Nấm mối
Nhưng ngon nhất là những chiếc bánh vừa mới tráng, xông hơi nóng vào mặt, vừa giòn vừa béo vừa ngọt hòa trong vị đắng, chát, chua của các loại rau quả.
Biên tập viên: Trần Tiến Phong
Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương
Theo một số cư dân miệt Mái Dầm (Phú Hữu, Châu Thành, Hậu Giang), nấm mối chỉ xuất hiện ở đây đúng vào sáng sớm mồng năm tháng năm âm lịch, rồi tàn ngay khi mặt trời vừa rạng . Vì là của hiếm nên mọi nhà phải thức thật sớm để tranh thủ hái những tai nấm mọc đầy các gốc tre còn man mát sương đêm.
Tuy nhiên, nấm mối không phải chỉ xuất hiện vào ngày Tết nửa năm tại Phú Hữu, mà có mặt ở nhiều địa phương khác, sau nhiều ngày “nực giông nực mưa”, trời ầm ào đổ mấy cơn mưa đầu mùa. Tiết trời mát dịu, nước mưa thấm vào đất, tạo nóng ẩm khiến từ các bụi tre, các ổ mối, các vườn dừa, nơi có rễ cây mục nhú lên những tai nấm có màu trắng hồng, bum búp, cao chừng 2cm. Nhỏ hơn nấm rơm một chút, nấm mối mọc từng giề, xinh xinh, “mát mắt”. Vậy là người ta mê mải hái trong niềm vui của một mùa nấm mới.
Nấm hái về được người Phú Hữu dùng làm nhưn thay cho đậu xanh, giá, thịt ba rọi, tôm, để làm một món duy nhất đón Tết Đoan ngọ là bánh xèo. Nấm hái xong, đem về nhà, một người nhẹ tay rửa sạch. Một vài người khác lặt rửa rau sống. “Chuyên gia” đổ bánh, không ngừng tay cho vá bột màu vàng nghệ chan đều lòng chảo, đã tráng sẵn mỡ nước hoặc dầu ăn, phát ra tiếng kêu “xèo xèo” thật vui tai. Bánh đổ xong đem cúng, dọn xuống, cả nhà cùng ngồi bên nhau xúm xít ăn. Nhưng ngon nhất là những chiếc bánh vừa mới tráng, xông hơi nóng vào mặt, vừa giòn vừa béo vừa ngọt hòa trong vị đắng, chát, chua của các loại rau quả: cát lồi, đọt chiết, đọt sộp, đọt xoài, lá lụa, dưa leo... tươi non nõn.
Ở nông thôn Đồng bằng sông Cửu Long, Tết Đoan ngọ là ngày vui lớn thứ nhì trong năm, sau Tết Nguyên đán. Thoát thai từ Trung Quốc, nhưng Đoan ngọ ở đây có ý nghĩa khác, đó là ngày tết giữa năm, hoàn toàn mang bản sắc văn hóa Việt: con cháu đi làm ăn xa đều tụ tập về nhà, cúng kiến tưởng nhớ ông bà cha mẹ. Trong niềm vui sum vầy ấy, người lớn vừa ăn uống vừa kể chuyện mình đã làm được một cách tốt đẹp trong thời gian qua, còn lứa trẻ thầm thì với nhau những buồn vui của tuổi mới lớn. Không khí ngày tết đầm ấm và... ngon ấy cứ diễn ra khi “đáo lệ”.
