Các định hướng tiến bộ đối với giai đoạn cuối đời

Ngày: 2 - 1 - 2016

Các nghiên cứu đã cho thấy rằng cả bác sỹ và cả gia đình người bệnh đều không thể dự đoán tốt hơn là có cơ hội để biết được các mong muốn của người bệnh trong vấn đề chăm sóc cuối cuộc đời, để biết được người bệnh của họ sẽ muốn gì khi cái chết đến.


Ở giai đoạn cuối cuộc đời, khi các lựa chọn của người bệnh về can thiệp y học có thể có ý nghĩa sống còn, thì phải nhấn mạnh đến nguyên tắc tự thân. Người trưởng thành có đủ năng lực hành vi và trí tuệ có quyền chối từ can thiệp y khoa ngay cả khi sự chối từ này có thể dẫn đến cái chết. Nhiều người tin rằng định mệnh còn tồi tệ hơn cả cái chết và họ sẵn lòng hy sinh một quãng đời để đổi lấy cuộc sống đảm bảo chất lượng.

Để làm tăng năng lực tự thân của người bệnh, các bác sỹ phải có bổn phận cung cấp cho người bệnh về các nguy cơ, lợi ích, các lựa chọn thay thế, và các kết quả chờ đợi ở các can thiệp y khoa trong giai đoạn cuối, chẳng hạn như hồi sức tim phổi, đặt ống nội khí quản và thông khí cơ học, thuốc tăng huyết áp, nhập viện và chăm sóc ở khoa hồi sức cấp cứu, nuôi dưỡng và bù nước đường truyền tĩnh mạch. Một điều đặc biệt quan trọng trong các thảo luận về chăm sóc giai đoạn cuối là bác sỹ phải khẳng định lại cho bệnh nhân về khả năng kiểm soát đau và các triệu chứng khác và thực hiện một cam kết rõ ràng là không được bỏ rơi người bệnh.

Các nghiên cứu đã cho thấy rằng cả bác sỹ và cả gia đình người bệnh đều không thể dự đoán tốt hơn là có cơ hội để biết được các mong muốn của người bệnh trong vấn đề chăm sóc cuối cuộc đời, để biết được người bệnh của họ sẽ muốn gì khi cái chết đến, các bác sỹ phải thảo luận với các bệnh nhân về niềm hy vọng, các giá trị, các mong muốn, các triết lý, và các lựa chọn của họ trong chăm sóc cuối cuộc đời. Nghiên cứu đã chứng minh rằng hầu hết các bệnh nhân đã nghĩ về các vấn đề cuối cuộc đời, muốn thảo luận các vấn đề này với bác sỹ của họ, muốn bác sỹ đưa ra chủ đề và cảm thấy dễ chịu hơn khi được thảo luận. Đáng tiếc, chỉ khoảng 15% bệnh nhân ngoại trú có các kiểu thảo luận này với các bác sỹ của họ.

Tính tự quyết của người bệnh có thể được đẩy mạnh hơn bằng cách sử dụng các định hướng tiến bộ (ví dụ: chúc thư hoặc ủy nhiệm chăm sóc) mà nhờ đó người bệnh bày tỏ các mong muốn của họ về việc đồng ý hay chống đối các can thiệp y khoa khi mà sau đó họ chuyển sang tình trạng mất tự chủ. Chúc thư nêu ra các mong muốn của người ký tên về việc đồng ý hoặc chống đối các can thiệp y khoa đặc biệt trong trường hợp người bệnh chuyển sang tình trang mất tự chủ. Ủy nhiệm chăm sóc y tế hay còn gọi là quyền ủy nhiệm chăm sóc dài lâu sẽ là một văn bản linh hoạt hơn cho phép một bệnh nhân chỉ định một người đại diện đưa ra quyết định, đó là người được tạo quyền hợp pháp đưa ra các quyết định y khoa cho người bệnh khi người bệnh trở nên không còn đủ năng lực.

Sư đại diện này sẽ nâng cao tính tự quản của người bệnh bởi vì người đại diện nhất định sẽ cố gắng để quyết định cái mà người bệnh đã mong muốn dựa trên các nguyên vọng, các giá trị, các triết lý đã được nói và viết của người bệnh. Khi không hiểu được cụ thể về cái mà một bệnh nhân đã muốn hoặc nếu không thể đưa ra một “phán quyết thay thế'’ đại diện cho người bệnh, thì người dại diện phải chịu trách nhiệm đưa ra các quyết định “có lợi nhất” cho người bệnh - đây là một tiến trình mơ hồ và khó khăn hơn rất nhiều.


Bài xem nhiều nhất

Xử lý triệu chứng giai đoạn cuối đời

Đau là một vấn đề hay gặp ở người bệnh giai đoạn cuối, có tới 75 phần trăm bệnh nhân chết vì ung thư phải trải qua sự đau đớn và là điều mà nhiều người nói là họ sợ nhất về cái chết.

