Trám thu

2015-01-14 08:28 PM

Cái khó của cách làm trám là sao có thể xác định được độ nóng già của nước om một cách chính xác. Nước non chưa đủ độ thì quả trám coi như là sống nguyên, sượng ngầm ngầm.

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Những trái trám thon đều, vút nhọn hai đầu như chiếc thoi thợ dệt, màu quả tím sậm, gần như màu đen, gọi là chín già đúng độ. Sau khi om hoặc kho, trám không còn vị chát mà thay vào đó là cái bùi bùi ngầy ngậy, thơm đặc trưng.

Trám mua về đem cho vào một chiếc rổ nhỏ, dùng một bát cơm xát mạnh cả rổ trám cho bong hết vỏ lớp phấn và ra hết phần nhựa chát. Để ráo, đổ vào một chiếc liễn sành hay âu sứ (tuyệt đối không dùng đồ đồng hay nhôm, kẻo trám ngả màu luôm nhuôm, vừa khó coi lại vừa có vị chan chát, đăng đắng). Đun nước nóng già rồi cho vào một chút muối, nếm thấy đậm miệng hơn nước canh thì đem đổ vào liễn, đậy vung cho kín, gọi là om trám. Để thêm chừng vài ba tiếng là được.

Cái khó của cách làm trám là sao có thể xác định được độ nóng già của nước om một cách chính xác. Nước non chưa đủ độ thì quả trám coi như là sống nguyên, sượng ngầm ngầm. Nhưng nước càng sôi, tưởng trám càng nhừ thì lại đâm ra càng rắn.

Trám ấy đem ăn vã, chấm với muối vừng rang nhạt, thì chỉ thấy no mà không biết chán. Trái trám om vừa thay cho vị chua đậm của món cà dầm hay dưa gang nén, lại thêm chút béo bùi lạ miệng, vừa như để cho người Hà Nội nhẩn nha chờ đợi mấy ruộng cải Đông Dư bén nắng hanh vàng...

Người Hà Nội gốc ăn trám lại không chỉ giản đơn như vậy. Trám om rồi đem cắt đôi theo chiều dọc, bỏ hạt. Thịt nạc vai băm nhỏ, trộn với nước mắm ngon, mộc nhĩ, hành khô, nấm hương, đem nhồi vào hai mảnh cùi trám rồi úp lại như cũ để vào chiếc liễn sứ nhỏ, đậy kín nắp, cho hấp cách thủy. Trước khi ăn, nêm vào mấy nhánh rau mùi đầu mùa và chút bụi hạt tiêu...

Có nhà thích vị béo thì đem trám nhồi rán trong mỡ sôi già. Trám nhồi đi với cơm gạo mùa mới thổi chín nục, chín nà thì già ăn trẻ lại, gái ăn đắt chồng...

Thế còn giống trám trắng, còn gọi là trám xanh, thì sau khi om trong nước nóng già, cũng mới đem ăn thay dưa cà hay là nhồi thịt hấp. Nhưng với loại trám này thì người Hà Nội đa phần dùng kho với cá, với thịt. Nhớ để trám lót dưới đáy niêu. Chừng khi thịt cá chín nhừ, mỡ tương thấm đẫm, bốc hơi ngào ngạt, thì hãy nhấc ra. Đến bữa, chắc chắn ai ai cũng sẽ chỉ săm soi tìm chọn mấy miếng trám bở mềm mà cho vào bát thôi, thịt với cá thì nhường cho lũ trẻ.

Bài viết cùng chuyên mục

Mì xào giòn

Xào poarô thơm, cho các loại rau củ vào, nêm muối, đường, xì dầu, dầu hào. Cho mì căn, đậu hũ, chả chay vào, trộn đều. Cho bột bắp pha loãng để tạo độ sánh.

Gà tiềm bát bửu

Nước dừa xiêm, nước lạnh nấu sôi, gia vị cho gà vào hầm lửa riu riu, củ năng, nước phải ngập mặt gà, gà gần mềm, cà rốt, hạt sen, táo, đậu Hòa Lan.

Cơm hến

Hến mua về rửa sạch, xào sơ với một chút hành, tiêu. Da heo cắt nhỏ, chiên giòn.

Ngỗng tay cầm

Ngỗng tươi thì luộc chín với tí muối và vài lát gừng rồi chặt miếng. Huyết ngỗng (hoặc đậu hũ) cắt miếng vuông.

Bánh kem hoa quả: hướng dẫn cách làm

Dùng giấy sáp hoặc nhôm lót vào ngăn nướng. Dùng từng muỗng để phết thành khoanh bánh rồi đặt lên ngăn nướng.

Bầu (bí) xào trứng vịt chay

Tàu hủ ki xé miếng nhỏ, để vô nước sôi vắt ráo, đem luộc để vô chút nước tro độ mười phút trộn cho đều kẻo mềm sẽ bị nát, coi chừng trắng giống như tròng trắng trứng vịt, vớt ra để trong cái passoire cho ráo nước.