Ở những nơi khác, nấm mối được chế biến thành nhiều món ăn hấp dẫn. Ăn bắt ngây là nấm mối hầm đuôi heo. Ăn quên thôi khi nấm mối được hầm nước cốt dừa, lá cách. Dù món nào, các thức ăn này cũng tạo cho người thưởng thức cảm giác ngon miệng, khó quên. Múc một ít nước hầm đuôi heo cho vô chén, húp một miếng, “vị ngọt của đất” chan hòa khắp mặt lưỡi, mùi thơm của thịt xông lên mũi. Riêng nước um nóng hổi, bốc hơi, cho mặt lưỡi tê tê vị ngọt bùi, béo đắng, không món nào sánh bằng. Cũng với vị đắng thơm thanh thoát của lá cách, khi xào với nấm sẽ là món ngon. Màu xanh đậm của lá cách lẫn màu ửng hồng của nấm thoảng thơm khiến bụng dạ cồn cào. Gắp nhai sẽ thấy cảm giác giòn, xốp, mịn của các tai nấm cùng vị ngọt hòa vị đắng thơm của lá cách như thấm tận niêm mạc dạ dày. Cắn miếng ớt hiểm xanh, vị cay của nó như nốt nhạc điểm xuyết một cách “điệu đàng”. Ăn như vậy đã ngon, nhưng nấm mối ngon nhất là những tai búp. Cho hột đậu phộng làm nhân rồi lăn nhẹ tai nấm trên dĩa muối ớt, sau đó dùng lá cách gói lại. Nướng vừa chín tới, đây sẽ là một món ngon bảo đảm không nhà hàng nào có được.
Có thưởng thức nấm mối rồi mới biết đây là loài nấm cho ta vị ngọt “ăn đứt” vị ngọt của nấm rơm, nấm mèo. Ngẫm kỹ mới biết nhờ sự “hoang dã” của nó, còn hai loại nấm kia là sản phẩm công nghiệp sản xuất đại trà! Ăn nấm mối (cũng như hơn 100 loài nấm ăn được khác), người ta còn được tăng cường sức đề kháng của cơ thể, chống sự lão hóa, làm giảm nguy cơ mắc các bệnh ung thư, tim mạch... Quả là một thức ăn tuyệt vời vì vừa “sạch” vừa ngon vừa có dược tính.
Bài viết cùng chuyên mục
Cá chưng rượu
Cạo vảy cá và làm sạch cá, đem chút gừng và hành sắt nhỏ, bỏ vào bụng cá, để trên dĩa. Đem rượu và nước tưới lên cá, nấm đông cô, măng tre bày lên mình cá.
Cách làm cá quả nướng ống tre
Cá đánh vẩy, bóc bỏ mang, rửa sạch, để ráo, Để nguyên cả con hoặc lạng đôi con cá nhưng vẫn giữ nguyên xương sống của cá.
Cánh gà chiên nước mắm
Cánh gà làm sạch, để ráo, ướp tỏi + nước mắm + đường + 1/2 muỗng tiêu trong khoảng 15 - 30 phút.
Đậu phụ trúc lâm
Tàu hũ non trụng qua nước sôi, để nguội vắt khô, trộn tàu hũ với lòng trắng trứng đem xay nhuyễn, chia làm đôi, lấy một nửa đem ém hình tròn hấp chín đặt vào đĩa tròn.
Cách làm lươn chiên giòn
Cho nhiều dầu vào chảo, đợi dầu sôi, thả lươn vào chiên, Khi dầu sôi trở lại, giảm nhỏ lửa, tưới dầu đề trên mình lươn.
Chè chuối: hướng dẫn cách làm
Thơm, ngọt, bùi, đó là hương vị riêng của món chè chuối chỉ có ở xứ nhiệt đới. Đây là món tráng miệng ngon lành cho người thân của bạn sau bữa cơm đầm ấm
Mơ trộn dâu tây
Đổ nước dâu tây vào, để lạnh ít nhất 1 tiếng, rồi chia đều vào 4 ly, hạnh đào bỏ vỏ, cắt thành lát vừa phải, rải đều với phần dâu còn lại lên trên.
Bánh cuốn xúc xích
Xắt ngang vỉ bột. Phết trứng lên. Chia hỗn hợp xúc xích thành 4 phần. Đặt từng phần vào giữa, dọc theo miếng bột. Cuộn lại rồi ép dính mì.
Giò sống nấu quất
Nấu sôi nước dùng cho giò sống vào nấu sôi 5 phút, cho thơm + cà chua + muối + đường vào, sôi 2 phút nhấc xuống, cho nước cốt trái tắc + hỗn hợp rau nêm vào khuấy đều.
