Nấm mối
Nhưng ngon nhất là những chiếc bánh vừa mới tráng, xông hơi nóng vào mặt, vừa giòn vừa béo vừa ngọt hòa trong vị đắng, chát, chua của các loại rau quả.
Biên tập viên: Trần Tiến Phong
Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương
Theo một số cư dân miệt Mái Dầm (Phú Hữu, Châu Thành, Hậu Giang), nấm mối chỉ xuất hiện ở đây đúng vào sáng sớm mồng năm tháng năm âm lịch, rồi tàn ngay khi mặt trời vừa rạng . Vì là của hiếm nên mọi nhà phải thức thật sớm để tranh thủ hái những tai nấm mọc đầy các gốc tre còn man mát sương đêm.
Tuy nhiên, nấm mối không phải chỉ xuất hiện vào ngày Tết nửa năm tại Phú Hữu, mà có mặt ở nhiều địa phương khác, sau nhiều ngày “nực giông nực mưa”, trời ầm ào đổ mấy cơn mưa đầu mùa. Tiết trời mát dịu, nước mưa thấm vào đất, tạo nóng ẩm khiến từ các bụi tre, các ổ mối, các vườn dừa, nơi có rễ cây mục nhú lên những tai nấm có màu trắng hồng, bum búp, cao chừng 2cm. Nhỏ hơn nấm rơm một chút, nấm mối mọc từng giề, xinh xinh, “mát mắt”. Vậy là người ta mê mải hái trong niềm vui của một mùa nấm mới.
Nấm hái về được người Phú Hữu dùng làm nhưn thay cho đậu xanh, giá, thịt ba rọi, tôm, để làm một món duy nhất đón Tết Đoan ngọ là bánh xèo. Nấm hái xong, đem về nhà, một người nhẹ tay rửa sạch. Một vài người khác lặt rửa rau sống. “Chuyên gia” đổ bánh, không ngừng tay cho vá bột màu vàng nghệ chan đều lòng chảo, đã tráng sẵn mỡ nước hoặc dầu ăn, phát ra tiếng kêu “xèo xèo” thật vui tai. Bánh đổ xong đem cúng, dọn xuống, cả nhà cùng ngồi bên nhau xúm xít ăn. Nhưng ngon nhất là những chiếc bánh vừa mới tráng, xông hơi nóng vào mặt, vừa giòn vừa béo vừa ngọt hòa trong vị đắng, chát, chua của các loại rau quả: cát lồi, đọt chiết, đọt sộp, đọt xoài, lá lụa, dưa leo... tươi non nõn.
Ở nông thôn Đồng bằng sông Cửu Long, Tết Đoan ngọ là ngày vui lớn thứ nhì trong năm, sau Tết Nguyên đán. Thoát thai từ Trung Quốc, nhưng Đoan ngọ ở đây có ý nghĩa khác, đó là ngày tết giữa năm, hoàn toàn mang bản sắc văn hóa Việt: con cháu đi làm ăn xa đều tụ tập về nhà, cúng kiến tưởng nhớ ông bà cha mẹ. Trong niềm vui sum vầy ấy, người lớn vừa ăn uống vừa kể chuyện mình đã làm được một cách tốt đẹp trong thời gian qua, còn lứa trẻ thầm thì với nhau những buồn vui của tuổi mới lớn. Không khí ngày tết đầm ấm và... ngon ấy cứ diễn ra khi “đáo lệ”.
Ở những nơi khác, nấm mối được chế biến thành nhiều món ăn hấp dẫn. Ăn bắt ngây là nấm mối hầm đuôi heo. Ăn quên thôi khi nấm mối được hầm nước cốt dừa, lá cách. Dù món nào, các thức ăn này cũng tạo cho người thưởng thức cảm giác ngon miệng, khó quên. Múc một ít nước hầm đuôi heo cho vô chén, húp một miếng, “vị ngọt của đất” chan hòa khắp mặt lưỡi, mùi thơm của thịt xông lên mũi. Riêng nước um nóng hổi, bốc hơi, cho mặt lưỡi tê tê vị ngọt bùi, béo đắng, không món nào sánh bằng. Cũng với vị đắng thơm thanh thoát của lá cách, khi xào với nấm sẽ là món ngon. Màu xanh đậm của lá cách lẫn màu ửng hồng của nấm thoảng thơm khiến bụng dạ cồn cào. Gắp nhai sẽ thấy cảm giác giòn, xốp, mịn của các tai nấm cùng vị ngọt hòa vị đắng thơm của lá cách như thấm tận niêm mạc dạ dày. Cắn miếng ớt hiểm xanh, vị cay của nó như nốt nhạc điểm xuyết một cách “điệu đàng”. Ăn như vậy đã ngon, nhưng nấm mối ngon nhất là những tai búp. Cho hột đậu phộng làm nhân rồi lăn nhẹ tai nấm trên dĩa muối ớt, sau đó dùng lá cách gói lại. Nướng vừa chín tới, đây sẽ là một món ngon bảo đảm không nhà hàng nào có được.
