Nấm mối
Nhưng ngon nhất là những chiếc bánh vừa mới tráng, xông hơi nóng vào mặt, vừa giòn vừa béo vừa ngọt hòa trong vị đắng, chát, chua của các loại rau quả.
Biên tập viên: Trần Tiến Phong
Đánh giá: Trần Trà My, Trần Phương Phương
Theo một số cư dân miệt Mái Dầm (Phú Hữu, Châu Thành, Hậu Giang), nấm mối chỉ xuất hiện ở đây đúng vào sáng sớm mồng năm tháng năm âm lịch, rồi tàn ngay khi mặt trời vừa rạng . Vì là của hiếm nên mọi nhà phải thức thật sớm để tranh thủ hái những tai nấm mọc đầy các gốc tre còn man mát sương đêm.
Tuy nhiên, nấm mối không phải chỉ xuất hiện vào ngày Tết nửa năm tại Phú Hữu, mà có mặt ở nhiều địa phương khác, sau nhiều ngày “nực giông nực mưa”, trời ầm ào đổ mấy cơn mưa đầu mùa. Tiết trời mát dịu, nước mưa thấm vào đất, tạo nóng ẩm khiến từ các bụi tre, các ổ mối, các vườn dừa, nơi có rễ cây mục nhú lên những tai nấm có màu trắng hồng, bum búp, cao chừng 2cm. Nhỏ hơn nấm rơm một chút, nấm mối mọc từng giề, xinh xinh, “mát mắt”. Vậy là người ta mê mải hái trong niềm vui của một mùa nấm mới.
Nấm hái về được người Phú Hữu dùng làm nhưn thay cho đậu xanh, giá, thịt ba rọi, tôm, để làm một món duy nhất đón Tết Đoan ngọ là bánh xèo. Nấm hái xong, đem về nhà, một người nhẹ tay rửa sạch. Một vài người khác lặt rửa rau sống. “Chuyên gia” đổ bánh, không ngừng tay cho vá bột màu vàng nghệ chan đều lòng chảo, đã tráng sẵn mỡ nước hoặc dầu ăn, phát ra tiếng kêu “xèo xèo” thật vui tai. Bánh đổ xong đem cúng, dọn xuống, cả nhà cùng ngồi bên nhau xúm xít ăn. Nhưng ngon nhất là những chiếc bánh vừa mới tráng, xông hơi nóng vào mặt, vừa giòn vừa béo vừa ngọt hòa trong vị đắng, chát, chua của các loại rau quả: cát lồi, đọt chiết, đọt sộp, đọt xoài, lá lụa, dưa leo... tươi non nõn.
Ở nông thôn Đồng bằng sông Cửu Long, Tết Đoan ngọ là ngày vui lớn thứ nhì trong năm, sau Tết Nguyên đán. Thoát thai từ Trung Quốc, nhưng Đoan ngọ ở đây có ý nghĩa khác, đó là ngày tết giữa năm, hoàn toàn mang bản sắc văn hóa Việt: con cháu đi làm ăn xa đều tụ tập về nhà, cúng kiến tưởng nhớ ông bà cha mẹ. Trong niềm vui sum vầy ấy, người lớn vừa ăn uống vừa kể chuyện mình đã làm được một cách tốt đẹp trong thời gian qua, còn lứa trẻ thầm thì với nhau những buồn vui của tuổi mới lớn. Không khí ngày tết đầm ấm và... ngon ấy cứ diễn ra khi “đáo lệ”.
Ở những nơi khác, nấm mối được chế biến thành nhiều món ăn hấp dẫn. Ăn bắt ngây là nấm mối hầm đuôi heo. Ăn quên thôi khi nấm mối được hầm nước cốt dừa, lá cách. Dù món nào, các thức ăn này cũng tạo cho người thưởng thức cảm giác ngon miệng, khó quên. Múc một ít nước hầm đuôi heo cho vô chén, húp một miếng, “vị ngọt của đất” chan hòa khắp mặt lưỡi, mùi thơm của thịt xông lên mũi. Riêng nước um nóng hổi, bốc hơi, cho mặt lưỡi tê tê vị ngọt bùi, béo đắng, không món nào sánh bằng. Cũng với vị đắng thơm thanh thoát của lá cách, khi xào với nấm sẽ là món ngon. Màu xanh đậm của lá cách lẫn màu ửng hồng của nấm thoảng thơm khiến bụng dạ cồn cào. Gắp nhai sẽ thấy cảm giác giòn, xốp, mịn của các tai nấm cùng vị ngọt hòa vị đắng thơm của lá cách như thấm tận niêm mạc dạ dày. Cắn miếng ớt hiểm xanh, vị cay của nó như nốt nhạc điểm xuyết một cách “điệu đàng”. Ăn như vậy đã ngon, nhưng nấm mối ngon nhất là những tai búp. Cho hột đậu phộng làm nhân rồi lăn nhẹ tai nấm trên dĩa muối ớt, sau đó dùng lá cách gói lại. Nướng vừa chín tới, đây sẽ là một món ngon bảo đảm không nhà hàng nào có được.