Những món ăn về Yến
Yến sào đã ngâm sạch - Nếu có hột sen tươi thì chỉ cần lột vỏ cứng, vỏ lụa, dùng một cây tăm xuyên bỏ tim trong hột sen, làm đến đâu thả ngâm trong thau nước sạch đến đó.
Cách làm dưa chuối chát
Nấu tan hỗn hợp 50 g muối, 150 g đường, 100 ml giấm, 350ml nước để nguội, Tiếp tục vớt chuối, ép ráo nước, thái lát, xếp vào lọ.
Cơm chiên Dương Châu
Cơm nấu chín ráo. Tàu hủ ky và mì căng (làm từ đậu nành) đem chiên vàng làm phá lấu với nước dừa tươi, cắt vuông mỗi cạnh 1 cm.
Sườn dê nấu bia sữa
Sườn dê chặt miếng vừa ăn, gân bò xắt khúc sau đó xếp vào nồi đất, rắc nho khô lên trên và rưới rượu vang cùng bia sữa và rắc muối vào.
Chè xôi trứng Thái Lan
Trứng gà lấy lòng đỏ đánh bông với sữa cùng lá nếp. Đổ ra từng đĩa nhỏ rồi hấp chín. Gạo nếp đem đồ thành xôi, trộn với nước cốt dừa và đường đơm ra đĩa.
Mắm te
Người dân ở các vùng cửa sông ven biển ở Nam Bộ cứ đến mùa te là lũ lượt kéo nhau ra sông bắt te về làm mắm để dành ăn quanh năm, nếu có dư thừa thì đem bán.
Canh hải sản chua cay
Cho thêm nghêu và mực vào, đun thêm 5 phút, nêm lại gia vị cho vừa ăn, sau cùng cho tương ớt và nước cốt chanh vào.
Cách làm tàu hủ
Bỏ dấm và muối vô đậu nành - Nhớ bỏ từ từ - để chừng 5, 10 phút - đậy nắp. Sau đó, lấy vải để trên một cái rổ, dưới để cái thau, vớt riêu tàu hủ ra... bỏ lên làn vải.
Salad bông cải
Cắt bông cái thành từng đoạn, bổ đôi. Rang mè cho vàng đều. Luộc sơ bông cải khoảng 2 phút, nhớ rắc thêm ít muối bông cải cho hương vị thêm đậm. Vớt ra để ráo nước, sau đó múc ra tô.
Bánh giò cháo quảy
Hãy tập làm với từng ít bột một, đừng nhồi quá nhiều mỗi lần, Sau đó có muốn làm nhiều cũng hãy làm và ủ riêng mỗi khối bột cũng chỉ khoảng 1kg
Súp bắp cua
Nấu nước dùng sôi nhẹ, nếm lại và tùy thích nêm thêm chút xíu muối cho nước dùng đậm đà chứ không mặn, cho vào 1 chén nạc cua, 1,5 đến 2 chén bắp hột
Giò heo non
Chân giò ướp với hành tỏi băm, nước củ riềng, nghệ. Để cho 20 phút cho ngấm, đặt chảo lên bếp, cho dầu vào chiên vàng chân giò.
Tiết canh vịt
Bắt vịt, giữ chắc hai chân vịt, bắt chéo hai cánh, vặt chút lông nơi cổ vịt, phần trên chỗ cuống họng, là gáy, như vậy mới không bị lầm với cuống dẫn thực phầm hay thực quản.
Cách làm lẩu cá quả
Cá làm sạch, lọc thịt để riêng, xương và đầu để ninh lấy nước ngọt làm nước dùng, Phần thịt cá lạng thật mỏng rồi ướp cùng một chút gia vị, gừng tươi.
Cách làm bún hoa
Dùng chảo khác để xào bông cải, nêm gia vị. Trút hỗn hợp tim gan vào, đảo đều, Xếp bún tàu chiên giòn ra đĩa, Trút hỗn hợp xào lên trên, rắc tiêu và rau mùi, ăn nóng với nước tương.
Hướng dẫn cách làm bánh trứng dâu tươi
4 trứng gà tươi, tách riêng lòng đỏ và lòng trắng, đánh tan lòng đỏ với đường, 1 ống vang, cho dâu vào, trộn thật đều.
