

Kim long hí nguyệt

Mỡ gáy luộc chín, cắt thật nhỏ, trộn đều với một ít đường. Sau đó mang mỡ phôi nắng hay để chỗ ấm cho có màu vàng vắt.

Bánh Pudding giáng sinh

Trộn nho khô không hạt, nho nhỏ và nho xuntan trong cái tô cùng với lê khô, dứa, vỏ chanh nghiền nát, ruột bánh mì, bột, gia vị hỗn hợp, muối, mỡ sa và đường. Trộn đều hỗn hợp này.

Bánh Cafe

Cho sữa đặc có đường vào bát thủy tinh, đổ nước sôi vào 1/3 hộp chứa sữa khuấy đều, cho thêm nước nguội vào vừa đến miệng hộp, cho vào bát sữa khuấy đều.

Cơm bò lúc lắc

Thịt bò rữa, cắt miếng nhỏ cở 1 lóng tay, cho vô tô, cho dầu hào, đường, xíu bột ngọt, hành tráng, green và red pepper cắt nhỏ chừng lóng tay.

Nước sen dừa

Cho hạt sen vào nồi cùng với nước lã, đun sôi hớt bọt, kéo nồi ra cạnh bếp đun sôi âm ỉ khoảng 1 tiếng cho sen chín mềm, vớt sen ra để riêng. Nước luộc sen lọc sạch lấy nước trong để nguội.

Rượu nho

Nho rửa sạch, bỏ cuống, để ráo, chẻ đôi, bỏ hột, lọ thuỷ tinh rửa sạch, phơi nắng khô, cho nho và đường cát vào keo, trộn đều, đậy tủ lại một tháng.

Cháo cá

Giò heo chín mềm vớt ra để ráọ. Gạo vo sạch, lấy nước dùng nấu cháo, gia vị, Hành tây, hành lá, ngò xắt nhuyễn trộn chụng.

Thịt nướng Kabab

Lấy thịt ra khỏi tủ lạnh trước 2 giờ, lấy con dao có mũi nhọn, khều cho ra hết những gân, mỡ, xong xắt ra từng miếng vuông như con cờ.

Cách làm hoa lý xào thịt bò

Chảo nóng, phi tỏi thơm, cho thịt bò vào, đảo nhanh với lửa lớn, Thịt bò vừa chín tới, nêm gia vị vừa ăn, tắt bếp.

Bò cuốn mỡ chài

Thịt bò thái thớ ngang (nhờ chợ slice dùm), gan heo thái mỏng nhỏ hơn thịt chút xíu, lạp xưởng thái xéo mỏng vừa.

Bánh tàn ong chuối và nước sữa (hướng dẫn cách làm)

Trộn nước sữa, trứng và bơ đã làm tan vào trong một cái tách có nấc đo, đánh nhẹ cho trộn đều. Đặt 1/2 lượng chuối đã cắt vào 1 cái chén nhỏ, và nghiền sơ qua

Bào ngư xào nấm đông cô

Chảo cho 1/2 TSp dầu ăn, đun nóng cho nấm + tí gừng xay vô xào, nấm chín cho nước (sốt + 1 tsp bột bắp hoà tan) vô chảo, sốt sệt lại cho bào ngư, đảo đều, trải lên dĩa cải.

Bánh bột lọc

Phi hành tím thơm, bỏ thịt vào xào, 2 muỗm đường vàng, 3 muỗm nước mắm, 1 muỗm tiêu, ít muối, tôm, 1 muỗm bột ngọt, xào khi nào thịt và tôm thật săn, và khô lại là được.

Cá hủn hỉn kho tiêu

Đặc biệt là phải để tiêu nhiều một chút, và cho nước màu vừa phải để khi kho xong cá, có màu vàng ngà trông ngon mắt.

Bún bung

Khi chân giò chín nhừ, cho quả chua + cà chua thái múi cau vào đun chín để quả chua tiết ra nước chua, vớt bỏ xác quả chua, nêm lại cho vừa ăn, nếu ăn theo kiểu Nam nên cho chút đường để dịu nước.

Bắp cải làm dưa

Nếu thích vị hăng nồng nhẹ thì dùng thêm lá hẹ cắt khúc ngắn, thích vị ngọt thì thêm cà rốt cắt sợi với phân lượng 4 phần bắp cải.