Trám thu

2015-01-14 08:28 PM

Cái khó của cách làm trám là sao có thể xác định được độ nóng già của nước om một cách chính xác. Nước non chưa đủ độ thì quả trám coi như là sống nguyên, sượng ngầm ngầm.

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Những trái trám thon đều, vút nhọn hai đầu như chiếc thoi thợ dệt, màu quả tím sậm, gần như màu đen, gọi là chín già đúng độ. Sau khi om hoặc kho, trám không còn vị chát mà thay vào đó là cái bùi bùi ngầy ngậy, thơm đặc trưng.

Trám mua về đem cho vào một chiếc rổ nhỏ, dùng một bát cơm xát mạnh cả rổ trám cho bong hết vỏ lớp phấn và ra hết phần nhựa chát. Để ráo, đổ vào một chiếc liễn sành hay âu sứ (tuyệt đối không dùng đồ đồng hay nhôm, kẻo trám ngả màu luôm nhuôm, vừa khó coi lại vừa có vị chan chát, đăng đắng). Đun nước nóng già rồi cho vào một chút muối, nếm thấy đậm miệng hơn nước canh thì đem đổ vào liễn, đậy vung cho kín, gọi là om trám. Để thêm chừng vài ba tiếng là được.

Cái khó của cách làm trám là sao có thể xác định được độ nóng già của nước om một cách chính xác. Nước non chưa đủ độ thì quả trám coi như là sống nguyên, sượng ngầm ngầm. Nhưng nước càng sôi, tưởng trám càng nhừ thì lại đâm ra càng rắn.

Trám ấy đem ăn vã, chấm với muối vừng rang nhạt, thì chỉ thấy no mà không biết chán. Trái trám om vừa thay cho vị chua đậm của món cà dầm hay dưa gang nén, lại thêm chút béo bùi lạ miệng, vừa như để cho người Hà Nội nhẩn nha chờ đợi mấy ruộng cải Đông Dư bén nắng hanh vàng...

Người Hà Nội gốc ăn trám lại không chỉ giản đơn như vậy. Trám om rồi đem cắt đôi theo chiều dọc, bỏ hạt. Thịt nạc vai băm nhỏ, trộn với nước mắm ngon, mộc nhĩ, hành khô, nấm hương, đem nhồi vào hai mảnh cùi trám rồi úp lại như cũ để vào chiếc liễn sứ nhỏ, đậy kín nắp, cho hấp cách thủy. Trước khi ăn, nêm vào mấy nhánh rau mùi đầu mùa và chút bụi hạt tiêu...

Có nhà thích vị béo thì đem trám nhồi rán trong mỡ sôi già. Trám nhồi đi với cơm gạo mùa mới thổi chín nục, chín nà thì già ăn trẻ lại, gái ăn đắt chồng...

Thế còn giống trám trắng, còn gọi là trám xanh, thì sau khi om trong nước nóng già, cũng mới đem ăn thay dưa cà hay là nhồi thịt hấp. Nhưng với loại trám này thì người Hà Nội đa phần dùng kho với cá, với thịt. Nhớ để trám lót dưới đáy niêu. Chừng khi thịt cá chín nhừ, mỡ tương thấm đẫm, bốc hơi ngào ngạt, thì hãy nhấc ra. Đến bữa, chắc chắn ai ai cũng sẽ chỉ săm soi tìm chọn mấy miếng trám bở mềm mà cho vào bát thôi, thịt với cá thì nhường cho lũ trẻ.

Bài viết cùng chuyên mục

Gỏi mực lạnh

Mực ống làm sạch, khứa xuôi theo chiều dài thân sâu khoảng 1 mm, cách nhau 2mm.

Hủ tiếu nam vang chay

Hủ tiếu trụng nước sôi, xả nước lạnh, để ráo nước, thêm vào vài giọt dầu ăn để hủ tiếu không dính vào nhau.

Bí rợ bào chiên

Trong một chảo (loại không dính) để chút bơ + dầu vào; Khi dầu bơ bắt đầu nóng, thì lấy một cây muổng lớn, múc để vào chảo, để cho bí hơi dẹp xuống một chút, cứ lần lượt múc để đầy chảo.

Chè nha đam (hướng dẫn cách làm)

Cho vào xoong 500 ml nước + đậu xanh nấu sôi, hớt bọt, bớt lửa, nấu trên lửa vừa đến khi đậu nở đều. Cho đường vào khuấy đều, tiếp tục nấu trên lửa vừa 10 phút

Thịt heo cuộn hành

Hành lá rửa sạch, rồi cắt khúc sao cho bằng lát thịt, phần trắng của hành lá thì chẻ làm 2 - thịt heo dùng mặt dao dần sơ (pounding) thì thịt sẽ mềm.

Bánh ngô thịt gà

Cho ngô vào hấp chín, trộn đều bột với trứng gà, cho nước dùng từ từ vào đến khi bột có độ sánh, nêm gia vị và một ít dầu vừng, cho thịt gà vào hỗn hợp, trộn đều.