Có thưởng thức nấm mối rồi mới biết đây là loài nấm cho ta vị ngọt “ăn đứt” vị ngọt của nấm rơm, nấm mèo. Ngẫm kỹ mới biết nhờ sự “hoang dã” của nó, còn hai loại nấm kia là sản phẩm công nghiệp sản xuất đại trà! Ăn nấm mối (cũng như hơn 100 loài nấm ăn được khác), người ta còn được tăng cường sức đề kháng của cơ thể, chống sự lão hóa, làm giảm nguy cơ mắc các bệnh ung thư, tim mạch... Quả là một thức ăn tuyệt vời vì vừa “sạch” vừa ngon vừa có dược tính.
Bài viết cùng chuyên mục
Cách làm khoai tây bọc thịt bò
Cho nước sôi từ từ vào bột khoai tây, khuấy đều cho đến khi bột hơi sền sệt. Trộn bột với khoai tây tán nhuyễn, cho một ít muối, bơ vào trộn đều.
Bánh bao ngọt
Cho 1 muỗng rưởi cà phê nhân bánh lên giữa miếng bột vừa cán, gấp bột lại làm 2, dùng cây có răng cưa tròn lăn bìa bột cho có hình bán nguyệt
Bún cá rô
Nếu cá có trứng, xẻ bụng lấy trứng ra rửa sạch, trong khi trứng còn sống, dùng dao rọc xé bỏ màng trứng, hoà tan trứng vào trong một chén nước lọc cho trứng rời nhau hẳn ra.
Sà lách quả bơ và trái hồng
Chẻ trái bơ ra làm hai, bỏ hột, gọt bỏ võ. Xắt trái bơ ra làm từng miếng dài. Vắt vào chút nước trái chanh, cho trái bơ không bị đỗi màu đen.
Chè đậu trắng nếp: hướng dẫn cách làm
Cho đậu đã ngâm và nước vào nồi với phân lượng nhất định, nấu với thời gian chỉ định đã nấu thử qua để biết chính xác thời gian đậu mềm.
Chè hổ tai
Dùng một cái soong sạch không có mùi tanh, nếu có thì cắt đôi một trái canh vắt nước vào và để luôn cả vỏ, đổ lưng so ong nước đậy vung đun sôi 5 phút đổ đi là hết tanh.
Bò sốt vang
Ướp: gân bò lọc hết mỡ, nếu để còn mỡ sẽ rất ngấy và hôi, cắt miếng vuông chừng nủa bao diêm, Bỏ thịt vô tô lớn bằng inoc hoặc thủy tinh, không xài tô nhôm ướp.
Tôm càng sốt bơ hành lá
Lấy một cái nồi to, để vào vài chút gừng, võ chanh hay võ quít khô, 1 cũ hành, 1 củ cà rốt, đun sôi, nếu các bạn có thể mua được loại để luộc cá, tôm thì nhanh hơn.
Havana
Đổ đá viên vào nửa bình lắc Cocktail. Đổ nước dứa ép nguyên chất, rượu anh đào, rượi rum vào bình lắc đều. Sau đó rót ra cốc thuỷ tinh Cocktail có sẵn đá viên.
Cách làm cá hồi xào cải thìa
Dầu nóng, phi thơm tỏi, cho cải vào xào với lửa lớn, để giữ được màu xanh của cảo, nêm gia vị vừa miệng, Cho cải ra đĩa, Chảo nóng, cho cá vào xào thơm.
