Nấm mối
Nhưng ngon nhất là những chiếc bánh vừa mới tráng, xông hơi nóng vào mặt, vừa giòn vừa béo vừa ngọt hòa trong vị đắng, chát, chua của các loại rau quả.
Biên tập viên: Trần Tiến Phong
Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương
Theo một số cư dân miệt Mái Dầm (Phú Hữu, Châu Thành, Hậu Giang), nấm mối chỉ xuất hiện ở đây đúng vào sáng sớm mồng năm tháng năm âm lịch, rồi tàn ngay khi mặt trời vừa rạng . Vì là của hiếm nên mọi nhà phải thức thật sớm để tranh thủ hái những tai nấm mọc đầy các gốc tre còn man mát sương đêm.
Tuy nhiên, nấm mối không phải chỉ xuất hiện vào ngày Tết nửa năm tại Phú Hữu, mà có mặt ở nhiều địa phương khác, sau nhiều ngày “nực giông nực mưa”, trời ầm ào đổ mấy cơn mưa đầu mùa. Tiết trời mát dịu, nước mưa thấm vào đất, tạo nóng ẩm khiến từ các bụi tre, các ổ mối, các vườn dừa, nơi có rễ cây mục nhú lên những tai nấm có màu trắng hồng, bum búp, cao chừng 2cm. Nhỏ hơn nấm rơm một chút, nấm mối mọc từng giề, xinh xinh, “mát mắt”. Vậy là người ta mê mải hái trong niềm vui của một mùa nấm mới.
Nấm hái về được người Phú Hữu dùng làm nhưn thay cho đậu xanh, giá, thịt ba rọi, tôm, để làm một món duy nhất đón Tết Đoan ngọ là bánh xèo. Nấm hái xong, đem về nhà, một người nhẹ tay rửa sạch. Một vài người khác lặt rửa rau sống. “Chuyên gia” đổ bánh, không ngừng tay cho vá bột màu vàng nghệ chan đều lòng chảo, đã tráng sẵn mỡ nước hoặc dầu ăn, phát ra tiếng kêu “xèo xèo” thật vui tai. Bánh đổ xong đem cúng, dọn xuống, cả nhà cùng ngồi bên nhau xúm xít ăn. Nhưng ngon nhất là những chiếc bánh vừa mới tráng, xông hơi nóng vào mặt, vừa giòn vừa béo vừa ngọt hòa trong vị đắng, chát, chua của các loại rau quả: cát lồi, đọt chiết, đọt sộp, đọt xoài, lá lụa, dưa leo... tươi non nõn.
Ở nông thôn Đồng bằng sông Cửu Long, Tết Đoan ngọ là ngày vui lớn thứ nhì trong năm, sau Tết Nguyên đán. Thoát thai từ Trung Quốc, nhưng Đoan ngọ ở đây có ý nghĩa khác, đó là ngày tết giữa năm, hoàn toàn mang bản sắc văn hóa Việt: con cháu đi làm ăn xa đều tụ tập về nhà, cúng kiến tưởng nhớ ông bà cha mẹ. Trong niềm vui sum vầy ấy, người lớn vừa ăn uống vừa kể chuyện mình đã làm được một cách tốt đẹp trong thời gian qua, còn lứa trẻ thầm thì với nhau những buồn vui của tuổi mới lớn. Không khí ngày tết đầm ấm và... ngon ấy cứ diễn ra khi “đáo lệ”.