Bánh tét

Để 3 sợi dây bề ngang, kéo plastic wrap cắt 12 inches dài, để lên trên dây, lấy 4 lá chuối xếp theo bền ngang tròng lên nhau

Bánh tôm cổ ngư

Lấy 1 nhúm khoai thả vào chảo dầu, trong khi chuẩn bị sẵn 1 vá múc canh bột để đổ ngay vào phía trên của nhúm khoai và 1 con tôm bỏ vào sau cùng trên mặt bột và ịn nhanh xuống bột sống, đổ nhẹ chút xíu bột sau cùng lên mặt con tôm để tôm dính vào bột, càng nhanh càng tốt

Mắm thái thịt ba rọi

Đặt nồi lên bếp, cho vào khoảng 1 lít nước thêm muối,bột nêm, vào đun sôi rồi cho thịt ba rọi vào luộc chín, vớt ra để nguội, xắt miếng mỏng.

Cá cơm chiên giòn

Chiên từng ít cá một, dầu không để sôi mà chỉ canh lửa cho nóng rất nhẹ, bỏ thử một con cá vào thấy chỉ sôi lăn tăn và phải 1 hoặc 2 phút sau con cá mới vàng là độ nóng đúng.

Cocktail

Cách làm: Trộn và xóc đều với đá vụn, gạn sang ly cocktail lọai 3 oz (90cc) Gọt lượn vỏ cam cho cuốn lại và thêm 1quả sơri trang trí.

Cách làm hoa kim châm xào

Ướp tôm với hành tím, muối tiêu, đường, để tôm ngấm gia vị 10 phút, Phi tỏi thơm, cho bao tử cá ba sa vào xào, nêm nước tương, muối, đường, tiêu.

Thịt kho ngũ vị

Thịt cắt thành miếng vuông vừa phải cho vào bát to, ướp với hành, tỏi khô đập giập, ngũ vị hương, nước mắm, muối, tiêu, đường. Trước khi ướp nhớ đảo đều tay, sau đó đậy nắp lại ướp khoảng 15 phút.

Bánh chay

Dùng một muỗng súp lớn để chia bột cho đều, lấy muỗng xắn bột thành từng phần, cho ít nhân đậu vào giữa, vo tròn lại rồi nắn cho hơi dẹp chứ không tròn.

Súp gà kiểu Malaysia

Cho thịt gà, lòng trắng trứng gà và 40ml nước vào bát to, trộn đều để riêng trong 10 phút. Hòa tan bột mì trong 60ml nước.

Cá chạch kho lá gừng

Cá chạch làm xong đem kho theo cách kho tiêu. Kho đậy vun, để lửa liu riu cho mềm con cá. Khi cá đã chín, cho vào nồi một muỗng canh lá gừng xắt nhuyễn.

Cách làm lẩu mắm

Hầm xương lợn với 2 lít nước, vớt ra, cho mắm vào tiếp tục nấu, lọc lấy nước, Ướp cá với ít tiêu, muối, đường. Dầu nóng, cho cá vào chảo xào sơ.

Chè chuối Thái Lan

Dừa nạo chắt lấy nước, đem đun với nước, đường, muối và lá nếp. Chuối bóc vỏ, luộc chín, vớt ra. Bổ đôi, cắt ngắn khoảng 4 cm.

Kem cam

Sửa hộp, pha với nửa nước, đem đun sôi, hay nửa lít sửa tươi, đdem đun lên cho nóng, nhưng đừng cho sửa sôi lên, sẽ bị hư ngay.

Cách làm lẩu thịt bò

Đun sôi nước, cho xương lợn vào, khi nước sôi bùng thì trút đổ nước đó đi, cho nước lạnh vào ninh tiếp để lấy nước dùng. Khi ninh không đậy vung để nước thật trong.

Chè bà ba

Nếu không thích hoặc không tìm ra được bột khoai hay bột lộc, thì có thể thế vào bột báng (Tapioca) Bột báng ngâm trước, chè gần chín thì để vào, khi bột trong là bột đã chín.

Chè đậu xanh hột vịt

Chè hột vịt ăn rất ngon và bổ, nước chè ngọt có mùi thơm của đậu và nếp, đặc biệt khi cắn từng tí hột vịt ta sẽ có cảm giác lạ vừa ngọt lại vừa béo của hột vịt, chấp miệng nuốt từ từ mới thấy thú vị.

Bạch tượng lưu hà

Nấm hương (nấm đông cô) ngâm nước cho nở mếm ra, rửa sạch, cắt ra cho bằng nhau, và đè bẹp xuống như hai cái lổ tai voi, bỏ vào nồi nước dùng cho mêm , sau đó vắt cho ráo nước.

Sà lát quả bơ với tôm cua

Chẻ đôi 1 quả bơ ra làm hai, vắt chanh vào quả bơ. Một trái, lột vỏ, cắt thành hình con cở vuông. Trộn chung quả bơ xắt con cờ, với tôm + cua + ngò tây + dầu dấm.

Gà nướng sa tế

Rưới nước xốt tẩm thịt đều vào các xiên thịt gà, ướp chừng 30 phút cho ngấm, đặt các que thịt lên vỉ, nướng khoảng 12 đến 15 phút là được, nhớ lật cho chín đều các mặt.