Trám thu

2015-01-14 08:28 PM

Cái khó của cách làm trám là sao có thể xác định được độ nóng già của nước om một cách chính xác. Nước non chưa đủ độ thì quả trám coi như là sống nguyên, sượng ngầm ngầm.

Biên tập viên: Trần Tiến Phong

Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương

Những trái trám thon đều, vút nhọn hai đầu như chiếc thoi thợ dệt, màu quả tím sậm, gần như màu đen, gọi là chín già đúng độ. Sau khi om hoặc kho, trám không còn vị chát mà thay vào đó là cái bùi bùi ngầy ngậy, thơm đặc trưng.

Trám mua về đem cho vào một chiếc rổ nhỏ, dùng một bát cơm xát mạnh cả rổ trám cho bong hết vỏ lớp phấn và ra hết phần nhựa chát. Để ráo, đổ vào một chiếc liễn sành hay âu sứ (tuyệt đối không dùng đồ đồng hay nhôm, kẻo trám ngả màu luôm nhuôm, vừa khó coi lại vừa có vị chan chát, đăng đắng). Đun nước nóng già rồi cho vào một chút muối, nếm thấy đậm miệng hơn nước canh thì đem đổ vào liễn, đậy vung cho kín, gọi là om trám. Để thêm chừng vài ba tiếng là được.

Cái khó của cách làm trám là sao có thể xác định được độ nóng già của nước om một cách chính xác. Nước non chưa đủ độ thì quả trám coi như là sống nguyên, sượng ngầm ngầm. Nhưng nước càng sôi, tưởng trám càng nhừ thì lại đâm ra càng rắn.

Trám ấy đem ăn vã, chấm với muối vừng rang nhạt, thì chỉ thấy no mà không biết chán. Trái trám om vừa thay cho vị chua đậm của món cà dầm hay dưa gang nén, lại thêm chút béo bùi lạ miệng, vừa như để cho người Hà Nội nhẩn nha chờ đợi mấy ruộng cải Đông Dư bén nắng hanh vàng...

Người Hà Nội gốc ăn trám lại không chỉ giản đơn như vậy. Trám om rồi đem cắt đôi theo chiều dọc, bỏ hạt. Thịt nạc vai băm nhỏ, trộn với nước mắm ngon, mộc nhĩ, hành khô, nấm hương, đem nhồi vào hai mảnh cùi trám rồi úp lại như cũ để vào chiếc liễn sứ nhỏ, đậy kín nắp, cho hấp cách thủy. Trước khi ăn, nêm vào mấy nhánh rau mùi đầu mùa và chút bụi hạt tiêu...

Có nhà thích vị béo thì đem trám nhồi rán trong mỡ sôi già. Trám nhồi đi với cơm gạo mùa mới thổi chín nục, chín nà thì già ăn trẻ lại, gái ăn đắt chồng...

Thế còn giống trám trắng, còn gọi là trám xanh, thì sau khi om trong nước nóng già, cũng mới đem ăn thay dưa cà hay là nhồi thịt hấp. Nhưng với loại trám này thì người Hà Nội đa phần dùng kho với cá, với thịt. Nhớ để trám lót dưới đáy niêu. Chừng khi thịt cá chín nhừ, mỡ tương thấm đẫm, bốc hơi ngào ngạt, thì hãy nhấc ra. Đến bữa, chắc chắn ai ai cũng sẽ chỉ săm soi tìm chọn mấy miếng trám bở mềm mà cho vào bát thôi, thịt với cá thì nhường cho lũ trẻ.

Bài viết cùng chuyên mục

Thịt heo xay xào khóm

Khóm gọt vỏ, mắt, rồi cắt miếng tròn ngang trái khóm, bỏ đọt giữa. Sau đó cắt làm 6 (hoặc khóm hộp cắt miếng như trên) xắp ra đĩa.

Cách làm hoa cải xào nấm chao

Chảo nóng, cho dầu và tỏi vào phi thơm, cho nấm vào xào sơ, nêm nước tương, muối, đường, dầu mè, vừa ăn, cho ra đĩa, Phi tỏi thơm, xào cải.

Cá điêu hồng nướng lá sen

Cá điêu hồng làm sạch, rạch hai bên mình cá dài từ mang xuống đuôi để thấm gia vị và dễ chín. Trộn đều các gia vị ướp vào cá, để cho gia vị thấm khoảng 30 phút.

Bánh canh cua

Giò heo luộc sơ đổ bỏ nước đầu. Cho vào nồi chừng 3 lít nước, một muỗng canh muối, đợi sôi thả giò heo vào, đợi sôi thêm lần nữa hạ lửa nhỏ chỉ để nước sủi tăm (khoảng 20 phút).

Cá chiên sốt hoa quả

Cá tẩy rửa sạch bằng rượu gừng, thấm khô, khía vẩy rồng (trước tiên khía dọc mình cá, tiếp theo khía ngang hoặc chéo, lưỡi dao chếch 45 0C so với mình cá

Gỏi miến (Thái)

Cho miến, tôm, mực, cần, nấm mèo, ớt chuông, hành tím vào 1 tô lớn, pha nước mắm, tỏi, ớt, chanh, đường cho tan rồi cho vào trộn đều.