Ở những nơi khác, nấm mối được chế biến thành nhiều món ăn hấp dẫn. Ăn bắt ngây là nấm mối hầm đuôi heo. Ăn quên thôi khi nấm mối được hầm nước cốt dừa, lá cách. Dù món nào, các thức ăn này cũng tạo cho người thưởng thức cảm giác ngon miệng, khó quên. Múc một ít nước hầm đuôi heo cho vô chén, húp một miếng, “vị ngọt của đất” chan hòa khắp mặt lưỡi, mùi thơm của thịt xông lên mũi. Riêng nước um nóng hổi, bốc hơi, cho mặt lưỡi tê tê vị ngọt bùi, béo đắng, không món nào sánh bằng. Cũng với vị đắng thơm thanh thoát của lá cách, khi xào với nấm sẽ là món ngon. Màu xanh đậm của lá cách lẫn màu ửng hồng của nấm thoảng thơm khiến bụng dạ cồn cào. Gắp nhai sẽ thấy cảm giác giòn, xốp, mịn của các tai nấm cùng vị ngọt hòa vị đắng thơm của lá cách như thấm tận niêm mạc dạ dày. Cắn miếng ớt hiểm xanh, vị cay của nó như nốt nhạc điểm xuyết một cách “điệu đàng”. Ăn như vậy đã ngon, nhưng nấm mối ngon nhất là những tai búp. Cho hột đậu phộng làm nhân rồi lăn nhẹ tai nấm trên dĩa muối ớt, sau đó dùng lá cách gói lại. Nướng vừa chín tới, đây sẽ là một món ngon bảo đảm không nhà hàng nào có được.
Có thưởng thức nấm mối rồi mới biết đây là loài nấm cho ta vị ngọt “ăn đứt” vị ngọt của nấm rơm, nấm mèo. Ngẫm kỹ mới biết nhờ sự “hoang dã” của nó, còn hai loại nấm kia là sản phẩm công nghiệp sản xuất đại trà! Ăn nấm mối (cũng như hơn 100 loài nấm ăn được khác), người ta còn được tăng cường sức đề kháng của cơ thể, chống sự lão hóa, làm giảm nguy cơ mắc các bệnh ung thư, tim mạch... Quả là một thức ăn tuyệt vời vì vừa “sạch” vừa ngon vừa có dược tính.
Bài viết cùng chuyên mục
Dưa giá muối
Pha hai thìa đường vào 3 thìa dấm lớn, một thìa gia vị cùng với một bát con nước đun sôi để nguội rồi đổ vào âu để muối giá. Khoảng 6-7 tiếng là giá có thể đã chua và ăn được.
Chè nếp cẩm
Ngâm gạo nếp cẩm trong 8 tiếng hoặc để qua đêm, vo gạo sạch, cho vào nồi, đổ khoảng 1 lít nước vào đun sôi, vặn nhỏ lửa để sôi âm ĩ trong 20 phút, hạt gạo chín mềm
Bánh lọt
500gr dừa nạo, cho vào một túi vải mỏng, châm vào 1,5 lít nước ấm, nhồi vắt kỹ lấy nước. Nếu không tiện có túi vải thì dùng một cái rây cũng được, đặt rây vào một cái tô, châm nước nóng vào, rồi nhồi ép lấy nước cốt dừa.
Gà xào tỏi ớt
Cho 1 TBsp dầu ăn vào chảo đun nóng rồi cho tỏi vào phi cho thơm, kế đến cho gà vào xào vừa chín tới thì cho thì cho tất cả gia vị vào đảo đều, xào sơ rồi trút qua dĩa.
Ngô xào tôm
Dầu nóng, cho đầu hành đã giã nhuyễn vào chảo, phi thơm. Cho tôm khô, đảo đều cho tôm vàng. Tiếp tục cho ngô vào xào với lửa vừa, cho hành lá vào, trộn đều.
Gà quay bia
Ướp gà: 2m café đường + 1m café muối + 2M canh nước cốt hành tỏi + 1M canh rượu Mai Quế Lộ để 30 phút cho gia vị thấm vào gà.
Trứng gà muối
Cứ 1 lít nước các bạn sẽ cho tương đương là 100grs muối vào và nấu sôi cho tan muối rồi nhắc xuống để 24 giờ sau sẽ sử dụng, sẽ tính được số nước cần dùng
Cánh gà chiên bơ
Bột chiên dòn, 1 tsp muối trộn cho thật đều, cánh gà đã trộn đều với trứng lăn qua bột chiên dòn khô, để cho bột dính với cánh gà 1 hồi lăn qua bột khô 1 lần nữa cho dính 1 lớp hơi dầy.
Măng chua
Ngâm vào thau nước lạnh có pha chút muối vừa đủ nhân nhẩn mặn chừng nửa ngày hoặc cho đến khi thấy lát măng mềm đi và nhấm thử thấy có vị mặn là vớt ra.
