Trám thu
Cái khó của cách làm trám là sao có thể xác định được độ nóng già của nước om một cách chính xác. Nước non chưa đủ độ thì quả trám coi như là sống nguyên, sượng ngầm ngầm.
Biên tập viên: Trần Tiến Phong
Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương
Những trái trám thon đều, vút nhọn hai đầu như chiếc thoi thợ dệt, màu quả tím sậm, gần như màu đen, gọi là chín già đúng độ. Sau khi om hoặc kho, trám không còn vị chát mà thay vào đó là cái bùi bùi ngầy ngậy, thơm đặc trưng.
Trám mua về đem cho vào một chiếc rổ nhỏ, dùng một bát cơm xát mạnh cả rổ trám cho bong hết vỏ lớp phấn và ra hết phần nhựa chát. Để ráo, đổ vào một chiếc liễn sành hay âu sứ (tuyệt đối không dùng đồ đồng hay nhôm, kẻo trám ngả màu luôm nhuôm, vừa khó coi lại vừa có vị chan chát, đăng đắng). Đun nước nóng già rồi cho vào một chút muối, nếm thấy đậm miệng hơn nước canh thì đem đổ vào liễn, đậy vung cho kín, gọi là om trám. Để thêm chừng vài ba tiếng là được.
Cái khó của cách làm trám là sao có thể xác định được độ nóng già của nước om một cách chính xác. Nước non chưa đủ độ thì quả trám coi như là sống nguyên, sượng ngầm ngầm. Nhưng nước càng sôi, tưởng trám càng nhừ thì lại đâm ra càng rắn.
Trám ấy đem ăn vã, chấm với muối vừng rang nhạt, thì chỉ thấy no mà không biết chán. Trái trám om vừa thay cho vị chua đậm của món cà dầm hay dưa gang nén, lại thêm chút béo bùi lạ miệng, vừa như để cho người Hà Nội nhẩn nha chờ đợi mấy ruộng cải Đông Dư bén nắng hanh vàng...
Người Hà Nội gốc ăn trám lại không chỉ giản đơn như vậy. Trám om rồi đem cắt đôi theo chiều dọc, bỏ hạt. Thịt nạc vai băm nhỏ, trộn với nước mắm ngon, mộc nhĩ, hành khô, nấm hương, đem nhồi vào hai mảnh cùi trám rồi úp lại như cũ để vào chiếc liễn sứ nhỏ, đậy kín nắp, cho hấp cách thủy. Trước khi ăn, nêm vào mấy nhánh rau mùi đầu mùa và chút bụi hạt tiêu...
Có nhà thích vị béo thì đem trám nhồi rán trong mỡ sôi già. Trám nhồi đi với cơm gạo mùa mới thổi chín nục, chín nà thì già ăn trẻ lại, gái ăn đắt chồng...
Thế còn giống trám trắng, còn gọi là trám xanh, thì sau khi om trong nước nóng già, cũng mới đem ăn thay dưa cà hay là nhồi thịt hấp. Nhưng với loại trám này thì người Hà Nội đa phần dùng kho với cá, với thịt. Nhớ để trám lót dưới đáy niêu. Chừng khi thịt cá chín nhừ, mỡ tương thấm đẫm, bốc hơi ngào ngạt, thì hãy nhấc ra. Đến bữa, chắc chắn ai ai cũng sẽ chỉ săm soi tìm chọn mấy miếng trám bở mềm mà cho vào bát thôi, thịt với cá thì nhường cho lũ trẻ.
Bài viết cùng chuyên mục
Canh rau đay nấu cua và Cá cơm mồm kho tiêu
Bổ chén gạch cua khêu được vào nồi nước cua, bắc lên bếp thỉnh thoảng dùng đũa đảo nhẹ sát đáy để riêu không đóng dưới đáy, một lát thấy riêu nổi lên đầy trên mặt.
Gỏi gà măng kim chi
Thịt gà rửa, thấm khô, dùng mũi dao châm đều. Khuấy đều xì dầu + tiêu + muối + 1 thìa cà-phê đường + 2 thìa canh dầu ăn + tỏi băm nhuyễn, xát đều lên thịt gà, để ngấm gia vị 2 giờ.
Cách làm lẩu cá quả
Cá làm sạch, lọc thịt để riêng, xương và đầu để ninh lấy nước ngọt làm nước dùng, Phần thịt cá lạng thật mỏng rồi ướp cùng một chút gia vị, gừng tươi.
Cháo nấm tràm tôm thịt
100g nấm tràm. Nếu nấm tươi, rửa sạch với nước lạnh có pha chút muôị Nếu nấm khô, chỉ dùng 10g ngâm với chút nước ấm cho nấm nở mềm, xắt miếng nhỏ (nấm tràm khô có bán tại những hàng chạp phô ở nhiều chợ).
Cách làm mực ngũ vị
Cho nước mắm, xì dầu, hắc xì dầu, đường và nước vào nồi đun sôi. Cho gói ngũ vị vào đun 5 phút, đến khi ngũ vị ra mùi thơm.
Yaourt miền nam
Sửa đặc khui ra đổ vào thau, chế vào thau sửa 1 lon sửa bò nước sôi, dùng muổng khuấy cho sửa tan đều.