Có thưởng thức nấm mối rồi mới biết đây là loài nấm cho ta vị ngọt “ăn đứt” vị ngọt của nấm rơm, nấm mèo. Ngẫm kỹ mới biết nhờ sự “hoang dã” của nó, còn hai loại nấm kia là sản phẩm công nghiệp sản xuất đại trà! Ăn nấm mối (cũng như hơn 100 loài nấm ăn được khác), người ta còn được tăng cường sức đề kháng của cơ thể, chống sự lão hóa, làm giảm nguy cơ mắc các bệnh ung thư, tim mạch... Quả là một thức ăn tuyệt vời vì vừa “sạch” vừa ngon vừa có dược tính.
Bài viết cùng chuyên mục
Rượu Cocktail
Khuấy trộn với 2 muôi đá vụn trong ly thuỷ tinh lớn. Điểm thêm lát dừa, 1 vỏ quýt và trái nho chín trên miệng ly để trang trí.
Cua bấy xào gừng hành
Cua bấy làm sạch bóc bỏ phổi, mai để ráo, ướp hành khô băm, tiêu bột, muối và một chút đường để ngấm (15 phút), sau đó cho trứng đánh tan vào ướp cùng. Tẩm cua vào bột mỳ khô rồi chiên vàng.
Dồi tôm
Trộn chung: Gan, cá, giò sống, gia vị. Trải mỡ chài lên thớt, cho nhân vào một ít, xếp trứng cút nằm lên (khoảng 8 trứng), cuộn tròn lại đem hấp khoảng 20 phút lấy ra để ráo, nhúng qua hột gà, lăn qua bột xù 1 lớp dầy.
Bánh xèo miền nam
Bánh xèo là món ăn dân dã nhưng vô cùng thơm ngon và được yêu thích bởi mọi lứa tuổi, đặc biệt là ở khu vực miền Nam Việt Nam.
Càng cua xốt nấm
Nạc cua ướp 1/4 muỗng cà phê muối + tiêu + dầu mè + 1/2 muỗng cà phê đầu hành lá, để ngấm gia vị 15 phút, xào cua với 1/2 muỗng canh dầu. Để riêng.
Cà chua dồn thịt chay
Trộn đậu hủ, nấm đông cô, bún tàu, ba-rô phi, gia vị: muối, xì dầu, đường, bột ngọt, tiêu, 2 muỗng cafe bột năng. Trộn đều và bóp cho nhuyễn.
Bò cuốn mỡ chài
Thịt bò thái thớ ngang (nhờ chợ slice dùm), gan heo thái mỏng nhỏ hơn thịt chút xíu, lạp xưởng thái xéo mỏng vừa.
Chim cút chiên giòn
Dùng giấy thấm lau khô thịt chim cút. Kế đó trộn sauce trong thau nhỏ với hành + tỏi bằm nhỏ + xì dầu + dầu ăn + ngủ vị hương + 1/2 muỗng carry bột + gia vị chút đường + tiêu.
Cá nướng ngói
Cá làm sạch, cắt khúc, lọc lấy phi lê cá ướp với chút bột nêm, tiêu, đường, ớt bột (saté) để chừng 30 phút (hay lâu hơn cho cá được thắm) cho ngấm đều gia vị.
Cách làm lẩu rau
Đun nước dùng thật sôi, cho khoai, cá vào đun tiếp, phải để nồi nước sôi liên tục tới lúc cá chín kỹ, khoai mềm nhừ là được.