Rong biển cuộn xôi (Sushi)
Làm nóng chảo tráng đều 1 muỗng cà phê dầu trong lòng chảo, cho 1/2 hỗn hợp trứng vào tráng mỏng trong lòng chảo, chiên vàng múc ra đĩa.
Mắm Huế hồn quê
Khi ăn chỉ còn nghe hương vị mặn nồng ấm áp của mắm, âm thanh giòn tan, sần sật của cà. Vua và Hoàng hậu Thái Lan sau bữa tiệc đã hết lời khen ngợi.
Bánh bơ dẻo
Sau đó đem nướng ở nhiệt độ 180 0C. Cho đến khi bánh chín đều (dùng cây xiên để thử bánh), để ít nhất 10 phút trước khi lấy ra và đổ bánh ra khỏi chén.
Dinh dưỡng và ăn uống lành mạnh
Nắm vững các kiến thức cơ bản về dinh dưỡng đến sự hiểu biết các khái niệm về thực phẩm và vai trò của chất xơ, cholesterol, chất béo và calo trong một chế độ ăn
Bò sốt gan
Hành tây băm nhỏ, đậu Hoà Lan luộc chín, xào hành tây, tỏi cho thơm, cho gan gà vào xào cho đến khi chín, cho xốt cà chua, đậu Hoà Lan hạt, đường, nếu nhạt cho thêm muối.
Cơm nước dừa
Vo gạo cho sạch, để ráo nước. Dừa khô nạo , vắt lấy 1 tô nước dảo và độ 1/2 chén nước cốt. Lấy nước dảo ngâm gạo với chút muối, liệu cho vừa ngập gạo, ngâm độ 10 phút
Bánh bột báng (hướng dẫn cách làm)
Dùng một cái muỗng súp để lường bột cho đều từng phần, xoa đầu ngón tay với ít bột năng khô cho khỏi dính, múc từng muỗng bột đã trộn dẽo cho vào tay
Lẩu mắm miền nam
Hầm xương heo lấy khoảng 1,5lit nước dùng. Nước dùng nấu với 200gr mắm sặc, nồi nấu mắm sôi khỏang 10 phút lọc qua rây để lấy nước dùng trong.
Cách làm bún hoa
Dùng chảo khác để xào bông cải, nêm gia vị. Trút hỗn hợp tim gan vào, đảo đều, Xếp bún tàu chiên giòn ra đĩa, Trút hỗn hợp xào lên trên, rắc tiêu và rau mùi, ăn nóng với nước tương.
Xôi vị đậu xanh lá dứa
Lấy 1 cái chảo non-sick cho xôi + nước dừa + đường + ngũ vị hương + đậu xanh (lửa vừa thôi) xào cho xôi hơi khô lại. Nhớ là trộn cho đậu xanh quyện vào hột nếp.
Cách làm gà nấu đông
Bì cạo sạch lông, thái miếng to bằng bao diêm, cho vào ninh cùng gà. Khi bì và gà đã chín mềm thì vớt bỏ bì, gà thì rút bỏ xương.
Lẩu hoa xuân
Nước dừa tươi nấu vừa sôi, cho giấm và các loại gia vị vào, sau đó cho ớt Đà Lạt vào nấu cho thơm, nêm nếm lại cho vừa ăn.
Cơm cháy chiên giòn
Bẻ cơm cháy thành từng miếng vừa ăn. Cho nhiều dầu vào chảo, đợi dầu thật nóng (trên mặt dầu có lớp khói mỏng), cho cơm vào chiên vàng.
Cá chẽm tái chanh
Cá chẽm rửa sạch để ráo ,lau khô,xắt miếng dầy khoảng 6 ly.Sau đó ướp cá với nước cốt chanh để 1 giờ.
Bồ câu cuốn mỡ chài
Lấy cây lụi cứ một miếng thịt bồ câu thì một miếng ba rọi cho vào trong miếng mỡ chài với thịt đem chiên vàng.
Mứt me
Me ngâm nước lạnh ngập mặt + muối mặn. (nếu me dầy vỏ thì ngâm 4 giờ; nếu me mỏng vỏ thì ngâm 2 giờ). Vớt ra đập dập cuống, dùng dao gọt vỏ me, xâm đều, lấy hột, xả thật sạch, để ráo.