Cách làm cá hồi xào cải thìa

Dầu nóng, phi thơm tỏi, cho cải vào xào với lửa lớn, để giữ được màu xanh của cảo, nêm gia vị vừa miệng, Cho cải ra đĩa, Chảo nóng, cho cá vào xào thơm.

Dưa cải muối

Trộn đều dưa với hành cho vào lọ thủy tinh, ém cho vừa, đừng chặt tay quá nước muối sẽ khó thấm đều vào dưa, gài vài nan tre ngang mặt dưa sao cho khi châm nước vào

Gỏi gân bò

Nấu sôi nước + gừng đập dập, cho gân bò vào hầm mềm trên lửa nhỏ, cho ra rổ xả nước nguội, xóc ráo cắt sợi.

Ba rọi xông khói trộn salad

Có thể nêm thêm muối, đường tùy khẩu vị người ăn. Tuy nhiên, cần lưu ý thịt ba rọi xông khói thường đã có sẵn vị mặn, có thể ảnh hưởng đến vị của món ăn.

Bánh su

Dùng douille tròn (dụng cụ bắt bông kem) bắt bánh trên khay có thoa bơ. Cho vào lò nướng chín vàng. Lấy bánh ra, để nguội, cắt bên hông.

Cá thu chiên tỏi

Làm nước mắm tỏi ớt, ăn cá thu chiên tỏi với cơm nóng thì thật là ngon; dưa leo, rau sống ăn kèm, nếu có thời gian chuẩn bị thì làm xốt cà chua hành ngò

Chả cá áp chảo

Đặt cá lên vỉ nướng cho đến khi cá chín thơm. Có thể cho cá vào chảo với một ít dầu và áp chảo cho chín.

Me ngâm đường: hướng dẫn cách làm

Chuẩn bị hủ lọ thủy tinh sạch, miệng rộng. Sắp đứng những trái me vào hủ, đừng sắp chật quá, vừa đủ để khi đổ nước đường vào me không nổi lên, châm nước đừng vào cao hơn mặt me khoảng 5 cm.

Khổ qua hầm cá thác lác

Khổ qua chọn trái nở gai, xẻ dọc lấy hết ruột, ngâm trong nước muối loãng khoảng 5 phút vớt ra rửa sạch, để ráo.

Sakê chiên giòn

Ướp sakê với muối tiêu. Bột chiên giòn pha đặc. Dầu nóng, nhúng từng miếng sakê vào bột, thả vào dầu nóng chiên vàng. Vớt ra để ráo dầu.

Cá mối chiên sả ớt và Bầu luộc

Giã củ sả, tỏi và hành tím cho nhuyễn với một chút muối cho dễ giã, lấy một miếng vải thưa cho các thứ đã giã vào vắt kiệt lấy nước cốt

Chè hoa cau ba miền

Hoà bột năng vào nước, cho khoảng 3 muỗng bột năng vào cái bát nhỏ , cho tí nước lọc hoà cho tan, xong đổ từ từ vào nồi nước đường, trong lúc đổ, nhớ lấy đũa.

Cánh gà rang me

Cánh gà rửa sạch để ráo, dùng dao nhọn đâm đều cánh gà; ướp 1 muỗng cafe tiêu, 1 muỗng cafe muối, 1 muỗng soup đường, 1 muỗng soup tỏi bằm.

Xôi gà

Nếp: vo sạch, ngâm vài giờ, vớt ra để ráo trộn 1 muỗng cafe muối. Gà: làm sạch, ướp gia vị gồm: muối+ tiêu+ bột ngọt + 1 muỗng soup xì dầu+ tỏi bằm.

Mì xào

Nưóc sôi, bỏ mì tươi vào trụng sơ qua, lấy ra để cho ráo nước, để vào vài muổng dầu mè, xốt lên cho đều.

Súp vi cá Sea King

Chỉ dùng nước lèo gà, nấu từ xương và thịt gà và không nêm nước mắm, chỉ có đường + muối + (bột ngọt optional) xem cách nấu nước lèo gà, nấu bằng chicken broth lon sẽ làm mất vị ngon ngọt của nồi soup.

Bánh Croissant

Hoà tan bột nổi bánh mì trong nước ấm, để chở ấm cho bột nổi. Trong 1 cái tô lớn, rây bột vào trong tô, cho bột khg bị óc trâu, bỏ muối, đường và bột nổi đã nổi lên.

Kim chi chay

Cải rửa sạch, cắt khúc ướp muối khoảng 15 phút, rồi để cho ráo, Cà rốt, củ cải trắng, dưa leo, gọt vỏ, rửa sạch, xắt sợi ướp đường, trộn đều cho đường tan.

Cách làm gà nấu đông

Bì cạo sạch lông, thái miếng to bằng bao diêm, cho vào ninh cùng gà. Khi bì và gà đã chín mềm thì vớt bỏ bì, gà thì rút bỏ xương.