Các nhiệm vụ sau khi bệnh nhân tử vong

Sự chăm sóc thực sự người bệnh ở giai đoạn cuối còn bao gồm cả theo dõi các thành viên còn sống trong gia đình người bệnh sau khi người bệnh qua đời. Theo dõi có thể giúp các bác sỹ đánh giá nỗi khổ đau mà gia đình người bệnh đang trải qua và để lảm yên lòng họ.

Các vấn đề tâm lý xã hội và tinh thần giai đoạn cuối đời

Ở cuối cuộc đời, người bệnh phải được khuyến khích để tháo bỏ các ràng buộc cá nhân, nghề nghiệp, và công việc. Điều này có thể bao gồm cả việc hoàn tất công việc quan trọng hoặc các dự án cá nhân, phân chia tài sản viết di chúc, và bố trí việc tang lễ và chôn cất.

Các chỉ dẫn không cố gắng hồi sức giai đoạn cuối đời

CPR có thể dẫn đến gãy xương sườn và ở đây có một khả năng cao là phải cần can thiệp tích cực khác, chẳng hạn như chăm sóc ở đơn vị hồi sức cấp cứu nếu CPR thành công.

Dinh dưỡng và bù dịch giai đoạn cuối đời

Nếu như nhịn đói có thể làm người bệnh bị yếu, ngủ lịm, vầ lãnh đạm thì việc ngừng dinh dưỡng ở giai đoạn cuối chỉ gây đói hoặc tình trạng nguy cấp không đáng kể.

Ngừng sự trợ giúp cho giai đoạn cuối đời

Việc ngừng các cạn thiệp kéo dài sự sống chẳng hạn như thông khí cơ học phải được tiếp cận cẩn thận để tránh sự đaụ đớn không cần thiết cho người bệnh cũng như sự kiệt quệ đối với người chăm sóc.

Chẩn đoán giai đoạn cuối đời

Trong khi một số bệnh, chẳng hạn như ung thư, tuân theo các dự đoán tiên lượng về diễn biến của bệnh và dự báo thời gian tử vong, thì các nguyên nhân tử vong phố biến khác lại có sự biến thiên và khó có thể dự đoán tiên lượng.

Những mong đợi trong giai đoạn cuối đời

Đối với hầu hết lịch sử của nhân loại, cái chết được nhìn nhận như là một phần tiến trình tự nhiên của cuộc sống. Tuy nhiên, với các tiến bộ công nghệ gần đây phục vụ việc giải quyết các vấn đề của giai đoạn cuối cuộc đời thì cái chết đã trở nên được y học hóa.

Các hạn chế trong chăm sóc bệnh nhân ở giai đoạn cuối

Các bác sỹ có thể bị hạn chế trong chăm sóc bệnh nhân giai đoạn cuối không chỉ bởi các đáp ứng cảm xúc của họ mà còn bởi một cảm nhận về bổn phận đạo đức.

Các vấn đề văn hóa của giai đoạn cuối đời

Các nghiên cứu đã chỉ ra các khác biệt trong sự hiếu biết và tín ngưỡng đối với các định hướng tiến bộ, làm đại thể, dâng hiến phủ tạng, chăm sóc dưỡng đường, và ngừng sự hỗ trơ giữa các bệnh nhân của các nhóm dân tộc khác nhau.

Vai trò của bác sỹ trong giai đoạn cuối đời

Người bệnh đang chết cần các bác sỹ của họ để cho họ thấy sự hiện diện của chính mình, không nhất thiết để có khả năng giải quyết tất cả các vấn đề mà để nhận thấy và cảm nhận các khó khăn và đau khổ của người bệnh với thái độ trân trọng và cảm thông.

Nền tảng đạo lý và pháp luật đối với giai đoạn cuối đời

Có ba điều đáng lưu ý thêm về mặt đạo đức cần thiết trong chăm sóc giai đoạn cuối. Điều đầu tiên là các nguyên tắc đạo đức quan trọng có thể mâu thuẫn, đụng độ nhau.

Các định hướng tiến bộ đối với giai đoạn cuối đời

Các nghiên cứu đã cho thấy rằng cả bác sỹ và cả gia đình người bệnh đều không thể dự đoán tốt hơn là có cơ hội để biết được các mong muốn của người bệnh trong vấn đề chăm sóc cuối cuộc đời, để biết được người bệnh của họ sẽ muốn gì khi cái chết đến.

Chăm sóc gia đình bệnh nhân giai đoạn cuối đời

Tìm một người có tiếng nói trong gia đình, điểu khiển các cuộc họp gia đình sẽ cho phép tất cả cùng được nghe và dành thời gian để nhất trí có thể giúp bác sỹ làm việc hiệu quả với gia đình.