Súp cà rốt
Sữa, bột, tiêu, muối, bột ngọt quậy đều bắc lên bếp quậy liền tay cho chín đặc lại, cho cà rốt, bơ vào, nêm lại nhắc xuống.
Mít non kho dừa
Mít mua lọai luộc sẳn, có màu nâu đỏ nhạt, rửa sạch, thái miếng bằng bao diêm, bỏ bớt những hột mít đã già.
Cá thu chiên tỏi
Làm nước mắm tỏi ớt, ăn cá thu chiên tỏi với cơm nóng thì thật là ngon; dưa leo, rau sống ăn kèm, nếu có thời gian chuẩn bị thì làm xốt cà chua hành ngò
Giò quả đào
Trải trứng ra và để lên một lớp giò sống, kế đó là một lớp mục nhĩ (xếp mục nhĩ không trùng lên nhau) và tiếp tục 1 lớp giò sống nữa trải đều, sau đó cuốn tròn, chặt lại.
Lòng bò, lòng heo phá lấu
Tùy chọn mỗi thứ tim, gan, lưỡi, bao tử, ruột non... nhiều ít. Dùng chừng 1kg lòng để dễ tính phân lượng gia vị. Muốn làm ít nhiều cứ nhân phân lượng chuẩn lên.
Chè xôi trứng Thái Lan
Trứng gà lấy lòng đỏ đánh bông với sữa cùng lá nếp. Đổ ra từng đĩa nhỏ rồi hấp chín. Gạo nếp đem đồ thành xôi, trộn với nước cốt dừa và đường đơm ra đĩa.
Yaourt
Khui hộp sữa đặc cho vào thau và đổ vào 1 lon sữa bò nước sôi rồi khuấy lên cho đều, đổ tiếp thêm 2 lon sữa bò nước lã nấu chín để nguội.
Canh riêu cá
Phi hành thơm, bỏ cá vào chiên sơ cho cá săn lại sau đó bỏ cá vào nồi nước sôi, bỏ thêm hèm + mẻ đã lược + muối + nước mắm + bột canh, nêm lại cho vừa ăn, canh có vị chua ngọt vừa ăn là được, cá chín nhắc xuống.
Bánh rán
Trong lúc đợi bột nấu đậu xanh đã đãi vỏ cho chín giã nhuyễn đảo với đường trên bếp cho đều, bắc nồi nhân xuống, cho vani vào, chia nhân cho đều sẵn sàng để bắt bánh.
Cách làm xôi nướng cuộn
Nướng bánh chuối nếp trên lửa than hồng hoặc lò ở nhiệt độ 180 độ C. Trở đều tay để lớp xôi bên ngoài vàng và giòn.
Nem chua (miền trung)
Lựa thịt nạc ở đùi sau, lạng bỏ mở, những mớ thịt bạng nhạng, dùng khăn mỏng lăn quanh miếng thịt, bóp đều cho nước thịt thắm vào khăn, cắt thịt thành từng miếng mỏng, trải thịr vào một khăn khác, để cho thịt thật ráo.
Cheese Cake
Trộn graham crackers crumb, bơ đã chảy, đường và muối trong 1 cái tô nhỏ cho đều. Xịt Pam vào khuôn. Sau đó đổ hỗn hợp graham crackers vào đáy cái khuôn 9-inch springform, ấn xuống cho đều.
Chè hạt lựu
Đậu xanh cà vỏ nấu vừa chín còn nguyên hạt. Rau câu ngâm nước rồi vớt ra để ráo. Đong rau câu bao nhiêu thì đong lượng nước bấy nhiêu, bắc lên bếp nấu cho tan, vớt bọt.
Chè rau câu sữa tươi
Rau câu ngâm nở, nấu tan.cho vào khuôn để nguội. Lấy rau câu ra khỏi khuôn, dùng dao răng cưa thái cho đẹp.
High Ball
Đổ đá viên đầy nửa cốc vại sôđa, đổ rượu whisky vào và trên cùng là nước sôđa hoặc rượu gừng, trang trí bằng miếng vỏ chanh cắt xoắn.
Cách làm mỳ xào giòn
Cho mì căn, đậu hũ, chả chay vào, trộn đều, Cho bột bắp pha loãng để tạo độ sánh, Dọn mì ra đĩa, đổ hỗn hợp lên trên.
Ngỗng tay cầm
Ngỗng tươi thì luộc chín với tí muối và vài lát gừng rồi chặt miếng. Huyết ngỗng (hoặc đậu hũ) cắt miếng vuông.
Cá saumon sốt cà ri cua
Lá thơm hơ khô trên chảo không, cho thơm. Khoai cắt miếng lớn. Cá filet cắt ô vuông 2 inch xong chiên sơ với hành tỏi và lá bay và cà ri vào cho thơm. Chiên hạt màu, xong cho màu và cua vào chiên chung hỗn hợp.
Cách làm chả nướng chay
Trộn đều hỗn hợp gồm: sả băm, tỏi tây, ớt, vừng trắng, xì dầu, muối, tiêu, đường, dầu hào, dầu ăn Ướp chả với hỗn hợp trên, để khoảng 3 giờ cho ngấm gia vị.