Cá hồi xào cải thìa
Dầu nóng, phi thơm tỏi, cho cải vào xào với lửa lớn (để giữ được màu xanh của cảo), nêm gia vị vừa miệng. Cho cải ra đĩa.
Cá bao xoài tẩm bột rán
Cá quả thái miếng dày khoảng 0,6 cm, dài 6 cm, rộng 3 cm, sau đó xẻ làm đôi nhưng không rời ra, xoài gọt vỏ, thái miếng mỏng 0,3 cm, dài 5 cm, rộng 2 cm.
Bánh khọt
Hòa bột gạo chung với nước cốt dừa, 2 chén nước, trứng gà, hành lá cắt nhuyễn cùng muối, bột ngọt, tiêu, bột nghệ. Tôm sú lột bỏ hết vỏ. Đậu xanh luộc mềm.
Chè nha đam (hướng dẫn cách làm)
Cho vào xoong 500 ml nước + đậu xanh nấu sôi, hớt bọt, bớt lửa, nấu trên lửa vừa đến khi đậu nở đều. Cho đường vào khuấy đều, tiếp tục nấu trên lửa vừa 10 phút
Bít tết và salát
Thịt bỏ gân, xơ, thái miếng dầy khoảng 1cm. Dần miếng thịt cho mềm rồi ướp cùng gia vị, hạt tiêu, tỏi đã băm nhuyễn, dầu rán khoảng 10 phút.
Trứng cút bao quản
Luộc trứng, cho trứng vào nồi với nước muối loãng, đặt lên bếp, khuấy nhẹ, chờ nước sôi, đun thêm 5 phút.
Canh hoa bí riêu cua
Bắc nồi nước lên bếp, đun sôi, khi nước bắt đầu sôi,hớt bọt cho nước dùng được trong, khoảng 20 hay 30 phút, hớt lấy xác cua cho ra tô.
Thịt bò trộn hành, cần
Thịt bò rửa, lau khô, cắt miếng lớn hơi dày, ướp 1/2 muỗng cà phê tiêu + tỏi + dầu mè + nước tương, để ngấm gia vị 60 phút, nấu sôi dầu cho thịt bò vào chiên trên lửa lớn 2 phút, để nguội cắt sợi vừa ăn
Lẩu mắm miền nam
Hầm xương heo lấy khoảng 1,5lit nước dùng. Nước dùng nấu với 200gr mắm sặc, nồi nấu mắm sôi khỏang 10 phút lọc qua rây để lấy nước dùng trong.
Súp bong bóng vi cá
Cho nước lèo vào 1 cái nồi khác, cho Bong Bóng cá + thịt cua + vi cá nấu sôi rồi vặn lửa nhỏ xuống, lòng trắng trứng gà đánh tan, rồi dùng 1 cái vợt lưới (strainer) chế trứng gà từ từ qua lưới (trứng gà sẽ có sợi như tóc).
Tôm trân châu
Nếp sau khi ngâm rửa lại bằng nước lạnh để ráo nước, thì chia làm 3 phần bằng nhau, một phần trộn với vài giọt màu xanh, 1 phần trộn vài giọt màu đỏ, phần còn lại thì không trộn.
Cách làm cơm gà
Đùi gà rửa sạch, khứa hai bên mặt, cho vào đĩa sâu lòng, đem hấp cách thủy 30 phút, nhấc xuống, Cà rốt gọt vỏ, rửa, tỉa hoa cắt lát mỏng.
Bánh kem chocolate
Ðun sôi kem rồi cho sô-cô-la đen đã được chặt thành khúc nhỏ, trộn đều rồi đổ ra bát để nguội. Ðặt bánh kem hình thân cây lên khay có lót vỉ, đổ hỗn hợp sô-cô-la nói trên lên khắp bề mặt bánh.
Mứt rau câu
Đường tan cho thạch cao phi + Thuốc tẩy đường. Nhắc xuống. Đổ rau câu vào khuôn nhôm một lớp khoảng 2 cm (Nếu dùng chanh thì không dùng thuốc tẩy)
Cách làm bún hoa
Dùng chảo khác để xào bông cải, nêm gia vị. Trút hỗn hợp tim gan vào, đảo đều, Xếp bún tàu chiên giòn ra đĩa, Trút hỗn hợp xào lên trên, rắc tiêu và rau mùi, ăn nóng với nước tương.