Bánh phồng đậu phộng: hướng dẫn cách làm
Rây bột, làm một cái lỗ. Đổ nước, dầu phộng, lòng trắng trứng, lòng đỏ trứng vào để làm thành một niếng bột nhồi. Để qua một bên khoảng 1 giờ.
Cách làm mực trộn bông cải
Trụng mực và bông cải với nước sôi. Muốn bông cải giữ được màu xanh đẹp, bạn chỉ nên trụng vừa chín tới Pha hỗn hợp dấm, muối, tiêu, đường
Tôm chua Huế
Loại tôm nào cũng đều làm được, tôm càng tươi càng ngon. Đặc biệt là tôm rằn, lúc chín, có màu đỏ tự nhiên rất hấp dẫn. Chọn tôm tươi sống, đều con, cắt râu, rửa sạch để ráo, ngâm với rượu cho đến khi hết mùi rượu, vớt ra để ráo.
Bánh mì hấp
Bắt chảo dầu lên, để cũ hành, tỏi và xã vào xào sơ, cho thơm. Sau đó để thịt bò xây với thịt heo xây vào ( để lửa lớn ) để gia vị vào ( muối, tiêu, nước mắm) đừng xào thịt chín quá.
Súp cua
Xương đầu cánh: chặt nhỏ, ngâm nước lạnh pha chút muối rửa sạch để ráo, 2 lít nước lạnh nấu sôi cho gà, cho xương vào, hầm lửa riu riu vớt bọt.
Cách làm ngô xào tôm
Dùng nóng. Nếu thích dùng cay, bạn có thể dọn ngô xào kèm với tương ớt, Ngoài ra, trong lúc chế biến bạn cũng có thể cho một ít ớt bột vào món ăn.
Gà chi lan
Trứng tráng miếng mỏng mịn, cắt miếng bằng thịt nạc. Lấy một miếng trứng cắt ziczac trên đầu và để giò sống vào giữa cuộn lại theo chiều dài miếng trứng, làm như vậy cho đến hết trứng và giò sống
Hawaii Cocktail
Lắc đều với đá, dùng ly cocktail. trang trí với 1 miếng dứa.
Kowlada
Nước dừa và cơm dừa đem trộn chung rồi xay nhuyễn với đường. Cho tất cả các nguyên liệu vào máy xay, xay cho đến khi hỗn hợp tan đều.
Bánh flan
Cứ 1 chén trứng, 1 chén sữa, 100 g đường, vani, 2 chén nước lã, đánh trứng, đường cho tan, cho sữa và nước lọc vào khuấy đều, cho bột vào đánh đều, cho vani vào.
Bánh bao chỉ, bánh khảo (hướng dẫn cách làm)
Nhân đậu xanh hoặc đậu đỏ: 200gr đậu xanh cà đã sạch vỏ, nấu chín như nấu cơm, trong khi còn nóng ấm dùng chày cối hoặc máy xay cắt có dao hình chữ S làm mịn nhuyễn; 100gr đường
Hướng dẫn cách làm bánh tằm
Để làm món ăn chơi bánh tằm hay ăn kèm: Dừa khô nạo thành sợi nhỏ, trụng lại qua nước sôi, để thật ráo. Đậu phụng rang vàng, đải vỏ, giã nhỏ tùy ý, nêm với chút đường muối. Khi ăn trộn đều từng ít vào bánh tằm
Bánh chiên nhân thịt
Đun nóng dầu, cho hành tây, tỏi vào xào thơm, tiếp theo cho thịt, tôm vào xào,bỏ vào nấm và bún tàu vào, nêm thêm muối, tiêu một ít đường cho vừa ăn
Cách làm đậu hũ
1 cup đậu + 2 cups nước, cho vô máy xay sinh tố (blender) xay cho thật nhuyễn . tiếp tục như trên cho đến hết đậu. Rồi dùng miếng vải lọc sữa đậu, xác đậu nành (bã đậu) bỏ.
Món gỏi cá đặc sản của Ba Ngòi Cam Ranh
Cá tươi gồm: cá cơm trỏng, cá mai, cá lép, cắt bỏ đầu, đuôi, vi cá, rồi làm vảy, cắt sát lườn cá, rửa sạch lấy hết máu ở xương cá, và tách ra làm hai bỏ xương giữ phần thịt dùng làm gỏi.