Cách làm mỳ xào tôm

Đậu cô ve đem thả vào chảo nước đang sôi, đun mở vung khoảng 3 phút hoặc cho đến khi đậu chín mềm thì vớt ra rổ và sát nhẹ để bỏ đi lớp vỏ bên ngoài.

Bò đốt lửa hồng

Khi ăn thì đốt cho cồn cháy, khi thấy miệng thố có khói mở nắp ra dùng đũa trộn đều, thịt bò đã chín đều, cồn đã cháy hết, bỏ mỡ hành, đậu phộng ranh giã dập vào.

Các làm tôm hùm luộc

Món hải sản này ăn cùng với muối tiêu, sốt mayonaise và rau xà lách các loại, tuy hơi sang trọng một chút nhưng có thể cải thiện cho bữa ăn cuối tuần.

Thịt bò trộn hành, cần

Thịt bò rửa, lau khô, cắt miếng lớn hơi dày, ướp 1/2 muỗng cà phê tiêu + tỏi + dầu mè + nước tương, để ngấm gia vị 60 phút, nấu sôi dầu cho thịt bò vào chiên trên lửa lớn 2 phút, để nguội cắt sợi vừa ăn

Cách nấu mỳ quảng

Sợi mì Quảng rất thơm mùi bột tươi, mùi dầu phụng và là món ăn tươi, không để lâu được. Sợi mì ngon là còn láng dầu phụng, để qua ngày, nếu trụng lại, mì sẽ không còn ngon

Chè xôi xoài

Dừa xay vắt lấy nước cốt, đun cho sánh. Gạo nếp vo sạch, đồ thành xôị Trộn nước cốt dừa, đường và xôi, có thể cho thêm chút muối nếu thích.

Mực nhồi trứng muối

Tùy mực to nhỏ, dùng lượng trứng vịt muối vừa đủ, đập trứng, bỏ lòng trắng, lấy lòng đỏ để nguyên, dùng rượu trắng rửa lòng đỏ cho sạch lòng trắng, để ráo.

Canh lươn dưa môn

Dùng đũa đảo sơ lươn và dưa môn vài lần rồi nêm vào canh chút muối, ít tiêu, lá quế và đặc biệt món không thể thiếu góp phần cho nồi canh ngon là mắm ruốc.

Súp bí rợ

Dùng một con dao bén, đầu nhọn cắt cái đầu bí ra, để một bên để làm nấp đậy, lấy một cái muỗng,lấy hột ra và bào lấy thịt bí ra, nhớ đừng để ruột bí lại nhiều quá trong trái bí.

Sườn nướng lò (món Thái)

Oven mở BROIL 475 F, xắp thịt vào khay nướng, cho miếng vỹ nướng lên tầng cao nhất trong lò, và cửa lò mở hé 1 chút.

Chuông ngân

Cho khoai tây chín nhuyễn, muối, bột ngọt vào chén trộn đều, cắt nấm đông cô, măng, cà rốt thành sợi như que diêm, cho dầu vào chảo, đợi dầu nóng, cho các sợi vừa cắt vào xào

Mực ngũ vị

Cho nước mắm, xì dầu, hắc xì dầu, đường và nước vào nồi đun sôi. Cho gói ngũ vị vào đun 5 phút, đến khi ngũ vị ra mùi thơm.

Sườn cừu nướng

Tẩm ướp sườn cừu với tiêu, muối, 3 thìa dầu ôliu và 2 loại lá thơm trong 10 phút cho ngấm rồi nướng trên dàn nướng đến khi chín tới (mức độ chín hay tái theo yêu cầu của từng người).

Măng chua xào thịt bò

2 muỗng súp ngò lá hoặc lá húng quế cắt nhỏ. Ít đậu phụng rang vàng giã nhỏ nếu thích.

Bánh chay

Dùng một muỗng súp lớn để chia bột cho đều, lấy muỗng xắn bột thành từng phần, cho ít nhân đậu vào giữa, vo tròn lại rồi nắn cho hơi dẹp chứ không tròn.

Bánh nhân đậu: hướng dẫn cách làm

Cho 130ml nước vào để vắt nước dừa . Rây bột nếp nhào. Thêm bột nếp, khoai lang đã nghiền, đường, phẩm amù đỏ, và nước dừa. Nhào kỹ cho bột mềm.

Bơ xay sầu riêng

Bơ nạo cơm, bỏ lớp lụa dính bên trong cho sạch, Sầu riêng nạo cơm, dằm nhuyễn, dừa vắt lấy nước cốt

Lưỡi vịt rang muối

Cho hồi, đinh hương, thảo quả, quế vào chảo rang thơm. Cho vào một túi vải sạch, cột lại. Thả vào nồi nước, nấu khoảng 10 phút, nêm nước mắm, muối, đường, hắc xì dầu.

Cách làm cá hồi nhồi khoai tây

Trộn đậu Hòa Lan với ruột khoai tây, phô mai, cá hồi và gia vị Nhồi nhân vào khoai tây, cho vào xửng hấp vừa chín, để ráo, Chảo nóng, cho khoai vào chiên vàng trước khi dùng.